II SA/Op 163/09
PostanowienieWSA w Opolu2009-07-07
Skład orzekający: Teresa Cisyk, Elżbieta Kmiecik, Elżbieta Naumowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd powinien umorzyć postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy, jeśli uchwała ta została następnie uchylona przez tę samą radę?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu, gdy jego przedmiot stał się bezprzedmiotowy z przyczyn innych niż cofnięcie skargi czy śmierć strony. Uchylenie zaskarżonej uchwały przez organ, który ją wydał, w toku postępowania sądowego, stanowi taką przyczynę bezprzedmiotowości, uzasadniającą umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.Stan faktyczny
Wojewoda Opolski zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w Kietrzu dotyczącą zamiaru likwidacji zespołu szkolno-przedszkolnego, zarzucając naruszenie prawa związków zawodowych. W trakcie postępowania sądowego Rada Miejska w Kietrzu uchyliła zaskarżoną uchwałę. W związku z tym, zarówno Gmina Kietrz, jak i Wojewoda Opolski wnieśli o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Sąd uznał, że uchylenie uchwały przez radę miejską czyni postępowanie bezprzedmiotowym.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie i zasądzono od Gminy Kietrz na rzecz Wojewody Opolskiego kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędziowie { Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz – spr. Protokolant st. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2009r. na rozprawie sprawy ze skargi Wojewody Opolskiego na uchwałę Rady Miejskiej w Kietrzu z dnia 26 lutego 2009r., Nr XXXI/175/2009 w przedmiocie zamiaru likwidacji zespołu szkolno - przedszkolnego postanawia 1) umorzyć postępowanie, 2) zasądzić od Gminy Kietrz na rzecz Wojewody Opolskiego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złote tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Przedmiotem skargi, wniesionej przez Wojewodę Opolskiego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu za pośrednictwem Gminy Kietrz, jest uchwała Rady Miejskiej w Kietrzu Nr XXXI/175/2009 z dnia 26 lutego 2009 r., w sprawie zamiaru likwidacji Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Ściborzycach Wielkich. Skarżący organ wniósł o stwierdzenie nieważności powyższej uchwały z powodu istotnego naruszenia prawa, wskazując na brak przeprowadzenia w stosunku do niej procedury opiniowania przez związki zawodowe, co stanowi naruszenie art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U. Nr 79, poz. 854 ze zm.). Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego stosownie do obowiązujących przepisów.
W odpowiedzi na skargę z dnia 21 maja 2009 r. Gmina Kietrz wniosła o wstrzymanie rozpoznania skargi do czasu podjęcia przez Radę Miejską uchwały uchylającej zaskarżoną uchwałę oraz o umorzenie postępowania po uchyleniu uchwały. W uzasadnieniu wskazano, że Rada Miejska odstępuje od zamiaru likwidacji Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Ściborzycach Wielkich z końcem bieżącego roku szkolnego i przez Burmistrza Kietrza został przedłożony projekt uchwały uchylającej uchwałę "intencyjną", będącą przedmiotem zaskarżenia.
W piśmie procesowym z dnia 25 czerwca 2009 r. Gmina Kietrz wniosła o umorzenie postępowania, podając, że zaskarżona uchwała została uchylona, stąd postępowanie sądowe w sprawie stwierdzenia jej nieważności stało się bezprzedmiotowe. Do pisma dołączono uchwałę Rady Miejskiej w Kietrzu Nr XXXVII/199/2009 z dnia 25 czerwca 2009 r. w sprawie uchylenia uchwały Nr XXXI/175/2009 z dnia 26 lutego 2009 r., wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. W § 1 powyższej uchwały postanowiono, że uchyla się uchwałę Nr XXXI/175/2009 z dnia 26 lutego 2009 r., natomiast w § 4 zawarto zapis, iż uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.
W piśmie procesowym z dnia 1 lipca 2009 r. Wojewoda Opolski, reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego K. N., powołując się na przepisy art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 oraz art. 201 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu sądami administracyjnymi, wniósł o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, oraz o obciążenie strony przeciwnej kosztami postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postępowanie należało umorzyć.
Stosownie do treści art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości, uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Zgodnie natomiast z art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wskazane w art. 161 § 1 pkt 1 i 2 (cofnięcie skargi; śmierć strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik postępowania). Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn", w rozumieniu powołanego przepisu, mamy do czynienia wówczas, gdy w toku postępowania - a przed wydaniem wyroku - przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja zaistnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżony akt zostanie pozbawiony bytu prawnego m.in. w rezultacie skorzystania przez organ, który wydał zaskarżony akt, z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 P.p.s.a. i uchylenia tego aktu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 85/05, System Informacji Prawnej LEX nr 188791; Tadeusz Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., s. 495).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że po wniesieniu skargi, a do dnia rozpoczęcia rozprawy, doszło do podjęcia przez Radę Miejską w Kietrzu w dniu 25 czerwca 2009 r. uchwały Nr XXXVII/199/2009 w sprawie uchylenia uchwały Nr XXXI/175/2009 z dnia 26 lutego 2009 r., którą - jak wynika z zapisu zawartego w jej § 1 - uchylono w całości zaskarżoną do tut. Sądu uchwałę Rady Miejskiej w Kietrzu Nr XXXI/175/2009 z dnia 26 lutego 2009 r., w sprawie zamiaru likwidacji Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Ściborzycach Wielkich. Powyższa uchwała uchylająca, na zasadzie zapisu jej § 4, weszła w życie z dniem jej podjęcia, a więc z dniem 25 czerwca 2009 r. i - co za tym idzie - z dniem tym uchwała będąca przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego została wyeliminowana z porządku prawnego. Taką czynność Rady Miejskiej, podjętą w toku postępowania sądowoadministracyjnego i odnoszącą się do uchwały już zaskarżonej, należało ocenić jako działanie dokonane w trybie samokontroli, wynikające z powołanego wyżej art. 54 § 3 P.p.s.a. i uznać za zdarzenie zaszłe w toku postępowania sądowoadministracyjnego, stanowiące przesłankę umorzenia postępowania, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., gdyż w sytuacji braku przedmiotu zaskarżenia postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe.
W tym miejscu podnieść jeszcze należy, że uchylenie uchwały inną uchwałą ma charakter konstytutywny, a zatem wywołuje skutek na przyszłość (ex nunc). Tym samym przerywa wywoływanie przez tę uchwałę skutków prawnych jedynie od daty wejścia w życie uchwały uchylającej, natomiast stwierdzenie nieważności uchwały znosi jej skutki od samego początku (ex tunc). W związku z tym należy mieć na względzie, że zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w Kietrzu Nr XXXI/175/2009 z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie zamiaru likwidacji Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Ściborzycach Wielkich, będąca – jak wynika z treści pisma procesowego Gminy Kietrz z dnia 25 czerwca 2009 r. – uchwałą "intencyjną", mającą wywierać skutek od zakończenia bieżącego roku szkolnego, w okresie jej obowiązywania, tj. do dnia 25 czerwca 2007 r. nie wywołała żadnych skutków prawnych.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w zw. z art. 54 § 3 P.p.s.a., orzeczono jak w punkcie pierwszym postanowienia.
Orzeczenie o kosztach uzasadnia przepis art. 201 § 1 tej ustawy, stanowiący, że zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3. Do niezbędnych kosztów postępowania, stosownie do art. 205 § 3 P.p.s.a., zalicza się m.in. wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego reprezentowanego przez adwokata lub Radce prawnego. Z tego względu na rzecz skarżącego zasądzono kwotę 240 zł, zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło