II SA/Op 227/18
WyrokWSA w Opolu2018-09-18
Skład orzekający: Elżbieta Kmiecik, Ewa Janowska, Daria Sachanbińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przeniesienie policjanta na inne stanowisko służbowe, połączone ze zwolnieniem z dotychczas zajmowanego stanowiska, wymaga zgody policjanta, jeśli nowe stanowisko jest równorzędne?Ratio decidendi
Przeniesienie policjanta na równorzędne stanowisko służbowe w tej samej miejscowości, nawet bez jego zgody, jest dopuszczalne i mieści się w pojęciu przeniesienia. Ustawa o Policji nie definiuje odrębnie tej sytuacji, co oznacza, że pozostaje ona w gestii właściwych przełożonych i ma charakter uznaniowy, z uwzględnieniem interesu służby oraz słusznego interesu policjanta, przy czym interes społeczny ma priorytet. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny celowości zmian organizacyjnych w Policji.Stan faktyczny
Skarżący, K. C., funkcjonariusz Policji, został rozkazem personalnym zwolniony z zajmowanego stanowiska specjalisty i mianowany na inne stanowisko specjalisty w tej samej jednostce. Zmiana ta była wynikiem reorganizacji struktury organizacyjnej Komendy Powiatowej Policji. Skarżący wniósł skargę, kwestionując zasadność i celowość zmian organizacyjnych oraz zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym nieuzasadnione nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant st. insp. sądowy Katarzyna Stec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2018 r. sprawy ze skargi K. C. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia 14 marca 2018 r., nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zajmowanego stanowiska i mianowanie na inne stanowisko służbowe oddala skargę.
K. C. (skarżący) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia 14 marca 2018 r., nr [...], mocą której - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, dalej K.p.a.) - po rozpatrzeniu odwołania [...] K. C. od rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia 18 grudnia 2017 r., nr [...], utrzymano w mocy rozkaz personalny zwalniający ww. funkcjonariusza z dniem 31 grudnia 2017 r. z zajmowanego stanowiska z jednoczesnym mianowaniem na stanowisko służbowe specjalisty Zespołu [...] Wydziału [...] Komendy Powiatowej Policji w [...], bez zmiany składników uposażenia zasadniczego.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Komendant Powiatowy Policji w [...] rozkazem personalnym nr [...], z dnia 18 grudnia 2017 r., mając za podstawę art. 34 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2016 r. poz. 1782, z późn. zm., dalej przywoływana jako ustawa o Policji), przepis § 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. z 2015 r. poz. 1236, z późn. zm.) oraz § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. z 2013 r. poz. 644, z późn. zm.) z dniem 31 grudnia 2017 r. zwolnił [...] K. C. z zajmowanego stanowiska specjalisty Zespołu ds. [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] (także jako KPP w [...]) i z dniem 1 stycznia 2018 r. mianował na stanowisko specjalisty Zespołu [...] Wydziału [...] ww. Komendy.
W uzasadnieniu wskazano, iż zmiana ta podyktowana była koniecznością realizacji rozkazu organizacyjnego Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia 20 listopada 2017 r., nr [...], na mocy którego z dniem 1 stycznia 2018 r. została zmieniona struktura organizacyjna KPP w [...], polegająca m.in. na włączeniu w strukturę Wydziału [...] ww. Komendy etatu specjalisty, który został wyłączony z Zespołu ds. [...] KPP w [...], zajmowanego przez [...] K. C.
Decyzji nadano, na podstawie art. 108 § 1 K.p.a., rygor natychmiastowej wykonalności.
W odwołaniu od ww. wskazanego rozkazu Komendanta Powiatowego [...] K. C. zarzucił m.in. błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie prawa materialnego, tj. § 3 zarządzenia nr 1041 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 września 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania komend, komisariatów i innych jednostek organizacyjnych Policji (Dz. Urz. KGP z 2013 r. poz. 50 z późn. zm.), jak również naruszenie przepisów postępowania - art. 108 § 1 K.p.a. Domagał się w odwołaniu uchylenia rozkazu organizacyjnego nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...] w części dotyczącej wyłączenia z Zespołu ds. [...] etatu specjalisty ds. [...] (etat policyjny), uchylenia rozkazu personalnego nr [...] i wstrzymania rygoru natychmiastowej wykonalności nadanego zaskarżonej decyzji.
Odwołujący się ocenił krytycznie celowość i zasadność dokonanych zmian organizacyjno-etatowych w KPP w [...], wprowadzonych rozkazem organizacyjnym nr [...]. Przedstawił analizę odnoszącą się do zakresu działania Zespołu ds. [...], jak i Wydziału [...] ww. Komendy przed i po przeprowadzonych zmianach, obciążenie zadaniami (m. in. wprowadzanie do baz wymaganych danych dotyczących mandatów, wykroczeń drogowych), jak również odniósł te informacje do zakresu swojego działania, a także obsadzenia etatów (policyjnych i cywilnych). Podkreślił, że wielokrotnie na przestrzeni ostatnich kilku lat zgłaszał kierownictwu KPP w [...] swoje propozycje co do koniecznych rozwiązań organizacyjno-etatowych, które usprawniłyby pracę komórki [...] i [...]. Wskazał na nieskuteczność wprowadzonych zmian organizacyjnych, co prowadzi do znacznej degradacji służb [...] w KPP w [...]. Funkcjonariusz podkreślił, iż mianowanie go po 25 latach służby na stanowisko w Wydziale [...] KPP w [...], a wobec nieposiadania przez niego wiedzy specjalistycznej, było działaniem niegospodarnym, niezgodnym z obowiązującymi przepisami i świadczyć może o próbie usunięcia go ze służby poprzez doprowadzenie do złożenia oświadczenia o rezygnacji z dalszej służby w Policji. Na poparcie swoich argumentów skarżący dołączył do odwołania szereg załączników, w tym Kartę opisu stanowiska pracy specjalisty Zespołu ds. [...], pismo z dnia 3 marca 2016 r. ([...] dotyczące zapoznania i wdrożenia "Procedury bezpieczeństwa dla podmiotów korzystających z portalu MANDATY.MF.GOV.PL", pismo z Wydziału [...] KWP w Opolu z dnia 25 września 2017 r. zawierające uwagi do planowanych zmian w strukturze KPP w [...], tabelę dotyczącą przestępczości za styczeń-grudzień 2016 r.)
W wyniku rozpatrzenia odwołania Komendant Wojewódzki Policji w Opolu, opisanym na wstępie rozkazem personalnym, utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta KPP w [...] z dnia 18 grudnia 2018 r.
Analizując przedmiotową sprawę w postępowaniu odwoławczym, mając na uwadze dokonaną zmianę zakresu stosunku służbowego [...] K. C., z uwagi na wprowadzone rozwiązania organizacyjno-etatowe w podległej jednostce organizacyjnej Policji, w pierwszej kolejności Komendant Wojewódzki uznał za konieczne wskazanie przepisów prawa regulujących omawiane zagadnienie. Wywodził, iż zgodnie z art. 32 ustawy o Policji do mianowania policjanta na stanowisko służbowe, przenoszenia oraz zwalniania policjanta ze stanowisk służbowych właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, komendanci wojewódzcy i powiatowi /miejski/ Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Na podstawie tego przepisu właściwy komendant ma prawo m.in. do zwolnienia policjanta ze stanowiska służbowego. Zauważył, że decyzje wydane na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o Policji są decyzjami uznaniowymi, których ramy wyznacza art. 7 K.p.a. Właściwy przepis ustawy o Policji nie określa kryteriów i merytorycznych przesłanek uzasadniających podejmowanie decyzji w tych sprawach, stąd ustawodawca pozostawił uznaniu administracyjnemu decydowanie o zwolnieniu funkcjonariusza z zajmowanego stanowiska.
W dalszej kolejności organ odwoławczy argumentował, że zgodnie z art. 1 ust. 1 przedmiotowej ustawy, Policja została utworzona jako umundurowana i uzbrojona formacja służąca społeczeństwu i przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zgodnie z art. 25 ust. 1 ww. ustawy służbę w Policji może pełnić obywatel polski odznaczający się m. in. zdolnością fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować. Jednym z podstawowych warunków wykonania zadań przypisanych tej formacji, a tym samym pełniących w niej służbę funkcjonariuszy, jest dyspozycyjność i zdyscyplinowanie jej funkcjonariuszy. Zaakcentował, iż stosunek służbowy policjanta nie jest stosunkiem pracy, w którym strony mogą kształtować i modyfikować określone elementy tego stosunku (np. stanowisko, uposażenie, miejsce i czas pracy, zakres podporządkowania, dyspozycyjność) na zasadzie ich woli, a więc na zasadzie równości podmiotów (pracownika i pracodawcy). Służba w Policji ma charakter stosunku administracyjnego, a więc takiego, w którym organ jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną funkcjonariusza oraz przewiduje prawo dla właściwego przełożonego do dobierania sobie personelu.
Komendant Wojewódzki Policji zwrócił uwagę, że zgodnie z ustawą o Policji stosunek służbowy policjanta charakteryzuje się podległością i dyspozycyjnością funkcjonariusza wobec przełożonego. Funkcjonariusz Policji, podejmując decyzję o wstąpieniu do służby w jej strukturach i nawiązując stosunek służbowy, którego źródłem jest mianowanie, godzi się na możliwość władczego działania swojego przełożonego w zakresie wynikającym z tego stosunku, w tym na decyzje przełożonych w sprawach osobowych. Obowiązek podporządkowania się szczególnej dyscyplinie służbowej wynika wprost z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji. Przełożony zyskuje znaczną i to często dyskrecjonalną władzę kształtowania sytuacji prawnej pełniącego służbę funkcjonariusza. Z tych względów organ uprawniony do podejmowania decyzji, o której mowa w art. 32 ust. 1 ustawy o Policji, bierze pod uwagę nie tylko subiektywne pojmowanie interesu konkretnego policjanta, ale także ma na uwadze szerszy interes jednostki organizacyjnej, a w przedmiotowej sprawie KPP w [...].
W konsekwencji, wedle organu odwoławczego, Komendant Powiatowy Policji w [...] miał prawo do kształtowania polityki kadrowej oraz do decydowania o obsadzie stanowisk służbowych w podległej jednostce, gdyż jako organ administracji rządowej odpowiedzialny za ochronę ładu i porządku publicznego na podległym terenie, zobowiązany jest do zapewnienia prawidłowej realizacji ustawowych zadań, uwzględniając interes społeczny, tożsamy z interesem służby, w tym również poprzez odpowiednie kształtowanie struktury organizacyjnej podległych jednostek organizacyjnych Policji oraz obsady stanowisk służbowych w sposób najbardziej odpowiadający potrzebom służby. W nawiązaniu do powyższego, Komendant Wojewódzki przedstawił regulacje zawarte w zarządzeniu nr 1041 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 września 2007 r. w sprawie szczegółowych zasad organizacji i zakresu działania komend, komisariatów i innych jednostek organizacyjnych Policji (Dz. Urz. KGP z 2013 r., poz. 50 z późn. zm.).
Stosownie do § 10 ust. 1 ww. zarządzenia komendant powiatowy Policji podejmuje decyzje w sprawach tworzenia, likwidacji lub przekształcania komórek w komendzie powiatowej Policji. Opierając się o powyższe, komendant powiatowy Policji ma prawo do kształtowania polityki kadrowej na terenie sobie podległym oraz w jej ramach, mając na względzie konieczność dbania o sprawność działania jednostki w realizacji ustawowych zadań Policji oraz uwzględniając specjalizację zadań oraz zapewnienie ciągłości ich realizacji, ma prawo do władczego decydowania o obsadzie stanowisk służbowych w podległych mu jednostkach i komórkach organizacyjnych, niezależnie od oczekiwań poszczególnych podległych mu funkcjonariuszy i ich subiektywnego przekonania, co do przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym. Jednocześnie komendant powiatowy Policji ma prawo do doskonalenia struktury organizacyjnej komendy powiatowej Policji (§ 30 ust. 1 pkt 25 lit d ww. zarządzenia).
Organ odwoławczy podniósł, że skarżący odwołując się od rozkazu personalnego, dotyczącego mianowania go na inne stanowisko służbowe, kwestionuje zasadność i celowość wydania przez Komendanta Powiatowego Policji w [...] rozkazu organizacyjnego nr [...] z dnia 20 listopada 2017 r. Zauważył organ, że tylko w końcowej części odwołania skarżący odniósł się do meritum skarżonej decyzji, czyli do kwestii mianowania go na stanowisko specjalisty Zespołu [...] Wydziału [...] KPP w [...]. W tym kontekście organ odwoławczy zaakcentował, iż [...] K. C. nie posiadał żadnego umocowania do wniesienia żądania, zawartego w treści odwołania, dotyczącego uchylenia przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu ww. rozkazu organizacyjnego. W myśl cyt. już wyżej zapisów zarządzenia nr 1041 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 września 2007 r., komendant powiatowy Policji posiada prawo do kształtowania i zmian struktury organizacyjno-etatowej podległej jednostki organizacyjnej Policji, celem zapewnienia optymalnej i właściwej realizacji zadań przypisanych Policji, jako formacji uzbrojonej.
Komendant Wojewódzki Policji w Opolu stwierdził, iż organ pierwszej instancji wydając zaskarżony rozkaz personalny działał na podstawie i w granicach przysługujących mu uprawnień. Komendant Powiatowy Policji w [...], będąc przełożonym właściwym w sprawach osobowych funkcjonariuszy pełniących służbę na terenie mu podległym, uprawniony był na podstawie art. 6f i art. 32 ust. 1 ustawy o Policji, do władczego decydowania o kształcie stosunku służbowego podległych policjantów, w tym do przenoszenia i mianowania na inne stanowisko służbowe w ramach KPP w [...] i w jednostkach podległych.
Tym samym nie zgodzono się ze stanowiskiem skarżącego, że organ pierwszej instancji wydając rozkaz organizacyjny nr [...], pominął zgłaszane przez skarżącego propozycje dotyczące koniecznych zmian etatowych w KPP w [...]. Komendant Wojewódzki Policji w Opolu dowodził, iż niedopuszczalnym jest, aby komendant powiatowy Policji omawiał planowane zmiany organizacyjne z podległym funkcjonariuszem pełniącym służbę na stanowisku wykonawczym i uzyskiwał jego akceptację. To Komendant jest odpowiedzialny za kształtowanie polityki kadrowej na podległym terenie i zapewnienie obsady kadrowej gwarantującej sprawną i właściwą realizację ustawowych zadań.
Jednocześnie, w ocenie organu drugiej instancji, nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności było niezbędne w celu ochrony interesu społecznego, tożsamego z interesem służby, dlatego po przeanalizowaniu materiałów postępowania administracyjnego, organ ten nie znalazł podstaw do wstrzymania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji.
W skardze na powyższy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu K. C. wniósł o jego uchylenie wraz z uchyleniem rozkazu personalnego organu pierwszej instancji, a także postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 9 marca 2028 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wstrzymania rygoru natychmiastowej wykonalności rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji z dnia 18 grudnia 2017 r. oraz wnosił o uchylenie rozkazu organizacyjnego z dnia 20 listopada 2017 r., nr w zakresie przesunięcia stanowiska etatowego Specjalisty Zespołu ds. [...] (nadkomisarza - 6 grupy zaszeregowania) do Zespołu [...] Wydziału [...] KPP w [...].
W uzasadnieniu skargi przedstawił przebieg postępowania przed organem pierwszej i drugiej instancji oraz przypomniał motywy, które legły u podstaw decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji. Podtrzymał i ponowił zarzuty zawarte w odwołaniu odnoszące się do naruszenia prawa materialnego - art. 34 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 3 zarządzenia nr 1041 Komendanta Głównego Policji z dnia 28 września 2007 r., a także art. 108 K.p.a., poprzez nieuzasadnione, niepoparte żadnymi argumentami zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności.
Nie godził się z wywodem zawartym w zaskarżonej decyzji, że polityka kadrowa jednostki nie może być kształtowana w oparciu o subiektywne przekonania podległych pracowników co do ich przydatności za zajmowanych stanowiskach. Wywiódł, że Komendant Powiatowy bezpośrednio po objęciu swojej funkcji podjął próbę udoskonalenia struktury organizacyjnej KPP w [...] w zakresie funkcjonowania służby [...], lecz wysiłek ten został zablokowany przez Komendanta Wojewódzkiego Policji. Odnotował, że wcześniejszy projekt rozkazu organizacyjnego nr [...] przewidywał dodanie do Zespołu ds. [...] kolejnego etatu cywilnego, co miało być kompensacją dodawanych zespołowi wciąż nowych zadań i obowiązków, przy niezmiennym od 10 lat stanie etatowym. Zaznaczył, że do tej propozycji o rozszerzeniu stanu etatowego zespołu, podjętej na podstawie dokładnej analizy zadań wykonywanych na poszczególnych stanowiskach pracy, nie zaś na subiektywnych przekonaniach funkcjonariuszy, pozytywnie odniósł się Naczelnik Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w Opolu.
Nadto skarżący przedstawił wywód świadczący, w jego przekonaniu, o istnieniu nieprawidłowości w funkcjonowaniu Komendy Wojewódzkiej nie tylko w zakresie polityki kadrowej. W końcowym fragmencie skargi powtórzył zarzuty, kwestionujące zasadność trybu opisanego w art. 108 K.p.a. Jego zdaniem, nadany rygor natychmiastowej wykonalności nie ma nic wspólnego z obowiązkiem utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. W nawiązaniu do zarzutów skargi podkreślił, że skarżący podobnie jak wcześniej w odwołaniu, odnosi się głównie do kwestii reorganizacji Komendy Powiatowej Policji w [...].
Komendant Wojewódzki Policji powtórzył, że to komendant powiatowy Policji podejmuje decyzje w sprawach tworzenia, likwidacji lub przekształcania komórek w komendzie powiatowej Policji. Decyzja jest konsultowana z komendantem wojewódzkim Policji. Nie toczy się tutaj postępowanie administracyjne, sprawa nie dotyczy indywidualnych spraw rozstrzyganych w postępowaniu administracyjnym w drodze decyzji, a policjanci i pracownicy nie mają statusu strony postępowania. Ocena takiej reorganizacji nie leży też w kompetencjach sądu administracyjnego. Materia ta zastrzeżona jest dla właściwych organów odpowiedzialnych za sprawy organizacyjne. Nadto rozstrzygnięcia w tej kwestii (rozkazy organizacyjne) nie stanowią aktów, czy czynności kontrolowanych z mocy art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zaakcentował, że przełożony posiada prawo do jednostronnego ustalenia treści stosunku służbowego, z uwzględnieniem interesu służby, w tym mobilności i skuteczności działania Policji oraz interesu policjanta. Z tych powodów jest uprawniony do podjęcia suwerennej decyzji w sprawie mianowania policjanta na inne stanowisko i jest to decyzja uznaniowa, a jej ramy zakreśla art. 7 K.p.a.
Zaznaczył, że skarżący został z dniem 1 stycznia 2018 r. mianowany na stanowisko służbowe charakteryzujące się takimi samymi parametrami uposażenia zasadniczego, dodatku służbowego i stopnia etatowego, jak na poprzednio zajmowanym stanowisku. Ponieważ od 1 stycznia 2018 r. nie ma już policyjnego stanowiska specjalisty w Zespole ds. [...] w KPP w [...], a pozostałe stanowiska są stanowiskami cywilnymi, stwierdził, że brak było możliwości mianowania skarżącego na stanowisko z takim samym lub podobnym zakresem obowiązków. Według organu, równorzędność stanowisk nie oznacza ich tożsamości.
Na rozprawie w dniu 18 września 2018 r. skarżący podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w skardze, z wyjątkiem zastrzeżeń dotyczących przeprowadzonej reorganizacji struktur Policji. Wskazał na rozbieżności pomiędzy rozkazem nr [...] dotyczącym reorganizacji i wynikającymi z niego przesunięciami, tj. jego stanowiska jako specjalisty do Wydziału [...], zamiast Zespołu [...]. W jego przekonaniu, nie doszło do dwukrotnego rozpoznania istoty sprawy.
Pełnomocnik organu, radca prawny J. F., wniosła o zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podając, że skarżący został zwolniony ze służby decyzją Komendanta Policji w [...].
Skarżący potwierdził, że z datą 23 lipca 2018 r. został zwolniony z Policji, a decyzji nadano rygor natychmiastowej. Oświadczył, że od decyzji tej zostało wniesione odwołanie.
Sąd nie uwzględnił wniosku o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego.
Dodatkowo pełnomocnik organu ponowiła argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i odpowiedzi na skargę. Powtórzyła, że dokonano oceny równorzędności zajmowanego stanowiska z nowo wskazanym, z uwzględnieniem najistotniejszych elementów zajmowanego stanowiska, tj. uposażenia, stopnia etatowego oraz przypomniała, że skarżący zajmował w KPP w [...] jako jedyny stanowisko, które uległo reorganizacji.
W replice skarżący zwrócił uwagę, że nie kwestionuje reorganizacji w jednostce, nie godził się jednak z zastosowanymi zmianami, zaznaczając, że miał kwalifikacje wyłącznie do wypełniania obowiązków w Zespole [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 14 marca 2018 r., który utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji z dnia 18 grudnia 2018 r., o zwolnieniu skarżącego ze stanowiska specjalisty Zespołu ds. [...] i mianowaniu na stanowisko służbowe specjalisty Zespołu [...].
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zatem, w wypadku, o którym mowa w art. 125 § 1 pkt 1, sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na prejudycjalność innego toczącego się postępowania, którego wynik będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Podkreślenia wymaga, że aby móc zastosować ten przepis, między daną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem musi istnieć związek tego rodzaju, że wynik już toczącego się postępowania będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona. Rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie tylko wtedy będzie upoważniało do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona (np. w postanowieniach NSA z: 28 lutego 2012 r., sygn. akt I GZ 27/12, LEX nr 1136610; 6 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 304/12, LEX nr 1125525; wyroku NSA z 15 września 2017 r., sygn. akt I GSK 613/17, LEX nr 2353675).
W ocenie Sądu, taka okoliczność w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej nie wystąpiła, bowiem rozpoznanie sprawy o mianowaniu policjanta na inne stanowisko, nie musiało zostać poprzedzone rozstrzygnięciem w kwestii zwolnienia tego funkcjonariusza ze służby w Policji, tym bardziej, że na dzień orzekania przez Sąd decyzja w tym przedmiocie nie stała się ostateczna.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonych rozkazów personalnych stanowi art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r. poz. 2067, nadal jako ustawa o Policji), zgodnie z którym do mianowania policjanta na stanowiska służbowe, przenoszenia oraz zwalniania z tych stanowisk właściwi są przełożeni: Komendant Główny Policji, Komendant CBŚP, komendanci wojewódzcy i powiatowi (miejscy) Policji oraz komendanci szkół policyjnych. Powołany przepis jest przepisem kompetencyjnym, określającym organ właściwy m.in. do mianowania, przenoszenia i zwalniania policjanta ze stanowiska służbowego. Nie zawiera on przesłanek uzasadniających wydanie rozkazu personalnego w tym przedmiocie oraz nie precyzuje kryteriów, które powinny być brane pod uwagę przy ocenie równorzędności stanowisk służbowych.
Artykuł 36 ust. 1 i 2 ustawy o Policji zawiera regulację dotyczącą m.in. przeniesienia policjanta do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej lub w innej miejscowości z urzędu lub na własną prośbę oraz organ właściwy do wydania rozkazu personalnego w tym przedmiocie. Z kolei w art. 38 ust. 1 i 2 ustawy o Policji, wymieniono w sposób wyczerpujący obligatoryjne i fakultatywne przesłanki uzasadniające poniesienie policjanta na niższe stanowisko służbowe. Zestawienie tych dwóch przepisów ze sobą prowadzi zatem do wniosku, że zwolnienie policjanta z zajmowanego stanowiska służbowego, połączone z równoczesnym mianowaniem na inne stanowisko służbowe, może nastąpić wyłącznie na stanowisko równorzędne ze stanowiskiem poprzednio zajmowanym.
Ponieważ, jak wyżej powiedziano, przepisy ustawy o Policji nie normują odrębnie, wymienionych w art. 32 ust. 1 ustawy, przesłanek: zwolnienia funkcjonariusza z zajmowanego stanowiska i mianowania na równorzędne stanowisko, rozstrzygnięcia w tym zakresie, jak przyjmuje się w judykaturze, mają charakter uznaniowy. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 listopada 2002 r., sygn. akt II SA 341/01, (pub. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl, CBOSA) - przeniesienie policjanta na równorzędne stanowisko w tej samej miejscowości bez jego zgody (z urzędu) jest decyzją uznaniową, której ramy wyznacza art. 7 K.p.a.
Tym samym należy uwzględnić interes służbowy Policji i słuszny interes policjanta, jak i uprawnienia organu do ustalania zasad organizacji jednostek Policji i decydowania o obsadzaniu stanowisk oraz doborze kadry.
Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażony w wyroku z dnia 22 marca 2007 r., o sygn. akt II SA/Wa 107/07 (pub. CBOSA), zgodnie z którym pominięcie przez racjonalnego ustawodawcę w ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji unormowania przeniesienia policjanta na równorzędne stanowisko w miejscu pełnienia służby oznacza, że takie przeniesienie nie wymaga zgody policjanta i pozostaje w gestii właściwych przełożonych. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w treści art. 36 ust. 1 ustawy, który stanowi, że policjanta z urzędu można przenieść do pełnienia służby w innej miejscowości.
Zdaniem tego Sądu, skoro dopuszczalne jest przeniesienie do pełnienia służby w innej miejscowości, to tym bardziej dopuszczalne jest przeniesienie (zwolnienie i jednocześnie mianowanie) na równorzędne stanowisko w miejscu pełnienia służby. Ponieważ ustawa o Policji nie definiuje - pojęcia przeniesienia, to w określeniu tym mieści się sytuacja występująca w niniejszej sprawie, tj. zwolnienie z dotychczas zajmowanego stanowiska z jednoczesnym mianowaniem na stanowisko równorzędne. Odmienna wykładnia pojęcia przeniesienia musiałaby prowadzić do wniosku, że przy zaistnieniu przesłanek do zwolnienia określonych w art. 41 ust. 2 pkt 5 lub 6 ustawy o Policji koniecznym stałoby się uzyskanie zgody na mianowanie (art. 28 ustawy). Taka wykładnia sprzeczna byłaby z charakterem stosunków służbowych w formacjach mundurowych, który to stosunek charakteryzuje się podporządkowaniem i hierarchią służbową.
Bezspornym było w sprawie, że z dniem 1 stycznia 2018 r. nastąpiła zmiana struktury organizacyjnej służby [...] i zespołu ds. [...] w Komendzie Powiatowej Policji. Poza sporem było również, że na mocy rozkazu organizacyjnego nr [...] z dnia 20 listopada 2018 r. w sprawie zmian organizacyjno-etatowych Komendanta Powiatowej Policji likwidacji uległo m. in. stanowisko zajmowane dotychczas przez skarżącego. Zmiana organizacyjna w Wydziale [...] polegała m.in. na włączeniu etatu specjalisty, które nastąpiło poprzez wyłączenie takiego stanowiska z Zespołu ds. [...].
Celem tych działań, jak wskazał organ, była poprawa organizacji i działania służby [...] Komendy Powiatowej Policji. Zmiana ta była niezbędna do prawidłowej realizacji zadań w zakresie pracy dochodzeniowo-śledczej ukierunkowanej na wsparcie procesu wykrywczego w sprawach o przestępstwa na podległym terenie, realizację pomocy prawnych w [...] Zakładach Karnych znajdujących się na terenie [...]. I tak, jak wynika z uzasadnienia organu przeniesienie nastąpiło - "w tej samej jednostce (komenda powiatowa Policji), w tej samej grupie zaszeregowania (6), z dotychczasowym uposażeniem (w tym z tą samą wysokością uposażenia zasadniczego wynoszącą 2.670 złotych, mnożnikiem w wysokości 1,75 kwoty bazowej, dodatkiem służbowym w dotychczasowej wysokości, tj. 820 złotych miesięcznie), i z tym samym stopniem etatowym ([...])’.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy stanowisko, na które został przeniesiony skarżący funkcjonariusz, jest stanowiskiem równorzędnym ze stanowiskiem, z którego go zwolniono. Trzeba też zaznaczyć, że stanowisko równorzędne nie oznacza stanowiska takiego samego lub identycznego. Dostrzec przyjdzie, że od 1 stycznia 2018 r. nie ma już policyjnego stanowiska specjalisty w Zespole [...] KPP w [...], a pozostałe stanowiska są stanowiskami cywilnymi.
Wbrew twierdzeniom skargi, nie jest rzeczą Sądu kontrola zasadności przeprowadzania zmian (tu redukcji etatów policyjnych), ani też poprawność kryteriów zastosowanych przez organ przy doborze funkcjonariuszy do przeniesienia na inne stanowisko służbowe. Z art. 36 ust. 1 ustawy o Policji nie wynika dla sądu administracyjnego obowiązek ustalania powodów likwidacji konkretnego stanowiska. Materia ta jest bowiem zastrzeżona dla właściwych organów odpowiedzialnych za sprawy organizacyjne Policji. Rozstrzygnięcia w tej kwestii (zarządzenia organizacyjne) - co pozostaje bezsporne między stronami - nie stanowią aktów, czy czynności kontrolowanych z mocy art. 3 § 2 P.p.s.a. przez sądy administracyjne. W sprawach przeniesienia policjanta na inne stanowisko służbowe z powodu likwidacji policyjnego stanowiska służbowego, sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny celowości zmian powstałej struktury organizacyjnej oraz określania stanowisk, które powinien zajmować określony policjant. Zauważyć przyjdzie, że z akt osobowych skarżącego wynika, że pełnił już służbę w pionie [...] KPP w [...] (w latach 1997-2006, 2007-2015), m.in. na stanowiskach asystenta ds. [...] Wydziału [...], detektywa Zespołu [...] Zespołu ds. [...] Wydziału [...], detektywa ds. [...] Wydziału [...]. W tych okolicznościach nie można zgodzić się, że Komendant Powiatowy dokonując oceny równorzędności stanowisk nie uwzględniał jak najwięcej elementów pozwalających na ich ocenę. W realiach niniejszej sprawy na szczególną uwagę zasługuje fakt, że dotychczasowe stanowisko służbowe zajmowane przez skarżącego zostało w ramach reorganizacji faktycznie zlikwidowane, a obowiązki wynikające z tego stanowiska przejęła służba cywilna (pracownicy niebędący na etacie funkcjonariusza Policji). W tej sytuacji dla oceny równorzędności stanowisk służbowych nie jest wykluczone poprzestanie na stwierdzeniu, że wskazane wyżej zasadnicze elementy – zaszeregowanie, mnożnik kwoty bazowej i dodatek służbowy, których tożsamości skarżący nie kwestionuje, wyczerpują pojęcie równorzędności stanowiska służbowego dotychczas zajmowanego przez skarżącego i stanowiska, na które skarżący został mianowany.
W tym miejscu podkreślić przyjdzie i powtórzyć, że decyzja dotycząca mianowania policjanta na stanowisko służbowe ma charakter fakultatywny i jest podejmowana w ramach uznania administracyjnego. Dokonywana przez sąd administracyjny kontrola legalności tego rodzaju decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa jej wydanie było dopuszczalne, czy organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega również zawarta w art. 7 K.p.a. powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony, niemniej jednak z racji charakteru służby w Policji, celu i zakresu działania Policji, słuszny interes społeczny ma w tych sprawach niewątpliwy priorytet, natomiast słuszny interes policjanta przejawia się w niezaakceptowaniu sytuacji, w której skorzystanie organu z przyznanego mu uprawnienia miałoby charakter nadużycia.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela w pełni stanowisko orzecznictwa sądowoadministracyjnego o możliwości jednostronnego kształtowania stosunku służbowego. W szczególności Sąd podziela stanowisko zawarte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 605/11, LEX nr 984785: "służba w Policji ma charakter stosunku administracyjnego, a więc takiego, w którym organ jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną funkcjonariusza i przewiduje prawo dla właściwego przełożonego do dobierania sobie personelu. Oznacza to z drugiej strony dyspozycyjność policjanta, co z kolei nakazuje oceniać dopuszczalność jednostronnych zmian warunków służby funkcjonariusza według kryteriów zobiektywizowanych, uwzględniających mobilność i skuteczność policji, a nie według osobistych odczuć czy potrzeb rodzinnych policjanta". Sąd podkreśla jednocześnie, że dyspozycyjność policjanta, o której powyżej mowa jest jednocześnie źródłem wielu przywilejów funkcjonariuszy, np. mieszkaniowych, o których stanowi także omawiana ustawa o Policji w Rozdziale 8 zatytułowanym "Mieszkania funkcjonariuszy Policji".
Tak więc, w sytuacji braku wykazania przez skarżącego i braku dokumentów w aktach sprawy mogących wskazywać na to, że wydając rozkaz personalny z dnia 18 grudnia 2017 r. Komendant Powiatowy nie kierował się zobiektywizowanymi kryteriami, uwzględniającymi skuteczność policji, a innymi względami niż potrzeby służby oraz zważywszy, że argumentacja skargi w zasadzie sprowadzała się do zakwestionowania rozwiązań z zakresu zmian w strukturze organizacyjnej jednostki Policji - Sąd uznał, że organy administracyjne wydając zaskarżone rozkazy personalne nie naruszyły prawa.
Z akt sprawy, a zwłaszcza kopii rozkazu organizacyjnego nr [...] z dnia 20 listopada 2017 r. w sprawie zmian organizacyjnych Komendy Powiatowej Policji oraz z uzasadnienia zaskarżonego rozkazu personalnego, a także stanowiska organu w kontekście zarzutów odwołania wynika, że dokonane zmiany, w tym przeniesienie skarżącego na inne stanowisko, były niezbędne do prawidłowej realizacji zadań w zakresie pracy dochodzeniowo-śledczej, ukierunkowanej na wsparcie procesu wykrywczego oraz w celu realizacji pomocy prawnej w [...] Zakładach Karnych, znajdujących się na terenie [...].
Mając powyższe na względzie, Sąd nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonych rozkazów personalnych, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargi nie uwzględnił - orzekając jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło