II SA/Op 346/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Krupiński – spr. po rozpoznaniu w dniu 26 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. O. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Opolu z dnia 1 czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków postanawia: 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu kwotę 200 (dwieście) złotych, uiszczoną tytułem wpisu od skargi. S. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Opolu z dnia 1 czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków. Na skutek zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 19 lipca 2016 r., wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi przez osobiste podpisanie złożonych wraz ze skargą odpisów skargi (kserokopii) lun nadesłanie dwóch odpisów skargi własnoręcznie podpisanych lub poświadczonych za zgodność z oryginałem. Wezwano także do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł. Opisane wezwania zawierały pouczenie, że ich niewykonanie w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwań, spowoduje odrzucenie skargi. Wezwania zostały doręczone skarżącemu do rąk dorosłego domownika – B. O., w dniu 5 sierpnia 2016 r., co potwierdza adnotacja na zwrotnym potwierdzeniu odbioru (k-53 akt). W dniu 10 sierpnia 2016 r. skarżący uiścił wpis od skargi w wysokości 200 zł (k-54 akt) i nadał za pośrednictwem poczty (data stempla) odpowiedź na wezwanie Sądu, w której wskazał jakiego rodzaju dokumenty załącza do akt do sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego, a także czy wniesiona skarga czyni zadość ustalonym ustawowo wymogom formalnym oraz czy została wniesiona w terminie. Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.) - dalej zwana: "P.p.s.a.", skarga kierowana do sądu administracyjnego powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a w myśl art. 220 § 1 P.p.s.a., powinna zostać opłacona. Stosownie do art. 47 § 1 P.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Odpis pisma powinien zawierać podpis strony, który w postępowaniu sądowym potwierdza, że pismo to pochodzi od osoby podpisującej je i sankcjonuje jej wolę dokonania czynności w postępowaniu. Nie budzi zatem wątpliwości, że gdy pismo sporządza osoba fizyczna we własnym imieniu bądź działając jako pełnomocnik czy przedstawiciel ustawowy, to ona musi je podpisać. Podpis musi być własnoręczny z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4 P.p.s.a. W sytuacji braku własnoręcznego podpisu, sąd wzywa stronę do usunięcia braku formalnego pisma przez jego podpisanie (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 grudnia 2013 r., II FSK 2953/13; z 19 lutego 2013 r., I OZ 114/13; z 15 maja 2013 r., II FSK 2139/12; z 16 września 2014 r., II OZ 922/14). Należy zwrócić również uwagę, że zgodnie z art. 47 § 2 P.p.s.a. odpisami w rozumieniu przywołanego § 1 mogą być także uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej. Oznacza to, że odpisem pisma procesowego jest każdy dalszy jego egzemplarz, odwzorowany w dowolnej technice, zgodny z oryginałem co do treści. Może to być kopia maszynowa, a także kopia wykonana przy użyciu każdej innej techniki powielania, np. wydruk komputerowy. Jednakże podkreślenia wymaga, iż art. 47 § 2 P.p.s.a. nakazuje wprost, aby kopia taka została uwierzytelniona, co jest warunkiem koniecznym uznania jej za odpis pisma. Uwierzytelnienie takie ma za zadanie poświadczenie przez stronę zgodności odpisu z oryginałem pisma. Natomiast w myśl art. 49 § 1 P.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Taka odmienna regulacja przewidziana jest dla skargi wniesionej do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do art. 57 § 1 P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, z tym że zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., w przypadku gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, sąd odrzuca skargę, a nie pozostawia ją bez rozpoznania. W odniesieniu do kwestii skutków prawnych niedołączenia do skargi jej odpisów oraz nieuzupełnienia takiego braku formalnego w przepisanym do dokonania tej czynności terminie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 18 grudnia 2013 r. (sygn. akt I OPS 13/13, opubl. ONSAiWSA 2014/3/29) przyjmując, że niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników zgodnie z art. 47 § 1 P.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. Ponadto, odpisy pisma, a zatem i odpisy skargi, wymagają bezwzględnego poświadczenia ich zgodności z oryginałem. Przez to poświadczenie osoba poświadczająca przyjmuje odpowiedzialność za zgodność pisma z oryginałem. Uwierzytelnienia takiego dokonuje strona, która jest autorem danego pisma procesowego lub jej pełnomocnik (por. postanowienia NSA z dnia 29 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 2351/11, z dnia 19 czerwca 2015 r., sygn. akt I OSK 1562/15 i z dnia 6 listopada 2015 r., sygn. akt I OZ 1447/15). W niniejszej sprawie, skarga nie została opłacona, a złożone wraz ze skargą jej odpisy, nie zawierały własnoręcznego podpisu skarżącego, lecz stanowiły kserokopię skargi. Z tych względów wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi i uzupełnienia braków formalnych skargi przez osobiste podpisanie złożonych wraz ze skargą odpisów skargi albo nadesłanie dwóch egzemplarzy odpisów skargi własnoręcznie podpisanych lub poświadczonych za zgodność z oryginałem. W wezwaniu zawarto pouczenie o skutkach jego niewykonania, tj. wskazano na rygor w postaci odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało skutecznie doręczone skarżącemu w dniu 5 sierpnia 2016 r., do rąk dorosłego domownika. Doręczenie należało zatem uznać za skuteczne w świetle art. 72 § 1 P.p.s.a., według którego jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - zarządcy domu lub dozorcy, jeżeli nie mają oni sprzecznych interesów w sprawie i podjęli się oddania mu pisma. Skoro doręczenie było skuteczne, to siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu od skargi i uzupełnienia braków formalnych skargi zaczął biec dnia 6 sierpnia 2016 r. i upłynął dnia 12 sierpnia 2016 r. Skarżący uiścił w wyznaczonym terminie żądany wpis od skargi, lecz nie nadesłał dwóch egzemplarzy odpisów skargi. Wprawdzie w odpowiedzi na wezwanie Sądu, przesłał szereg dokumentów (m.in. odpis wyciągu z wykazu zmian gruntowych, odpis postanowienia dotyczącego sprostowania oznaczenia nieruchomości), które jednakże nie są dwoma odpisami skargi własnoręcznie podpisanymi, poświadczonymi za zgodność z oryginałem. Przesłane pisma odbiegają treścią od treści skargi wniesionej w sprawie i nie stanowią jej odwzorowania. Należało zatem stwierdzić, że skarżący nie spełnił wymogów prawidłowo wniesionej skargi polegających na przedłożeniu właściwej liczby egzemplarzy jej odpisów. Nadesłane przy skardze kserokopie skargi nie zostały bowiem poświadczone za zgodność z oryginałem, ani własnoręcznie podpisane. Natomiast na wezwanie Sądu w zakresie uzupełnienia braków formalnych, skarżący ich nie usunął, co uniemożliwia nadanie skardze prawidłowego biegu. Wobec powyższych okoliczności, skargę należało odrzucić na zasadzie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., co Sąd orzekł jak w sentencji. O zwrocie uiszczonego wpisu orzeczono natomiast na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.