II SA/Op 361/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Cisyk po rozpoznaniu w dniu 12 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 16 marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego na skutek wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi. Działająca w imieniu częściowo ubezwłasnowolnionego M. M., jego kurator J. M., złożyła osobiście w dniu 27 maja 2015 r., wniosek do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Wniosek ten został zarejestrowany w Repertorium sądowym pod sygn. akt II SO/Op 20/15. Z formularza wniosku wynika, że J. M. domaga się udzielenia pomocy w związku z wydaną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, decyzją z dnia 16 marca 2015 r., nr [...], w szczególności przez ustanowienie pełnomocnika, który udzieli pomocy w celu sporządzenia profesjonalnej skargi na wyżej podaną decyzję. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że zaskarżona decyzja została doręczona osobiście J. M. w dniu 25 maja 2015 r., co potwierdza adnotacja i podpis na pocztowym zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki. Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2015 r., sygn. akt II SO/Op 20/15 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu, ustanowił M. M. radcę prawnego z urzędu. Na skutek powyższego, na pełnomocnika z urzędu został wyznaczony przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w Opolu – radca prawny T. M. Potwierdza to pismo Izby z dnia 23 czerwca 2015 r., znajdujące się w aktach sądowych (k-35 akt), które wpłynęło do tut. Sądu w dniu 25 czerwca 2015 r. Pismami procesowymi z dnia 17 lipca 2015 r., wniesionymi za pośrednictwem poczty w dniu 22 lipca 2015 r. (data stempla pocztowego), ustanowiony z urzędu pełnomocnik M. M. zwrócił się o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 16 marca 2015r., nr [...], a także wniósł skargę na tę decyzję. Skarga została zarejestrowana jako sprawa o sygn. akt II SA/Op 361/15 i stanowi przedmiot niniejszego postępowania. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu radca prawny T. M. wskazał, że uchybienie terminowi nastąpiło w związku z procedurą ustanowienia prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a.", skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Przepis ten jest jednoznaczny i nie pozostawia wątpliwości, co do początku biegu trzydziestodniowego terminu, czy też możliwości jego przesunięcia z uwagi na toczące się w sprawie postępowanie o przyznanie prawa pomocy obejmujące ustanowienie pełnomocnika. Jeżeli zatem skarżącemu został doręczony odpis decyzji, bądź innego rozstrzygnięcia, to od tego momentu, zgodnie z treścią wskazanego wyżej przepisu, liczony jest bieg terminu do złożenia skargi niezależnie od tego, czy strona ustanowiła pełnomocnika z wyboru, czy też wystąpiła z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Należy podkreślić, że termin, o którym mowa w art. 53 § 1 P.p.s.a. jest terminem ustawowym i w przypadku jego uchybienia dopuszczalne jest jego przywrócenie na wniosek strony. Zatem skuteczne wniesienie skargi i nadanie sprawie dalszego biegu jest możliwe w przypadku złożenia przez nią lub jej pełnomocnika, w terminie przewidzianym w art. 87 § 1 P.p.s.a. wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi i uwzględnieniu tego wniosku przez Sąd. Stosownie bowiem do art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Wniosek o przywrócenie terminu, musi być jednakże złożony za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 2, § 3, § 4 P.p.s.a). Z punktu widzenia powołanych regulacji, należy również uwzględnić specyfikę postępowania sądowoadministracyjnego związanego z ustanowieniem dla strony pełnomocnika z urzędu. Zauważyć w tym miejscu trzeba, że jakkolwiek ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi, to fakt ten może być jedną z podstaw wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka prawnego. Wyznaczenie pełnomocnika z urzędu nie oznacza bowiem możliwości podjęcia natychmiastowego działania w imieniu strony. Dlatego przy ocenie, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie, istotne jest ustalenie, kiedy pełnomocnik miał realną możliwość jego sporządzenia. Możliwość ta wyznacza bowiem czas ustania przyczyny uchybienia terminowi. W konsekwencji uznaje się, że w wypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 P.p.s.a dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2009 r. sygn. akt II FZ 125/09, Lex nr 564223; z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt I FZ 198/06, niepubl., z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt II FZ 47/07, niepubl., z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt II FZ 570/11; podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 17 lutego 2009 r., sygn. akt III CZP 117/08). W ocenie Sądu, przywołane powyżej okoliczności sprawy uprawdopodabniają twierdzenie, że pełnomocnik z urzędu dochował wymaganego terminu. Pismo Okręgowej Izby Radców Prawnych w Opolu, informujące tut. Sąd o wyznaczeniu radcy prawnego T. M. pełnomocnikiem z urzędu, pochodzi z dnia 23 czerwca 2015 r. i wpłynęło do tut. Sądu w dniu 25 czerwca 2015 r. Prawdopodobne jest, że zawiadomienie o wyznaczeniu radcą prawnym z urzędu dla M. M. pełnomocnik ten otrzymał również w dniu 25 czerwca 2015 r. Zatem złożenie przez pełnomocnika wniosku o przywrócenie terminu w dniu 22 lipca 2015 r. oznacza, że termin, o którym mowa w art. 87 § 1 P.p.s.a. został zachowany. Zasadne jest więc przyjęcie poglądu, że złożenie przez pełnomocnika wniosku o przywrócenie terminu w dniu 22 lipca 2015 r., czyli w terminie trzydziestu dni od dnia dowiedzenia się o fakcie wyznaczenia na pełnomocnika z urzędu oznacza, że termin, o którym mowa w art. 87 § 1 P.p.s.a. został zachowany. W oparciu więc o całokształt okoliczności sprawy należy stwierdzić, że przedstawiona przez pełnomocnika skarżącego argumentacja może stanowić pozytywną przesłankę pozwalającą na przywrócenie uchybionego terminu. Ponadto, w ocenie Sądu, nie bez znaczenia dla kwestii przywrócenia terminu jest zachowanie się samej strony, która niezwłocznie, to jest w terminie 7 dni po otrzymaniu decyzji, którą zamierzała zaskarżyć, zwróciła się do Sądu o wyznaczenie profesjonalnego pełnomocnika w celu udzielenia pomocy we wniesieniu skargi. Reasumując, złożony przez pełnomocnika wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 16 marca 2015 r., nr [...] podlegał uwzględnieniu, o czym tutejszy Sąd działając na zasadzie art. 86 § 1 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji.