II SA/Op 372/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 24 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na uchwałę Rady Gminy Komprachcice z dnia 5 grudnia 2005r., Nr XXVII/192/05 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis od skargi w kwocie 300 zł (trzysta złotych). Pismem z dnia 8 marca 2011 r., skierowanym do Wójta Gminy Komprachcice i Rady Miejskiej Komprachcice, które wpłynęło do organu w dniu 9 marca 2011 r., J. K. wezwał do usunięcia niezgodności pomiędzy częścią opisową planu zagospodarowania przyjętego uchwałą z dnia 5 grudnia 2005 r., Nr XXVII/192/05, a częścią rysunkową, stanowiącą załącznik do planu oraz domagał się objęcia planem działek o nr [...] i [...] k.m. [...], położonych we wsi [...], będących własnością skarżącego. W piśmie z dnia 6 kwietnia 2011 r. Zastępca Wójta Komprachcic poinformował J. K., że sprawa powinna zostać załatwiona przez Radę w formie uchwały, a najbliższa sesja Rady, zgodnie z planem na rok 2011, odbędzie się w miesiącu maju. Ponadto pouczył skarżącego o treści art. 35 § 5 K.p.a., który w ocenie organu ma zastosowanie w sprawie. Uznał, że w sprawie zachodzi usprawiedliwione opóźnienie, o którym mowa w przywołanym przepisie, a więc termin do załatwienia sprawy zostaje ex lege przedłużony o okres do najbliższej sesji Rady. Następnie, pismem z dnia 23 maja 2011 r. Wójt Gminy przesłał J. K. podjętą na sesji w dniu 19 maja 2011 r. uchwałę Nr [...] Rady Gminy Komprachcice w sprawie zajęcia stanowiska wobec wezwania Rady Gminy Komprachcice do usunięcia naruszenia prawa. Powyższa korespondencja została doręczona J. K. - do rąk R. K. - w dniu 25 maja 2011 r., o czym świadczy adnotacja na pocztowym zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki, znajdująca się w aktach administracyjnych sprawy. Pismem z dnia 15 czerwca 2011 r. (wpływ do organu w dniu 20 czerwca 2011 r. - prezentata k. 2 akt sądowych), J. K. złożył za pośrednictwem Rady Gminy Komprachcice do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na uchwały Rady z dnia 5 grudnia 2005 r., Nr XXVII/192/05 i z dnia 19 maja 2011 r., Nr [...], wnosząc m.in. o uchylenie uchwały Nr [...] i stwierdzenie nieważności uchwały Nr XXVII/192/05, a także o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę, działający w imieniu Gminy Komprachcice pełnomocnik, wniósł m.in. o odrzucenie uchwały z powodu uchybienia terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, zasądzenie na rzecz Gminy Komprachcice kosztów postępowania według norm przepisanych, a ponadto - z ostrożności procesowej - o oddalenie skargi w całości i zawieszenie postępowania w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia sprawy z wniosku R. K. (syn skarżącego) z dnia 19 czerwca 2010 r. o ustalenie warunków zabudowy działek nr [...] i [...], położonych w [...] (własność J. K.). W dniu 5 sierpnia 2011 r. skarżący uiścił wpis od skargi w wysokości 300 złotych. W aktach sprawy znajduje się pismo Wójta Gminy Komprachcice z dnia 24 października 2011 r., nr [...], z którego treści wynika, że skarga J. K. z dnia 15 czerwca 2011 r. na uchwały Rady Gminy Komprachcice została wniesiona osobiście przez skarżącego w dniu 20 czerwca 2011 r. Na skutek zarządzenia z dnia 24 października 2011 r. wyłączono z niniejszej sprawy skargę na uchwałę Rady Gminy Komprachcice z dnia 19 maja 2011 r., nr [...], którą zarejestrowano w repertorium sądowym jako odrębną sprawę, pod nową sygnaturą. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Skargę należało odrzucić. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy sąd administracyjny zobligowany jest zbadać, czy spełnione zostały niezbędne warunki dopuszczalności skargi. Jednym z nich jest wniesienie skargi z zachowaniem wymaganego terminu. Dokonując oceny dopuszczalności skargi J. K. pod wyżej wskazanym kątem należało mieć na uwadze, że w niniejszej sprawie uchwała Rady Gminy Komprachcice z dnia 5 grudnia 2005 r., Nr XXVII/192/05 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, skarżona jest w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Zgodnie z ust. 1 tej regulacji każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Natomiast w myśl art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Z kolei, kwestię terminu wnoszenia skarg na uchwały organów samorządowych reguluje przepis art. 53 § 2 P.p.s.a., stanowiący, że w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4 P.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Oceniając kwestię dochowania przez skarżącego terminu do wniesienia skargi, odnotowania wymaga stanowisko wyrażone w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r. (sygn. akt II OPS 2/07, opubl. ONSAiwsa z 2007 r. Nr 3, poz. 60 oraz ZNSA z 2007 r. Nr 2, poz. 83), zgodnie z którym przepis art. 53 § 2 P.p.s.a. ma zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym i skarga ta jest wniesiona po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, także wówczas, gdy skargę wniesiono w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wezwania przed upływem terminu załatwienia wezwania (art. 35 § 3 K.p.a. w związku z art. 101 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym), jeżeli organ nie uwzględnił wezwania. W uzasadnieniu powołanej wyżej uchwały wyrażony został pogląd, który należy podzielić, że z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni na wniesienie skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i wówczas dalszy bieg terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni. Jeśli natomiast w okresie sześćdziesięciu dni (liczonych od daty wezwania) organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, to wskazany 60-dniowy termin biegnie nieprzerwanie. Reasumując, termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest terminem, którego ustalenie zależy od tego, czy i kiedy doręczono skarżącemu odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia jego interesu prawnego lub uprawnienia. W sytuacji, gdy organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, to skarżący winien wnieść skargę w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania. Upływ 60 - dniowego terminu powoduje natomiast niemożność zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Wymagane przed wniesieniem skargi wezwanie, o jakim mowa w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zawarte zostało w piśmie skarżącego z dnia 8 marca 2011 r., doręczonym organowi w dniu 9 marca 2011 r. Wobec nieudzielania przez organ odpowiedzi na powyższe wezwanie, 60-dniowy termin, liczony kalendarzowo, od dnia doręczenia wezwania dotyczącego usunięcia naruszenia prawa, rozpoczął bieg w dniu 10 marca 2011 r. i upływał z dniem 8 maja 2011 r. (niedziela). Zgodnie z art. 83 § 2 P.p.s.a., jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się dzień następny po dniu lub dniach wolnych od pracy. Stosownie do art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz. U. Nr 4, poz. 28 ze zm.), niedziela jest uznawana za taki dzień wolny, a zatem ostatni dzień do wniesienia skargi w niniejszej sprawie upływał w dniu 9 maja 2011 r. (poniedziałek). Tymczasem skarżący złożył skargę za pośrednictwem Rady Gminy Komprachcice dopiero w dniu 20 czerwca 2011 r., a więc z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. Powyższej oceny Sądu nie może zmienić okoliczność, że Wójt Gminy Komprachcice pismem z dnia 6 kwietnia 2011 r. poinformował skarżącego, że jego wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stanie się przedmiotem sesji w maju 2011 r. Pisma tego nie można zakwalifikować jako odpowiedzi na wezwanie z dnia 8 marca 2011 r., bowiem w sprawie nieuwzględnienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa winna zapaść uchwała Rady. Stosownie bowiem do art. 14 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, rada gminy podejmuje rozstrzygnięcia w formie uchwały, które zapadają zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowego składu rady, w głosowaniu jawnym, chyba że ustawa stanowi inaczej. Powyższy pogląd znajduje również potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. postanowienia NSA: z dnia 15 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 349/11; z dnia 23 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1049/10; z dnia 23 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 696/09, zamieszczone na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Taka uchwała w przedmiocie udzielenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w niniejszej sprawie została wprawdzie podjęta, jednakże dopiero w dniu 19 maja 2011 r., a zatem po upływie 60-dniowego terminu, rozpoczynającego się od dnia wniesienia przez skarżącego wezwania, tj. od dnia 9 marca 2011 r. Warto zaznaczyć, że stanowisko składu orzekającego zgodne jest z orzecznictwem sądowoadministracyjnym, iż samo pismo informujące jedynie o tym, że sprawa będzie rozpatrywana na najbliższej sesji, nie może być uznane za formalne udzielenie odpowiedzi. Dopiero uchwała rady może mieć taki charakter (tak np. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 23 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 696/09; orzeczenie zamieszczone na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto podkreślić trzeba, że rada gminy nie posiada kompetencji do przedłużania terminu do rozpoznania złożonego wniosku o usunięcie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Przyczyny niezajęcia przez Radę stanowiska w terminie 60 dni nie zmieniają faktu, że odpowiedzi tej w terminie nie udzielono. W orzecznictwie NSA podkreśla się, że bez względu na przyczyny niezajęcia w sprawie stanowiska przez radę, należy przyjąć, że rada gminy nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie (por. postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2006 r., sygn. akt II OSK 1009/06; zamieszczone na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tego powodu pismo Zastępcy Wójta Gminy Komprachcice z dnia 6 kwietnia 2011 r., nr [...], w przedmiocie przedłużenia terminu ustosunkowania się do wezwania, nie może mieć wpływu na bieg terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego. Wobec powyższego, w sytuacji J. K. zastosowanie znajdował 60-dniowy termin do wniesienia skargi, liczony od dnia złożenia wezwania, który - jak wykazano wyżej - nie został dochowany. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a., wedle którego Sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia, orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania nie orzeczono, gdyż stosownie do art. 209 P.p.s.a., wniosek o zwrot kosztów sąd administracyjny rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200 P.p.s.a.), w wyroku uwzględniającym skargę kasacyjną (art. 203 P.p.s.a.), w wyroku oddalającym skargę kasacyjną (art. 204 P.p.s.a.) oraz w postanowieniu o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego z powodu uwzględnienia skargi w całości przez organ administracyjny (art. 201 § 1 P.p.s.a.). Natomiast w przypadku odrzucenia skargi, stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis. Wobec powyższego orzeczono o zwrocie skarżącemu uiszczonego w sprawie wpisu od skargi.