II SA/Op 415/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 6 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. B. na Miejski Zarząd Dróg w Opolu w przedmiocie opłaty za postój w strefie płatnego parkowania postanawia: 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu G. B. kwotę 200 (dwieście) złotych z tytułu uiszczonego wpisu od skargi. Pismem z dnia 1 lipca 2014 r. G. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na pismo Miejskiego Zarządu Dróg w Opolu z dnia 3 kwietnia 2014 r., dotyczącą wezwania [...], którą jak wskazał utrzymano w mocy "inną czynność z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", polegającą na utrzymaniu w mocy wezwania do zapłaty za brak biletu parkingowego wystawionego w dniu 27 lutego 2014 r. w stosunku do pojazdu [...] o nr rej. [...], na podstawie uchwały Nr XL VIII/513/09 Rady Miasta Opola z dnia 23 kwietnia 2009 r. Po wezwaniu przez skarżącego Miejskiego Zarządu podał, że po wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa w dniu 11 kwietnia 2014 r., organ skierował do niego odpowiedź z dnia 6 czerwca 2014 r. Skarżący wskazał, że obie odpowiedzi z Miejskiego Zarządu Dróg w Opolu, tj. z dnia 3 kwietnia 2014 r. oraz z 6 czerwca 2014 r. były nie na temat i nie odnosiły się do jego zarzutów. Następnie wyjaśnił, że w dniu 27 lutego 2014 r. na skutek awarii pojazdu zaparkował go w miejscu nie wyznaczonym do zatrzymania, wobec tego faktu nie uiścił opłaty parkingowej, gdyż Gmina ma prawo pobierać opłatę, w tym również dodatkową, jedynie za postój w miejscu przeznaczonym do zatrzymania. Skarżący zarzucił także, że uchwała Rady Miasta Opola z dnia 10 grudnia 2013 r., Nr XXI/193/03, narusza ustawę o drogach publicznych oraz art. 94 Konstytucji RP. Skarżący wskazał, że zaparkował pojazd w miejscu, które nie było oznaczone w odpowiedni sposób, to jest za pomocą znaku D-44, a organ twierdzi inaczej. Skarżący wyjaśnił, że od dnia 14 lutego 2014 r. obowiązuje znowelizowane z dniem 23 września 2014 r. rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach (Dz. U. Nr 220, poz. 1281, ze zm.). Podał, że według załącznika nr 1 pkt 5.2.50 Strefa płatnego parkowania, znak D-44 umieszcza się na wszystkich ulicach doprowadzających do obszaru, na którym została ustalona strefa płatnego parkowania. W strefie oznakowanej znakiem D-44 miejsca dla postoju pojazdu samochodowego wyznacza się znakami pionowymi określonymi w pkt 5.2.18 oraz znakami poziomymi określonymi w załączniku nr 2 do rozporządzenia w pkt 5.2.4, pkt 5.2.5, pkt 5.2.6 i pkt 5.2.9.2. Zauważył, że na zdjęciu jego pojazdu z dnia 27 lutego 2014 r. załączonego do odpowiedzi, nie widać infrastruktury drogowej, której mowa w rozporządzeniu. Oznacza to - zdaniem skarżącego - że miejsce w którym pozostawił pojazd, nie było miejscem do parkowania, stąd nie można za postój na nim pobierać opłaty, a tym bardziej opłaty dodatkowej, byłoby to niezgodne z art. 13 b ust. 1 ustawy o ruchu drogowym, zezwalającym na pobieranie opłat za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania w wyznaczonym miejscu w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo. Wobec tego skarżący wniósł o uchylenie wezwania do zapłaty, w związku z niesłusznym nałożeniem opłaty. Odpowiadając na skargę Dyrektor Miejskiego Zarządu Dróg w Opolu, działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Opola, wniósł o jej oddalenie w całości. Wskazał, że po otrzymaniu w dniu 27 lutego 2014 r. wezwania nr [...] do uiszczenia opłaty dodatkowej w kwocie 20 zł, za zaparkowanie pojazdu bez biletu parkingowego, skarżący uiścił sporną opłatę. Jednocześnie w dniu 7 marca 2014 r. do organu wpłynęło jego odwołanie i w odpowiedzi na nie organ potwierdził zasadność wezwania do zapłaty. Następnie pismem z dnia 11 kwietnia 2014 r. skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa, w odpowiedzi na wezwanie z dnia 6 czerwca 2014 r., organ podtrzymał stanowisko w sprawie. Organ wskazał, że z orzecznictwa sądowoadminstracyjnego wynika, że jeśli pojazd zostanie zaparkowany w strefie płatnego parkowania, na drodze publicznej, ale w miejscu nieprzeznaczonym do parkowania, to istnieje obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie (powołał wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1769/12). Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z tej przyczyny ma miejsce w szczególności wówczas, gdy dotyczy aktu lub czynności nie objętych zakresem właściwości sądu administracyjnego, albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi obowiązkiem sądu administracyjnego jest zbadanie w pierwszej kolejności jej dopuszczalności. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest natomiast pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Zakres właściwości sądów administracyjnych określa natomiast art. 3 § 2 P.p.s.a. W myśl tego przepisu kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę oraz rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, jak też spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 3 § 3, art. 4 P.p.s.a.). Wniesiona w rozpoznawanej sprawie skarga nie dotyczy jednak żadnego z aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a. Nie dotyczy też sprawy poddanej kontroli sądu administracyjnego na podstawie przepisów szczególnych. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 260, z późn. zm.), zwanej dalej u.d.p., korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Jak stanowi art. 13b ust. 1 u.d.p., opłatę powyższą pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo, przy czym w myśl art. 13f ust. 1 u.d.p. za nieuiszczenie powyższych opłat pobiera się opłatę dodatkową. Jej wysokość oraz sposób pobierania określa rada gminy. Wysokość opłaty dodatkowej nie może przekroczyć 50 zł (art. 13f ust. 2 u.d.p.). Opłatę dodatkową pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku zarządca drogi (art. 13f ust. 3 u.d.p.). Opłata dodatkowa wraz z odsetkami za zwłokę podlega przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 40d ust. 2 u.d.p.). Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że obowiązek uiszczania zarówno opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania, jak i obowiązek ponoszenia opłaty dodatkowej za nieuiszczenie tych opłat wynika bezpośrednio z przepisu prawa. Obowiązujące przepisy u.d.p. nie przewidują postępowania, w wyniku którego dokonywano by wymiaru opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania, w trybie specjalnego i indywidualnego postępowania. Brak jest przepisów zawierających procedury, które powodowały nadanie obowiązkowi zapłaty opłaty dodatkowej indywidualnego charakteru w drodze wydania decyzji lub postanowienia przez właściwe organy władzy publicznej. Organy te mają obowiązek działać wyłącznie na podstawie i w granicach prawa. Uznanie, że obowiązek ponoszenia opłaty dodatkowej wynika wprost z przepisów prawa, a w razie jej nieuiszczenia podlega przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, prowadzi do wniosku, że wezwanie do wniesienia opłaty dodatkowej nie stanowi aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o jakich stanowi art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Skoro bowiem niewykonanie obowiązku prowadzi do wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego celem jest doprowadzenie do przymusowego wykonania obowiązku, to w tym wypadku swoista konkretyzacja obowiązku następuje w tytule wykonawczym wszczynającym postępowanie egzekucyjne, zaś ochrona praw uczestników tego postępowania jest możliwa w drodze zaskarżenia do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 3, postanowień wydanych w tym postępowaniu (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, Wydawnictwo Lewis Nexis, Wydanie 5, str. 72). Tym bardziej, że obowiązek nie musi zostać zindywidualizowany w drodze decyzji, czy postanowienia, aby podlegał egzekucji. Stosownie bowiem do treści art. 3 § 1 w zw. z art. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954, z późn. zm.) egzekucję administracyjną stosuje się również do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one – w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego – bezpośrednio z przepisu prawa. W tej sytuacji skoro ani wezwanie z dnia 27 lutego 2014 r. o obowiązku wniesienia opłaty dodatkowej ani kierowane do skarżącego pisma Dyrektora Miejskiego Zarządu Dróg Powiatowych w Opolu, z dnia 3 kwietnia 2014 r. i z dnia 6 czerwca 2014 r. nie stanowią żadnego z aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a. i brak jest przepisu szczególnego, który by przewidywał ich sądową kontrolę, to uznać należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga dotyczy sprawy nieobjętej właściwością sądu administracyjnego. Z tego też względu wniesiona w rozpoznawanej sprawie skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Nadmienić w tym miejscu należy, że w sprawach o zbliżonym stanie faktycznym, gdzie przedmiotem sporu była zasadność nałożenia opłaty dodatkowej za parkowanie pojazdu bez uiszczenia opłaty w strefie płatnego parkowania, analogiczne stanowisko zajął też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i Naczelny Sąd Administracyjny (por. postanowienia WSA w Warszawie: z 4 października 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 1599/10; z 17 września 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 1819/13; z 11 lutego 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 15/14 oraz postanowienia NSA: z 22 października 2008 r., sygn. akt I OSK 1012/08 i z 15 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 3008/13 – wszystkie orzeczenia zamieszczone w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a. skargę odrzucił. Postanowienie o zwrocie wniesionego wpisu od skargi oparł na treści art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.