II SA/Op 525/14

WyrokWSA w Opolu2014-12-02

Skład orzekający: Elżbieta Kmiecik, Teresa Cisyk, Ewa Janowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest związany orzeczeniem lekarskim stwierdzającym istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami i czy może kwestionować jego treść w postępowaniu o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej jest związany treścią ostatecznego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami i nie może kwestionować jego zasadności. Postępowanie w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami jest dwuetapowe: pierwszy etap to postępowanie diagnostyczno-orzecznicze prowadzone przez lekarzy, a drugi to postępowanie administracyjne, w którym organ jest związany wynikiem pierwszego etapu. Ostateczne orzeczenie lekarskie jest dokumentem urzędowym, korzystającym z domniemania prawdziwości.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji cofającej P.K. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B, B+E, C, C+E, T. Starosta Brzeski wydał decyzję o cofnięciu uprawnień po otrzymaniu orzeczeń lekarskich stwierdzających istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję starosty. P.K. kwestionował prawidłowość orzeczeń lekarskich, powołując się na inne opinie medyczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy administracji były związane ostatecznymi orzeczeniami lekarskimi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędzia WSA Ewa Janowska (spr.) Protokolant Referent stażysta Dorota Ziółecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 4 września 2014 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 4 września 2014 r., nr [...], wydana po rozpatrzeniu odwołania P.K. od decyzji Starosty Brzeskiego z dnia 5 lutego 2014 r., nr [...], cofającej z dniem 5 lutego 2014 r. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B, B+E, C, C+E, T nr [...], nr druku: [...], wydane w dniu 9 maja 2012 r. przez Starostę Brzeskiego. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy, opierając się o przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., postanowił utrzymać w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wskazana na wstępie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Decyzją z dnia 15 maja 2013 r., nr [...], Starosta Brzeski orzekł o skierowaniu P.K. na badanie lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W dniu 5 sierpnia 2013 r. do organu I instancji wpłynęły dwa orzeczenia lekarskie z dnia 19 lipca 2013 r. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Opolu z/s w Kędzierzynie-Koźlu: nr [...], stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych u P.K. do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii B, T, B + E (data ponownego badania 31 marca 2015 r.) oraz nr [...] stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych u P.K. do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii C, C + E (badanie bezterminowe). Następnie, lekarz - specjalista medycyny pracy z Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu przedstawił Staroście Brzeskiemu dwa orzeczenia lekarskie, wydane w związku z odwołaniem P.K. od orzeczeń lekarskich Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Opolu z/s w Kędzierzynie- Koźlu. Na podstawie badań przeprowadzonych w dniu 24 października 2013 r. w orzeczeniu nr [...] stwierdzono u P.K. istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii B, BI, T, B + E (data ponownego badania 31 marca 2015 r.), a w orzeczeniu nr [...], stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii C, Cl, C + E, Cl + E (ponowne badanie niecelowe). Wobec powyższego, organ I instancji wszczął w urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami, jednocześnie poinformował stronę o możliwości brania czynnego udziału w postępowaniu i przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, w terminie 7 dni od otrzymania przedmiotowego zawiadomienia. Pełnomocnik ustanowiony przez stronę, wskazując na art. 78 § 1 K.p.a., zgłosił dowód w sprawie w postaci opinii biegłych z zakresu neurologii i psychiatrii oraz konsultacji neurologicznych strony z dnia 26 czerwca 2013 r. i 1 października 2013 r., przeprowadzonych w [...] Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej [...]. Wywodził, że konieczność przeprowadzenia powyższych dowodów zaistniała na tle rozbieżności wydanych dotychczas opinii lekarskich, gdyż w orzeczeniach Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Opolu stwierdzono przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii B, T, B + E oraz C i C + E, a orzeczenia Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego stwierdzały przeciwwskazania dla kategorii B, BI, T, B + E oraz C, Cl, C + E i Cl + E. Organ I instancji, postanowieniem z dnia 31 stycznia 2014 r., nr [...], odmówił przeprowadzenia dowodu z dokumentu w postaci opinii biegłych z zakresu neurologii i psychiatrii oraz konsultacji neurologicznych strony z dnia 26 czerwca 2013 r. i 1 października 2013 r., przeprowadzonych w Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej [...], podnosząc, że przeprowadzenie wnioskowanego dowodu jest niezasadne, gdyż Starosta Brzeski nie ma podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią orzeczeń lekarskich nr [...] i nr [...]. Decyzją z dnia 5 lutego 2014 r., nr [...], Starosta Brzeski orzekł o cofnięciu P.K. z dniem 5 lutego 2014 r. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B, B+E, C, C+E, T nr: [...], nr druku [...], wydanego w dniu 9 maja 2012 r. W uzasadnieniu decyzji powołał art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2014 r., poz. 600 ze zm., zwana dalej ustawą), zgodnie z którym starosta wydaje decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto, że orzeczenia lekarskie wydane w trybie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, nie podlegają weryfikacji przez organy administracji publicznej (starostę) w prowadzonych postępowaniach. Organy są bowiem związane takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią orzeczeń lekarskich (wskazując przykładowo cztery wyroki WSA). Dalej organ opisał tryb postępowania w przedmiocie wydania orzeczeń lekarskich, podkreślając, że orzeczenie lekarskie uprawnionego lekarza podmiotu odwoławczego jest ostateczne i nie podlega weryfikacji. Podkreślił, że strona skorzystała z możliwości wniesienia odwołania od orzeczeń Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Opolu do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji P.K. zarzucił naruszenie prawa materialnego - art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy polegające na wydaniu decyzji na podstawie błędnego stanu faktycznego; art. 75 ust. 1 ustawy przez niewłaściwe ustalenie istnienia przeciwwskazań zdrowotnych strony do kierowania pojazdami; § 4 ust. 1, 2 i 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, przez posłużenie się jedynie opiniami nr [...] i nr [...] i nieuwzględnienie konsultacji neurologicznych z dnia 26 czerwca 2013 r. oraz z dnia 1 października 2013 r.; a także naruszenie prawa procesowego, tj. art. 7 K.p.a. w zw. z § 13 ww. rozporządzenia, przez nieuwzględnienie wszystkich dowodów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Dowodził, że orzeczenia lekarskie organu odwoławczego - Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego - nie pokrywają się z orzeczeniami lekarskimi Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Opolu z/s w Kędzierzynie - Koźlu w zakresie cofnięcia stronie uprawnienia do kierowania pojazdami wskazanych kategorii. Odwołujący nie godził się z twierdzeniem organu I instancji o związaniu ostatecznym orzeczeniem lekarskim nr [...] i nr [...], co wykluczało możliwość przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Podkreślił, że z konsultacji neurologicznej z dnia 1 października 2013 r. wynika, że badany czuje się dobrze, bez napadów, bez leków przeciw padaczce, aktualnie brak jest podstaw do rozpoznania padaczki w okresie od czerwca do października. Zaznaczył także, iż ostatnie wyniki badań EEG strony są w normie, czynność EEG jest zachowana. Podał też, iż zdiagnozowanie padaczki wymaga długotrwałego procesu badań, a nie na podstawie jednorazowego wystąpienia napadu u strony. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie. Organ odwoławczy zrelacjonował stan faktyczny sprawy, po czym przywołał art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i ust. 3 ustawy podając, że sankcją za istnienie w orzeczeniu lekarskim przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami jest cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami. Zaznaczył, że w rozpatrywanej sprawie bezspornym jest, iż wydanymi w trybie odwoławczym orzeczeniami lekarskimi z dnia 24 października 2013 r., nr [...] i nr [...], lekarz Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu, uprawniony do badań lekarskich osób kierujących pojazdami, stwierdził u P.K. istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii B, BI, T, B + E, C, Cl, C + E, Cl + E, wskazując przy tym, że przeprowadzanie ponownego badania w stosunku do kategorii B, BI, T, B + E winno nastąpić 31 marca 2015 r., a wobec pozostałych kategorii badanie ponowne jest niecelowe. Stwierdził, że wskazane wyżej orzeczenia są ostateczne, wiążą zarówno stronę, jak i organy wydające decyzję w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami ze względu na stan zdrowia osoby badanej. Zauważył, że decyzja ta wydawana jest w drugim etapie, po zakończeniu postępowania diagnostyczno-orzeczniczego, jeżeli w ostatecznym orzeczeniu lekarskim stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Kolegium zaakcentowało, że ostateczne orzeczenia lekarskie wydane w trybie obowiązującego w dacie badania rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2013 r. poz. 133, zwanego dalej rozporządzeniem), nie mogły być weryfikowane przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami. Organy są bowiem związane takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń. Zaznaczyło, że stanowisko to znajduje potwierdzenie w jednolitym i obszernym w tym zakresie orzecznictwie sądów administracyjnych. Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że przepisy rozporządzenia, obecnie już nieobowiązującego, ale mającego zastosowanie do badań, którym został poddany P.K. w lipcu i październiku 2013 r., wskazywały jednostki medyczne wyłącznie uprawnione do przeprowadzenia badań i wydawania orzeczeń w przedmiocie ustalenia istnienia lub nieistnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Zgodnie § 9 ust. 1 rozporządzenia, badania takie przeprowadzane być powinny w wojewódzkich ośrodkach medycyny pracy, a ewentualne odwołania od orzeczenia wydanego przez taki ośrodek (w pierwszej instancji orzeczniczej) rozpatrywane były jedynie przez placówki wymienione taksatywnie w § 12 ust. 3 rozporządzenia. Argumentowało, że wyłączna właściwość wspomnianych jednostek medycznych została zachowana, ponieważ strona była badana najpierw w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w Opolu z/s w Kędzierzynie-Koźlu w dniu 19 lipca 2013 r., a następnie - ponownie w dniu 24 października 2013 r., w trybie odwoławczym - w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu, a więc w jednostce wymienionej w § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia. W orzeczeniach obu instancji stwierdzono istnienie u strony przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, przy czym okoliczność, że w orzeczeniach odwoławczych wskazano dodatkowo kategorie BI, Cl, Cl + E, w przekonaniu SKO, nie oznaczało, iż są one rozbieżne, skoro w zaskarżonej decyzji organ cofnął stronie takie kategorie prawa jazdy, jakie ona posiadała. Nadto, SKO zwróciło uwagę, że stosownie do § 10-11 rozporządzenia badania przeprowadzane są w uprawnionych do tego jednostkach przez lekarzy posiadających specjalne kwalifikacje, tak aby zachować wszystkie możliwe, normatywne gwarancje dla zabezpieczenia profesjonalizmu, rzetelności i bezstronności opinii wyrażanych w orzeczeniach stanowiących wynik przeprowadzanych badań i wyeliminować oceny wynikające z opinii i badań przedstawianych przez samego zainteresowanego kierowcę. Reasumując, organ odwoławczy uznał, że w postępowaniu administracyjnym dotyczącym cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami strona nie może kwestionować prawidłowości ustaleń dokonanych przez uprawnionych lekarzy, a stwierdzonych w orzeczeniach. Dyspozycja art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy obliguje bowiem organ do wydania decyzji w tym zakresie w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Stąd niezasadne było powoływanie się przez stronę na wadliwe ustalenia faktyczne dotyczące jej sytuacji zdrowotnej. Ostateczne orzeczenia lekarskie z dnia 24 października 2013 r. stwierdzające istnienie u P.K. przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami określonych kategorii są wiążące dla organów administracji, które nie mogą wydać decyzji o innej treści niż cofającą uprawnienia. Dlatego brak było podstaw do uwzględnienia dowodów w postaci opinii biegłych z zakresu neurologii i psychiatrii oraz konsultacji neurologicznych strony z dnia 26 czerwca 2013 r. i z dnia 1 października 2013 r. przeprowadzonych w Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej [...]. Jedynie bowiem orzeczenie wydane przez uprawniony podmiot stanowi dokument potwierdzający wykonanie obowiązku poddania się badaniom lekarskim, którego nie może zastąpić inna dokumentacja medyczna. Zwracając uwagę na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 września 2010 r. sygn. akt II SA/ Gl 461/10, LEX nr 752821, Kolegium zaakcentowało, że orzeczenie lekarskie wydawane w trybie ww. rozporządzenia ma charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 2 K.p.a. W konsekwencji, Kolegium uznało, iż nie mogło uwzględnić argumentacji odwołującego, że aktualne wyniki jego badań są prawidłowe i tylko jeden raz wystąpił u niego napad padaczkowy. W skardze do Sądu P.K. wniósł o uchylenie opisanej na wstępie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Domagał się dokonania oceny prawnej przedmiotowej sprawy i zawarcia w uzasadnieniu wyroku, wiążących dla organu wskazań, co do dalszego postępowania. Ponownie przedstawił zarzuty i argumentację na ich poparcie zaprezentowaną w odwołaniu. Uznał, że szczególnego podkreślenia wymaga, iż orzeczenia lekarskie, o jakich mowa w § 10 ust. 1 i 4 oraz w § 13 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia z dnia 7 stycznia 2004 r., nie mają charakteru opinii lecz stanowią środek dowodowy, o którym mowa w art. 76 § 2 K.p.a., podlegający ocenie organu tak jak każdy środek dowodowy. Wywodził, że dokument urzędowy korzysta z domniemania prawdziwości, że pochodzi od organu, który go wystawił oraz domniemania zgodności z prawdą oświadczenia organu, od którego dokument ten pochodzi. W tym kontekście podniósł, że w sprawie skarżący przedstawił dowody w postaci opinii biegłych z zakresu neurologii i psychiatrii oraz konsultacji neurologicznych z dnia 24 czerwca i 1 października 2013 r. przeprowadzonych w Specjalistycznej Przychodni Lekarskiej [...], potwierdzających brak przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów mechanicznych, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaniechało skonfrontowania orzeczeń lekarskich wydanych przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu z zaświadczeniami lekarzy specjalistów-neurologów i psychiatrów, które skarżący przedłożył do akt sprawy. Dodał, że uwadze organu umknęło, że skarżący posługuje się również innymi orzeczeniami stwierdzającymi jego zdolność do prowadzenia pojazdów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w skrócie P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z treścią art. 134 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.), jeżeli zachodzą przesłanki określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2014 r., poz. 600 ze zm., dalej jako ustawa), zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Treść cytowanego przepisu jest jednoznaczna i nie wywołuje w orzecznictwie większych wątpliwości. Przede wszystkim podkreślić należy, że sformułowanie "starosta wydaje decyzję" wskazuje, na bezwzględnie obowiązujący charakter tego przepisu. Wydanie decyzji cofającej uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu i jego ocenie, co do zasadności wydania takiej decyzji. W przypadku bowiem stwierdzenia przez uprawnionego lekarza w orzeczeniu lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania przez stronę pojazdami silnikowymi, starosta ma obowiązek wydania decyzji cofającej kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdami. Prawidłowe jest także stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, że organ administracji jest związany treścią orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, a orzeczenie to nie podlega jego ocenie, co do zasadności wydania go o danej treści. Organ administracji nie ma bowiem niezbędnej w tym zakresie wiedzy medycznej, aby móc ocenić wyniki badań i rozstrzygnąć, czy potwierdzają one istnienie u badanego kierowcy schorzeń, które stanowią przeciwwskazanie do kierowania pojazdami. Niezbędnej w tym zakresie wiedzy medycznej nie posiada również Sąd. Badania lekarskie w przedmiotowym zakresie mogą przeprowadzać jedynie lekarze uprawnieni spełniający wymagania określone w art. 77 ust. 1 ustawy i wpisani do ewidencji uprawnionych lekarzy, prowadzonej przez marszałka województwa. Jak stanowi art. 79 ust. 2 ustawy uprawniony lekarz, po przeprowadzeniu badania lekarskiego, wydaje osobie badanej orzeczenie lekarskie. Osoba badana lub podmiot kierujący na badania, niezgadzający się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego w jednostce określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ustawy. Jednostka mająca przeprowadzić badania w trybie odwoławczym powinna być jednostką o wyższym poziomie referencyjnym w stosunku do jednostki, która przeprowadziła badanie pierwotne (art. 79 ust. 4 i 5 ustawy). Orzeczenie lekarskie wydane po przeprowadzeniu ponownego badania lekarskiego jest ostateczne (art. 79 ust 7 ustawy). Kopię takiego orzeczenia, w przypadku gdy zostały stwierdzone przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdem, uprawniony lekarz ma obowiązek przesłać staroście właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania osoby badanej, po upływie 14 dni od dnia badania, jeżeli nie został złożony wniosek o przeprowadzenie ponownego badania albo orzeczenie lekarskie zostało wydane po przeprowadzeniu ponownego badania. Przesłanie do organu kopii ostatecznego orzeczenia lekarskiego kończy pierwszy diagnostyczno-orzeczniczy etap postępowania w przedmiocie weryfikacji uprawnień kierowcy ze względu na stan jego zdrowia. Jak wyjaśniał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 stycznia 2012 r. sygn. I OSK 103/11 (LEX nr 1113233), a orzeczenie to zachowało w pełni swoją aktualność, gdyż uregulowanie zawarte w art. 103 ust. 1 pkt 1 a ustawy o kierujących pojazdami odpowiada brzmieniem poprzednio obowiązującego art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, postępowanie administracyjne w przedmiocie weryfikacji uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi ze względu na stan zdrowia kierowcy jest dwuetapowe. Pierwszy etap to właśnie postępowanie diagnostyczno-orzecznicze prowadzone przez uprawnionych lekarzy i w tym postępowaniu nie mają zastosowania reguły procedury administracyjnej. Na tym etapie strona może kwestionować wynik badań, przedstawiać posiadane dokumenty lekarskie i opinie medyczne a także posiadane wyniki innych badań. Może także skorzystać z uprawnienia do wniesienia odwołania od pierwotnego orzeczenia lekarskiego i uzyskać orzeczenie w trybie odwoławczym. Jeżeli jednak w ostatecznym orzeczeniu lekarskim wydanym przez lekarza uprawnionego jednostki orzeczniczej o wyższym poziomie referencyjnym w stosunku do jednostki, która przeprowadziła badanie pierwotne, a taka sytuacja niewątpliwie zachodzi w rozpatrywanej sprawie, skoro w trybie odwoławczym orzeczenie wydał lekarz uprawniony z Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu stwierdzono istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, to na drugim etapie postępowania, toczącym się w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami, nie ma już prawnej możliwości weryfikowania orzeczeń lekarskich. Organ orzekający w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami jest treścią takiego orzeczenia związany, podobnie jak Sąd oceniający zgodność z prawem zaskarżonej do niego decyzji, wydanej na podstawie takiego orzeczenia. Ostateczne orzeczenie lekarskie wydane przez lekarza uprawnionego stwierdzające lub nie istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art.76 § 2 K.p.a. i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Korzysta z domniemania prawdziwości (autentyczności ) oraz domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Wyklucza to możliwość kontrolowania treści orzeczenia lekarskiego przez organ administracji prowadzący postępowanie, a w dalszej kolejności także przez sąd administracyjny (por. także np. wyrok NSA z dnia 25paxdziernika 2011 r. I OSK 1859/10, z 27 dnia lipca 2011 r. I OSK 1298/10 – publ. na stronie internetowej: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http//:orzeczenia.nsa.gov.pl). W postępowaniu wszczętym w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami, dysponując orzeczeniami lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Opolu z/s w Kędzierzynie-Koźlu i następnie lekarza uprawnionego z Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu, organ administracji nie miał więc żadnych podstaw prawnych do prowadzenia jakiegokolwiek dalszego postępowania dowodowego na okoliczności objęte treścią tych orzeczeń lekarskich. Ustalony przez organ stan faktyczny sprawy w zakresie niezbędnym do jej rozstrzygnięcia nie budził wątpliwości, a zarzuty podniesione w skardze dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. należy uznać za nieuzasadnione, gdyż organy, zgodnie z art. 77 § 1 K.p.a. w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy dotyczyć ma okoliczności istotnych dla jej rozstrzygnięcia, w związku z tym, z przyczyn wyjaśnionych powyżej, zarzuty i argumenty skarżącego dotyczące sposobu przeprowadzenia badań przez lekarzy i ich negatywnego nastawienia do skarżącego nie mogły odnieść zamierzonego skutku - podważenia wyników badań i treści orzeczenia lekarskiego. W rozpatrywanej sprawie do wydania zgodnego z prawem rozstrzygnięcia wystarczające było oparcie się, tak jak to uczyniły organy, na ostatecznych orzeczeniach lekarskich nr [...] i [...], wydanych przez lekarza uprawnionego do badań kierowców Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu. Orzeczenie to wydane zostało w trybie określonym w § 13 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 133), obowiązującym na dzień przeprowadzonych badań i było ostateczne. Załącznik nr 5 do rozporządzenia zawiera wzór orzeczenia, który nie przewiduje zamieszczenia w nim informacji o rodzaju schorzenia stwierdzonego w wyniku badania, ani uzasadnienia tego orzeczenia. W przedmiotowej sprawie orzeczenie wydane zostało zgodnie z tym wzorem. W tym miejscu wyjaśnić przyjdzie, że na podstawie art. 81 ust. 1 ustawy zostało wydane w dniu 17 lipca 2014 r., a obowiązujące od dnia 20 lipca 2014 r., rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz. U. poz. 949), które zastąpiło uchylone przez art. 137 w związku z art. 125 pkt 10 lit. j ustawy, dotychczas obowiązujący akt wykonawczy w tym przedmiocie. Zgodnie z § 14 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17 lipca 2014 r. postępowania w sprawie wydania orzeczenia lekarskiego wszczęte, a niezakończone przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, przeprowadza się na podstawie dotychczasowych przepisów, orzeczenia lekarskie wydane przed dniem wejścia w życie rozporządzenia zachowują ważność przez okres, na jaki zostały wydane. Zatem, zarzut skarżącego, iż organy orzekające w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami nie mogły oprzeć swojego rozstrzygnięcia na orzeczeniach lekarskich wydanych pod rządem przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców nie zasługiwał na uwzględnienie. Nie ulega jednak wątpliwości, że w dacie wydawania decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu a na tę chwilę dokonywana jest ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, skarżący nie przedstawił orzeczenia uprawnionej jednostki, podważającego prawidłowość orzeczenia Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, a więc nie obalił domniemania zgodności z prawdą tego orzeczenia. W ocenie Sądu, trafnie zauważył organ odwoławczy, że w orzeczeniach lekarskich obu instancji stwierdzono u strony istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Przy czym okoliczność, że w orzeczeniach odwoławczych wskazano dodatkowo kategorię B1, C1, C1+E prawa jazdy, nie oznaczało, że są one rozbieżne, skutkowało natomiast cofnięciem takich uprawnień, jakie strona posiadała. Nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. i nieodniesienie się przez organ odwoławczy do zarzutów odwołania. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji w pełni odpowiada wymogom wskazanego przepisu, tj. wskazuje fakty, które organ uznał za udowodnione i dowody, na których organ oparł swoje rozstrzygnięcie. Ponadto organ prawidłowo wskazał i wyjaśnił treść przepisu art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia oraz pozostałych przepisów mających zastosowanie w sprawie. Reasumując, w ocenie Sądu, organy prawidłowo zastosowały art. 103 ust. 1 pkt 1lit. a ustawy, a ustalenia na których oparły swoje rozstrzygnięcie nie budzą wątpliwości. Sąd nie stwierdził także takiego naruszenia przepisów postępowania, które by mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a tylko takie naruszenie uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Z tego względu na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło