II SA/Op 560/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Janowska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 22 października 2013 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym na skutek wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 11 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Op 560/13 postanawia: odmówić przywrócenia terminu. Wyrokiem z dnia 11 marca 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę A. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Opolu z dnia 22 października 2013 r., nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. W piśmie nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 4 czerwca 2014 r., skarżący wniósł o sporządzenie i przesłanie wydanego w sprawie wyroku wraz z uzasadnieniem. Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku z powodu uchybienia 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o sporządzenie tego uzasadnienia. Powyższe orzeczenie zostało doręczone skarżącemu w dniu 18 czerwca 2014 r., co wynika z pocztowego potwierdzenia odbioru przesyłki. Pismem procesowym z dnia 17 czerwca 2014 r., złożonym za pośrednictwem poczty w dniu 17 czerwca 2014 r. (data stempla), skarżący zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o nadesłanie zapadłego w sprawie wyroku wraz z uzasadnieniem. Stwierdził, że nie posiadał wiedzy o konieczności zwrócenia się pisemnie o sporządzenie i nadesłanie uzasadnienia wyroku, stąd oczekiwał na jego doręczenie. Wiedzę na temat tego obowiązku powziął natomiast z rozmowy telefonicznej przeprowadzonej w dniu 17 czerwca 2014 r. Na skutek zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia 21 lipca 2014 r. wezwano skarżącego do wykazania, stosownie do art. 87 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), że bez swojej winy uchybił terminowi do złożenia wniosku o pisemne uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 11 marca 2014 r., przez podanie konkretnych okoliczności, które uniemożliwiły złożenie przedmiotowego wniosku w terminie oraz podania, w jakiej dacie ustała przyczyna uchybienia terminu. Wezwanie to zawierało pouczenie, iż stosowne wyjaśnienia strona winna złożyć w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem odmowy przywrócenia żądanego terminu. Jak wynika z akt sprawy, wezwanie Sądu z dnia 25 września 2014 r. zostało skutecznie skarżącemu doręczone w dniu 29 września 2014 r. (por. k. nr 56 akt sądowych). W zakreślonym przez Sąd terminie, skarżący nie udzielił odpowiedzi na powyższe wezwanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). W piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.), a równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Podstawowymi przesłankami, które warunkują przywrócenie terminu jest zatem zachowanie wymogu formalnego z art. 87 § 1 P.p.s.a. oraz stwierdzenie uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego. Zapis art. 86 § 1 P.p.s.a. oznacza, że strona, która uchybiła terminowi powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna. Przepis o przywróceniu terminu do dokonywania czynności procesowych nie może być przy tym interpretowany w sposób rozszerzający, gdyż zasadą jest dokonanie czynności w terminie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 357/08, publ. System Informacji Prawnej Lex nr 493881 oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 2 lutego 2000 r., sygn. akt SA/Sz 2125/98, Lex nr 39797; z dnia 14 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 794/99, Lex nr 40381). Natomiast w doktrynie jako niezawinione przyczyny uchybienia terminu wskazuje się takie okoliczności jak: przerwa w komunikacji, powódź, pożar, inna katastrofa, nagła choroba strony, uniemożliwiająca jej wyręczenie się inną osobą (por. H. Knysiak-Molczyk (w:) T.Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2009, s. 173). Dodać należy, że przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej, należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2008 r., sygn. akt I OZ 354/08, Lex nr 494229 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, Lex nr 50679). Brak winy przy dokonywaniu czynności procesowej osoba zainteresowana powinna uprawdopodobnić, tj. powinna wykazać swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Uprawdopodobnienie braku winy jest środkiem zastępczym, słabszym niż dowód w ścisłym znaczeniu, nie dającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Uprawdopodobnienie prowadzi do uzasadnionego przypuszczenia, że zdarzenie w rzeczywistości miało miejsce. Ustawodawca dopuszcza ten mniej pewny środek, aby w ten sposób ułatwić zainteresowanym przedstawienie swoich racji. Sąd nie jest natomiast upoważniony w świetle powołanych przepisów do podejmowania czynności zmierzających do zebrania dowodów na okoliczność uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Tak rozumianej przesłanki braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi do Sądu skarżący nie uprawdopodobnił. Przede wszystkim zauważyć trzeba, iż skarżący pomimo skutecznego doręczenie wezwania Sądu do wskazania przyczyn niedochowania terminu i uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy, nie udzielił odpowiedzi na powyższe. Doręczenia wezwania dokonano bowiem skutecznie do rąk małżonki skarżącego M. G., w dniu 29 września 2014 r. (por. k. nr 56 akt sprawy). Doręczenia dokonano w trybie art. 72 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu, pismo sądowe można doręczyć dorosłemu domownikowi. W konsekwencji, wobec braku uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, nie wyjaśnienia jaka była przyczyna uchybienia terminu, kiedy ustała oraz jakie okoliczności mogły ekskulpować skarżącego, nie było więc żadnych podstaw do przywrócenia terminu. Podnoszona w piśmie z dnia 17 czerwca 2014 r. niewiedza skarżącego o konieczności zwrócenia się z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku, nie stanowią o uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, w świetle art. 87 § 2 P.p.s.a. W zawiadomieniu o rozprawie z dnia 24 stycznia 2014 r., w punkcie 3, skarżący został bowiem pouczony o zasadach sporządzania uzasadnienia wyroku, w przypadku m.in. oddalenia skargi. W tym stanie rzeczy skoro skarżący nie wykazał niezbędnej do przywrócenia terminu przesłanki, jaką jest uprawdopodobnienie braku winy w jego uchybieniu, o której mowa w przywołanym wyżej art. 86 § 1 P.p.s.a., to brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi sądowej. Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.