II SA/Op 81/07
PostanowienieWSA w Opolu2007-03-15
Skład orzekający: Jerzy Krupiński, Ewa Janowska, Elżbieta Naumowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku uchylenia zaskarżonej uchwały przez organ, który ją wydał, postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiocie stwierdzenia jej nieważności powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., gdy organ, który wydał zaskarżony akt, skorzysta z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 P.p.s.a. i uchyli ten akt przed rozpoczęciem rozprawy. Uchylenie aktu powoduje jego wyeliminowanie z obrotu prawnego, co czyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym.Stan faktyczny
Wojewoda Opolski zaskarżył uchwałę Rady Gminy Turawa z dnia 5 grudnia 2006 r. w sprawie zatwierdzenia taryf za dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków na 2007 r., zarzucając jej nieważność z powodu przekroczenia ustawowego terminu na jej podjęcie. Wójt Gminy Turawa wniósł o umorzenie postępowania, informując o zamiarze podjęcia uchwały uchylającej zaskarżoną uchwałę. Następnie Rada Gminy Turawa podjęła uchwałę uchylającą zaskarżoną uchwałę.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędzia WSA Ewa Janowska Sędziowie Asesor Sądowy Elżbieta Naumowicz – spr. Protokolant Referent – stażysta Mariola Górska po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2007 r. sprawy ze skargi Wojewody Opolskiego na uchwałę Rady Gminy Turawa z dnia 5 grudnia 2006 r., Nr II/4/2006 w przedmiocie zatwierdzenia taryf za dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków postanawia umorzyć postępowanie
Przedmiotem skargi, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez Wojewodę Opolskiego za pośrednictwem Gminy Nysa w trybie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.), jest uchwała Rady Gminy w Turawie z dnia 5 grudnia 2006 r., nr II/4/2006 w sprawie zatwierdzenia taryf na zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzenie ścieków na 2007 r. Skarżący organ wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały w całości z powodu istotnego naruszenia prawa, tj. art. 24 ust. 5 w zw. z art. 24 ust 8 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tj. Dz. U. z 2006 r., Nr 123, poz. 858), wskazując w uzasadnieniu przekroczenie przez Radę Gminy ustawowego 45-dniowego na terminu na podjęcie uchwały, biegnącego od dnia złożenia wniosku przez przedsiębiorstwo. Wojewoda Opolski wywodził, że uchybienie było jednodniowe, gdyż wniosek o zatwierdzenie taryf został złożony Wójtowi Gminy Turawa w dniu 20 października 2006 r., natomiast uchwała o zatwierdzeniu taryf została podjęta dopiero w dniu 5 grudnia 2006 r., a więc w 46 dniu od złożenia wniosku. W ocenie skarżącego, upływ zakreślonego przez ustawodawcę terminu powoduje przedawnienie orzekania, gdyż stosownie do treści art. 24 ust 8 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków wchodzą wówczas w życie taryfy zweryfikowane przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta).
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Turawa wniósł o umorzenie postępowania podając, iż Rada Gminy, uznając w całości za zasadne zarzuty podniesione w skardze, dotyczące przekroczenia terminu, które było spowodowane omyłką przy jego wyliczaniu, zamierza na sesji w dniu 9 marca 2007 r. podjąć uchwałę w sprawie uchylenia zaskarżonej uchwały.
W piśmie z dnia 11 marca 2007 r. Wójt Gminy Turawa podtrzymał wniosek o umorzenie postępowanie, dołączając uchwałę Rady Gminy Turawa Nr V/26/2007 z dnia 9 lutego 2007 r. w sprawie uchylenia uchwały Rady Gminy Turawa Nr II/412006 z dnia 5 grudnia 2006 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postępowanie podlega umorzeniu. Zgodnie z art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a., organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W przepisie tym została zatem dopuszczona przez ustawodawcę możliwość podjęcia przez organ administracji, który wydał akt zaskarżony następnie do sądu administracyjnego, działania w trybie tzw. samokontroli. Akt podjęty w trybie tego przepisu jest nowym aktem, wydanym w tej samej sprawie i w tym samym postępowaniu administracyjnym. Zastępuje on akt zaskarżony do sądu administracyjnego, w związku z czym przysługuje od niego skarga do sądu administracyjnego.
Z kolei w myśl art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Z bezprzedmiotowością postępowania sądowo-administracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu powołanego przepisu będziemy mieli do czynienia, kiedy w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja zaistnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżony akt zostanie pozbawiony bytu prawnego m.in. w rezultacie skorzystania przez organ, który wydał zaskarżony akt, z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 P.p.s.a. i uchylenia tego aktu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 85/05, System Informacji Prawnej LEX nr 188791; Tadeusz Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., s. 495).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że do dnia rozpoczęcia rozprawy doszło do wydania przez Radę Gminy Turawa w dniu 9 lutego 2007 r. uchwały Nr V/26/2007, którą - jak wynika z zapisu zawartego w jej § 1 - uchylono w całości zaskarżoną uchwałę z dnia 5 grudnia 2006 r. w sprawie zatwierdzenia taryf na zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzenie ścieków na 2007 r. Wprawdzie jako podstawa prawna tej uchwały wskazane zostały przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) oraz art. 24 ust. 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tj. Dz. U. z 2006 r., Nr 123, poz. 858), to jednak taką czynność Rady Gminy, podjętą w toku postępowania sądowoadministracyjnego i odnoszącą się do uchwały już zaskarżonej oraz pozostającą w związku z zarzucaną w skardze wadliwością tego aktu, należało ocenić jako działanie dokonane w trybie samokontroli, wynikającym z powołanego wyżej art. 54 § 3 P.p.s.a. Powyższa uchwała uchylająca, na zasadzie zapisu jej § 3, weszła w życie z dniem podjęcia, a zatem z tym dniem uchwała, będąca przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego, została wyeliminowana z porządku prawnego. Tę okoliczność należało zatem uznać za zdarzenie zaszłe w toku postępowania sądowadministracyjnego, stanowiące przesłankę umorzenia postępowania, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., gdyż w sytuacji braku przedmiotu zaskarżenia postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe.
W tym miejscu podnieść jeszcze należy, że uchylenie uchwały inną uchwałą ma charakter konstytutywny, a zatem wywołuje skutek na przyszłość (ex nunc). Tym samym przerywa wywoływanie przez tę uchwałę skutków prawnych jedynie od daty wejścia w życie uchwały uchylającej, natomiast stwierdzenie nieważności uchwały znosi jej skutki od samego początku (ex tunc).
Oceniając skutki prawne, jakie wywołała zaskarżona uchwała w okresie jej obowiązywania, tj. od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 9 lutego 2007 r., Sąd wziął pod uwagę okoliczność, dostrzeżoną zresztą przez Wojewodę Opolskiego w treści skargi, że wobec przedawnienia możliwości podjęcia uchwały przez Radę Gminy, stosownie do dyspozycji z art. 24 ust. 8 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków w życie weszłyby taryfy określone we wniosku, jaki został złożony Wójtowi Gminy Turawa w dniu 20 października 2006 r. Zważywszy, że przedsiębiorstwo, planujące od dnia 1 stycznia 2007 r. wprowadzić nowe taryfy na dostawę wody i odbiór ścieków, zachowało 70-dniowy termin określony art. 24 ust. 2 tej ustawy, gdyż termin ten liczony od dnia 20 września 2006 r. upływał w dniu 30 grudnia 2006 r., należało uznać, że te same taryfy, jakie zostały zatwierdzone zaskarżoną uchwałą, obowiązywałyby od dnia 1 stycznia 2007 r. z mocy prawa, tj. art. 24 ust. 8 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, nawet w razie wyeliminowania zaskarżonej uchwały od początku jej obowiązywania poprzez stwierdzenie przez Sąd jej nieważności.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło