II SA/Op 91/13
PostanowienieWSA w Opolu2013-05-17
Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchylenie przez organ uchwały zaskarżonej do sądu administracyjnego powoduje umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego jako bezprzedmiotowego?Ratio decidendi
Uchylenie przez organ uchwały zaskarżonej do sądu administracyjnego, dokonane w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 P.p.s.a., powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., ponieważ zaskarżony akt przestał istnieć w obrocie prawnym.Stan faktyczny
Wojewoda Opolski zaskarżył uchwałę Rady Gminy Kamiennik dotyczącą wyznaczenia Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej jako właściwego do realizacji zadań w zakresie wspierania rodziny i pieczy zastępczej. Zarzucono naruszenie prawa, w tym kompetencji innych organów. Następnie Rada Gminy Kamiennik podjęła uchwałę uchylającą zaskarżoną uchwałę. Pełnomocnik Wojewody przychylił się do wniosku o umorzenie postępowania. Sąd ustalił, że uchylona uchwała została opublikowana, ale nie wywołała skutków prawnych.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wojewody Opolskiego na uchwałę Rady Gminy Kamiennik z dnia 8 listopada 2012 r., Nr XXII/109/12 w przedmiocie wyznaczenia ośrodka pomocy społecznej jako podmiotu właściwego do realizacji zadania administracji publicznej w zakresie wspierania rodziny i pieczy zastępczej oraz upoważnienie kierownika ośrodka pomocy społecznej do załatwiania spraw z tego zakresu postanawia umorzyć postępowanie.
Działając na podstawie art. 93 ust.1 i ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.) Wojewoda Opolski wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na uchwałę Rady Gminy Kamiennik z dnia 8 listopada 2012 r., Nr XXII/109/12 w sprawie wyznaczania Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej jako właściwego do realizacji zadania administracji publicznej w zakresie wspierania rodziny. W § 1 ust. 1 uchwały wyznaczono Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej jako podmiot właściwy dla realizacji zadania, o którym mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. nr 149, poz. 887 ze zm.), a w § 1 ust. 2 uchwały upoważniono Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kamienniku do załatwiania w imieniu Wójta indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, wynikających z przepisów przywołanej wyżej ustawy.
W skardze do sądu administracyjnego Wojewoda Opolski, podnosząc zarzut podjęcia zaskarżonej uchwały z istotnym naruszeniem prawa, wniósł o stwierdzenie jej nieważności, jako naruszającej art. 187 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. nr 149, poz. 887 ze zm.) i art. 13 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i ogłaszaniu innych aktów prawnych (Dz. U. z 2011 r. nr 197, poz. 1172 ze zm.), przez naruszenie ustawowej kompetencji innego organu, a także przez zakwalifikowanie przedmiotowej uchwały do kategorii aktów prawa miejscowego i ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego.
W odpowiedzi na skargę, działający w imieniu Gminy Kamiennik, Wójt Gminy poinformował, iż Rada Gminy Kamiennik na sesji w dniu 21 lutego 2013 r. podjęła uchwałę o uchyleniu zaskarżonej uchwały. Do akt sprawy dołączył ponadto uchwałę Nr XXVII/135/13 w sprawie uchylenia uchwały.
Na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 26 lutego 2013 r., przesłano Wojewodzie Opolskiemu odpis ww. pisma Wójta Gminy Kamiennik, zobowiązując jednocześnie skarżącego do ustosunkowania się do jego treści, w terminie 7 dni.
Pismem procesowym z dnia 11 marca 2013 r. pełnomocnik Wojewody Opolskiego – radca prawny K. N. przychyliła się do wniosku o umorzenie postępowania, uzasadniając to uchyleniem przez Radę Gminy Kamiennik zaskarżonej uchwały.
Wezwaniem z dnia 22 marca 2013 r. Sąd zobowiązał Wójta Gminy Kamiennik do udzielenia informacji, czy zaskarżona uchwała Rady Gminy Kamiennik Nr XXII/109/12 i uchylająca ją uchwała Nr XXVII/135/13 zostały opublikowane w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego. Zażądano także oświadczenia, czy zaskarżona uchwała w okresie jej obowiązywania wywołała skutki prawne, tzn. czy na jej podstawie wydane zostały decyzje, inne akty i dokonane czynności.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie Wójt Gminy w piśmie z dnia 2 kwietnia 2013 r. poinformował, że zaskarżona uchwała Nr XXII/109/12 została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego z dnia 22 stycznia 2013 r., poz. 256, natomiast uchwała uchylająca Nr XXVII/135/13, w Dzienniku z dnia 25 lutego 2013 r., poz. 569. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Kamienniku w piśmie z dnia 28 marca 2013 r. oświadczył także, że w okresie obowiązywania zaskarżonej uchwały, nie były podejmowane decyzje oraz inne akty. Ponadto, Gmina nie zatrudnia asystenta rodziny, a za jedyne działania w zakresie wspierania rodziny można uznać ponoszone przez Ośrodek Pomocy Społecznej wydatki na opiekę, wychowanie i utrzymanie dzieci w pieczy zastępczej. Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Nysie, umieszczono jedno dziecko w Domu Dziecka oraz dwoje w rodzinie zastępczej. W związku z powyższym gmina właściwa ponosi wydatki na utrzymanie dziecka ze względu na miejsce zamieszkania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Postępowanie podlega umorzeniu.
Przepis art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a.", umożliwia organowi, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, w zakresie swojej właściwości, uwzględnienie skargi w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W przepisie tym została zatem dopuszczona przez ustawodawcę możliwość podjęcia przez organ administracji, który wydał akt - następnie zaskarżony do sądu administracyjnego - działania w trybie tzw. samokontroli. Akt podjęty w trybie tego przepisu jest nowym aktem, wydanym w tej samej sprawie i w tym samym postępowaniu administracyjnym. Zastępuje on akt zaskarżony do sądu administracyjnego, w związku z czym przysługuje od niego skarga do sądu administracyjnego.
Z kolei, w myśl art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu powołanego przepisu zachodzi, gdy w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku przestaje istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja zaistnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżony akt zostanie pozbawiony bytu prawnego, m.in. w rezultacie skorzystania przez organ, który go wydał, z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 P.p.s.a. i uchylenia tego aktu (por. wyrok Naczelnego Sądu administracyjnego z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 85/05, System Informacji Prawnej LEX nr 188791).
Z sytuacją taką mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Uchwała Nr XXII/109/12 Rady Gminy Kamiennik, będąca przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego, została wyeliminowana z obrotu prawnego i przestała istnieć, wobec uwzględnienia w całości skargi i żądania skarżącego, albowiem na sesji w dniu 21 lutego 2013 r. Rada Gminy podjęła uchwałę Nr XXVII/135/13 uchylającą zaskarżoną uchwałę.
Czynność powyższa odnosiła się do uchwały już zaskarżonej, a zatem było to działanie dokonane w trybie samokontroli, wynikające z przywołanego wyżej art. 54 § 3 P.p.s.a. Ponadto, jak wynika z oświadczenia złożonego przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w Kamienniku, zaskarżona uchwała nie wywołała skutków prawnych.
W tej sytuacji brak jest przedmiotu zaskarżenia, a postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe. Wobec tego wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej uchwały stanowi przesłankę umorzenia postępowania, o której stanowi art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w związku z art. 54 § 3 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło