II SAB/Op 20/13
PostanowienieWSA w Opolu2013-06-10
Skład orzekający: Grażyna Jeżewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, jeśli strona nie poprzedziła jej wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, zgodnie z art. 37 § 1 K.p.a. i art. 52 § 1 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, jeśli strona nie poprzedziła jej skutecznym wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie to jest warunkiem dopuszczalności skargi, a jego brak, w tym przypadku, uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny.Stan faktyczny
E. K. złożył skargę na przewlekłość postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w sprawie warunków zabudowy. Skarżący podniósł, że organ naruszył terminy do załatwienia sprawy. Sąd wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych, w tym do wykazania, czy przed wniesieniem skargi wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący dwukrotnie odpowiedział, że jego skarga skierowana do NSA stanowiła takie wezwanie, jednak sąd uznał, że nie zostało ono skutecznie złożone.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji w sprawie warunków zabudowy terenu postanawia odrzucić skargę.
E. K. wniósł w piśmie z dnia 5 lutego 2013 r. skargę zaadresowaną do "Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu", na przewlekłość postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Burmistrza Gorzowa Śląskiego z dnia 27 czerwca 2012 r., nr [...], w sprawie warunków zabudowy terenu dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania i przebudowy budynku gospodarczego na pomieszczenia porodu macior, na działce nr [...] położonej we wsi [...]. Podniósł, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu przy rozpatrywaniu sprawy dopuściło się naruszenia terminów do załatwienia sprawy administracyjnej (art. 35 § 1 K.p.a.). Wskazał, że był wprawdzie powiadamiany o przedłużeniu terminu do załatwienia sprawy do dnia 31 grudnia 2012 r., ale pomimo to do "dnia dzisiejszego" nie otrzymał odpowiedzi. Podniósł, że zgodnie z art. 227 K.p.a., tak przewlekłe prowadzenie prostej sprawy nie ma nic wspólnego praworządnością, a podanie za przyczynę trudności organizacyjnych i przedłużanie wydania decyzji do pół roku "zakrawa o kpiny" ze strony Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Nadto mimo, iż jest już ponad miesiąc po terminie, Kolegium nadal nie wydalo decyzji. Poprosił o "przymuszenie" organu do wydania decyzji i wyciagnięcie konsekwencji wobec niego za "tak przewlekłe załatwianie spraw".
Skarga została przekazana według właściwości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Sąd, na podstawie art. 54 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., w wykonaniu zarządzenia z dnia 11 marca 2013 r. przesłał skargę do organu II instancji wraz z kopertą i pismem ją uzupełniającym, celem nadania biegu w sprawie, poprzez nadesłanie odpowiedzi na skargę oraz nadesłanie akt administracyjnych, w terminie 30 dni od dnia doręczenia pod rygorem skutków, o których mowa w art. 55 P.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia 5 kwietnia 2013 r. organ wniósł o jej odrzucenie. Wyjaśnił, że decyzja w sprawie zapadła na posiedzeniu zespołu orzekającego w dniu 28 grudnia 2012 r., a została wysłana do skarżącego w dniu 11 marca 2013 r. Odnosząc się natomiast do skargi, Kolegium wniosło o jej odrzucenie, z uwagi na niewyczerpanie środków zaskarżenia, jakie przysługiwały skarżącemu przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego. Wskazało w tym zakresie, że zgodnie z art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, na niezałatwienie sprawy w terminie lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Skoro w stosunku do organu, jakim jest samorządowe kolegium odwoławcze, nie ma organu wyższego stopnia, to przed wniesieniem skargi należy wezwać ten organ do usunięcia naruszenia prawa polegającego na niezałatwieniu sprawy w terminie, na zasadzie art. 52 § 3 P.p.s.a. Jeżeli więc strona uznała, że Kolegium nie załatwiło w terminie jej odwołania, bądź prowadziło sprawę przewlekle, powinna wezwać Kolegium do usunięcia naruszenia prawa, czego jednak nie uczyniła. Dopiero po wykorzystaniu tego środka przysługiwałoby jej prawo wniesienia skargi do sądu. Kolegium wniosło więc o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, ze względu na brak uprzedniego wezwania go przez skarżącego do usunięcia naruszenia prawa wywołanego przewlekłością postępowania.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 11 kwietnia 2013 r., wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia, przez podpisanie skargi lub nadesłanie podpisanego egzemplarza skargi oraz wykazanie, że przed wniesieniem skargi na bezczynność organu, skarżący wezwał Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu do usunięcia naruszenia prawa wywołanego zarzucaną organowi przewlekłością.
Powyższe wezwanie zostało skutecznie doręczone skarżącemu - do jego rąk – w dniu 25 kwietnia 2013 r., co wynika z pocztowego zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki znajdującego się w aktach sprawy (k-11 akt sądowych).
Skarżący, odpowiadając na wezwanie w dniu 29 kwietnia 2013 r. (data stempla pocztowego), pismem z dnia 28 kwietnia 2013 r., przesłał podpisany egzemplarz skargi i wskazał, że skarga z dnia 5 lutego 2013 r. była wniesiona do niewłaściwego organu administracji i powinna być przekazana do właściwego organu, jakim było Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, a zatem należy przyjąć, że wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa wywołanego przewlekłością postępowania. Zażądał także ukarania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, "aby w przyszłości nie praktykowali kłamstw, a wydanie prostej decyzji nie trwało 9 miesięcy."
Związku z tą odpowiedzią w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 13 maja 2013 r., skarżący ponownie został wezwany do wykazania, czy przed wniesieniem skargi do Sądu wezwał Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu do usunięcia naruszenia prawa, pod rygorem uznania, że z takim wezwaniem nie wystąpił, a to w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania.
Skarżący odebrał to wezwanie osobiście w dniu 16 maja 2013 r., co wynika z pocztowego zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki znajdującego się w aktach sprawy (k-19 akt sądowych). Odpowiedział na nie w dniu 22 maja 2013 r. (data stempla pocztowego), pismem z dnia 21 maja 2013 r., powtarzając argumenty, jak w odpowiedzi do Sądu z dnia 29 kwietnia 2013 r. Ponownie podniósł, że jego skarga skierowana do "Naczelnego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu", stanowiła w istocie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu. Zdaniem skarżącego, zgodnie z art. 65 K.p.a., organ powinien ją wysłać do właściwego organu, jakim w tym wypadku było Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Skargę należało odrzucić.
Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje już żaden środek zaskarżenia przewidziany w ustawie. W przypadku skargi na bezczynność organu warunkiem jej dopuszczalności jest uprzednie złożenie przez stronę zażalenia do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej K.p.a., ponieważ zażalenie i wezwanie do usunięcie naruszenia prawa, o których mowa w tym przepisie, są równoznaczne ze środkiem zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 P.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1649/11, LEX 1151663; z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 131/13; z dnia 31 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 74/13 – dostępne na stronie internetowej: www.nsa.gov.pl).
Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy wskazać trzeba, że jeżeli organem, którego dotyczy skarga na bezczynność jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze (w niniejszej sprawie – z siedzibą w Opolu), skarga taka powinna zostać poprzedzona wezwaniem tego organu do usunięcia naruszenia prawa.
Skarżący E. K. dwukrotnie wzywany przez tut. Sądu, do wykazania czy składał w sprawie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, oświadczył w dwóch pismach, że jego zdaniem, jako takie wezwanie należy potraktować jego skargę z dnia 5 lutego 2013 r. złożoną do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu. Poniósł, że zgodnie z art. 65 K.p.a. Sąd, który określił, jako "organ" powinien ją przesłać do właściwego organu. Wobec tego - jego zdaniem - należy przyjąć, że wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa wywołanego przewlekłym postępowaniem Kolegium.
W ocenie tut. Sądu czynność wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa nie została przez E. K. dokonana. Z akt sprawy wynika, że takie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie wpłynęło do organu, a zatem skarżący nie wyczerpał trybu postępowania przed wniesieniem skargi. Stwierdzić należy również, że za takie wezwanie nie może zostać uznana skarga na przewlekłość datowana na dzień 5 lutego 2013 r., bowiem nie została ona złożona do właściwego organu, to jest Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu. Przeczy temu nie tylko adresat, do którego została skierowana skarga, ale też analiza jej treści. Sformułowanie "proszę o przymuszenie do wydania decyzji i wyciagnięcie konsekwencji wobec Samorządowego Kolegium Odwoławczego za tak przewlekłe prowadzenie postępowania.", zdaniem Sądu jednoznacznie wskazują, że adresatem skargi nie był organ II Instancji, a Sąd.
Przyjdzie też w tym miejscu wyjaśnić, że wskazywany przez skarżącego art. 65 § 1 K.p.a., który stanowi, że jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie, nie odnosi się do postępowania przed sądami administracyjnymi. Taka interpretacja przepisu art. 65 K.p.a., znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jak na przykład w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1981/10, teza 1, dostępne System Informacji Prawnej Lex nr 844697. Ponadto z samego przepisu art. 65 K.p.a. wynika, że odnosi się on do organów administracji publicznej, a do tych nie należą sądy administracyjne.
Tym samym uznać należało, że skarżący nie skorzystał z wyżej opisanego środka prawnego, a zatem nie dopełnił wskazanego w art. 52 § P.p.s.a. warunku dopuszczalności skargi. Skoro w sprawie nie doszło do skutecznego złożenia przez skarżącego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, tym samym nie został wyczerpany tryb zaskarżenia, co powoduje niedopuszczalność skargi.
Mając na uwadze powyższe na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. skargę należało odrzucić, co Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło