II SO/Op 71/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Daria Sachanbińska – spr. Sędzia Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Naumowicz sędzia WSA Grażyna Jeżewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 listopada 2014 r. wniosków sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o wyłączenie w sprawie ze skarg W.O. i Prokuratora Okręgowego w Katowicach, sygn. akt II SA/Gl 806/14, na decyzję Wojewodę Śląskiego z dnia 15 kwietnia 2014 r., nr [...], w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji o pozwoleniu na budowę postanawia: wyłączyć od rozpoznania sprawy sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach w osobach: E.M., P.D., E.C., T.R., B.S., A.T.-Z., B.P., B.M.-C., L.K., B.B., Ł.F., E.K., M.T.-B., E.K., I.G., W.K., R.W., P.B., G.D., K.W., A.A., B. B.-K., M.S., I.W., M.J., B.O.-K., M.J., M.H., T.M., S.P., T. K.-F., B.K.-G., M.W., E.Ż., S.N., A.M., B.K., R.S., P.K., A.Ć.-B. i K.K. Pismem procesowym z dnia 12 maja 2014 r. W.O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 15 kwietnia 2014 r., nr [...], w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę (sygn. akt II SA/Gl 806/14). Zarządzeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 811/14, ze sprawą ze skargi W.O. na ww. decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 15 kwietnia 2014 r. połączono sprawę ze skargi Prokuratora Okręgowego w Katowicach, na tę samą decyzję, celem ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt II SA/Gl 806/14. Następnie, orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach sędziowie: E.M., P.D., E.C., T.R., B.S., A.T.-Z., B.P., B.M.-C., L.K., B.B.i, Ł. F., E.K., M. T.-B., E. K., I.B., W. K., R. W., P. B., G. D., K.W., A. A., B. B.-K., M. S., I. W., M. J., B. O.-K., M. J., M. H., T. M., S. P., T.K.-F., B.K.-G., M. W., E. Ż., S. N., A.M., B. K., R. S., P. K., A. Ć.-B. i K.K., w złożonych do akt sprawy oświadczeniach wnieśli o wyłączenie ich od rozpoznania niniejszej sprawy, na podstawie art. 19 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Jako przesłankę wyłączenia wskazali fakt zatrudnienia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach sędziego W. O., który jest skarżącym w przedmiotowej sprawie. Okoliczność ta może - zdaniem sędziów - wywołać wątpliwości co do ich bezstronności. Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OW 153/14, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 22 § 3 P.p.s.a, wyznaczył do rozpoznania wniosków o wyłączenie sędziów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Wnioski zasługują na uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy stanowi gwarancję konstytucyjnego prawa do bezstronnego sądu i sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą powodować powstanie wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w konkretnej sprawie. Stwarza tym samym warunki umożliwiające każdej stronie postępowania rozpatrzenie jej sprawy przez niezależny, obiektywny i niezawisły sąd. Przyczyny wyłączenia z mocy ustawy enumeratywnie i wyczerpująco wymienione zostały w art. 18 P.p.s.a. Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 P.p.s.a., w myśl art. 19 P.p.s.a., sąd może wyłączyć sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony. Stosownie do art. 19 P.p.s.a., podstawą uwzględnienia wniosku lub żądania o wyłączenie sędziego jest istnienie okoliczności tego rodzaju, że mogłaby wywołać ona uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Zgodnie z art. 21 P.p.s.a., sędzia winien przy tym zawiadomić sąd o zachodzącej podstawie swojego wyłączenia i wstrzymać się od udziału w sprawie. Ustawodawca nie wskazuje jednak w ww. przepisach, jakiego rodzaju okoliczności mogłyby uzasadniać podejrzenie braku bezstronności sędziego i tym samym pozwalać na wyłączenie sędziego od rozpoznania konkretnej sprawy. W konsekwencji takiego uregulowania przyjąć należy, że zasadność wniosku lub żądania o wyłączenie zależna będzie od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego (por. M. Romańska [w:] T. Woś, H. Knysiak- Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", wyd. LexisNexis, Warszawa 2005 r., s. 155). Okoliczności te winny być pojmowane szeroko. Mogą one wynikać zarówno ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron postępowania, charakteryzującego się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, jak również mogą to być wszelkie okoliczności obiektywne dające podstawę powstania wątpliwości co do bezstronności sędziego. Muszą być jednak one realne, a nie potencjalne. Te konkretne okoliczności mogą jednak powodować powstanie wątpliwości co do bezstronności sędziego nie tylko u samych stron postępowania sądowego, ale także u podmiotów spoza tego postępowania. Mając na uwadze powyższe, Sąd - uznając zasadność wniosków o wyłączenie, złożonych przez sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach - stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi co do nich przesłanka określona w art. 19 P.p.s.a. Podnoszona we wszystkich oświadczeniach sędziów okoliczność orzekania w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach sędziego W.O., który jest jednocześnie skarżącym w niniejszej sprawie ze skargi na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 15 kwietnia 2014 r., uzasadnia wyłączenie sędziów orzekających w WSA w Gliwicach od rozpoznania tej sprawy. Okoliczność ta może bowiem wywoływać, nawet jeśli nie u samych stron postępowania, to u zewnętrznego obserwatora, wątpliwość co do bezstronności i obiektywizmu tych sędziów przy orzekaniu w przedmiocie wniesionej skargi. Istnienie relacji w kontaktach służbowych i wspólne środowisko pracy sędziów może ponadto wywołać negatywną ocenę działalności sądu w społeczności lokalnej, co godzi w dobro wymiaru sprawiedliwości i poczucie sprawiedliwości społecznej. Wobec powyższego, na podstawie art. 22 § 1 i 2 w zw. z art. 19 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.