I SA/Po 1064/17

WyrokWSA w Poznaniu2018-01-24

Skład orzekający: Waldemar Inerowicz, Karol Pawlicki, Barbara Rennert

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, stwierdzając, że odwołanie od decyzji zostało podpisane niezgodnie ze sposobem reprezentacji spółki jawnej, powinien wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych, czy też może od razu stwierdzić niedopuszczalność odwołania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, stwierdzając, że odwołanie od decyzji zostało podpisane niezgodnie ze sposobem reprezentacji spółki jawnej, ma obowiązek wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych w trybie art. 64 § 2 K.p.a. Dopiero w przypadku bezskutecznego upływu terminu na uzupełnienie braków, organ może rozpatrywać kwestię niedopuszczalności odwołania. Stwierdzenie niedopuszczalności odwołania bez wcześniejszego wezwania do uzupełnienia braków formalnych stanowi naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania wniesionego przez spółkę jawną od decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej za nieprzekazanie sprawozdania. Organ uznał, że odwołanie powinno być podpisane przez dwóch wspólników spółki, a zostało podpisane tylko przez jednego. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 64 § 2 K.p.a. poprzez brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) Sędzia WSA Barbara Rennert po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi [...] Spółka Jawna na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...],- zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 1 pkt 1, art. 17 pkt 1 oraz art. 30 § 3, art. 127 § 1 i art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2016 r., poz. 23 ze zm. - dalej: "K.p.a.") stwierdziło niedopuszczalność odwołania wniesionego przez [...] od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia [...] Sp.j. z siedzibą we W. kary pieniężnej za nieprzekazanie w terminie sprawozdania kwartalnego dotyczącego działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych za IV kwartał 2015 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że odwołanie od decyzji z dnia [...] marca 2017 r. podpisała [...]. Organ wyjaśnił, że z danych Krajowego Rejestru Sądowego, a także z treści firmowych pieczęci wynika, że spółka [...] SPÓŁKA JAWNA, mająca siedzibę we W. jest reprezentowana przez dwóch wspólników albo wspólnika razem z prokurentem (brak jednak wpisów potwierdzających ustanowienia prokury). Do grona wspólników należą [...], [...] i [...]. Stwierdzając niedopuszczalność odwołania Kolegium uznało, że stroną postępowania była Spółka Jawna [...] z siedzibą we W.. Zatem odwołanie winno być podpisane przez dwóch wspólników tej Spółki. W skardze z dnia [...] września 2017 r. skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającej je decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Jednocześnie wniesiono o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa prawnego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: I. przepisów postępowania, skutkujące nieważnością zaskarżonego postanowienia i poprzedzającej je decyzji organu I instancji, tj.: - art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art 156 § 1 pkt 4 i 5 K.p.a. poprzez brak uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania w sytuacji, gdy decyzja została wydana w stosunku do podmiotu, który nie istnieje, a więc nie jest stroną i również przez to decyzja nie może być wykonana, - art. 28 K.p.a. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia w stosunku do podmiotu, który nie istnieje i przez to nie może być stroną postępowania administracyjnego; II. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj.: - art. 64 § 2 K.p.a. poprzez brak wezwania skarżącej do uzupełnienia braków formalnych w postaci prawidłowego podpisania odwołania, co skutkowało stwierdzeniem przez organ odwoławczy niedopuszczalności odwołania, - art. 15 K.p.a. poprzez brak merytorycznego ustosunkowania się do zarzutów złożonego odwołania, co narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia prawidłowości wydania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowienia w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania wniesionego przez [...] od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia [...] marca 2017 r. Powyższą decyzją z dnia [...] marca 2017 r. Burmistrz Miasta i Gminy N. wymierzył podmiotowi o nazwie [...] Sp. j. karę pieniężną w kwocie [...]zł z uwagi na brak przekazania organowi sprawozdania kwartalnego dotyczącego prowadzonej działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych za IV kwartał 2015 r. Po wniesieniu środka odwoławczego organ odwoławczy stwierdził zaskarżonym postanowieniem niedopuszczalność odwołania. Z postanowieniem organu odwoławczego nie sposób się zgodzić. W pierwszej kolejności należy wskazać, że do czynności wstępnych organu odwoławczego należy zaliczyć badanie wymagań formalnych czynności procesowej wniesienia odwołania, w tym wymagań co do treści. Konsekwencje prawne, jeżeli podanie nie spełnia wymagań formalnych, reguluje art. 64 § 2 K.p.a. Jeżeli wnoszący nie uzupełni braków podania w terminie, to pozostawia się je bez rozpoznania. Zgodnie z art. 64 § 2 K.p.a. jeżeli podanie (w tym odwołanie) nie czyni zadość innym (niż wskazane w art. 64 § 1 K.p.a.) wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Odwołanie co do zasady jest niesformalizowanym środkiem prawnym, jednakże nie budzi wątpliwości, iż winno spełniać wymogi pisma procesowego określone w art. 63 K.p.a. Odwołanie powinno zatem zawierać, co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Przepis art. 63 § 3 K.p.a. stanowi, że podanie (odwołanie) wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszącego. Podanie wniesione przez osobę prawną (a taką jest strona skarżąca), powinno być podpisane przez jej przedstawicieli - osoby uprawnione do jej reprezentacji (art. 30 § 3 K.p.a.). Podanie (odwołanie) wniesione przez osobę prawną, które jest co prawda podpisane, ale niezgodnie z jej sposobem reprezentacji jest dotknięte brakiem formalnym tożsamym z brakiem podpisu osoby wnoszącej podanie (por. prawomocny wyrok z dnia 12 sierpnia 2015 r. o sygn. akt II SA/Wr 361/15 – wszystkie orzeczenia dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Stwierdzenie przez organ, że odwołanie nie czyni zadość wskazanym powyżej wymaganiom formalnym, nakłada na organ odwoławczy obowiązek wezwania wnoszącego odwołanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 K.p.a.). W wyroku z dnia 21 czerwca 2017 r. o sygn. II GSK 2760/15 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że odwołanie wniesione przez stowarzyszenie będące osobą prawną, które zostało podpisane niezgodnie ze sposobem reprezentacji tej osoby jest dotknięte brakiem formalnym, który jest tożsamy z brakiem podpisu osoby wnoszącej odwołanie. Zatem organ odwoławczy, do którego wpłynęło takie odwołanie, powinien - zamiast rozstrzygać o niedopuszczalności odwołania na podstawie art. 134 K.p.a. - wezwać stowarzyszenie w trybie art. 64 § 2 k.p.a. do usunięcia braków formalnych, tj. do podpisania odwołania przez osoby upoważnione do reprezentowania stowarzyszenia. Dopiero po dopełnieniu obowiązku wezwania i upływie terminu, organ powinien przystąpić do oceny wykonania wezwania przez stronę postępowania, a następnie do oceny dopuszczalności odwołania. W rozpatrywanej sprawie odwołanie zostało podpisane przez [...], a więc jednego ze wspólników "[...] [...] Sp. j.". Jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy informacji z Krajowego Rejestru Sądowego do reprezentowania w/w spółki wymagane jest współdziałanie dwóch wspólników albo jednego ze wspólników razem z prokurentem (k. 9 -14 akt adm.). Błędne było zatem stwierdzenie niedopuszczalności odwołania przez organ odwoławczy w sytuacji, gdy zauważył on brak w postaci podpisania wniesionego odwołania tylko przez jednego ze wspólników. Z treści odwołania, tj. jego nagłówka, w sposób jednoznaczny wynika, że odwołanie zostało złożone przez spółkę, a nie przez osobę fizyczną. W sytuacji zatem gdy organ stwierdził, że odwołanie zostało podpisane niezgodnie ze sposobem reprezentacji Spółki, powinien był według art. 64 § 2 k.p.a. wezwać do uzupełnienia braku formalnego, w terminie nie krótszym niż 7 dni. Tymczasem takiego wezwania organ do skarżącej nie skierował, stwierdzając niedopuszczalności odwołania. W badanej sprawie nie może być wątpliwości, iż skarżąca, gdy organ odwoławczy zauważył brak w postaci podpisania odwołania tylko przez jednego wspólnika spółki, powinna najpierw zostać wezwana do uzupełnienia takiego braku w wyznaczonym terminie, a dopiero w przypadku bezskutecznego upływu tego terminu mogłoby zostać ewentualnie wydane postanowienie o niedopuszczalności odwołania. Organ odwoławczy naruszył art. 64 § 2 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, skoro doprowadziło do zakończenia postępowania administracyjnego bez rozpatrzenia merytorycznych zarzutów skarżącej do decyzji organu I instancji. Jeżeli więc organ miał wątpliwości w zakresie reprezentacji Spółki to winien był, jak wskazano powyżej, wezwać stronę do usunięcia braku formalnego. W świetle powyższego zaskarżone postanowienie jako podjęte przedwcześnie zostało wydane z naruszeniem art. 134 K.p.a. Rozpoznając sprawę ponownie organ winien wezwać stronę do podpisania odwołania przez osoby upoważnione do reprezentowania Spółki. Dodatkowo Sąd zauważa, że organ winien wyraźnie sprecyzować stronę postępowania jako "[...] [...] Sp. j.". Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 119 pkt 3, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej: "P.p.s.a."), orzekł jak w pkt I sentencji. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a., jak w pkt II sentencji, zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej kwotę [...]zł, obejmującą uiszczony wpis od skargi w kwocie [...]zł, wynagrodzenie radcy prawnego w kwocie [...]zł, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. poz. 1804 ze zm.) oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości [...] zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło