I SA/Po 1177/97
WyrokWSA w Poznaniu1998-01-30
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatki związane z wyjazdami prezesa spółki, będącego jej udziałowcem, z którym nie zawarto umowy o pracę, stanowią koszt uzyskania przychodu spółki?Ratio decidendi
Wydatki na dojazdy prezesa zarządu z miejsca zamieszkania do siedziby spółki i z powrotem nie stanowią kosztu uzyskania przychodu, ponieważ nie są one wynagrodzeniem wypłacanym z tytułu pełnienia funkcji prezesa zarządu. Zastosowanie znajduje art. 16 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, który wyłącza z kosztów uzyskania przychodów wydatki na rzecz udziałowców niebędących pracownikami, z wyjątkiem wynagrodzeń z tytułu pełnionych funkcji. Ponieważ prezes nie był pracownikiem w rozumieniu kodeksu pracy, jego wydatki na dojazdy nie mogły być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.Stan faktyczny
Urząd skarbowy określił spółce z o.o. podatek dochodowy od osób prawnych za 1995 r., nie uznając za koszty uzyskania przychodu wydatków na delegacje i konsumpcję na walnych zgromadzeniach wspólników prezesa zarządu, który był jednocześnie udziałowcem bez umowy o pracę. Zakwestionowano również odliczenie straty za 1994 r. z powodu braku przychodów w tym roku. Izba skarbowa utrzymała decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę, zarzucając niezgodność z prawem w części dotyczącej niezaliczenia wydatków związanych z wyjazdem prezesa do kosztów uzyskania przychodów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
oddala skargę.
Urząd skarbowy decyzją z 10 kwietnia 1997 r. określił spółce z o.o. podatek dochodowy od osób prawnych za 1995 r. w wysokości 3.136,40 zł.
Ustalono, że spółka w zeznaniu podatkowym podała podatek dochodowy w kwocie 1.634 zł. Dodatkowego przypisu podatku organ podatkowy dokonał w wyniku nieuznania za koszty uzyskania przychodu wydatków w kwocie 3.532,05 zł z tytułu kosztów delegacji prezesa zarządu spółki i jednocześnie jej udziałowca, z którym nie została zawarta umowa o pracę, w kwocie 1361,16 zł i braku ich bezpośredniego związku z uzyskanymi przychodami oraz kosztów konsumpcji na walnych zgromadzeniach wspólników w kwocie 2.170,89 zł. Zakwestionowano też wykazaną w zeznaniu podatkowym 1/3 część straty za 1994 r. w kwocie 201 zł, ponieważ spółka w 1994 r. nie uzyskała żadnego przychodu.
Decyzją z 8 lipca 1997 r. izba skarbowa utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. Według izby skarbowej wydatki na konsumpcję na walnych zgromadzeniach wspólników i delegacje za okres październik-grudzień 1995 r. prezesa zarządu spółki, który od kwietnia 1995 r. jest jej udziałowcem, nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów spółki w 1995 r. Kosztem uzyskania przychodu są bowiem tylko wydatki poniesione na rzecz członka zarządu - udziałowca, z którym została zawarta umowa o pracę, i mające bezpośredni związek z uzyskanymi przez spółkę przychodami.
Ustosunkowując się do odliczenia przez spółkę w 1995 r. 1/3 straty za 1994 r. izba skarbowa ustaliła, że spółka wykazała stratę za 1994 r. w związku z zaliczeniem do kosztów uzyskania przychodów 85 zł jako kosztów związanych z nabyciem udziałów w spółce "R", tj. opłat notarialnych i skarbowych, oraz wydatków w kwocie 518 zł dotyczących opłat notarialnych i skarbowych od zmiany umowy spółki.
Spółka w zeznaniu podatkowym wykazała koszty uzyskania przychodu w łącznej wysokości 603 zł i mimo nieuzyskania przychodów kwotę tę potraktowała jako stratę za ten rok.
O niemożności zaliczenia tej kwoty do kosztów uzyskania przychodów przesądza, zdaniem izby skarbowej, treść art. 15 ust. 1 i 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zgodnie z którym kosztem uzyskania przychodu jest koszt poniesiony w celu osiągnięcia przychodu. Przychód zaś spółka osiągnęła dopiero w 1995 r. Skoro w 1994 r. spółka nie wykazała przychodu, to zgodnie z art. 7 ust. 2 cytowanej ustawy nie mogła wykazać straty za ten rok, ponieważ strata stanowi różnicę między przychodem a kosztami uzyskania przychodu.
W skardze na decyzję izby skarbowej spółka z o.o. wniosła o jej uchylenie, zarzucając niezgodność z prawem w części dotyczącej niezaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z wyjazdem prezesa spółki, będącego jednocześnie jej udziałowcem, z którym nie zawarto umowy o pracę.
Spółka zauważyła, że niezawarcie umowy o pracę z prezesem spółki, będącym jej udziałowcem, jest ekonomicznie korzystne dla spółki, a wszystkie jego wyjazdy służbowe były związane z przychodami uzyskiwanymi przez spółkę.
W odpowiedzi na skargę izba skarbowa wniosła o oddalenie skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Kwestią sporną jest to, czy wydatki związane z wyjazdami prezesa spółki, będącego jej udziałowcem, z którym nie zawarto umowy o pracę, stanowią koszt uzyskania przychodu spółki.
Przejazdy te odbywały się z miejsca zamieszkania prezesa do siedziby spółki i z powrotem oraz na walne zgromadzenie. Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 38 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na rzecz udziałowców /akcjonariuszy/ i członków spółdzielni nie będących pracownikami oraz na rzecz osób wchodzących w skład rad nadzorczych, komisji rewizyjnych lub innych organów stanowiących, osób prawnych, z wyjątkiem wynagrodzeń wypłacanych z tytułu pełnionych funkcji. Z przepisu tego wynika, że kosztami uzyskania przychodu są wydatki na wynagrodzenia mające bezpośredni związek z uzyskanymi przez spółkę przychodami, ponoszone na rzecz udziałowców /akcjonariuszy/, którzy są pracownikami spółki w rozumieniu kodeksu pracy.
Do wynagrodzeń /wydatków/ wypłacanych członkom wchodzącym w skład zarządu spółki nie mają zastosowania przepisy art. 16 ust. 1 pkt 38 ustawy, gdyż zarząd spółki nie jest organem stanowiącym, a jedynie zarządzającym /wykonawczym/ sprawami spółki. A zatem wydatki ponoszone na rzecz członków zarządu spółki są kosztem uzyskania przychodu, jeżeli członkowie zarządu są pracownikami spółki.
Ponadto należy zauważyć, że wydatki na dojazdy z miejsca zamieszkania do siedziby spółki nie są wynagrodzeniem wypłacanym z tytułu pełnienia funkcji prezesa zarządu.
W odniesieniu do prezesa zarządu wydatki na koszty dojazdu nie stanowią więc kosztu uzyskania przychodu. Artykuł 16 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie ma więc w sprawie zastosowania.
A zatem, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło