I SA/Po 1426/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Izabela Kucznerowicz po rozpoznaniu w dniu 17 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do czerwca 2009 r. i od sierpnia do grudnia 2009 r. postanawia: oddalić wniosek. W skardze z dnia [...] sierpnia 2016 r. skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2016 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do czerwca 2009 r. i od sierpnia do grudnia 2009 r. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że wykonanie zaskarżonej decyzji w chwili obecnej prowadziłoby do spowodowania nieodwracalnych skutków w sferze majątkowej skarżącej i jej rodziny i niesie za sobą ryzyko wyrządzenia znacznej szkody. Skarżąca wskazuje, że istnienie przesłanek pozwalających na wstrzymanie wykonania wydanej wobec niej decyzji potwierdzają okoliczności sprawy. Odmowa realizacji niniejszego żądania może prowadzić do nieodwracalnych dla skarżącej skutków w postaci wyegzekwowania od niej zobowiązania podatkowego, które jest co najmniej zobowiązaniem nienależnym, a nawet gdyby Sąd tego poglądu skarżącej nie podzielił, to jest ono z pewnością zobowiązaniem które z uwagi na zwolnienie przedmiotowe z podatku czynności stanowiącej podstawę opodatkowania nie mogło powstać. Egzekwowanie od skarżącej takiego zobowiązania prowadziłoby zatem do powstania szkody majątkowej i niewątpliwie pogorszenia sytuacji finansowej skarżącej i jej rodziny. Na poparcie stanowiska skarżąca powołała postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 maja 2010 r. o sygn. akt II FSK 182/10. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej poinformował, że w dniu [...] września 2016 r. wydał postanowienie, w którym odmówił stronie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Treść normatywna powyższych przepisów wskazuje, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Będące podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 P.p.s.a., to taka szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., o sygn. akt GZ 138/04, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązkiem strony, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jest przedstawienie Sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2010 r., sygn. akt II FZ 460/10, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie Sądu. Brak wskazania we wniosku tych przyczyn uniemożliwia Sądowi merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., o sygn. akt FZ 65/04, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednocześnie, należy zauważyć, że wobec braku należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu rolą Sądu nie jest działanie za stronę i poszukiwanie dowodów na poparcie twierdzeń wnioskodawcy. To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tj. wykazania, że zaskarżona decyzja w razie wykonania mogłaby narazić ją na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, tak aby przekonać Sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej (por. postanowienie NSA z dnia 6 marca 2012 r., o sygn. akt I OZ 116/12, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie wykazała w treści złożonego wniosku konkretnych okoliczności, z których wynikałoby, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla niej istotną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Podkreślenia bowiem wymaga, że do wykazania realnej możliwości ziszczenia się przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., nie jest wystarczający sam wywód strony. Wnioskodawca powinien bowiem poprzeć swoje twierdzenia dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2004 r., sygn. akt GZ 120/04, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl), a tego skarżąca w niniejszej sprawie nie uczyniła. Sąd zauważa, że skarżąca jedynie w sposób bardzo ogólny stwierdziła, że wykonanie spornej decyzji w chwili obecnej prowadziłoby do spowodowania nieodwracalnych skutków w sferze majątkowej skarżącej i jej rodziny i niesie za sobą ryzyko wyrządzenia znacznej szkody. Zaakcentować należy, że skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów, które potwierdziłyby lub uprawdopodobniłyby możliwość wystąpienia w jej majątku i jej rodziny opisanej powyżej szkody z uwagi na wykonanie zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym Sąd uznał, że na podstawie zawartych we wniosku ogólnikowych i niczym nie popartych stwierdzeń dotyczących sytuacji majątkowej skarżącej nie sposób przyjąć, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tym samym stwierdzić należy, że swoją biernością w ww. zakresie skarżąca uniemożliwiła Sądowi dokonanie oceny, czy w sprawie, w istocie zaistniały przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Ponadto Sąd zaznacza, że kwestia ewentualnej wadliwości zaskarżonej decyzji będzie przedmiotem merytorycznego rozpoznania w sprawie i nie może w żadnym wypadku stanowić przesłanki wstrzymania wykonania takiego aktu. Kwestia ta nie może być bowiem badana na etapie rozstrzygania w postępowaniu wpadkowym. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.