I SA/Po 1551/15

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-09-23

Skład orzekający: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy Naczelny Sąd Administracyjny wystąpił do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym podmiotowości prawnopodatkowej gminy, a także przedstawił zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów NSA, sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie dotyczącej prawa gminy do odliczenia podatku naliczonego związanego z inwestycją przekazaną do gminnego zakładu budżetowego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w tym przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W sytuacji, gdy NSA wystąpił z pytaniem prejudycjalnym do TSUE dotyczącym podmiotowości prawnopodatkowej gminy oraz przedstawił zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów NSA, oczekiwanie na te rozstrzygnięcia jest uzasadnione, ponieważ ich wynik będzie miał kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy o prawo gminy do odliczenia podatku naliczonego.
Stan faktyczny
Gmina wystąpiła o stwierdzenie nadpłaty w podatku od towarów i usług za II kwartał 2008 r. w związku z wydatkami poniesionymi na budowę krytej pływalni. Organ podatkowy odmówił stwierdzenia nadpłaty, uznając, że gmina nie działała jako podatnik VAT w zakresie realizacji zadań publicznych. Gmina wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o VAT i Dyrektywy 112. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o zawieszenie postępowania sądowego do czasu wydania orzeczenia przez TSUE w związku z pytaniem prejudycjalnym NSA.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za II kwartał 2008 r. postanawia: zawiesić postępowanie Decyzją z dnia [...] czerwca 2015r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...], działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) – dalej: "O.p.", po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez Gminę [...] – dalej jako "Skarżąca" od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] października 2014 r., nr [...] wydanej w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za II kwartał 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wskazał m. in., że wystąpienie przez Gminę z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty VAT za II kwartał 2008 r. należało ocenić jako nieuzasadnione. Stosownie do art. 15 ust. 6 ustawy o VAT nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Gmina wykonując nałożone na nią przepisami prawa zadania publiczne, dla realizacji których została powołana, tj. m. in. w zakresie kultury fizycznej i turystyki – wybudowała krytą pływalnię w [...]. Zatem – w związku z realizacją zadań publicznych - gmina nie może być uznana w tym zakresie za podatnika VAT, tym samym nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT dokumentujących wydatki poniesione na budowę przedmiotowej inwestycji. Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę, w której zarzuciła naruszenie art. 15 ust. 6 ustawy o VAT w zw. z art. 13 Dyrektywy 112 poprzez stwierdzenie, że Gmina realizując inwestycję w postaci budowy pływalni, która następnie udostępniana jest odpłatnie przez jej jednostkę budżetową, nie może być uznana za podatnika VAT, a tym samym nie przysługuje jej prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki poniesione na budowę krytej pływalni w [...]. Zarzuciła także naruszenie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT w zw. z art. 168 Dyrektywy 112 poprzez przyjęcie, że Gmina nie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabycie towarów i usług związanych z wytworzeniem pływalni, która została ostatecznie przekazana do jednostki budżetowej Gminy. Według gminy organ naruszył art. 91 ust. 8 ustawy o VAT, poprzez uznanie, że przywołana regulacja nie znajduje zastosowania bowiem gmina nigdy nie nabyła prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z zakupami towarów i usług, służącymi do wytworzenia pływalni, a zatem nie istnieje podatek, który można odliczyć poprzez dokonanie korekty. W związku z powyższym spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, umorzenie postępowania w sprawie, poprzez przyjęcie wniosku o stwierdzenie nadpłaty oraz uznanie korekty deklaracji VAT-7K za II kwartał 2008 r., złożonej przez Gminę za prawidłową oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, że ponosząc wydatki na wytworzenie pływalni, działała jako podatnik VAT, a pływalnia jest wykorzystywana do działalności opodatkowanej za pośrednictwem gminnej jednostki budżetowej, a samo prawo do odliczenia, z uwagi na rozpatrywanie różnych scenariuszy wykorzystywania pływalni jest realizowane na zasadach art. 91 ust. 8 ustawy o VAT. W konsekwencji prawidłowo wystąpiła o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku VAT za II kwartał 2008 r. oraz zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie [...] zł w rozliczeniu za II kwartał 2008 r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Dodatkowo wniósł o zawieszenie postępowania sądowego do czasu wydania orzeczenia przez TSUE z uwagi na pytanie prejudycjalne NSA z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. I FSK 311/12, w przedmiocie podmiotowości prawnopodatkowej Gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie sądowe należało zawiesić. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W sprawie występuje tego rodzaju zależność, bowiem postanowieniem z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt. I FSK 311/12 Naczelny Sąd Administracyjny już zawiesił postępowanie, a wcześniej wystąpił do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z następującymi pytaniami prawnymi: czy w świetle art. 4 ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana - Dz. Urz. UE z 2012 r., Nr C 326, s. 13 i nast.) jednostka organizacyjna gminy (lokalnego organu władzy w Polsce) może być uznana za podatnika VAT w sytuacji, gdy wykonuje czynności w charakterze innym niż organ władzy publicznej w rozumieniu art. 13 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r., Nr L 347, s. 1 i nast. ze zm.), pomimo, że nie spełnia warunku samodzielności (niezależności) przewidzianego w art. 9 ust. 1 tej Dyrektywy. Wyrok TSUE ma znaczenie dla niniejszej sprawy, gdyż w świetle uchwały NSA z 24 czerwca 2013 r., sygn. akt I FPS 1/13 (wiążącej wszystkie składy sędziowskie na zasadzie art. 269 p.p.s.a.) jednostki budżetowe organów samorządu terytorialnego nie mogą być traktowane, jako odrębni podatnicy VAT. W tej sytuacji sąd doszedł do wniosku, że zasadne jest zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie, bowiem kwestia odrębności jednostek budżetowych od jednostek samorządowych stała się przedmiotem wspomnianego pytania prejudycjalnego. Sądowi z urzędu wiadome jest także, że NSA postanowieniem z 17 marca 2015 r., sygn. akt I FSK 1725/14 przedstawił składowi siedmiu sędziów NSA do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy w świetle art. 15 ust. 1, art. 86 ust. 1 oraz art. 86 ust. 13 ustawy o VAT gmina ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur zakupowych związanych z realizacją inwestycji, które zostały następnie przekazane do gminnego zakładu budżetowego i są przez niego wykorzystywane do sprzedaży opodatkowanej podatkiem od towarów i usług?". W orzecznictwie przyjmuje się, że interpretacja dokonywana przez TSUE ma pierwszeństwo przed uchwałami NSA wiążącymi inne sądy administracyjne na podstawie art. 269 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 27 czerwca 2013 r., sygn. akt I FSK 720/13 i powołane tam orzecznictwo). Pytania prejudycjalne są bowiem środkiem służącym zapewnieniu jednolitości (spójności) stosowania prawa unijnego w zakresie tych przepisów krajowych, które podlegają procesowi harmonizacji (por. wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z 22 lutego 1990 r. w sprawie C-221/88, Zb. Orz. ETS 1990). Oczekiwanie przez inne sądy krajowe na rozstrzygniecie TSUE w przedmiocie pytania prejudycjalnego zadanego przez jeden z sądów krajowych w sprawie istotnej w konkretnym sporze, stanowi realizację zasady lojalnej współpracy wynikającej z art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana Dz. Urz. UE z 30 marca 2010 r. Nr C 83, s. 13). Sąd, z uwagi na stan faktyczny sprawy, uznał za zasadne zawieszenie postępowania sądowego. Dlatego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło