I SA/Po 1793/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Fornalik po rozpoznaniu w dniu 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi X w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia [...] lipca 2015 r., Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji W punkcie [...] petitum skargi z dnia [...] sierpnia 2015 r. wniesionej na wymienioną w sentencji niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając żądania w tym przedmiocie pełnomocnik skarżącej wskazał, że w sprawie nie zachodzą przesłanki negatywne wymienione w art. 62 § 2 pkt 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") stojące na przeszkodzie uwzględnieniu wniosku. Skarżąca precyzując okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazała na fakt braku jednolitego orzecznictwa w łonie Służby Celnej, co do charakteru gier na urządzeniu skarżącej oraz różną praktykę organu I instancji w zakresie uzależnienia wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Pełnomocnik wskazał również na podobieństwo niniejszej sprawy do szeregu spraw rozpoznawanych przez tutejszy Sąd, w których to zapadły wyroki uchylające zaskarżone decyzje wraz z poprzedzającymi je decyzjami organów pierwszej instancji. Skarżąca wskazała ponadto, że wykonanie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W kontekście tego stwierdzenia, wskazano, że skarżąca na dzień [...] kwietnia 2015 r. zapłaciła kary pieniężne w łącznej wysokości [...] zł. Mając na uwadze wysokość uiszczonych kar stwierdzono, że konieczne jest podtrzymanie wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej bowiem w przeciwnym razie skarżącej groziłaby utrata płynności finansowej, a to z kolei skutkowałoby groźbą upadłości, a więc sytuacją, której nie da się już odwrócić nawet w przypadku wygrania przez skarżącą sporu i zwrotu jej wyegzekwowanego wcześniej świadczenia. Skarżąca wyjaśniła również, że nie osiąga planowanych zysków co uniemożliwia jej zatrzymanie urządzeń przez Urzędy Celne oraz ponosi straty finansowe. W ocenie strony skarżącej zasługuje ona na wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny o konstytucyjności przepisów będących podstawą dla wymierzenia kary pieniężnej. Uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazano na osiem postanowień wojewódzkich sądów administracyjnych w których to udzielono skarżącym ochrony tymczasowej w sprawach ze skarg na analogiczne decyzje Dyrektorów Izb Celny wydanych w przedmiocie kar pieniężnych za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania poddanej sądowej kontroli decyzji. W ocenie organu skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów na poparcie okoliczności, że wykonanie zaskarżonej decyzji skutkować będzie utratą płynności finansowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Treść normatywna powyższych przepisów wskazuje, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Będące podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 P.p.s.a., to taka szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (zob. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2004 r., o sygn. akt GZ 138/04, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązkiem strony, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jest przedstawienie Sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2010 r., o sygn. akt II FZ 460/10, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie Sądu. Brak wskazania we wniosku tych przyczyn uniemożliwia Sądowi merytoryczną ocenę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., o sygn. akt FZ 65/04, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na względzie poczynione wyżej rozważania, w pierwszej kolejności wskazać należy, że podnoszone przez skarżącą okoliczności takie jak brak jednolitego orzecznictwa Służby Celnej, co do charakteru gier urządzanych na urządzeniach skarżącej, różna praktyka organu I instancji w zakresie uzależnienia wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego a także wątpliwości co do rzetelności przeprowadzonego przez organ administracji publicznej dowodu z opinii biegłego nie stanowią okoliczności uzasadniających udzielenie ochrony tymczasowej. Odnosząc się do powyższej argumentacji należy stwierdzić, że nie może ona wywrzeć zamierzonego rezultatu. Podniesione przez skarżącą w uzasadnieniu skargi, a wymienione powyżej okoliczności, abstrahują bowiem od przesłanek warunkujących możliwość wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Stosownie bowiem do art. 61 § 3 P.p.s.a. warunek wstrzymania przez Sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności stanowi uprzednie wykazanie, że w sprawie w odniesieniu do skarżącej zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Powołane wyżej okoliczności nie mogą zatem stanowić argumentu przemawiającego za wstrzymaniem wykonania objętej skargą decyzji. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie można utożsamiać z oceną legalności wydanej decyzji. Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd. Z powyższego wynika, że sąd wyłącznie bada zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a., przede wszystkim w oparciu o okoliczności wskazane we wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 590/12, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc się ponadto do wskazanych przez skarżącą wątpliwości co do konstytucyjności przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych należy wskazać, abstrahując od tego, że możliwość uznania przepisów będących podstawą wydania aktu objętego skargą za niezgodne z Konstytucją nie stanowi w świetle art. 61 § 3 P.p.s.a. okoliczności uzasadniającej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, że na chwile obecną wątpliwości te są już nieaktualne. Zauważyć, w tym miejscu należy bowiem, że wyrokiem z dnia 11 marca 2015 r. Trybunał Konstytucyjny (Dz. U. z 2015 r. poz. 369) orzekł, że art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540, z 2010 r. Nr 127, poz. 857, z 2011 r. Nr 106, poz. 622 i Nr 134, poz. 779, z 2013 r. poz. 1036 oraz z 2014 r. poz. 768 i 1717) są zgodne z: a) art. 2 i art. 7 w związku z art. 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. W kontekście przesłanek warunkujących możliwość wstrzymania wykonania objętej skargą decyzji Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu, skarżąca w uzasadnieniu swojego wniosku wskazała, że na dzień [...] kwietnia 2015 r. nałożono na nią kary pieniężne w łącznej wysokości [...] zł. Akcentując wysokość nałożonych kar spółka wskazała na groźbę upadłości, której nie da się odwrócić nawet w przypadku wygrania przez nią sporu i zwrotu jej wyegzekwowanego wcześniej świadczenia. Skarżąca dołączyła przy tym do skargi zestawienie dokumentujące wysokość poniesionych przez nią kar oraz rachunek zysków i strat (sporządzony w wariancie porównawczym) za okres od początku do końca 2013 r. Co szczególnie istotne w kontekście badanej sprawy, z dokumentu tego wynika, że w 2013 r. spółka poniosła stratę z działalności gospodarczej w kwocie [...] zł, a w 2012 r. strata z działalności gospodarczej wyniosła [...] zł. W ocenie Sądu w tych okolicznościach należy uznać, za zasadne podnoszone przez skarżącą argumenty, zgodnie z którymi brak udzielenia jej ochrony tymczasowej spowoduje powstanie ryzyka utraty przez nią płynności finansowej, co może z kolei przełożyć się na jej niewypłacalność, a w konsekwencji upadłość. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że w orzecznictwie wskazuje się, że konieczność redukcji zatrudnienia lub ogłoszenia upadłości może skutkować orzeczeniem o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (por. postanowienie NSA z dnia 30 czerwca 2011 r., sygn. akt I FZ 105/11, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Reasumując, Sąd dostrzegając trudną sytuację finansową skarżącej spółki uznał jej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji za uzasadniony. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia