I SA/Po 2121/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Fornalik po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] sierpnia 2015 r., Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności jako członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r., styczeń 2010 r., styczeń, październik 2011 r., styczeń, luty, marzec 2012 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Pismem z dnia [...] października 2015 r. [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu. W skardze zamieścił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków albowiem do powstania zaległości podatkowych doszło bez winy skarżącego. Uzasadniając powyższy wniosek skarżący wskazał, że jest osobą schorowaną, a upadłość spółki pogorszyła dodatkowo stan jego zdrowia. W chwili obecnej skarżący nie pracuje, jest niezdolny do pracy z powodu stanu zdrowia. Posiada zadłużenie przewyższające wysokość zaległości podatkowych. Dowody potwierdzające okoliczności opisane we wniosku dotyczące sytuacji majątkowej i zdrowotnej skarżącego zostały złożone w toku postępowania przez organami obu instancji i znajdują się w aktach sprawy. Ponadto skarżący złożył wniosek w trybie art. 67a § 1 pkt 3 w zw. z art. 67d § 1 Ordynacji podatkowej o umorzenie w całości lub w części zaległości podatkowych wynikający z zaskarżonej decyzji, ale nie został on rozpatrzony do dnia wydania zaskarżonej decyzji, co dodatkowo uzasadnia konieczność wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości. W skardze skarżący wniósł również o udzielenie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie go z obowiązku uiszczania opłat sądowych w całości. W wyniku rozpoznania wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy postanowieniem referendarza tutejszego Sądu z dnia 11 stycznia 2016 r. sygn. akt I SA/Po 2121/15 zwolniono skarżącego od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej w skrócie "p.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje - jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy - możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". Co więcej w orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Sąd rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien jednak uwzględnić nie tylko treść samego wniosku, ale także mieć na uwadze całe akta sprawy w rozumieniu art. 133 p.p.s.a. [por.: postanowienie NSA z dnia 31 sierpnia 2011 r. sygn. akt I FZ 211/11, oraz postanowienie NSA z dnia 22 października 2014 r. sygn. akt II FZ 1378/14, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy w pierwszej kolejności zaznaczyć, że do skargi strona skarżąca załączyła wniosek do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. o umorzenie zaległości podatkowych, a także dokumenty związane z działalnością Spółki X za lata 2009, 2010 i 2011, co w ocenie Sądu jest nie wystarczające do stwierdzenia, że w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji może dojść do powstania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W takiej sytuacji obowiązkiem Sądu rozpoznającego wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej jest dokonanie samodzielnej oceny, czy w świetle całokształtu okoliczności wynikających z akt sprawy w istocie wykonanie zaskarżonej decyzji wiąże się dla skarżącego z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak wskazuje się bowiem w orzecznictwie odpowiednie odczytanie przepisu art. 133 § 1 p.p.s.a. dla postępowania wpadkowego, które kończy się postanowieniem dotyczącym wniosku strony o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego, polega na tym, że jako podstawę oceny sądu należy przyjąć akta sprawy, które dokumentują wszystkie ustalenia faktyczne poczynione w danym postępowaniu. Rozpoznając taki wniosek, wojewódzki sąd administracyjny nie może pomijać w swoim rozumowaniu informacji zawartych w aktach sprawy. Ich pełna analiza jest warunkiem prawidłowej oceny stanu faktycznego, która znajduje swoje odzwierciedlenie w postanowieniu sądu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 lipca 2011 r. sygn. akt II FZ 330/11, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Dokonując oceny wniosku skarżącego nie można tracić z pola widzenia, że skarżącemu zostało przyznane na mocy postanowienia referendarza sądowego tutejszego Sądu z dnia 11 stycznia 2016r. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych. Z poczynionych we wskazanym postanowieniu ustaleń wynika, że skarżący jest osobą schorowaną, jest rencistą i z tego tytułu otrzymuje kwotę netto w wysokości [...] zł. Wnioskodawca pozostaje w związku małżeńskim, małżonkowie prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, w małżeństwie skarżącego obowiązuje rozdzielność majątkowa. Żona skarżącego otrzymuje rentę w wysokości [...] zł, ponadto uzyskuje przychody z najmu w wysokości [...] zł. Małżonka skarżącego posiada nieruchomość w [...] przy ul. [...], którą wnioskodawca i jego żona otrzymali w drodze darowizny częściowo w 2003 i częściowo w 2004 r. Małżonka skarżącego w drodze podziału majątku wspólnego w dniu [...] czerwca 2012 r. nabyła tę nieruchomość na wyłączną własność. Wnioskodawca nie posiada nieruchomości, oszczędności, wierzytelności, przedmiotów o wartości powyżej [...] zł. Żona skarżącego poza ww. nieruchomością nie posiada innego majątku. Wnioskodawca i jego żona poza dochodami z tytułu rent i najmu nie uzyskują innych dochodów. Z oświadczeń wnioskodawcy wynika, że prowadzone są wobec niego postępowania egzekucyjne, zajęciu podlega świadczenie rentowe, skarżący ma również trudności w spłacaniu pożyczek. Zauważyć w tym miejscu należy, że z objętej skargą decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu wynika dla skarżącego obowiązek uregulowania zaległości podatkowej w kwocie [...] zł, odsetki za zwłokę w łącznej kwocie [...] zł i koszty egzekucyjne w kwocie [...] zł. Porównując wysokość wynikającego z zaskarżonej decyzji zobowiązania do stanu majątkowego skarżącego oraz do wysokości jego dochodów za uzasadnione należny uznać twierdzenie, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować wyrządzenie skarżącemu znacznej szkody lub spowodowanie trudnych od odwrócenia skutków. W świetle powyższego uznać należy, że w sprawie zmaterializowały się przesłanki warunkujące możliwość wstrzymania wykonalności zaskarżonego aktu. W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.