I SA/Po 2349/15
WyrokWSA w Poznaniu2016-05-10
Skład orzekający: Izabela Kucznerowicz, Karol Pawlicki, Waldemar Inerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy suma pieniężna przyznana na podstawie ustawy o skardze za przewlekłość postępowania stanowi zadośćuczynienie podlegające zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PDOF?Ratio decidendi
Sąd uznał, że suma pieniężna przyznana na podstawie ustawy o skardze za przewlekłość postępowania, mimo braku nazwy "zadośćuczynienie" w postanowieniu sądu, ma charakter zadośćuczynienia za krzywdę moralną. W związku z tym, spełnia przesłanki zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PDOF, ponieważ nie jest świadczeniem związanym z działalnością gospodarczą ani nie dotyczy utraconych korzyści, a jej wysokość została określona przez sąd.Stan faktyczny
Skarżąca otrzymała od Skarbu Państwa kwotę tytułem zadośćuczynienia za przewlekłość postępowania sądowego. Zwróciła się do Ministra Finansów o interpretację, czy kwota ta podlega opodatkowaniu. Organ uznał, że suma pieniężna nie jest odszkodowaniem ani zadośćuczynieniem, a zatem podlega opodatkowaniu. Skarżąca wniosła skargę do WSA, argumentując, że kwota ta stanowi zadośćuczynienie za krzywdę moralną i powinna być zwolniona z podatku.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądzono od Ministra Finansów na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędzia WSA Waldemar Inerowicz (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Ewa Szydłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2016 r. sprawy ze skargi [...] na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej [...] na rzecz skarżącej kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem złożonym w dniu [...] L. S. (dalej jako: wnioskodawczyni, zainteresowana, skarżąca) wystąpiła do Dyrektora Izby Skarbowej w P. - upoważnionego przez Ministra Finansów o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego.
Przedstawiając stan faktyczny wnioskodawczyni wskazała, że postanowieniem z dnia 21 czerwca 2011 r. Sąd apelacyjny przyznał na jej rzecz od Skarbu Państwa kwotę [...] zł tytułem zadośćuczynienia za przewlekłość postępowania przed sądem okręgowym w sprawie o zapłatę z jej powództwa. Przyznana kwota, którą wnioskodawczyni otrzymała w dniu 21 czerwca 2011 r., stanowiła zadośćuczynienie za krzywdę moralną, spowodowaną przewlekłością postępowania.
Na tle tak przedstawionego stanu faktycznego zainteresowana zadała organowi następujące pytanie: czy wskazana we wniosku kwota podlega opodatkowaniu?
Zdaniem wnioskodawczyni odpowiedź na powyższe pytanie powinna być negatywna. Zainteresowana stwierdziła, że przyznana jej tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę moralną, spowodowaną przewlekłością postępowania, kwota stanowi dla Skarbu Państwa sankcję za wadliwe zorganizowanie wymiaru sprawiedliwości, zaś dla niej rekompensatę za przewlekłość postępowania w sprawie. W ocenie wnioskodawczyni, przedmiotowe świadczenie ma charakter publiczno-prawny, a nie cywilnoprawny w ścisłym tego słowa znaczeniu. Zainteresowana podkreśliła, że jej stanowisko znajduje potwierdzenie w judykaturze, a w sprawie należy zastosować zwolnienie przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm. - w skrócie: "ustawa o PDOF").
W interpretacji indywidualnej z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w P. - działając w imieniu Ministra Finansów - uznał stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe.
W motywach interpretacji organ wskazał, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega uzyskany w roku podatkowym dochód stanowiący dla osób fizycznych (podatników) przysporzenie majątkowe. Jednakże, przepis art. 21 ust. 1 ustawy o PDOF, zawiera katalog zwolnień przedmiotowych, które nie są objęte podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wskazano, że zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o PDOF, wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, zaś w myśl art. 21 ust. 1 pkt 3b wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień: a) otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, b) dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.
W ocenie organu, przyznana stronie wyrokiem sądu cywilnego "suma pieniężna" nie jest ani odszkodowaniem, ani zadośćuczynieniem. W tym kontekście organ powołał się na przepis art. 448 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz. U. z 2014, poz. 121 ze zm. - w skrócie: "K.c."), a następnie stwierdził, że zadośćuczynienie, analogicznie jak odszkodowanie, jest szczególnym rodzajem świadczenia polegającego na naprawieniu szkody, czyli uszczerbku, jakiego doznaje poszkodowany we wszystkiego rodzaju dobrach przez prawo chronionych, w tym w dobrach osobistych. Chodzi zarówno o uszczerbek majątkowy jak i niemajątkowy. Przepisy ustawy o PDOF nie różnicują świadczeń odszkodowawczych w zależności od tego, czy dotyczą naprawienia szkody majątkowej, czy niemajątkowej, a tym samym użyte przez ustawodawcę pojęcie odszkodowania należy odnosić również do zadośćuczynienia pieniężnego za szkodę niemajątkową (tj. za doznaną krzywdę). Oznacza to, że użyte w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PDOF pojęcie odszkodowania odnosi się także do zadośćuczynienia, będącego formą wynagrodzenia za krzywdy poszkodowanego.
Organ zwrócił uwagę, że państwo gwarantuje jednostce ochronę prawa do rozpatrzenia sprawy przed sądami bez nieuzasadnionej zwłoki poprzez regulacje ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze za naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm. - w skrócie: "ustawa o skardze"). W myśl art. 12 ust. 4 tej ustawy, uwzględniając skargę, sąd na żądanie skarżącego przyznaje od Skarbu Państwa, a w przypadku skargi na przewlekłość postępowania prowadzonego przez komornika - od komornika, sumę pieniężną w wysokości od 2.000 zł do 20.000 zł. Zdaniem organu, użyte w ww. przepisie wyrażenie "suma pieniężna" nie stanowi typowego naprawienia szkody, albowiem w myśl art. 15 ust. 1 ustawy o skardze, strona, której skargę uwzględniono, może w odrębnym postępowaniu dochodzić naprawienia szkody wynikłej ze stwierdzonej przewlekłości od Skarbu Państwa albo solidarnie od Skarbu Państwa i komornika. Postanowienie uwzględniające skargę wiąże sąd w postępowaniu cywilnym o odszkodowanie lub zadośćuczynienie, co do stwierdzenia przewlekłości postępowania (art. 15 ust. 2 ustawy o skardze). Strona, która nie wniosła skargi na przewlekłość postępowania zgodnie z art. 5 ust. 1, może dochodzić - na podstawie art. 417 K.c. - naprawienia szkody wynikłej z przewlekłości, po prawomocnym zakończeniu postępowania co do istoty sprawy (art. 16 ustawy o skardze).
Zdaniem organu należy uznać, że "suma pieniężna" z art. 12 ust. 4 nie jest ani odszkodowaniem, ani zadośćuczynieniem. Nie jest to bowiem odszkodowanie za poniesione straty i utracone korzyści (art. 361 § 2 K.c.), ani zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę w rozumieniu art. 445 K.c. (art. 24 § 1 i 448 K.c.).
Przepisy ustawy o skardze stanowią na gruncie polskiego porządku prawnego samodzielną podstawę prawną do występowania z trzema żądaniami, tj.: z żądaniem podstawowym zmierzającym do stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy oraz z dwoma żądaniami dodatkowymi, czyli z żądaniem podjęcia w wyznaczonym terminie odpowiednich czynności przez organ dopuszczający się przewlekłości postępowania i z żądaniem zasądzenia na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w razie stwierdzenia takiej przewlekłości. Z powyższego wywiedziono, że to przepisy ustawy o skardze, a nie normy prawa cywilnego, stanowią podstawę prawną dochodzenia żądań ze skargi na przewlekłość postępowania. W konsekwencji regulacje zawarte w ustawie o skardze stanowią samodzielne materialnoprawne oparcie do formułowania żądań zmierzających do przeciwdziałania przewlekłości postępowania sądowego bądź egzekucyjnego. Zdaniem organu, gdyby ustawodawca chciał, aby przyznawana stronie skarżącej w trybie ustawy o skardze "suma pieniężna" miała charakter odszkodowania bądź zadośćuczynienia, to odpowiednio użyłby tych pojęć.
W konkluzji organ stwierdził, że otrzymana przez wnioskodawczynię suma pieniężna - zasądzona od Skarbu Państwa na rzecz zainteresowanej w wyniku stwierdzenia przewlekłości postępowania - stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o PDOF, z którego dochód podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym na zasadach ogólnych. Zaznaczono, że brak jest podstaw do zastosowania zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PDOF, gdyż przedmiotowa suma pieniężna nie ma charakteru odszkodowania, bądź zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Ponadto organ podkreślił, że ustawą z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r., poz. 1328, ze zm. - w skrócie: "ustawa nowelizująca") w art. 21 ust. 1 ustawy o PDOF dodano pkt 3e), o treści: "wolne od podatku są sumy pieniężne, o których mowa wart. 12 ust. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 i z 2009 r. Nr 61, poz. 498)".
Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa L. S., pismem z dnia 6 listopada 2015 r., złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę, w której wniosła o uchylenie powyższej interpretacji, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca w pełni powieliła argumentację uprzednio podniesioną we wniosku inicjującym postępowanie oraz w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Zdaniem autorki skargi, przyznana jej przez sąd suma pieniężna stanowi zadośćuczynienie za doznana krzywdę moralną spowodowaną przewlekłością postępowania, a opodatkowanie jej byłoby sprzeczne z ideą humanitaryzmu i wysoce niesprawiedliwe.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
W piśmie procesowym z dnia 8 stycznia 2015 r. skarżąca stwierdziła, że wyrażone przez nią we wniosku o wydanie interpretacji i w skardze stanowisko jest zgodne z wolą ustawodawcy, czego dowodem jest obecny stan prawny, gdyż "suma pieniężna" zasądzona przez sąd, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3e ustawy o PDOF, jest kwotą wolną od podatku dochodowego do osób fizycznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest wydana przez Ministra Finansów interpretacja indywidualna, w której na tle przedstawionego przez skarżącą stanu faktycznego oraz w kontekście treści art. 12 ust. 4 i art. 15 ust. 1 ustawy o skardze, wyrażono stanowisko, według którego otrzymana przez wnioskodawczynię suma pieniężna - zasądzona od Skarbu Państwa w wyniku stwierdzenia przewlekłości postępowania - nie mieści w katalogu świadczeń objętych zwolnieniem podatkowym przewidzianym w art. 21 ust. 1 ustawy o PDOF, albowiem nie jest ona ani odszkodowaniem (za poniesione straty i utracone korzyści), ani zadośćuczynieniem (za doznaną krzywdę). Ponadto organ stwierdził, że gdyby ustawodawca chciał, aby przyznawana stronie skarżącej w trybie ustawy o skardze "suma pieniężna" miała charakter odszkodowania bądź zadośćuczynienia, to odpowiednio użyłby tych pojęć. W konsekwencji organ uznał, że przyznana skarżącej "suma pieniężna" stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o PDOF, z którego dochód podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym na zasadach ogólnych.
Według przeciwnego stanowiska skarżącej, przyznana jej przez sąd powszechny za doznaną krzywdę moralną, spowodowaną przewlekłością postępowania, suma pieniężna stanowi zadośćuczynienie, a w związku z tym korzysta ona ze zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PDOF.
W ocenie Sądu stanowisko organu interpretacyjnego wyrażone w zaskarżonej indywidualnej interpretacji jest błędne, a tym samym nie zasługuje na akceptację.
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 12 ust 4 ustawy o skardze (który to przepis stanowił podstawę prawną zasądzenia na rzecz skarżącej od Skarbu Państwa kwoty [...] zł), w przypadku uwzględnienia skargi, sąd na żądanie skarżącego przyznaje od Skarbu Państwa, a w przypadku skargi na przewlekłość postępowania prowadzonego przez komornika - od komornika, sumę pieniężną w wysokości od 2.000 zł do 20.000 zł. Wskazany przepis nie precyzuje charakteru przyznawanej sumy pieniężnej, a mówi jedynie o kwocie pieniężnej. Organ interpretacyjny twierdząc, że kwota taka nie stanowi odszkodowania, ani zadośćuczynienia, odwołał się do art. 15 ust 1 i 2 tej ustawy, zgodnie z którym strona, której skargę uwzględniono, może w odrębnym postępowaniu, dochodzić naprawienia szkody wynikłej ze stwierdzonej przewlekłości od Skarbu Państwa, przy czym postanowienie uwzględniające skargę wiąże sąd w postępowaniu cywilnym o odszkodowanie lub zadośćuczynienie, co do stwierdzenia przewlekłości postępowania.
Zdaniem Sądu, organ błędnie wywodzi, że norma prawna zawarta w art. 15 ustawy o skardze określa charakter prawny kwoty zasądzonej w następstwie uwzględnienia skargi na podstawie art. 12 ust. 4 tej ustawy. Podkreślenia wymaga, że o charakterze danego świadczenia nie przesądza sama jego nazwa. Należność umowna, nazwana przez strony "odszkodowaniem" nie musi mieć rzeczywiście charakteru odszkodowawczego i odwrotnie - niesprecyzowanie, że dane świadczenie jest odszkodowaniem lub zadośćuczynieniem, nie determinuje braku takiego charakteru tegoż świadczenia (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Bd 680/09, dostępny na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie Sądu, określenie charakteru prawnego sumy pieniężnej, o której mowa we wniosku, wymaga głębszej analizy. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że organ zasadnie uznał, iż zasądzona na rzecz skarżącej kwota pieniężna nie ma charakteru odszkodowawczego. W tym zakresie należy zauważyć, że ustawa o skardze z góry narzuca sądowi ograniczenie, co do wysokości kwot, które mogą być przyznane (od 2.000 zł do 20.000 zł). Taka konstrukcja koliduje z podstawowym składnikiem roszczenia odszkodowawczego, jakim jest wykazanie i wyliczenie szkody - jej wysokość pozostawałaby bez wpływu na zasądzoną kwotę.
Jednakże organ wadliwie przyjął, iż ww. kwota nie stanowi zadośćuczynienia. Nie budzi wątpliwości, że zadośćuczynienie jest świadczeniem przyznawanym tytułem naprawienia szkód niematerialnych. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 6 stycznia 2006 r., o sygn. akt III SPP 154/05, LEX 201305, wyraził pogląd, że przyznanie odpowiedniej sumy pieniężnej na podstawie art. 12 ust. 4 ustawy o skardze stanowi sankcję dla państwa za wadliwe zorganizowanie wymiaru sprawiedliwości oraz rekompensatę dla skarżącego za krzywdę moralną spowodowaną przewlekłością postępowania (na orzeczenie to powołała się skarżąca we wniosku o wydanie interpretacji).
Rozważając jaki charakter ma przyznana skarżącej suma w związku ze stwierdzoną przewlekłością postępowania sądowego, zauważyć należy, że skoro strona (Skarb Państwa), której działanie skutkuje zasadnością skargi, naruszyła obowiązujące zasady postępowania, to zachowanie takie nabiera charakteru swoistego deliktu potwierdzonego pozytywnym wyrokiem sądu uwzględniającym skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Jednocześnie należy wskazać, że w judykaturze stwierdzono, że odpowiednia suma pieniężna uzależniona jest od uznania przez sąd rozpoznający skargę, że zadośćuczynienie w tej formie stanowi in concreto spełnienie powinności dyktowanych ideą humanitaryzmu postępowania sądowego i będzie stanowić słuszną rekompensatę za krzywdzące swą nadmiernością negatywne doznania moralne i przeżycia psychiczne wnioskodawcy (postanowienie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 24 czerwca 2005 r., sygn. akt II S 13/05, LEX 159037). W kontekście powyższych rozważań Sąd stwierdza, że zasądzona na rzecz skarżącej kwota ma charakter i cel zbliżony do zadośćuczynienia, o którym stanowi art. 445 § 1 K.c.
W tym miejscu należy wskazać, że art. 21 ustawy o PDOF zawiera zamknięty katalog zwolnień przedmiotowych, czyli wyliczenie przychodów, które nie są opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Pozostałe przychody nieujęte w art. 21, a także w art. 52-52e, podlegają opodatkowaniu zgodnie z ustawą o PDOF. Podkreślenia wymaga, że zwolnienia przedmiotowe są ograniczeniem zasad powszechności i równości podatku dochodowego, a zatem należy je interpretować ściśle. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PDOF, w brzmieniu obowiązującym w 2011 r., wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień: a) otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, b) dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Należy zwrócić uwagę, że z ww. przepisu wynika jednoznacznie, że zwolnienie od podatku odszkodowań nie dotyczy wszystkich odszkodowań, czy też zadośćuczynień. Ustawodawca wyłącza z zakresu zwolnienia określone i enumeratywnie wymienione kategorie odszkodowań. Przesądza to również o tym, że są one przychodami. Niemniej, w realiach badanej sprawy, zdaniem Sądu, w pełni uprawnione jest stanowisko skarżącej, że zasądzona na jej rzecz kwota pieniężna tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę moralną, spowodowaną przewlekłością postępowania, korzysta ze zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PDOF. W tym kontekście podnieść należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 16 grudnia 2011 r., o sygn. akt II FSK 1218/10 (dostępny na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), stwierdził, iż istotą zwolnienia podatkowego odszkodowań (w tym zadośćuczynienia) jest fakt, że świadczenie takie nie wzbogaca beneficjenta w żaden sposób, lecz jedynie rekompensuje poniesioną stratę - w tym także w sferze niematerialnej. W konsekwencji uznania, że kwota, o której mowa stanowi zadośćuczynienie dla skarżącej, jej wysokość została określona w orzeczeniu sądu i nie dotyczy prowadzonej działalności gospodarczej, ani korzyści (lucrum cessans) oznacza, że spełnione są warunki zwolnienia. Oceny takiej nie zmienia okoliczność, że należność zasądzona jest postanowieniem, a nie wyrokiem sądowym. W tym zakresie należy wskazać, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 29 listopada 2006 r., w sprawie o sygn. akt SK 51/06, wypowiadał się w kwestii rozszerzenia katalogu sposobów zakończenia sporu sądowego w kontekście możliwości skorzystania z przedmiotowej ulgi, i uznał, że postępowanie sądowe zakończone wyrokiem lub ugodą gwarantują ochronę braku nadużyć przy korzystaniu z ulgi przyznanej zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o PDOF. Zgodne z takim stanowiskiem pozostaje wnioskowanie, że taki sam status na gruncie art. 21 ust 1 pkt 3b ustawy o PDOF, jak wyrok sądowy, ma postanowienie sądu.
W kwestii zwolnień przedmiotowych, o których mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o PDOF, należy także wskazać, że zwolnienia te najczęściej wprowadzane są ze względów celowościowych - wówczas, gdy ustawodawca uważa opodatkowanie danej sytuacji za niecelowe lub gdy poprzez udzielenie zwolnienia podatkowego chce stymulować pewnego rodzaju działalność - albo też ze względów sprawiedliwościowych - jeżeli opodatkowanie danej sytuacji byłoby niesprawiedliwe w sensie społecznym (zob. A. Bartosiewicz i R. Kubacki - Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, Komentarz 2010, Wyd. II).
W konsekwencji poczynionych wyżej rozważań Sąd stwierdza, że stanowisko Ministra Finansów zaprezentowane w zaskarżonej interpretacji jest błędne, albowiem uzyskana przez skarżącą od Skarbu Państwa na mocy postanowienia sądu powszechnego suma pieniężna stanowi zadośćuczynienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PDOF, a w związku z tym nie stanowi ona źródła przychodu, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o PDOF, i nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym na zasadach ogólnych. Wydając więc zaskarżoną interpretację Minister Finansów dokonał wadliwej wykładni art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy o PDOF uznając, że w świetle przedstawionego stanu faktycznego, przepis ten nie znajdzie zastosowania. Tożsamy pogląd wyraził tut. Sąd w wyroku z dnia 4 lutego 2015 r., wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Po 719/14 (dostępny na stronie internetowej:orzeczenia.nsa.gov.pl).
W toku ponownego rozpoznawania sprawy, organ interpretacyjny obowiązany jest uwzględnić dokonaną przez Sąd rozpoznający niniejszą skargę wykładnię przepisów ustawy o PDOF.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - w skrócie: "P.p.s.a."), Sąd uznał, że zaskarżona indywidualna interpretacja prawa podatkowego została wydana z naruszeniem prawa materialnego. O kosztach postępowania, w tym kosztach przejazdów strony do sądu (zgodnie z wnioskiem z dnia 10 maja 2016 r. – k. 28 akt), Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a. i art. 205 § 1 i 3 P.p.s.a. oraz art. 85 ust. 1 i 2 i art. 92 ust. 1 i 2 w związku z art. 91 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn.: Dz. U z 2014 r., poz. 1025 ze zmian.) w związku z §1 pkt 1, § 2 pkt 2 lit. a) i § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 167) w związku z § 1 ust. 1 i 2 i § 2 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz.U. z 2002 r., Nr 27, poz. 271 ze zmian.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło