I SA/Po 317/19
WyrokWSA w Poznaniu2019-07-03
Skład orzekający: Waldemar Inerowicz, Włodzimierz Zygmont, Monika Świerczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego bezpośrednio podatnikowi, zamiast jego pełnomocnikowi, skutkuje brakiem ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Doręczenie zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego bezpośrednio podatnikowi, zamiast jego ustanowionemu pełnomocnikowi, jest uchybieniem skutkującym brakiem ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W związku z tym zobowiązanie podatkowe ulega przedawnieniu, a postępowanie w sprawie powinno zostać umorzone.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego określającą zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. Skarżący kwestionował prawidłowość ustaleń organów co do rzeczywistego charakteru zdarzeń gospodarczych oraz zarzucił naruszenie przepisów postępowania. Na rozprawie podniesiono również zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając zarzut przedawnienia za zasadny z uwagi na wadliwe doręczenie zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego. Zasądzono od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędzia WSA Monika Świerczak Protokolant: st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2019 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Zachodniopomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w [...] z dnia [...]r., nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] na rzecz skarżącego kwotę 2 288,- zł (słownie: dwa tysiące dwieście osiemdziesiąt osiem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] decyzją z [...] r., nr [...], określił P. K. (dalej jako: "podatnik" lub "skarżący") wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. W wyniku uwzględnienia odwołania podatnika, Dyrektor Izby Skarbowej w P. decyzją z [...] r. uchylił w całości powyższą decyzję organu I instancji, a sprawę przekazał temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] decyzją z [...] r., nr [...], określił podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. Na skutek uwzględnienia odwołania podatnika, Dyrektor Izby Skarbowej w P. decyzją z [...] r., uchylił w całości decyzję organu I instancji, a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia z uwagi na niezebranie i nieocenienie całości materiału dowodowego.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] decyzją z [...] r., nr [...], określił podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. w kwocie [...]zł.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że podatnikowi nie przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktur wystawionych przez X. S.A., albowiem faktury te nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...] r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy w pełni podzielił ustalenia organu I instancji w zakresie pozbawienia podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez X. S.A. Badając kwestię przedawnienia zobowiązania określonego zaskarżoną decyzją organ II instancji wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] pismem z dnia 25 sierpnia 2014 r. zawiadomił podatnika, w trybie art. 70c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 - w skrócie: "O.p."), o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług m.in. za IV kwartał 2010 r. na skutek wszczęcia postępowania przygotowawczego w sprawie o wykroczenie/przestępstwo podatkowe. Pismo to zostało doręczone w trybie zastępczym, o którym mowa w art. 150 § 3 O.p., a doręczenie uznano za skuteczne z dniem 12 września 2014 r.
W skardze z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący, reprezentowany przez adwokata, zażądał uchylenia powyższej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania. Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:
1) art. 187 § 1 w zw. z art. 122 i w zw. z art. 180 O.p. poprzez:
a) rozpatrzenie przez organ w sposób niepełny i wybiórczy zebranego w sprawie materiału dowodowego, czego konsekwencją było błędne przyjęcie przez organ, że X. S.A. wystawiła na rzecz skarżącego faktury VAT w okresie IV kwartału 2010 r., które dokumentowały zdarzenia gospodarcze niemające odzwierciedlenia w rzeczywistości przez co skarżący obniżył swoje zobowiązanie podatkowe w ww. okresie o kwotę [...]zł, w szczególności poprzez oparcie ustaleń jedynie o protokół kontroli w X. S.A. lub dokumentach, które faktycznie istnieją - jako potwierdzające rzekomo, że X. S.A. została wykreślona z rejestru KRS w 2006 r. Nadto organ kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy elementy stanu faktycznego uznał za "niepodważalne" i nie podjął w tym zakresie własnych ustaleń, co winno dyskwalifikować zaskarżoną decyzję,
2) art. 191 w zw. z art. 180, art. 187 § 1 w zw. z art. 122 O.p. poprzez sprzeczną z zasadami prawidłowego rozumowania, zasadami logiki oraz doświadczenia życiowego ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, czego skutkiem było przyjęcie przez organ ustaleń faktycznych nie znajdujących oparcia w materiale dowodowym sprawy, polegające na:
a) pominięciu dowodów zaoferowanych przez skarżącego potwierdzających, że prace wykonane przez X. S.A. faktycznie miały miejsce,
b) podzieleniu ustalenia organu I instancji, bazując jedynie na wybranych dowodach oraz nadającym im tendencyjne znaczenie, a w konsekwencji dowolnym i hipotetycznym przyjęciu przez organ, że udokumentowanym i zrealizowanym operacjom gospodarczym przez X. S.A. na rzecz Y. P. K. nie można przypisać przymiotów prawdziwości i prawidłowości, w konsekwencji czego stwierdzono, iż wszystkie wystawiane w okresie IV kwartału 2010 r. faktury VAT za wykonane usługi zgodnie z zawartymi umowami są tzw. "fakturami pustymi" nieodzwierciedlającymi faktycznie wykonanych usług,
c) błędnym podzieleniu ustalenia, że X. S.A. nie wykonywała w rzeczywistości fakturowanych w okresie IV kwartału 2010 r. usług.
W konsekwencji wskazanych powyżej uchybień, w ocenie skarżącego, organ naruszył także:
a) art. 193 O.p. w zw. z art. 88 ust. 3a lit. a) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2174 - w skrócie: "ustawa o PTU") poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i uznanie ksiąg i ewidencji skarżącego za nierzetelne,
b) art. 21 § 3 O.p. w zw. art. 88 ust. 3a lit. a) ustawy o PTU poprzez błędne uznanie, że wystawione przez X. S.A. faktury stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane i ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za IV kwartału 2010 r. na kwotę [...]zł.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
W trakcie rozprawy przed Sądem w dniu 3 lipca 2019 r. skarżący, reprezentowany przez adwokata, rozszerzył zarzuty skargi o zarzut przedawnienia, powołując się w tym zakresie na uchwałę NSA wydaną w sprawie o sygn. akt I FPS 3/18.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Podstawową funkcją postępowania sądowoadministracyjnego jest ocena z punktu widzenia zgodności z prawem procesu konkretyzacji norm prawa administracyjnego materialnego w określonym stanie faktycznym. Kluczową i najistotniejszą sporną kwestią w niniejszej sprawie, jest ocena prawidłowości zastosowania przez organy podatkowe przepisów prawa materialnego (art. 86 ust. 1, art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a), art. 99 ust. 12 ustawy o PTU), które pozwoliły na odmowę uwzględnienia skarżącemu w rozliczeniu podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r., podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez X. S.A. (zakup usług montażowych i instalacyjnych). Zdaniem organów podatkowych faktury te nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
Wobec sformułowania przez skarżącego licznych zarzutów naruszenia przepisów postępowania, na wstępie rozważań zaznaczyć należy, że sądowa kontrola zaskarżonej decyzji musi w pierwszej kolejności dotyczyć tych ewentualnych naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na prawidłowe ustalenie podstawy faktycznej rozstrzygnięć organów podatkowych. Jak trafnie wskazano w orzecznictwie, rozważania w przedmiocie zastosowania określonego przepisu prawa materialnego mają uzasadnienie dopiero na tym etapie stosowania prawa, na którym nie ma już żadnych wątpliwości, co do stanu faktycznego. Dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez organ w zaskarżonej decyzji jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany w sprawie przepis prawa materialnego (wyrok NSA z dnia 2 lutego 2018 r., sygn. akt I FSK 579/16; wyrok ten i orzeczenia powołane w dalszej części uzasadnienia dostępne są na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przed rozważeniem zasadności zarzutów naruszenia przepisów postępowania, Sąd w pierwszej kolejności badał zasadność najdalej idącego zarzutu, który został podniesiony na rozprawie - przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Odnosząc się do tego zarzutu na wstępie rozważań przypomnieć należy, że zgodnie art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Mając na uwadze termin płatności podatku od towarów i usług wskazany w art. 103 ust. 2 ustawy o PTU sąd stwierdza, że termin przedawnienia spornego zobowiązania podatkowego upływał z dniem 31 grudnia 2015 r. (dla miesięcy październik i listopad 2010 r.) i z dniem 31 grudnia 2016 r. (dla miesiąca grudnia 2010 r.).
Stosownie do postanowień art. 70c O.p., organ podatkowy właściwy w sprawie zobowiązania podatkowego, z którego niewykonaniem wiąże się podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1, najpóźniej z upływem terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1, oraz o rozpoczęciu lub dalszym biegu terminu przedawnienia po upływie okresu zawieszenia.
Konieczne jest w tym miejscu wskazanie, że aktualna treść wyżej wymienionego przepisu jest wynikiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012 r. sygn. akt P 30/11 (dostępny pod adresem http://otk.trybunal.gov.pl/orzeczenia/otk.htm). W powołanym wyroku Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387 oraz z 2007 r. Nr 221, poz. 1650), w zakresie, w jakim wywołuje skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnego lub postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym to postępowaniu podatnik nie został poinformowany najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 O.p., jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Podkreślić także należy, że zawieszenie biegu terminu przedawnienia następuje z mocy prawa i związane jest wyłącznie z czynnością zawiadomienia o wszczętym w określonym dniu postępowania o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, a nie z tym jaki skutek owe zawiadomienie wywołuje i kto o tym skutku zawiadamia. Te elementy są kwestią wtórną dla samego biegu terminu przedawnienia. Istotny jest natomiast moment zawiadomienia o przypadku określonym w art. 70 § 6 pkt 1 O.p. oraz to, że zawiadomienie takie musi dotrzeć do podatnika (por. wyrok NSA z dnia 17 marca 2017 r., sygn. akt I FSK 1643/15). W uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów z dnia 18 czerwca 2018 r. NSA podkreślił, że uzyskanie przez podatnika wiedzy na temat wszczęcia postępowania karnoskarbowego jest jedynym - w świetle art. 70 § 6 pkt 1 O.p. - warunkiem wystąpienia skutku zawieszenia terminu przedawnienia z mocy prawa (sygn. akt I FPS 1/18). Zdaniem NSA, zawiadomienie podatnika dokonane na podstawie art. 70c O.p. informujące, że z określonym co do daty dniem, na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego podatnika za wskazany okres rozliczeniowy, jest wystarczające do stwierdzenia, że nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia tego zobowiązania na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy. W uzasadnieniu uchwały NSA zwrócił m.in. uwagę, że przywołanie w treści zawiadomienia kierowanego do podatnika w trybie art. 70c O.p. jednostki odpowiedniego przepisu O.p., tj. art. 70 § 6 pkt 1, w którym tkwi przyczyna wywołująca zawieszenie biegu terminu przedawnienia w postaci wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, pozwala uznać, że wynikające z powołanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego standardy konstytucyjne, wymagane do osiągnięcia przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 O.p. skutku w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, zostaną zrealizowane. Zdaniem NSA nie powinno mieć zatem decydującego znaczenia, czy przyczyna stanowiąca o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zostanie przedstawiona w zawiadomieniu w trybie art. 70c O.p. w postaci przywołania właściwej tej przyczynie jednostki redakcyjnej O.p. (art. 70 § 6 pkt 1), czy w postaci przekazanej wprost informacji o wszczęciu postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe. Przywołanie art. 70 § 6 pkt 1 O.p. w ramach zawiadomienia kierowanego w trybie art. 70c O.p. oznacza, że podatnik uzyskuje wiedzę, że jego zobowiązanie podatkowe nie ulegnie przedawnieniu z upływem terminu wynikającego z art. 70 § 1 O.p. Taki przekaz daje także informację na temat okoliczności (przyczyny) wywołującej skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Nie jest to zatem przekaz nieskonkretyzowany. NSA podkreślił, że zawiadomienie podatnika dokonane na podstawie art. 70c O.p. informujące, że z określonym co do daty dniem "na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 O.p." nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego podatnika za wskazany okres rozliczeniowy, może być zatem postrzegane jako minimum czyniące zadość przywołanemu wyżej standardowi konstytucyjnemu. W ten sposób podatnik uzyskuje bowiem wiedzę, że według organu podatkowego, jego zobowiązanie podatkowe nie ulegnie przedawnieniu z powodu przyczyny tkwiącej w art. 70 § 6 pkt 1 O.p., czyli właśnie ze względu na wszczęcie postępowania dotyczącego podejrzenia popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego związanego z niewykonaniem tego zobowiązania. Od momentu zatem powiadomienia podatnika o fakcie zawieszenia biegu terminu przedawnienia na skutek wystąpienia przyczyny opisanej w art. 70 § 6 pkt 1 O.p., przestaje po stronie podatnika istnieć stan niepewności co do tego, czy jego zobowiązanie podatkowe się przedawniło, czy nie.
W realiach rozpoznawanej sprawy istotne znaczenie dla oceny prawidłowego zastosowania przez organy art. 70c O.p. ma uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 18 marca 2019 r., sygn. akt I FPS 3/18, w której NSA orzekł, że:
"1. Dla skuteczności zrealizowania obowiązku wynikającego z art. 70c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm., dalej: Ordynacja podatkowa) zawiadomienie, o którym mowa w tym przepisie należy doręczyć pełnomocnikowi, który został ustanowiony w postępowaniu kontrolnym lub podatkowym, nawet jeżeli zawiadomienia tego dokonuje organ podatkowy, przed którym nie toczy się żadne postępowanie z udziałem pełnomocnika strony.
2. Uchybienie w realizacji powyższego obowiązku winno być traktowane jako brak ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej."
W uzasadnieniu uchwały NSA stwierdził m.in., że przepisy dotyczące doręczeń mają m.in. funkcje gwarancyjne dla strony. Strona po to ustanawia pełnomocnika, aby ten prowadził jej sprawę. Jest to wyraz staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. To pełnomocnik procesowy ma w sposób profesjonalny pilnować w toku postępowania interesów podatnika. Strona może nie mieć świadomości, a przede wszystkim wiedzy w zakresie skutków prawnych otrzymanej informacji, że z określonym co do daty dniem, na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 O.p., nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego podatnika za wskazany okres rozliczeniowy. Stąd też wszelkie pisma kierowane przez organ podatkowy powinny być kierowane do pełnomocnika. Doręczenie wprawdzie jest czynnością materialno-techniczną, regulowaną przez przepisy procesowe. Wywołuje jednak daleko idące skutki materialnoprawne. W przypadku bowiem doręczenia zawiadomienia o prawidłowej treści, które spełnia przesłanki formalne oraz przesłanki materialnoprawne, co do rzeczywistego przebiegu zdarzeń, przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, dochodzi do zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Zdaniem NSA, w żaden sposób nie można uchybienia w zakresie naruszenia art. 145 § 2 O.p. oceniać w charakterze wpływu na wynik sprawy. Brak prawidłowego doręczenia zawsze w sposób istotny rzutuje na rozstrzygnięcie. Przyjęcie zaś odmiennej tezy, że naruszenie tego przepisu w określonym stanie faktycznym może nie mieć wpływu na wynik sprawy, niweczyłoby funkcje gwarancyjne art. 145 § 2 O.p.
Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego określonego zaskarżoną decyzją na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p., albowiem Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] doręczył zawiadomienie w trybie art. 70c O.p. bezpośrednio skarżącemu, a nie reprezentującemu go pełnomocnikowi. Z akt sprawy wynika bezspornie, że skarżący pismem z dnia 5 kwietnia 2014 r. (k. 7 akt adm.) ustanowił pełnomocnikiem w sprawie radcę prawnego P. K.. Pełnomocnictwo to obejmowało m.in. umocowanie do działania przed organami podatkowymi i organami kontroli skarbowej oraz przed sądami administracyjnymi w sprawie prowadzonej przez Urząd Kontroli Skarbowej w [...] o numerze [...] dotyczącej zobowiązania w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. Zakres pełnomocnictwa obejmował składanie i odbieranie wymaganych dokumentów, oświadczeń i zaświadczeń, do podpisywanie protokołów kontroli, a także udzielenie dalszego pełnomocnictwa. W aktach sprawy znajduje się również pełnomocnictwo z dnia 26 maja 2014 r. udzielone w toku pierwszego postępowania odwoławczego (k. 1326 akt adm.).W pełnomocnictwie tym radca prawny P. K. został upoważniony do reprezentowania skarżącego przed organami podatkowymi i organami kontroli skarbowej oraz przed sądami administracyjnymi w sprawie odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...] r., nr [...], określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. Pełnomocnictwo obejmowało również składanie i odbieranie wymaganych dokumentów, oświadczeń i zaświadczeń, obejmowało również podpisywanie protokołów kontroli oraz udzielanie dalszego pełnomocnictwa.
Zdaniem Sądu, okoliczności związane ze złożeniem pełnomocnictw nie mogą budzić wątpliwości, że na dzień 25 sierpnia 2014 r. skarżący był reprezentowany przez pełnomocnika. Wobec tego zawiadomienie, o którym mowa w art. 70c O.p. (pismo z dnia 25 sierpnia 2014 r. – k. 1452 akt admin.) , winno zostać doręczone do rąk pełnomocnika, a nie bezpośrednio do rąk skarżącego. Powyższe uchybienie skutkuje brakiem ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 O.p., tj. brakiem zawieszenia terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Organy podatkowe uzasadniając wydane w sprawie rozstrzygnięcia nie powołały się przy tym na inne okoliczności skutkujące zawieszeniem bądź przerwaniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Mając powyższe na uwadze Sąd zaznacza, że stosownie do art. 208 § 1 O.p., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Zatem obowiązkiem organu I, w sytuacji upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest umorzenie postępowania, obowiązkiem organu odwoławczego jest zaś uchylenie decyzji organu I instancji oraz umorzenie postępowania (por. uchwała NSA z dnia 29 września 2014 r., sygn. akt II FPS 4/13).
Wobec powyższego Sąd stwierdził, że podniesiony przez skarżącego zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego okazał się zasadny. W tej sytuacji procesowej Sąd uznał za zbędne ustosunkowanie się do pozostałych zarzutów skargi.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ podatkowy uwzględni przedstawioną wyżej ocenę prawną, co do wadliwego zastosowania w sprawie art. 70c O.p. i rozważy zastosowanie w sprawie art. 208 § 1 w zw. z art. 70 § 1 O.p., po uprzednim ustaleniu, czy ewentualnie wystąpiły jakiekolwiek inne przesłanki mogące mieć wpływ na bieg terminu przedawnienia przedmiotowego zobowiązania w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z § 2 oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. - w skrócie: "P.p.s.a."), Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i art. 206 P.p.s.a. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania składa się wpis od skargi w kwocie [...]zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w kwocie [...]zł.
Miarkując wysokość wynagrodzenia pełnomocnika Sąd kierował się art. 206 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd może w szczególnie uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części. Ustalając, czy w danej sprawie zachodzi uzasadniony przypadek w rozumieniu tego przepisu zbadać należy m.in. nakład pracy pełnomocnika oraz stopień zawiłości sprawy. Zasądzając wynagrodzenie pełnomocnika Sąd wziął pod uwagę, że zastępował on również skarżącego w analogicznych sprawach o sygn. akt: I SA/Po 315/19, I SA/Po 316/19, I SA/Po 318/19, I SA/Po 319/19 i I SA/Po 320/19. Zarzuty oraz argumentacja wniesionych skarg są tożsame, co wynika z powtarzalności spraw. Z uwagi na tę okoliczność sporządzenie skargi w niniejszej sprawie wymagało od pełnomocnika mniejszego niż przeciętny nakładu pracy, co uzasadnia przyznanie wynagrodzenia w wysokości 1/2 opłaty wskazanej w § 2 pkt 5 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości [...] z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło