I SA/Po 434/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2016-03-30

Skład orzekający: Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej karę pieniężną powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca uprawdopodobniła jedynie fakt poniesienia znacznych kosztów w przeszłości i ogólne twierdzenia o utracie płynności finansowej, nie przedstawiając aktualnych danych o swojej kondycji finansowej?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że jej wykonanie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Brak aktualnych danych o kondycji finansowej spółki, w tym o stanie majątkowym, środkach na rachunkach bankowych, wierzytelnościach, dochodach i wydatkach, uniemożliwił sądowi ocenę zasadności wniosku.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, A Sp. z o.o., złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej nakładającą karę pieniężną za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry. Wraz ze skargą wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że jej wykonanie spowoduje utratę płynności finansowej, groźbę upadłości i trudne do odwrócenia skutki. Jako dowody przedstawiła informacje o już uiszczonych karach pieniężnych oraz rachunek zysków i strat za 2013 r.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Nikodem po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w[...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] lutego 2016r. skarżąca Spółka, reprezentowana przez radcę prawnego, złożyła skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Celnej w[...]. W petitum skargi sformułowano wniosek w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku Spółka podniosła, że wykonanie spornej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca oświadczyła, że na dzień [...] października 2015 r. zapłaciła kary pieniężne w łącznej wysokości [...] zł. Aktualnie wobec Spółki toczy się szereg postępowań w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry. Skarżąca podała, że z uwagi na niebagatelną kwotę już uiszczonych kar grozi jej utrata płynności finansowej, a to z kolei może skutkować groźbą upadłości Spółki, czyli sytuacją, której nie da się już odwrócić nawet w przypadku wygrania przez nią sporu i zwrotu jej wyegzekwowanego wcześniej świadczenia. Obecnie strona ponosi duże straty, nie tyko nie osiągając planowanych zysków, co uniemożliwia jej zatrzymanie przedmiotowych urządzeń przez Urzędy Celne, ale także ponosząc straty finansowe. Uiszczenie kar pieniężnych na obecnym etapie postępowania, kiedy dokonanie czynu z art. 107 k.k.s. nie zostało udowodnione żadnym prawomocnym orzeczeniem, dodatkowo pogorszy sytuację finansową Spółki i będzie niewspółmierne do zaistniałych okoliczności. Według Spółki w przesłankach wynikających z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej: "P.p.s.a."), chodzi nie tylko o szkodę grożącą samemu skarżącemu, ale również każdą inną szkodę w tym także szkodę grożącą Skarbowi Państwa w związku z wypłatą pobranych kar w razie przegrania w sądzie. Na poparcie swojego stanowiska skarżąca powołała się na postanowienia wydane przez sądy administracyjne, którymi wstrzymano wykonanie decyzji. Do pisma załączono m.in. oświadczenie Prezesa A Sp. z o.o. w przedmiocie wysokości uiszczonych kar w latach 2012 - 2015 r., kserokopie rachunku zysków i strat za okres od 1 stycznia 2013 r. do 31 grudnia 2013 r., listę zapisów kasowych/bankowych dotyczącą uiszczenia nałożonych kar. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Treść normatywna powyższych przepisów wskazuje, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Będące podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 P.p.s.a., to taka szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (zob. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2004 r., o sygn. akt GZ 138/04, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązkiem strony, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jest przedstawienie sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2010 r., o sygn. akt II FZ 460/10, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie sądu. Brak wskazania we wniosku tych przyczyn uniemożliwia sądowi merytoryczną ocenę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., o sygn. akt FZ 65/04, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu skarżąca Spółka nie wykazała, że istotnie zaistniały okoliczności świadczące o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W aktach niniejszej sprawy brak jest dokumentów, które uprawdopodabniałyby oświadczenie zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, że wykonanie przedmiotowej decyzji (tj. zapłata kary pieniężnej w wysokości [...]zł nałożonej w postępowaniu administracyjnym) przed rozpoznaniem skargi doprowadzi do utraty płynności finansowej skarżącej spółki. W szczególności strona wnioskująca o zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie przedstawiła dokumentów obrazujących jej aktualną kondycję finansową. W tym zakresie wśród załączników do skargi znalazła się kopia rachunku zysków i strat skarżącej spółki za 2013 r. (k. 82 akt sąd.), jednak dane te nie mogą być uznane za miarodajne dla oceny kondycji finansowej spółki w dacie składania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (luty 2016 r.). Za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji nie mogła także przemawiać treść oświadczenia prezesa zarządu spółki z dnia[...]lutego 2016 r. (k. 31 akt sąd.), bowiem wskazana tam informacja, że spółka zapłaciła w latach 2012-2015 kary pieniężne w łącznej wysokości [...] zł, sama w sobie nie oznacza, iż zapłata (przed rozpoznaniem skargi przez sąd administracyjny) kary pieniężnej nałożonej w niniejszej sprawie może wyrządzić spółce znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Spółka nie zobrazowała również swojej kondycji finansowej, przez co i tak nie byłaby możliwa ocena, czy wykonanie zaskarżonej decyzji - nawet w kontekście wysokości potencjalnie grożących spółce innych kar pieniężnych - może prowadzić do wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jakkolwiek w treści wniosku, jak również w załączonym do skargi oświadczeniu prezesa zarządu Spółki wskazane zostało, że skarżąca uiściła już znaczną kwotę tytułem wymierzonych kar pieniężnych ([...]zł), to jednak informacja ta nie jest wystarczająca do wstrzymania wykonania decyzji. Do oceny zasadności wniosku konieczne jest bowiem dysponowanie aktualnymi i pełnymi danymi o stanie majątkowym spółki. Zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jej sytuacji majątkowej (posiadanym majątku ruchomym i nieruchomym), wysokości środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, kwotach posiadanych wierzytelności, wysokości uzyskiwanych dochodów i ponoszonych wydatków. Takich pełnych danych Spółka nie przedłożyła. Nie można tym samym zweryfikować, czy skarżąca rzeczywiście nie dysponuje środkami umożliwiającymi pokrycie należności orzeczonej decyzją, a co się z tym wiąże, że wykonanie decyzji wiązałoby się z wyrządzeniem skarżącej znacznej szkody lub prowadziło do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przede wszystkim należy podnieść, że Spółka nie wskazała okoliczności stanowiącej o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyż powołano się tylko na kwotę już uiszczonych kar z tego samego tytułu i inne toczące się postępowania. Nie wykazano, jaka jest obecnie rzeczywista kondycja finansowa Spółki. Z załączonej do wniosku, niepotwierdzonej za zgodność z oryginałem, kserokopii rachunku zysków i strat za 2013 r. wynika tylko, że w porównaniu do 2012 r., w 2013 r. zmniejszyła się strata netto Spółki z (-)[...] zł do (-)[...] zł. Natomiast samo twierdzenie skarżącej o generowanej stracie jest niewystarczające do oceny wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na możliwość powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W opinii Sądu wykazanie straty w prowadzonej działalności gospodarczej nie jest samodzielną okolicznością, która mogłaby przemawiać za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu. Strata stanowi jedynie różnicę pomiędzy przychodem osiągniętym w danym roku podatkowym a kosztami jego uzyskania. Wykazanie straty nie przekłada się jednak na stwierdzenie, że podatnik nie dysponuje środkami finansowymi czy też majątkiem niezbędnym do pokrycia określonej decyzją należności publicznoprawnej. Wykazanie straty nie jest również jednoznaczne z powstaniem stanu zagrożenia niewypłacalnością. Nie jest bowiem wykluczone, że strata może zostać pokryta ze środków finansowych, którymi podatnik dysponuje lub uzyskanych w drodze kredytu bądź pożyczki. Zatem poniesienie straty niekoniecznie musi oznaczać zakończenie działalności gospodarczej przedsiębiorcy. Jednocześnie Sąd stwierdził, że brak jest w aktach sprawy danych odnoszących się do sytuacji majątkowej skarżącej Spółki, co tym samym uniemożliwiło ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia wniosku z urzędu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r. o sygn. II OZ 155/05, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). W konsekwencji poczynionych wyżej rozważań Sąd stwierdza, że skarżąca, wnosząc o przyznanie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania kwestionowanej decyzji, nie wykazała, aby w stosunku do niej zachodziła którakolwiek z przesłanek zawartych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Wobec braku danych dotyczących aktualnej sytuacji Spółki i możliwych zagrożeń wywołanych wykonaniem zaskarżonej decyzji, za przedwczesne należy uznać twierdzenie, że nieuwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania ww. decyzji może prowadzić do utraty płynności finansowej Spółki, co z kolei groziłoby jej upadłością. Sąd uznał, że spółka nie wykazała, aby w stosunku do niej ziściły się przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a., a tym samym aby przyznać jej ochronę tymczasową w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło