I SA/Po 437/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] marca 2014 r. nr [...], [...], [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w części dotyczącej odroczenia terminu płatności zaległego podatku od towarów i usług za IV kwartał 2011 r., I-IV kwartał 2012 r., I-II kwartał 2013 r. wraz z odsetkami i umorzenia odsetek za zwłokę od ww. zaległości podatkowych oraz odmowy rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2011 r. , I-IV kwartał 2012 r. I-II kwartał 2013 r. postanawia: oddalić wniosek. W skardze z dnia [...] kwietnia 2014 r. skarżący wniósł m.in. o wstrzymanie wykonania decyzji organu I i II instancji. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że jedynym jego majątkiem są dwie nieruchomości. W przypadku nierozłożenia na raty przedmiotowej należności podatkowej, sytuacja finansowa nie pozwoli skarżącemu uiścić jednorazowo przedmiotowej należności podatkowej, a zatem konieczne będzie wszczęcie egzekucji administracyjnej. Egzekucja ta niewątpliwie doprowadzi do licytacji nieruchomości i tym samym kwota uzyskana ze sprzedaży tychże nieruchomości w drodze licytacji będzie zdecydowanie niższa niż ich rzeczywista rynkowa wartość. Ponadto zarówno skarżący jak i jego żona oraz przede wszystkim małoletnia córka pozbawieni zostaną "dachu nad głową". Wobec powyższego nie ulega wątpliwości, że brak wstrzymania wykonalności przedmiotowych decyzji narazi skarżącego i jego rodzinę na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") sąd administracyjny może na wniosek strony skarżącej wstrzymać wykonanie w całości lub części decyzji lub postanowienia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tym samym udzielenie przez sąd administracyjny ochrony tymczasowej może odnosić się wyłącznie do sfery prawnej wykonania aktu administracyjnego (w tym wypadku decyzji). W orzecznictwie i doktrynie nie budzi wątpliwości, iż przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Wskazać należy, że przedmiotem wstrzymania mogą być wyłącznie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają tego wykonania, a tym samym takie, które wywołują skutki materialnoprawne (vide: postanowienie NSA z dnia 5 maja 2005 r., sygn. akt I OZ 371/05). Przez pojęcie "wykonania aktu administracyjnego" należy przy tym rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub przymusowy zaistnienia takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (vide: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 186, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn. akt II FZ 882/05, niepubl.). Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. Wykonalność dotyczy zatem aktów zobowiązujących, które ustalają dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (vide: T. Woś [w:] T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 295). Cechy tej nie mają z kolei akty odmowne, jak również te z konstytutywnych aktów uprawniających, które nie wymagają żadnych działań ze strony uprawnionych podmiotów dla spowodowania określonego w nim stanu faktycznego lub prawnego (vide: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 186). W rozpoznawanej sprawie żądaniem wstrzymania wykonania została objęta decyzja wydana w przedmiocie umorzenia postępowania w części dotyczącej odroczenia terminu płatności zaległego podatku od towarów i usług za IV kwartał 2011 r., I-IV kwartał 2012 r., I-II kwartał 2013 r. wraz z odsetkami i umorzenia odsetek za zwłokę od ww. zaległości podatkowych oraz odmowy rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2011 r., I-IV kwartał 2012 r. I-II kwartał 2013 r. Zaskarżona decyzja nie nakłada na skarżącego żadnych praw i obowiązków, które nadawałyby się do wykonania. W świetle powołanego wyżej przepisu prawa oraz charakteru zaskarżonej decyzji, w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie jej wykonania. Zaskarżona decyzja, która określa granice niniejszej sprawy, nie posiada atrybutu wykonalności, zatem Sąd nie mógł wstrzymać wykonania tej decyzji. Skoro zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, to nie może wywołać bezpośrednich następstw w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd wyjaśnia również, że obawy skarżącego dotyczące skutków ewentualnej egzekucji nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji. Natomiast kwestia zgodności bądź braku zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie może być badana w toku postępowania wpadkowego, jakim jest postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Przesłanki umożliwiające wstrzymanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. nie odwołują się w żaden sposób do merytorycznej zasadności działań podjętych w toku postępowania podatkowego. Stąd powołanie się przez skarżącego m. in. na okoliczność, że nierozłożenie na raty przedmiotowej należności podatkowej nie pozwoli jednorazowo jej uiścić - nie mogło doprowadzić do pożądanego skutku w postaci wstrzymania wykonania decyzji. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a orzekł jak w sentencji.