I SA/Po 707/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-08-03
Skład orzekający: Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, złożony przez stronę skarżącą reprezentowaną przez profesjonalnego pełnomocnika, może zostać uwzględniony pomimo braku szczegółowego uzasadnienia we wniosku, jeśli akta sprawy wskazują na trudną sytuację materialną strony?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, jeśli strona wykaże niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nawet jeśli wniosek nie zawiera szczegółowego uzasadnienia, sąd powinien uwzględnić całokształt okoliczności wynikających z akt sprawy, w tym informacje o trudnej sytuacji materialnej strony, które mogą uzasadniać wstrzymanie wykonania decyzji.Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza ustalającą zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2012 r. W skardze wniesiono o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący reprezentowani przez radcę prawnego, złożyli również wniosek o przyznanie prawa pomocy, wskazując na trudną sytuację materialną, w tym niskie dochody, posiadanie na utrzymaniu dzieci, zajęcie rachunków przez Urząd Skarbowy oraz fakt, że kwota nałożonego zobowiązania podatkowego wielokrotnie przekracza wartość ich dochodów.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka po rozpoznaniu w dniu 03 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi D. K. i J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r.; postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia 29 lutego 2016 r., skarżący reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika – radcę prawnego, wnieśli skargę na wymienioną w rubrum niniejszego orzeczenia decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta K. z dnia [...] października 2015 r., nr [...] ustalającą skarżącym zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2012 r., na kwotę [...] zł. W skardze wniesiono o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez stronę skarżącą wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". Co więcej w orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r., sygn. akt I FZ 332/14, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. Sąd rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien jednak uwzględnić nie tylko treść samego wniosku, ale także mieć na uwadze całe akta sprawy w rozumieniu art. 133 p.p.s.a. [por.: postanowienie NSA z dnia 31 sierpnia 2011 r., sygn. akt I FZ 211/11, oraz postanowienie NSA z dnia 22 października 2014 r., sygn. akt II FZ 1378/14, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl].
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania wniosku należy stwierdzić, że w skardze sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika nie zawarto jakiegokolwiek uzasadnienia przemawiającego za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu. W ocenie Sądu w takiej sytuacji należy rozważyć, czy w świetle całokształtu okoliczności wynikających z akt sprawy w istocie wykonanie zaskarżonej decyzji wiąże się dla skarżących z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak wskazuje się bowiem w orzecznictwie odpowiednie odczytanie przepisu art. 133 § 1 p.p.s.a. dla postępowania wpadkowego, które kończy się postanowieniem dotyczącym wniosku strony o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego, polega na tym, że jako podstawę oceny sądu należy przyjąć akta sprawy, które dokumentują wszystkie ustalenia faktyczne poczynione w danym postępowaniu. Rozpoznając taki wniosek, wojewódzki sąd administracyjny nie może pomijać w swoim rozumowaniu informacji zawartych w aktach sprawy. Ich pełna analiza jest warunkiem prawidłowej oceny stanu faktycznego, która znajduje swoje odzwierciedlenie w postanowieniu sądu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 lipca 2011 r., sygn. akt II FZ 330/11, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. Dokonując zatem oceny zasadności wniosku skarżących nie można tracić z pola widzenia złożonego przez nich wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz postanowienia referendarza sądowego rozstrzygającego ten wniosek.
Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie skarżącym prawa pomocy wynika, że skarżąca uzyskuje emeryturę w kwocie [...] zł, oraz dochody z prowadzenia gospodarstwa rolnego w kwocie ok. [...] zł miesięcznie. Na utrzymaniu skarżących pozostaje [...] małoletnich dzieci. Skarżący posiadają dom o wielkości ok. [...] m2, nieruchomość rolną o wielkości [...] ha oraz nieruchomość o powierzchni [...] ha zajętą przez kopalnię węgla brunatnego. Z informacji przedłożonych przez wnioskodawców wynika również, że nie są oni w stanie na bieżąco regulować wszystkich swoich zobowiązań popadając z tego powodu w zwłokę. Kwoty wpływające na rachunek skarżących są zajmowane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...]. W ocenie Sądu sytuacja majątkowa oraz finansowa skarżących uzasadnia wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nakładającego obowiązek zapłaty podatku od nieruchomości na kwotę [...] zł. Zauważyć należy, że kwota nałożonego na skarżących zobowiązania podatkowego wielokrotnie przekracza wartość ich dochodów, w takiej sytuacji wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby skutkować dla wnioskodawców znaczną szkodą lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków. W świetle powyższego uznać należy, że w sprawie zmaterializowały się przesłanki warunkujące możliwość wstrzymania wykonalności zaskarżonego aktu.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło