I SA/Po 760/13

PostanowienieWSA w Poznaniu2013-10-16

Skład orzekający: Waldemar Inerowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty na ogólnikowych twierdzeniach o szkodzie i trudnych do odwrócenia skutkach, spełnia przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. i uzasadnia udzielenie ochrony tymczasowej?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca nie wykazała konkretnych okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ogólnikowe twierdzenia o szkodzie, trudnej sytuacji finansowej czy zagrożeniu egzystencji rodziny, niepoparte dokumentami źródłowymi, nie spełniają wymogów materialnoprawnych określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżąca BG wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, argumentując, że wykonanie decyzji wyrządzi jej znaczną szkodę, spowoduje trudne do odwrócenia skutki, zagrozi podstawom egzystencji rodziny i doprowadzi do utraty źródeł zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych. Organ II instancji odmówił wstrzymania wykonania decyzji. Sąd administracyjny rozpoznał wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu w dniu 16 października 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi BG na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca BG pismem z dnia [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] o [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jak również wydanej w pierwszej instancji decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] nr [...]. W uzasadnieniu wniosku stwierdziła, że wykonanie ww. decyzji wyrządzi jej znaczną szkodę, a także spowoduje powstanie trudnych do odwrócenia, a uciążliwych dla niej skutków. Skarżąca podała nadto, że dobrowolne wykonanie decyzji lub egzekucja wynikającej z nich sumy pieniężnej pociągnie za sobą pozbawienie jej znacznej części majątku i zagrozi podstawom egzystencji jej rodziny. Wskazała też, że w obecnej sytuacji finansowej, czynności zmierzające do wykonania zaskarżonego aktu doprowadzą ją do utraty wszelkich źródeł, z których zaspokajane są obecnie elementarne potrzeby życiowe. Skarżąca powołała się również na okoliczność, że jej postawa w toku postępowania podatkowego daje rękojmię, iż nie będzie podejmowała prób zmierzających do udaremniania wykonania w przyszłości zaskarżonej decyzji, w razie gdy ostanie się ona w toku kontroli sądowoadministracyjnej. Postanowieniem z dnia [...] ([...]) Dyrektor Izby Skarbowej odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (k.- [...] akt sprawy). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z zasadą przyjętą w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W razie wniesienia skargi na decyzję organ, który wydał decyzję, może wstrzymać, z urzędu lub na wniosek skarżącego, ich wykonanie w całości lub w części, chyba że zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności albo, gdy ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (por. art. 61 § 2 P.p.s.a.). Jednakże art. 61 § 3 P.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja czy postanowienie administracyjne korzystają z domniemania zgodności z prawem i podlegają wykonaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek skarżącej, mimo jego uprzedniego rozpoznania przez organ II instancji postanowieniem z dnia [...], albowiem w podstawie prawnej wniosku skarżąca powołała także przepis z art. 61 § 3 P.p.s.a., co czyni sąd administracyjny adresatem tego wniosku (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, Wyd. C.H. Beck W-wa 2011, s. 329). Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym m.in. w postanowieniu z dnia [...] (sygn. akt [...], publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a., jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (rozumiane także jako przywrócenie rzeczy jej pierwotnych cech – tak NSA w postanowieniach: z dnia 26 kwietnia 2013 roku, II OZ 322/13, LEX nr 1320757 i z dnia 29 maja 2013 roku, II OZ 412/13, LEX nr 1319092). Wnosząc o wstrzymanie wykonania decyzji, strona skarżąca ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek ten obciąża wyłącznie wnioskodawcę i w tej kwestii stanowisko orzecznictwa oraz doktryny jest zgodne i niezmienne (uzasadnienie postanowienia NSA z dnia 8 maja 2013 roku, I GZ 145/13, LEX nr 1318698 i powołane tam orzecznictwo). Wobec powyższego, nie wystarczy ogólny wywód strony. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest też wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Uzasadnienie wniosku nie stanowi jego wymogu formalnego, lecz jego materialno-prawną argumentację. Dlatego treść uzasadnienia wniosku nie podlega badaniu pod względem formalnym i ewentualnemu wezwaniu do jego uzupełnienia, podlega natomiast ocenie z punktu widzenia zasadności wniosku. Uzasadnienie wniosku powinno zatem wskazywać na konkretne okoliczności powodujące, że wykonanie aktu lub czynności będącej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej spowoduje w stosunku do wnioskodawcy wystąpienie jednej lub obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. (postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2013 roku, I GSK 376/13, LEX nr 1309877). Ponadto przytoczona przez skarżącego argumentacja służąca uprawdopodobnieniu, że wykonanie decyzji wywołałoby trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę, musi być dokładna i wyczerpująca. Jeżeli podstawą ustaleń faktycznych, pozwalających sądowi na podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji, są okoliczności wskazane przez wnioskodawcę, to powinna być to informacja kompletna, pozwalająca na zobrazowanie realnej sytuacji strony (postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2013 roku, I GSK 454/13, LEX nr 1320396). Wnioskodawca zobowiązany jest do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku przez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej (por.Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, Wyd. C.H. Beck W-wa 2011, s. 337).Twierdzenia strony winny też wyjaśniać na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., a także znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. W świetle powołanego powyżej przepisu oraz powołanych orzeczeń NSA, to skarżąca jest zobowiązana wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wystąpienia przynajmniej jednej z dwóch przesłanek. Skarżąca w żaden sposób nie uprawdopodobniła jednak, a z akt sprawy nie wynika, aby wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadzić miało do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Skarżąca w uzasadnieniu wniosku wskazała jedynie ogólnikowo, że wykonanie decyzji wyrządzi jej znaczną szkodę, spowoduje powstanie trudnych do odwrócenia, a uciążliwych dla niej skutków i zagrozi podstawom egzystencji jej rodziny oraz doprowadzi do utraty wszelkich źródeł, z których obecnie są zaspokajane potrzeby życiowe. Zaznaczyć tu należy, że kwestie te nie mogą być uznane za istotne dla oceny istnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ niewątpliwie wśród przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. nie mieści się ani dotkliwość egzekucji, ani trudna sytuacji materialna skarżącego (tak NSA w postanowieniu z dnia 6 maja 2013 roku, I FZ 159/13, LEX nr 1318617). W ocenie Sądu skarżąca nie wykazała możliwości zajścia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. W niniejszej sprawie brak jest bowiem konkretnych okoliczności wskazujących na możliwość spełnienia subiektywnych obaw skarżącej. Nie wskazała ona bowiem jakichkolwiek dokumentów źródłowych odzwierciedlających jej sytuację - nie podała aktualnych dochodów, ich źródła, ani stanu majątkowego. Nie poparte żadnym dokumentem stwierdzenie, że wykonanie decyzji będzie dla wnioskodawczyni uciążliwe i dotkliwe, nie świadczy ani o obecnym stanie majątkowym i finansowym strony, ani o jej dochodach. Twierdzenia skarżącej powinny być zatem poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jej sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. J.P.Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006r., s. 188). Nadto należy wskazać, że wykonanie świadczenia pieniężnego z natury rzeczy nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności. Pokreślić też trzeba, że w związku z obowiązywaniem w niniejszym postępowaniu zasady dyspozytywności, na Sądzie nie spoczywał obowiązek wyręczania skarżącej w kwestii zbierania dokumentów, z których wynikałoby jaka jest sytuacja finansowa i majątkowa wnioskodawczyni (por. postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2007r., II FZ 339/07, LexPolonica nr 2114635). W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że strona skarżąca nie wykazała okoliczności, które uzasadniałyby konieczność rozważenia przez Sąd udzielenia jej ochrony tymczasowej. Biorąc po uwagę powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., Sąd postanowił jak sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło