I SA/Po 805/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...], nr [...], [...], [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej byłej prezes zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r., styczeń, listopad 2011 r. wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego za maj 2011 r. i od lipca do listopada 2011 r., zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń za miesiące od stycznia do listopada 2011 r., podatku dochodowego od osób prawnych za 2010 r., odsetek za zwłokę od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiące od lutego do lipca 2010 r. oraz umorzenia postępowania w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości z tytułu zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych od wypłaconych wynagrodzeń za grudzień 2011 r. wraz z odsetkami i kosztami postępowania egzekucyjnego postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 25 marca 2016 r. H. C., reprezentowana przez adwokata, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...]. W petitum skargi strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z powodu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Argumentując powyższe żądanie wnioskodawczyni podniosła, że konsekwencje wyegzekwowania wysokiej kwoty określonej zaskarżoną decyzją z majątku skarżącej mogą być nieodwracalne. Strona nie dysponuje bowiem środkami pieniężnymi w takiej wysokości. W związku z tym uznała, że późniejszy zwrot tych kwot może nie przywrócić stanu sprzed egzekucji. Według wnioskodawczyni egzekucja pozbawi ją płynności finansowej i uniemożliwi pokrywanie bieżących, niezbędnych wydatków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - w skrócie: "P.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Treść normatywna powyższych przepisów wskazuje, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Będące podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 P.p.s.a., to taka szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., o sygn. akt GZ 138/04, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązkiem strony, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jest przedstawienie Sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2010 r., o sygn. akt II FZ 460/10, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie Sądu. Brak wskazania we wniosku tych przyczyn uniemożliwia Sądowi merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., o sygn. akt FZ 65/04, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku zatem braku należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu rolą Sądu nie jest działanie za stronę i poszukiwanie dowodów na poparcie twierdzeń wnioskodawcy. To na stronie spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tj. wykazania, że zaskarżona decyzja w razie wykonania mogłaby narazić ją na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, tak aby przekonać Sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej (por. postanowienie NSA z dnia 6 marca 2012 r., o sygn. akt I OZ 116/12, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, skarżąca - reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - nie wykazała w treści złożonego wniosku konkretnych okoliczności, z których wynikałoby, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla niej istotną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Podkreślenia bowiem wymaga, że do wykazania realnej możliwości ziszczenia się przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., nie jest wystarczający sam wywód strony. Wnioskodawca powinien bowiem poprzeć swoje twierdzenia dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2004 r., o sygn. akt GZ 120/04, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl), a tego skarżąca w niniejszej sprawie nie uczyniła. Sąd zauważa, że skarżąca jedynie w sposób bardzo lakoniczny stwierdziła, iż nie dysponuje środkami pieniężnymi w kwocie określonej w zaskarżonej decyzji (nie wskazała jednak tej kwoty) i z tej okoliczności gołosłownie wywiodła, że późniejszy zwrot tych kwot może nie przywrócić stanu sprzed egzekucji. Zawarte w skardze stwierdzenie, że ewentualna egzekucja pozbawi ją płynności finansowej i uniemożliwi pokrywanie bieżących, niezbędnych wydatków, wobec nie przedstawienia stanu posiadanych środków finansowych i ponoszonych wydatków, nie zostało niczym poparte. Skarżąca nie przedstawiła bowiem żadnych dokumentów, które potwierdziłyby lub uprawdopodobniłyby możliwość wystąpienia w jej majątku opisanej powyżej szkody, z uwagi na wykonanie zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym Sąd uznał, że na podstawie zawartych we wniosku ogólnikowych i nie popartych żadnym dokumentem stwierdzeń dotyczących sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej nie sposób przyjąć, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tym samym stwierdzić należy, że swoją biernością w tym zakresie skarżąca uniemożliwiła Sądowi dokonanie oceny, czy w sprawie, w istocie zaistniały przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd zaznacza, że kwestia ewentualnej wadliwości zaskarżonej decyzji i jej uchylenie jest przedmiotem merytorycznego rozpoznania w sprawie i nie może w żadnym wypadku stanowić przesłanki wstrzymania wykonania takiego aktu. Kwestia ta nie może być bowiem badana na etapie rozstrzygania w postępowaniu wpadkowym. Na marginesie Sąd zauważa, że każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.