I SA/Po 815/11

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-07-02

Skład orzekający: Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe powinien zostać uwzględniony, gdy skarżąca uprawdopodobniła niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe został oddalony, ponieważ skarżąca nie uprawdopodobniła wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd uznał, że przedstawione przez skarżącą wydatki, w tym na kurs języka angielskiego, nie stanowią podstawowych potrzeb życiowych, a obowiązki alimentacyjne małżonków mogą wpływać na ocenę sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Skarżąca K.G. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. orzekającą o jej solidarnej odpowiedzialności za zaległości Spółki w podatku VAT. Wniosła również o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że egzekucja mogłaby doprowadzić do niemożności zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych ze względu na niskie świadczenie emerytalne. Sąd I instancji pierwotnie wstrzymał wykonanie decyzji, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Nikodem po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 02 lipca 2012 r. w przedmiocie wniosku wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] września 2011 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu za zaległości Spółki w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do sierpnia 2007 r. oraz za koszt postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić wniosek Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. wpłynęła skarga K.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] września 2011 r., nr[...], w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu za zaległości Spółki w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do sierpnia 2007 r. oraz za koszty postępowania egzekucyjnego. Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. skarżąca, działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu powyższego wniosku wskazano, że strona otrzymuje świadczenie emerytalne w wysokości [...] zł i nie posiada innych możliwości zarobkowania. Dochód ten wystarcza na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych, a łączne wydatki skarżącej wynoszą około [...]zł. Strona podniosła, że w przypadku wszczęcia postępowania egzekucyjnego i zajęcia przez organ podatkowy jej rachunku bankowego, nie miałaby możliwości regulowania obowiązkowych opłat i koniecznych wydatków. Brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje, zdaniem skarżącej, trudne do odwrócenia skutki, rzutujące na jej egzystencję i niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pogorszenie jej sytuacji finansowej. Jednocześnie skarżąca wyraziła obawy utraty dobrej opinii o swojej osobie, mimo podjęcia trudu zapewnienia miejsc pracy w społeczności lokalnej w ramach restrukturyzacji "T." S.A. Podniesione przez skarżącą okoliczności zostały poparte stosownymi dokumentami. Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, uznając wniosek za zasadny, wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł Dyrektor Izby Skarbowej w P. Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2012 r., sygn. akt I FZ 101/12 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w jego ocenie Sąd I instancji, odwołał się do kwestii pozostających bez znaczenia dla rozstrzygnięcia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jak i oparł się na ogólnikowej argumentacji, nie badając wprost sytuacji przedstawionej we wniosku przez skarżącą. Jednocześnie stwierdził, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd powinien wziąć pod uwagę takie kwestie jak niezbędność wydatków podanych przez skarżącą (tj. czy wszystkie wydatki w istocie służą zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych), częstotliwość ich opłacania (w tym w kontekście okresów, na które opiewają przedłożone rachunki, jak i dołączonego do odpowiedzi na zażalenie wyciągu z rachunku bankowego), czy obowiązek ich opłacania spoczywa na skarżącej – skoro nie wszystkie faktury wskazują skarżącą jako nabywcę, mimo powołania się przez nią na samodzielne prowadzenie gospodarstwa domowego. Sad I instancji powinien wziąć pod rozwagę, czy przy wspólnym zamieszkaniu ze współmałżonkiem, niezależnie od małżeńskiego ustroju majątkowego, zasadnym jest uznanie, ze tylko jeden ze współmałżonków (i to ten osiągające niższe dochody i wobec którego toczy się postępowanie egzekucyjne) ponosi całość opłat związanych, np. z utrzymaniem mieszkania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy podkreślić, że to na skarżącym spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia, że w jego sytuacji zachodzą okoliczności wskazane w powołanym powyżej przepisie. Będące podstawą wstrzymania wykonania przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Użycie spójnika "lub" oznacza, iż przesłanki te mogą zachodzić alternatywnie. Szkoda, o jakiej mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a, nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi bowiem o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (vide: post. NSA z 20.12.2004 r. w sprawie sygn. akt GZ 138/04, niepubl.). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. W kontekście powyższych uwag zauważyć należy, że na podstawie wskazanych przez stronę okoliczności uzasadniających wniosek, nie można uznać, że w przedmiotowej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd podziela stanowisko, że z faktu zajęcia rachunku bankowego nie można wywieść wprost wystąpienia takich skutków, jak również nie można wprost stwierdzić, że zajęcie to zagraża egzystencji i niemożności zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Skarżąca osiąga dochód miesięczny w wysokości [...] zł. Nie można przyjąć wyliczenia miesięcznych kosztów utrzymania sporządzonych przez skarżącą we wniosku, choćby z tych przyczyn, że skarżąca nie uwzględniła, że niektóre opłaty uiszcza się w okresach dwumiesięcznych. Ponadto Sąd pragnie podkreślić, że mimo powoływania się przez skarżącą na samodzielne prowadzenie gospodarstwa domowego, z wniosku nie wynika, że skarżąca zamieszkuje sama, zważywszy że nie wszystkie z przedstawionych faktur, które odnoszą się do kosztów związanych z eksploatacją mieszkania, wskazują ją jako nabywcę. Faktury za prąd i gaz są wystawione na nazwisko T. G.. Te kwestie zostały przez skarżącą pominięte. Ponadto Sąd pragnie wskazać, że przepisy prawa rodzinnego nakładają na małżonków i członków najbliższej rodziny obowiązki w zakresie udzielania pomocy i wsparcia finansowego członków rodziny. Stosownie do art. 27 ustawy z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 1964 r., nr 9, poz. 59 ze zm.) dalej k.r.o, małżonkowie są obowiązani, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zgodnie z art. 23 k.r.o. małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy oraz do współdziałania dla dobra rodziny. Z obowiązku tego nie zwalnia drugiego małżonka nawet istnienie rozdzielności majątkowej. Biorąc pod uwagę powyższe należy wskazać, że przy wspólnym zamieszkiwaniu ze współmałżonkiem, niezależnie od małżeńskiego ustroju majątkowego, nie można uznać że tylko jeden ze współmałżonków (i to wobec którego toczy się postępowanie egzekucyjne) ponosi całość opłat związanych np. z utrzymaniem mieszkania. Sąd biorąc pod uwagę niezbędność wydatków podanych przez skarżącą, nie może także uznać wydatków na kurs języka angielskiego, za wydatki które służą zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych. Należy podkreślić, że wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego stanowi wyjątek od zasady wykonania decyzji i tylko w wyjątkowych, uzasadnionych przez stronę sytuacjach może znaleźć zastosowanie. Na podstawie, zawartych we wniosku stwierdzeń dotyczących sytuacji skarżącej a także z przedłożonych dokumentów, nie sposób uznać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższych względów na podstawie art. 61 § 3 i § 5 powołanej powyżej ustawy Sąd wniosek oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło