I SA/Po 833/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Małecki po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. A. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] września 2011 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2004 postanawia: oddalić wniosek. W skardze z dnia [...] października 2011 r. skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Uzasadniając wniosek skarżący podnosi, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje wystąpienie nieodwracalnych skutków i poważnej szkody, albowiem nie będzie w stanie prowadzić działalności gospodarczej, z której dochody stanowią jedyne źródło utrzymania rodziny oraz wystarczają na pokrywanie bieżących zobowiązań podatkowych małżonki podatnika (spłacanych ratalnie) oraz na zaspokojenie egzystencjonalnych potrzeb skarżącego i jego rodziny. Skarżący podkreśla, że w sytuacji pomyślnego dla niego zakończenia postępowania niemożliwym będzie odwrócenie negatywnych dla skarżącego skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji w kontekście powyższej sytuacji materialnej skarżącego przemawia nadto okoliczność, że dotychczas nie została prawomocnie wyeliminowana z obrotu prawnego decyzja ustalająca wysokość stawki karty podatkowej za rok 2004. Postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ze skargi skarżącego na decyzję stwierdzającą wygaśnięcie w/w decyzji nie zakończyło się bowiem dotychczas prawomocnie. W przypadku pomyślnego dla skarżącego zakończenia tegoż postępowania niemożliwym będzie odwrócenie negatywnych dla skarżącego skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: P.p.s.a.), Sąd może wstrzymać w drodze postanowienia wykonanie aktu organu administracji, jeżeli zaistnieją określone w tym przepisie warunki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Inicjatywa do wykazania tego typu przesłanek przysługuje więc skarżącym, a ich istnienie strona skarżąca winna uprawdopodobnić w uzasadnieniu swego wniosku. Tylko bowiem na podstawie twierdzeń skarżących - działający w tym przypadku wyłącznie na ich wniosek - Sąd może ocenić istnienie przesłanek pozwalających na wstrzymanie wykonania decyzji. Użyte w wyżej cytowanym przepisie pojęcia nieostre, wymagają skonkretyzowania poprzez dokładną i wyczerpującą argumentację, czy też zobrazowania za pomocą odpowiednich dokumentów. Na stronie skarżącej spoczywa zatem obowiązek, szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej (vide: postanowienie NSA z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 666/06). Nie wystarczy też samo powtórzenie treści przepisu, czy powołanie prawnych przesłanek. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (vide, np. postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., FZ 65/04 niepubl.). Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zamknięty, a wykazanie ich wystąpienia jest rzeczą wnioskodawcy, czego skarżący nie uczynił w stopniu uzasadniającym udzielnie ochrony tymczasowej. W przedmiotowej sprawie złożony przez skarżącego wniosek nie zawiera twierdzeń dotyczących zasadności wstrzymania. Skarżący uznał, że zachodzą dwie przesłanki wymienione w przywołanej regulacji i połączył ich wystąpienie ze swoją trudną sytuacją finansową. Skarżący nie wskazał jednak konkretnie, na czym miałoby polegać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków gospodarczych. Skarżący nie podał nawet w przybliżeniu wysokości mogącej powstać szkody. W ocenie Sądu, stan finansowy skarżącego i jego rodziny, czy okoliczność, że dotychczas nie została prawomocnie wyeliminowana z obrotu prawnego decyzja ustalająca wysokość stawki karty podatkowej za rok 2004 nie stanowią w tym przypadku wystarczającej przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Trudna sytuacja materialna skarżącego ma niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy - w niniejszej sprawie skarżący uzyskał prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych - nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów. Przesłanki przyznania prawa pomocy nie są bowiem tożsame z przesłankami uzasadniającymi wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2010 r. sygn. akt I FZ 189/10, LEX nr 643200). Jednocześnie podkreślić należy, że zobowiązanie podatkowe ma charakter pieniężny (w badanej sprawie wysokość zobowiązania wynosi [...]zł) i z natury rzeczy skutki wykonania zobowiązania są odwracalne. Jego uregulowanie nie tworzy z reguły takiego stanu rzeczy, w którym strona poniosłaby znaczną szkodę lub wystąpiłyby trudne do odwrócenia skutki. W przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi istnieje oczywista możliwość zwrotu zapłaconych kwot, łącznie z oprocentowaniem według zasad przewidzianych w Ordynacji podatkowej. Sąd wyjaśnia również, że obawy skarżącego dotyczące skutków egzekucji w kontekście jego sytuacji materialnej i rodzinnej nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji. Zwrócenia uwagi wymaga kwestia, że przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji, ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Z tego względu ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w art. 8-10 przewiduje, że dopuszczalność prowadzenia egzekucji jest ograniczona do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania zobowiązanego i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Powołane przez skarżącego orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 04 marca 2010 r. o sygn. akt II OZ 178/10 zostało wydane w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, nie zaś w przedmiocie zobowiązania podatkowego. Wobec powyższego, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 61 § 5 P.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji.