I SA/Po 854/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędzia WSA Waldemar Inerowicz (spr.) Protokolant: ref. staż. Martyna Dziubałka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę Naczelnik Urzędu Celnego w K. decyzją z dnia [...], nr [...], wymierzył J. P. karę pieniężną w wysokości [...] zł za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Decyzja ta została skutecznie doręczona stronie w dniu [...] października 2012 r. Od tej decyzji J. P. złożył odwołanie z dnia [...] października 2012 r., które zostało przekazane wraz z aktami sprawy do Dyrektora Izby Celnej w P. przy piśmie z dnia [...] października 2012 r. Odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej w dniu [...] października 2012 r., tj. dzień po terminie do jego wniesienia. Wnioskiem z dnia [...] listopada 2012 r. J. P. zwrócił się do Dyrektora Izby Celnej w P. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Dyrektor Izby Celnej w P. wydał w dniu [...] czerwca 2013 r. postanowienie nr [...], w którym odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], Dyrektor Izby Celnej w P. stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby Celnej stwierdził m. in., że zgodnie z art. 223 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zmian., dalej w skrócie: "O.p."), odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wnosi się za jego pośrednictwem do organu odwoławczego, w terminie 14 dni od daty doręczenia stronie decyzji. Z akt sprawy wynika, iż decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...], nr [...] została doręczona stronie, za potwierdzeniem odbioru w dniu [...] października 2012 r. Odwołanie Strony od tej decyzji zostało nadane w placówce pocztowej w dniu [...] października 2012 r. Zasady liczenia terminów do wniesienia odwołania określa przepis art. 12 O.p., zgodnie z którym jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Organ uznał, że w przedmiotowej sprawie, uwzględniając przepis art. 223 O.p., 14 dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] października 2012 r., a zatem strona uchybiła terminowi do złożenia odwołania. W skardze z dnia [...], J. P. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu, stosownie do przepisu art. 162 O.p., w którym wykazała, iż uchybienie terminowi nastąpiło z przyczyn przez nią niezawinionym - choroba kręgosłupa. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł między innymi, że przyczyna uchybienia terminowi była niezależna od niego i była niezawiniona, albowiem z powodu choroby kręgosłupa uniemożliwiającej mu poruszanie się nie mógł on złożyć odwołania w ustawowym terminie. Powołując się na liczne orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące przesłanek przywrócenia terminu, skarżący w konkluzji stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest przedwczesne, z uwagi na toczące się postępowanie w sprawie przywrócenia terminu do złożenia odwołania. W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W toku sądowej kontroli zaskarżonego postanowienia, przeprowadzonej na podstawie kryterium zgodności z prawem, w kontekście zarzutu sformułowanego w skardze, najistotniejszym zagadnieniem okazała się kwestia procesowa, a mianowicie - czy złożenie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu pozbawia organ możliwości wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, do czasu rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Zdaniem skarżącego, wydanie tegoż postanowienia jest w takiej sytuacji przedwczesne. W ocenie Sądu stanowisko skarżącego jest nieprawidłowe, albowiem nie znajduje ono podstawy prawnej w przepisach ustawy Ordynacja podatkowa. Przede wszystkim zauważyć należy, że uchybienie terminowi do wniesienia środka odwoławczego jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania (zażalenia), lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Jak trafnie wskazano w orzecznictwie, treść art. 228 § 1 pkt 2 O.p. wskazuje wyraźnie, że stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Dlatego też, każde nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (tak WSA w Krakowie w wyroku z dnia 7 marca 2013 r., I SA/Kr 1936/12, LEX nr 1305399). W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się także, że wydanie postanowienia o uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania nie zamyka w ogóle drogi do jego przywrócenia. Jeżeli zatem we właściwym czasie zostanie złożony wniosek o przywrócenie terminu, to będzie on podlegał merytorycznemu rozpoznaniu. Oznacza to, że w pewnych sytuacjach akceptowalny i oceniany jako zgodny z prawem jest stan, w którym następuje wydanie ostatecznego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania (zażalenia), a dopiero po nim postanowienia w przedmiocie przywrócenia terminu (por. wyrok NSA z dnia 14 marca 2013 r., I FSK 782/12, LEX nr 1302739). Ponadto należy zwrócić uwagę, że wydanie postanowienia o stwierdzeniu terminowi do wniesienia odwołania, nie stwarza przeszkody w rozpoznaniu i ewentualnym przywróceniu terminu. W sytuacji bowiem, gdy nastąpi prawomocne przywrócenie terminu, możliwe jest przystąpienie przez organ do merytorycznego rozpoznania odwołania, bez potrzeby uchylania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 13 sierpnia 2013 r., I SA/Gl 450/13, LEX nr 1363760). Obowiązek odrębnego wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi ma przede wszystkim znaczenie w sytuacji, w której strona uzna, że nie uchybiła terminowi, kwestionując na przykład prawidłowość dokonania doręczenia decyzji, postanowienia czy aktu. W takim wypadku interes strony przejawiać się będzie przede wszystkim w możliwości kwestionowania tegoż postanowienia, bez potrzeby inicjowania odrębnego postępowania incydentalnego zmierzającego do przywrócenia terminu, skoro strona może stwierdzić, że nie uchybiła terminowi lub, że termin w ogóle nie rozpoczął biegu. W niniejszej sprawie fakt uchybienia terminowi przez skarżącego był bezsporny, co znalazło wyraz w treści złożonego przez skarżącego wniosku o przywrócenie terminu. Z tych względów postawiony w skardze zarzut naruszenia prawa uznać należy za niezasadny. W związku z powyższym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji wyroku.