II SA/Po 1194/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 06 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku uczestnika postępowania "A" Sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi S. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy /-/ M. Kwiecińska Postanowieniem z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Po 1194/13, referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu oddalił wniosek uczestnika postępowania – "A" Sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu powyższego postanowienia podniesiono, że w uzasadnieniu wniosku o przyznania prawa pomocy Spółka wskazała, że sprawozdanie finansowe za rok 2013 wykazało stratę w kwocie (...) zł, a w roku 2012 stratę w wysokości (...) zł. Obecnie wymagalne i niewymagalne wierzytelności wnioskodawczyni nie są wystarczające, aby pozwoliły na poprawę sytuacji finansowej w najbliższych miesiącach. We wniosku podniesiono, że kapitał zakładowy wynosi (...) zł., wartość środków trwałych w 2013r. wynosiła (...) zł, stan rachunku bankowego wynosi (...) zł oraz (...) EUR i 0 USD. W ocenie referendarza, w świetle przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), ciężar wykazania występowania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na osobie składającej w tym przedmiocie wniosek. To z kolei oznacza, że taki wnioskodawca powinien poczynić wszelkie kroki mające na celu uzasadnienie i uprawdopodobnienie okoliczności, na które się powołuje, zaś uznanie, czy nastąpiło to w sposób dostateczny zostaje ocenione w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy. Zwrócono przy tym uwagę, że z oświadczeń zawartych we wniosku o prawo pomocy wynika, że sytuacja majątkowa i finansowa Spółki nie uzasadnia twierdzenia, że uiszczenie opłaty od zażalenia w wysokości 100 zł spowoduje zachwianie płynności finansowej Spółki, w taki sposób, że nie będzie w stanie dalej funkcjonować. Spółka posiada kapitał zakładowy w wysokości (...) zł, dysponuje środkami trwałymi o wartości przekraczającej (...) zł. Na posiadanym rachunku złotówkowym ma kwotę wielokrotnie przekraczającą wysokość należnej opłaty sądowej. Wyjaśniono również, że w świetle orzeczeń sądów administracyjnych fakt ponoszenia straty z działalności gospodarczej nie jest wystarczającą przesłanką do przyjęcia zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy, w sytuacji gdy Spółka mimo to swoją działalność nadal kontynuuje. Strata powstaje bowiem wskutek nadwyżki kosztów uzyskania przychodu nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania. Zatem powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. Mając powyższe na uwadze referendarz odmówił przyznania prawa pomocy. Sprzeciw od powyższego postanowienia wniosła "A" Sp. z o.o. podnosząc, że w jej ocenie w dostateczny sposób uzasadniła, że kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy. Przedstawione przez nią informacje w sposób szczegółowy i wiarygodny wskazywały, że nie posiada ona środków finansowych pozwalających na uiszczenie opłaty od zażalenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowienie, przeciwko któremu wniesiono sprzeciw, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd, na posiedzeniu niejawnym. Sąd rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie jest związany ustaleniami dokonanymi przez referendarza sądowego. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Równocześnie, jak wskazuje bogate orzecznictwo sądów administracyjnych, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek dokładnego i zgodnego z prawdą przedstawienia własnej sytuacji majątkowej oraz wykazania, iż spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 września 2011 r., sygn. akt II OZ 839/11, Baza NSA; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2013 r., sygn. akt II FZ 130/13, Baza NSA). Dla jego uzyskania nie wystarczy bowiem subiektywne przekonanie wnioskodawcy o zasadności otrzymania pomocy. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że oceniając zasadność przyznania wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie częściowym na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, należy odnieść sytuację majątkową wnioskodawcy do wysokości kosztów, które jest on zobowiązany ponieść. Porównanie takie jest konieczne dla oceny możliwości finansowych partycypowania przez stronę w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego na zasadzie wyrażonej w art. 199 powołanej powyżej ustawy. Stąd w przedmiotowej sprawie obowiązkiem Sądu było zbadanie zasadności przyznania Spółce prawa pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu od zażalenia, zestawiając z sobą stan majątkowy Spółki i wysokość wpisu w wysokości 100 zł. W opinii Sądu przedłożone przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym Spółki nie pozwala na przychylenie się do wniosku o zwolnienie z kosztów sądowych. W szczególności, że w świetle wartości kapitału zakładowego Spółki oraz okoliczność, że dysponuje ona środkami trwałymi wycenianymi na sumę (...) zł oraz posiada na swoim koncie (...) zł, trudno jest znaleźć argumenty na potwierdzenie twierdzeń skarżącej, iż obecna sytuacja finansowa Spółki nie pozwala jej ponieść kosztów postępowania w wysokości 100 zł. W kontekście powyższych ustalonych okoliczności należy uwzględnić, że w przypadku wnioskowania o prawo pomocy osoba prawna nie może powoływać się tylko na to, że aktualnie nie dysponuje środkami na poniesienie kosztów sądowych, ale musi także wykazać, że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne działania, by zdobyć fundusze na pokrycie wydatków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 2011 r., I OZ 191/11, Baza NSA). W rozpoznawanej sprawie trudno przyjąć, uwzględniwszy zasady logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego, że Spółka, która dysponuje chociażby środkami trwałymi o tak wysokiej wartości nie jest w stanie wygospodarować kwoty 100 zł na pokrycie wpisu sądowego. Sąd podkreśla, że również powoływany przez wnioskodawcę fakt ponoszenia straty z działalności gospodarczej nie jest wystarczającą przesłanką do przyjęcia zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy, w sytuacji gdy Spółka mimo to swoją działalność nadal kontynuuje. Strata powstaje bowiem wskutek nadwyżki kosztów uzyskania przychodu nad przychodem, a to skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania. Innymi słowy, samo powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odmówiono przyznania "A" Sp. z o.o. prawa pomocy. /-/ M. Kwiecińska