II SA/Po 231/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2015 r., nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego postanawia odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. /-/ Tomasz Świstak Zarządzeniem z dnia 20 marca 2015 r. Sąd wezwał skarżącego – M. K. do uiszczenia – w terminie 7 dni od doręczenia wezwania i pod rygorem odrzucenia skargi – wpisu sądowego w kwocie 500,- zł od skargi w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Odpis zarządzenia o wpisie został doręczony skarżącemu w dniu 31 marca 2015 r. (k. 9 akt sądowych). W dniu 8 kwietnia 2014 r. w siedzibie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożono adresowany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosek M. K. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Powyższy wniosek został przekazany przez organ do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu pismem z dnia 13 kwietnia 2015 r. M. K. wniósł o "wznowienie procedury uiszczenia wpisu", z uwagi na wiek, stan zdrowia i miejsce zamieszkania. Strona podniosła, iż nie stać jej na uiszczenia tak wysokiego wpisu i jednocześnie wniosła o jego "anulowanie". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Tytułem wstęp wyjaśnić należy, iż mając na względzie treść wyżej opisanego pisma M. K., Sąd uznał, iż zawiera on zarówno wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego jak i wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zauważyć w tym miejscu trzeba, iż w sytuacji gdy po doręczeniu stronie wezwania do uiszczenia wpisu, ale przed upływem siedmiodniowego terminu, złoży ona wniosek o zwolnienie od kosztów, to wezwanie takowe traci aktualność. Powyższe oznacza, iż złożenie takowego wniosku po upływie wskazanego wyżej siedmiodniowego terminu nawet w przypadku jego zasadności nie konwaliduje braku pisma procesowego jakim jest brak uiszczenia należnego wpisu. Wniosek taki nie może bowiem przerwać biegu terminu, który już upłynął (por. postanowienie NSA z 17 lutego 2012r., sygn. akt II OSK 213/12; postanowienie NSA z 7 grudnia 2009r., sygn. akt II FSK 755/09; postanowienie WSA w Lublinie z 3 grudnia 2012r., sygn. akt II SAB/Lu 65/12 – dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższe rodzi potrzebę rozważenia dopuszczalności przywrócenia terminu dom uiszczenia wpisu sądowego, celem umożliwienia stronie, która uchybiła terminowi bez własnej winy, złożenia wniosku o prawo pomocy przed jego upływem. Odnosząc się do wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego zauważyć należy, iż w myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "p.p.s.a.", przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym jest możliwe, jeżeli strona nie dokonała czynności bez własnej winy. Brak winy w rozumieniu powyższego przepisu zachodzi, gdy strona dochowała należytej staranności przy prowadzeniu swojej sprawy, a uchybienie terminu nastąpiło na skutek zdarzenia niezależnego, któremu strona nie mogła przeciwdziałać. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast w myśl art. 87 § 2 wymienionej ustawy strona domagająca się przywrócenia terminu powinna uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Na wstępie wskazać należy, iż przepis art. 87 § 1 p.p.s.a. stanowi w sposób nie budzący wątpliwości, iż pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana. Zgodnie zaś z treścią art. 83 § 3 p.p.s.a. równoznaczne z wniesieniem pisma do sądu jest oddanie go w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe. Stosownie do treści art. 178 ust. 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529), która to ustawa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2013 r., obowiązki operatora wyznaczonego w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy pełni Poczta Polska S.A. Z powyższych przepisów wynika więc, że w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, nadanie pisma wyłącznie przez Pocztę Polską S.A. jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu (zob. postanowienie NSA: z dnia 23 czerwca 2014 r., II OZ 603/14; z dnia 22 maja 2014 r., sygn. akt II OZ 487/14; z dnia 22 maja 2014 r., sygn. akt I FZ 120/14; z dnia 20 maja 2014 r., sygn. akt II GZ 200/14). Jednocześnie w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak odpowiednika art. 65 § 2 k.p.a. stanowiącego, że podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Dla oceny zachowania terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu nie można zatem przyjąć daty złożenia go do organu niewłaściwego w rozumieniu art. 87 § 1 p.p.s.a, lecz datę przekazania podania o przywrócenie terminu przez wskazany wyżej niewłaściwy organ, do którego go złożono. Co za tym idzie za datę złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu uznać należy dzień 15 kwietnia 2015 r., kiedy to Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego złożył powyższy wniosek w biurze podawczym tutejszego Sądu. Biorąc pod uwagę, iż przeszkoda w uiszczeniu wpisu (względnie w złożeniu wniosku o udzielenie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych) ustała w dniu 8 kwietnia 2015 r., kiedy to skarżący złożył w organie niewłaściwym wniosek o anulowanie powyższej opłaty uznać należy, iż wniosek o przywrócenie terminu złożony został w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i podlega rozpoznaniu. W rozpatrywanej sprawie skarżący niewątpliwie uchybił terminowi do uiszczenia wpisu sądowego, który upłynął z dniem 7 kwietnia 2015 r. niemniej nie wykazał zasadności wniosku, bowiem nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Zauważyć także należy, iż skarżący składając wniosek nie dokonał, co prawda czynności, której przywrócenia terminu się domaga (nie uiścił wpisu), jednakże wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu złożył wniosek o prawo pomocy, a zatem uznać należy, iż spełniony został warunek formalny z art. 87 § 4 p.p.s.a. Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej jest uprawdopodobnienie przez stronę, że nie mogła dokonać czynności w terminie, na skutek okoliczności od niej niezależnych, którym nie mogła zapobiec mimo dołożenia należytej staranności. Wskazane we wniosku okoliczności takie jak podeszły wiek skarżącego, jego, nieokreślony dokładniej, stan zdrowia oraz wysokość dochodów nie stanowią okoliczności uzasadniających przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. M. K. nie wyjaśnił bowiem w jaki sposób okoliczności te przełożyły się na obiektywny brak możliwości uiszczenia przez niego w wskazanym terminie wpisu lub złożenia wniosku o prawo pomocy, o czym strona została pouczona w piśmie Sądu z dnia 26 marca 2015 r. Okoliczności wskazane we wniosku, a zwłaszcza wysokość dochodów, stanowią natomiast podstawę do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, co nastąpi odrębnym postanowieniem. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 87 § 1 i 4 oraz art. 88 § 2 p.p.s.a. orzekł jak sentencji. /-/ Tomasz Świstak