II SA/Po 234/12
WyrokWSA w Poznaniu2012-09-13
Skład orzekający: Elwira Brychcy, Maria Kwiecińska, Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. powinien zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca kwestionuje istnienie przedmiotu postępowania głównego (decyzji wodnoprawnej) i podnosi zarzuty merytoryczne, a nie zagadnienie wstępne, którego rozstrzygnięcie jest bezwzględnie konieczne do wydania decyzji w sprawie głównej?Ratio decidendi
Sąd administracyjny podzielił stanowisko organu odwoławczego, że wniesienie przez stronę skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu lub kwestionowanie istnienia przedmiotu postępowania głównego nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Instytucja zawieszenia postępowania na podstawie tego przepisu wymaga bezwzględnego uzależnienia rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Zarzuty merytoryczne dotyczące istnienia decyzji lub jej cofnięcia powinny być podnoszone w postępowaniu głównym.Stan faktyczny
Skarżący J. H. złożył wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie wygaszenia decyzji wodnoprawnej z 1988 r., argumentując, że istnieje zagadnienie wstępne związane z kwestionowaniem istnienia tej decyzji oraz z toczącym się postępowaniem dotyczącym bezczynności organu. Starosta odmówił zawieszenia postępowania, uznając, że nie zachodzi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej utrzymał w mocy postanowienie o odmowie zawieszenia. Skarżący wniósł skargę do WSA w Poznaniu, domagając się uchylenia postanowienia o odmowie zawieszenia.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Sierszeńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2012 r. sprawy ze skargi J. H. na postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu z dnia [...] lutego 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania administracyjnego; I. oddala skargę, II. przyznaje adwokatowi T. S. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu kwotę [...] zł ([...]), w tym [...] zł ([...]) tytułem podatku od towarów i usług.
Starosty [...] decyzją z dnia [...] 2011 r. Nr [...] stwierdził "wygaśnięcie decyzji wodnoprawnej z dnia [...] 1988 r., znak:[...], wydanej przez Urząd Wojewódzki w P.[...] dla Pana J. H., zmienionej decyzją z dnia [...] 1988 r., znak [...]/X, w zakresie poboru wód z rzeki [...] dla potrzeb [...]" i zobowiązał J. H. do jednorazowej konserwacji rzeki w zasięgu cofki – od jazu w górę (km [...]) do zastawki na mnichu wlotowym do starorzecza oraz od jazu w dół, do ujścia starorzecza do rzeki [...], określając, że przedmiotowa konserwacja polegać ma na [...] od jazu w dół do ujścia starorzecza do rzeki [...], tj. na odcinku [...] od jazu w górę do zastawki, tj. na odcinku [...] oraz do uprzątnięcia terenu po wykonaniu prac, przy zachowaniu przepisów związanych z ochroną środowiska; ponadto określił termin wykonania prac. Decyzja ta została wydana na podstawie art. 11 ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw oraz na podstawie art. 138 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 z późn. zm.). w postępowaniu wszczętym z wniosku Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w [...] o wygaszenie decyzji z dnia [...] 1988 r. znak:[...], wydanej przez Urząd Wojewódzki w P.[...], a zmienionej następnie decyzją [...]/X z dnia [...] 1988 roku.
Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. uchylił zaskarżoną przez J. H. decyzję Starosty [...] w całości i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Jako podstawę uchylenia decyzji organ II instancji wskazał naruszenie przepisów postępowania – art. 10 kpa, przy czym w uzasadnieniu rozstrzygnięcia zaznaczono, że zakres postępowania nie wymaga ustosunkowania się do wszystkich zarzutów odwołania.
Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r., skierowanym do Starosty [...], J. H. wniósł na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 1998 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm. – dalej: kpa) o zawieszenie postępowania w sprawie wygaszenia decyzji z dnia [...] 1988 r. znak:[...] w związku z decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu z dnia [...] grudnia 2011 r. znak: [...], jak podał, zaskarżoną przez niego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. – do czasu rozpatrzenia jego skargi przez ten Sąd.
Do wniosku dołączył: skargę do WSA w Łodzi z dnia [...] grudnia 2011 r. na bezczynność Starosty [...] w załatwieniu sprawy wstępnej dotyczącej zakłócenia stosunków wodnych zmieniających warunki szczególnego korzystania z wód rzeki [...] dla Młyna wodnego w [...] i gospodarstwa [...] strony; skierowane do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu zażalenie z dnia [...] października 2011 r. na bezczynność Starosty w załatwieniu jego wniosku z dnia [...] marca 2002 r. w sprawie cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego dla Młyna wodnego w [...], korzystającego wspólnie ze stroną z wód kanału młyńskiego zasilanego wodami rzeki [...]; postanowienie NSA z dnia 25 sierpnia 2011 r. sygn. akt II OW 63/11 w sprawie ustalenia właściwości rzeczowej organów w zakresie załatwienia wniosku J. H. z dnia [...] marca 2002 r.
Postanowieniem z dnia [...] 2012 r. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 i art. 101 § 1 i 3 oraz art. 103 kpa Starosta [...], po rozpatrzeniu wniosku J. H. z dnia [...] grudnia 2011 r., odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie "wygaszenia decyzji wodnoprawnej z dnia [...] 1988r., znak:[...] wydanej przez Urząd Wojewódzki w P.[...] dla Pana J. H., zmienionej decyzją z dnia [...] 1988 r. znak [...]/X w zakresie poboru wód z rzeki [...] dla potrzeb [...].
W uzasadnieniu organ stwierdził, że art. 97 § 1 pkt 4 kpa dotyczy tylko takiej sytuacji, która polega na bezwzględnym uzależnieniu rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd", a zarówno rozpatrywana sprawa, jak i jej merytoryczne rozstrzygnięcie (poprzez wydanie decyzji) nie spełnia wymogów, o których mowa w powołanym przepisie.
W zażaleniu na postanowienie Starosty z dnia [...] 2012 r. J. H. domagał się uchylenia zaskarżonego aktu. W uzasadnieniu podniósł, że pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. złożył skargę do WSA w Łodzi na bezczynność Starosty [...] w rozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] marca 2002 r. dotyczącego zakłócania stosunków wodnych w zasięgu oddziaływania węzła wodnego "[...]", w tym m.in. cofniętego bez odszkodowania decyzją z dnia [...] 1992 r. znak [...] w związku z ustaleniami decyzji z dnia [...] 1991 r. znak [...] pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] 1988 r. znak [...], zmienionego decyzją z dnia [...] 1988 r. [...]/X i kompleksowego rozstrzygnięcia sprawy. W ocenie skarżącego postępowania prowadzone przez Starostę [...] bez uprzedniego rozpoznania sprawy wstępnej dotyczącej prawidłowości wykonania przez Zakład A inwestycji obejmującej budowę węzła wodnego "[...]" oraz funkcjonowania wykonanych dotychczas obiektów tworzących całość użytkową węzła, obarczone są istotnymi wadami, wymienionymi w art. 156 § 1 kpa. Z treści złożonego zażalenia wynika, że zdaniem strony decyzje z 1988 r. nie istnieją w obrocie prawnym. Ponadto strona kwestionuje właściwość organów w zakresie dotyczącym wydania pozwolenia wodnoprawnego na odwodnienie Zakładu A, którym pod rządami ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne był Wojewoda Łódzki, a po zmianie tej ustawy jest Marszałek Województwa Łódzkiego, który to organ wydał obecnie obowiązujące pozwolenie z dnia [...] grudnia 2005 r. Kwestionuje również prawidłowość przekazania według właściwości przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Łodzi jego zażalenia z dnia [...] października 2011 r. na bezczynność Starosty [...].
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania w sprawie wygaszenia pozwolenia wodnoprawnego – decyzji z dnia [...] 1988 r. znak [...].
W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wyjaśnił, że J. H. i V. T. pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. złożyli skargę do WSA w Łodzi na zaniedbania i nienależyte wykonywanie zadań przez pracowników Starostwa [...], naruszenie praworządności i interesów skarżących spowodowane bezczynnością skutkującą przewlekłym załatwieniem sprawy, zakłóceniem stosunków wodnych zmieniającym warunki szczególnego korzystania z wód rzeki [...] dla Młyna wodnego w [...] i ich gospodarstwa [...], jak również na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu w sprawach ze skargi z dnia [...] października 2011 r. oraz z dnia [...] marca 2011 r. Dalej wyjaśnił, że Dyrektor pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. przekazał skargę z dnia [...] grudnia 2011 r. do WSA w Łodzi.
Akcentując, że instytucja zawieszenia postępowania administracyjnego stanowi wyjątek od ogólnej zasady ciągłości postępowania, organ II instancji – przywołując m.in. orzeczenia NSA z dnia 26 stycznia 1993 r. II SA 1678/92 i z dnia 18 maja 1998 r. sygn. I SA 1874/97, stwierdził, że "przewidziana w art. 97 § 1 pkt 4 kpa sytuacja polega bezwzględnym uzależnieniu rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Chodzi zatem o uzupełnienie sprawy elementem, którego przed zawieszeniem postępowania jeszcze w ogóle nie było. Zależność pomiędzy rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a wydaniem decyzji w toczącym się postępowaniu ma charakter bezpośredniego związku przyczynowego". Dalej organ odwoławczy wskazał na konieczność ustalenia przez organ prowadzący postępowanie bezpośredniej zależności pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej za zagadnieniem wstępnym, o czym przesądzać ma treść przepisów prawa materialnego. Ponadto stwierdził, że gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wskazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa i mogą się z nim wiązać określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego (wyrok NSA z dnia 28 maja 2008 r. sygn. akt II OSK 1698/10).
Opierając się na tych rozważaniach, organ odwoławczy stwierdził, że wniesienie przez stronę skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego na odstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, gdyż nie jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu tego przepisu w odniesieniu do postępowania, którego przedmiotem jest wygaszenie pozwolenia wodnoprawnego. Zarazem organ zaznaczył, że w postępowaniu wywołanym wniesieniem zażalenia nie ma kompetencji do wkroczenia w rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, w której zawieszono postępowanie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu J. H. domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia organu II instancji. W uzasadnieniu organ przedstawił okoliczności wcześniej zaprezentowane w zażaleniu na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania, korespondujące z treścią skargi z dnia [...] grudnia 2011 r. na bezczynność Starosty [...], jaką skierował do WSA w Łodzi (załączonej do wniosku o zawieszenie postępowania administracyjnego). W konkluzji podniósł, że to WSA w Łodzi rozstrzygnie, czy pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] 1988 r. znak [...], zmienione decyzją z dnia [...] 1988 r., które zostały cofnięte bez odszkodowania decyzją z dnia [...] 1992 r. znak [...], nadal funkcjonują w obiegu prawnym.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Nadto podkreślił, że rozpatrując zażalenie na postanowienie w sprawie zawieszenia nie jest na tym etapie właściwy do wkroczenia w merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, w tym w szczególności do rozpatrzenia sprawy cofniętego pozwolenia wodnoprawnego dla Młyna wodnego w [...] i na pobór wód dla [...] J. H., cofniętych decyzją z dnia [...] 1992 r. znak [...] w związku z ustaleniami decyzji z dnia [...] 1991 r. znak [...].
Na rozprawie w dniu 13 września 2012 r. wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącego (adwokat) podtrzymał zarzuty i wnioski skargi; podniósł, ze sprawa ma skomplikowany i wielowątkowy charakter, wobec czego wnosi o przeprowadzenie dowodów ze wszystkich decyzji wydanych w sprawie pozwoleń wodnoprawnych. Ponadto, domagając się przyznania wynagrodzenia (kosztów zastępstwa procesowego, która to pomoc była świadczona z urzędu) pełnomocnik podniósł, że koszty te nie zostały opłacone nawet w części, a poświęcił 12 godzin pracy, przeprowadził wielogodzinne rozmowy telefoniczne ze skarżącym, który jest osobą chorą; swój nakład pracy pełnomocnik wyliczył w wysokości stanowiącej wielokrotność stawki minimalnej, określonej zgodnie z rozporządzeniem w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że z uwagi na zakres kontroli administracji publicznej przez sądy administracyjne, sądy te co do zasady nie prowadzą postępowania dowodowego, nie oceniają dowodów zgromadzonych na etapie postępowania sądowoadministracyjnego oraz nie orzekają merytorycznie. Innymi słowy nie rozpoznają sprawy co do jej istoty, lecz oceniają, czy organy prowadzące postępowanie administracyjne prawidłowo stosowały przepisy prawa materialnego oraz przepisy postępowania (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2006 r. sygn. akt II FSK 230/05, dostępny w bazie orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy, jak to wynika z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – dalej: p.p.s.a.) i tylko wyjątkowo, o ile zachodzą przesłanki z art. 106 § 3 p.p.s.a, może przeprowadzić uzupełniający dowód z dokumentów (por. wyrok NSA z dnia 18 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1216/04, dostępny jw.). W konsekwencji wystarczy stwierdzić, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie wymagało przeprowadzenia dowodów z – jak to określił pełnomocnik skarżącego – wszystkich decyzji wydanych w sprawie pozwoleń wodnoprawnych, bowiem akta sprawy pozwalały na skontrolowanie zasadności odmowy zawieszenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia ściśle oznaczonej decyzji administracyjnej (pozwolenia wodnoprawnego), tj. rozstrzygnięcia, czy podniesione przez skarżącego okoliczności stanowiły przesłankę zawieszenia postępowania z art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
Po rozpoznaniu skargi Sąd podzielił stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu, że w sprawie nie wystąpiła określona w art. 97 § 1 pkt 4 kpa obligatoryjna przesłanka zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji wodnoprawnej z dnia [...] 1988 r. znak [...] wydanej przez Urząd Wojewódzki w P.[...], zmienioną decyzją [...]/X z dnia [...] 1988 r.
Wyżej wymieniony przepis art. 97 § 1 pkt 4 kpa przewiduje obligatoryjne zawieszenie postępowania, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przez zagadnienie wstępne należy rozumieć zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd i rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji.
Zagadnienie wstępne dotyczy zatem sytuacji, w której dla rozstrzygnięcie sprawy będącej przedmiotem postępowania konieczne jest uprzednie rozstrzygnięcie wstępnego zagadnienia prawnego, bez rozstrzygnięcia którego w ogóle nie jest możliwe wydanie decyzji w postępowaniu głównym. Nie będzie więc zagadnieniem wstępnym samo twierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet - ze względów ekonomicznych, czy celowościowych - będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, jeśli możliwe jest jej rozpatrzenie i wydanie decyzji (por. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 19 kwietna 2012 r. sygn. akt II SA/Go 118/12 – dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zawieszenie postępowania głównego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa wymaga od organu m.in. ustalenia związku przyczynowego pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym. Chodzi tu o bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji w sprawie głównej od uprzedniego rozpatrzenia zagadnienia wstępnego. Przepis art. 97 § 1 pkt 4 kpa wymaga zależności bezpośredniej, ponieważ przemawia za tym istota instytucji zawieszenia postępowania, która tamuje bieg i wstrzymuje ciągłość postępowania. Kodeks postępowania administracyjnego nie określa wyraźnie podstaw prawnych tej zależności. Przesądza o niej treść przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej (por. wyroki NSA z dnia 22 lipca 2009 r. sygn. akt I OSK 994/08 oraz z dnia 22 października 1991 r. sygn. akt SA/Wr 936/91 – dostępne jw.).
W rozpatrywanej sprawie organ II instancji zasadnie przyjął, że uprzednie rozstrzygnięcie w odrębnym postępowaniu sprawy dotyczącej prawidłowości wykonania przez Zakład A inwestycji obejmującej budowę węzła wodnego "[...]" oraz funkcjonowania wykonanych dotychczas obiektów tworzących całość użytkową węzła nie stanowi zagadnienia wstępnego, stanowiącego bezwzględną przesłankę zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie wyżej przywołanego przepisu. Brak jest bowiem tego rodzaju związku pomiędzy prowadzonym przez Starostę [...] postępowaniem w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji wodnoprawnej z dnia [...] 1988 r. znak [...], zmienioną decyzją [...]/X z dnia [...] 1988 r., a sprawą obejmującą budowę węzła wodnego "[...]" oraz funkcjonowania wykonanych dotychczas obiektów tworzących całość użytkową, który uzależniałby wynik pierwszego z prowadzonych postępowań od wyniku postępowania dotyczącego prawidłowości wykonania przez Zakład A inwestycji obejmującej budowę węzła wodnego "[...]".
Należy w tym miejscu wyjaśnić, że postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia wydanego skarżącemu pozwolenia wodnoprawnego z 1988 r. dotyczy instytucji prawnej z art. 135 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, który stanowi, że pozwolenie wodnoprawne wygasa, jeżeli upłynął okres, na który było wydane. Z kolei art. 140 powołanej ustawy przewiduje, że organem właściwym do wydawania pozwoleń wodnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, jest starosta, wykonujący to zadanie jako zadanie z zakresu administracji rządowej (ust. 1), przy czym organ właściwy do wydawania pozwolenia wodnoprawnego jest właściwy m.in. w sprawach stwierdzenia wygaśnięcia tego pozwolenia.
Z akt sprawy wynika, że aktualnie w toku jest wyłącznie sprawa ze skargi z dnia [...] grudnia 2011 r. na bezczynność Starosty [...] w sprawie wywołanej wnioskiem skarżącego z dnia [...] marca 2002 r. o podanie informacji dotyczącej sprawy cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego na wspólne z młynem korzystanie z wód. Sprawa ta obejmuje domniemane zakłócenie stosunków wodnych zmieniającym warunki szczególnego korzystania z wód rzeki [...] dla Młyna wodnego w [...] i ich gospodarstwa [...], jak również na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu w sprawach ze skargi z dnia [...] października 2011 r. oraz z dnia [...] marca 2011 r. Skarga ta została przekazana do WSA w Łodzi. Oczekiwanie na rozstrzygnięcie tej sprawy w żadnej jednak mierze nie może stanowić podstawy do uchylenia się przez organy prowadzące postępowanie w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, czy pozwolenie wodnoprawne z dnia [...] 1988 r. znak [...], zmienione decyzją z dnia [...] 1988 r., zostało – jak stwierdził skarżący – cofnięte bez odszkodowania decyzją z dnia [...] 1992 r. znak [...], czy też nadal funkcjonuje w obrocie prawnym.
Jeżeli skarżący kwestionuje istnienie przedmiotu, którego dotyczy postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, a mianowicie decyzji z 1988 r. (pozwolenia wodnoprawnego wydanego dla jego gospodarstwa [...] i decyzji z tego samego roku je zmieniającej), to powinien w ramach przysługujących mu środków prawnych (w tym środków zaskarżenia) wskazywać organom taką okoliczność w tym postępowaniu. Jeżeli organ I instancji okoliczności tej nie wyjaśni, skarżący będzie mógł domagać się ustalenia powyższego przez organ II instancji (art. 15 kpa), jak również ewentualnie skorzystać z możliwości wniesienia skargi kasacyjnej na decyzję kończącą postępowanie w sprawie. Innymi słowy, okoliczności związane z zastąpieniem decyzji z 1988 r. decyzją wydaną w 1992 r. stanowią zarzuty merytoryczne, które skarżący winien podnosić na dalszym etapie postępowania zmierzającym do ostatecznego, a przy tym merytorycznego załatwienia sprawy.
Analogicznie należy się odnieść również do ewentualnych zarzutów dotyczących możliwości stosowania przepisów aktualnie obowiązującej ustawy Prawo wodne dotyczących stwierdzenia wygaśnięcia ostatecznego pozwolenia wodnoprawnego wydanego na podstawie przepisów poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo wodne (Dz.U. Nr 38, poz. 230 ze zm.), w tym także kwestie właściwości organu. Niemniej jednak warto zauważyć, że skarżący w zasadzie kwestionuje właściwość organu w zakresie dotyczącym pozwoleń wodnoprawnych na odwodnienie Zakładu A, nie zaś właściwość organów w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia udzielonego mu pozwolenia wodnoprawnego z 1988 r.
Na koniec trzeba także wyjaśnić, że w postępowaniu zażaleniowym wywołanym zaskarżeniem postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa organ II instancji nie ma kompetencji do merytorycznej oceny i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której zostało wydane postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania. Skarżący może kwestionować w trybie instancyjnym prawidłowość decyzji kończącej postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia wyżej opisanej decyzji z 1988 r. i wymagać w tym zakresie rozpatrzenia sprawy przez organ odwoławczy. Okoliczności sprawy wskazują, że strona z takiej możliwości korzysta, bowiem z pisma procesowego organu II instancji z dnia [...] sierpnia 2012 r. wynika, iż strona wniosła odwołanie od decyzji Starosty [...] z dnia [...] 2012 r. znak [...] w sprawie wygaszenia pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] 1988 r. znak [...] wydanego przez Urząd Wojewódzki w P.[...] dla J. H., zmienionego decyzją z dnia [...] 1988 r. znak [...]/X w zakresie poboru wód z rzeki [...] dla potrzeb [...].
W tej sytuacji stanowisko organów obydwu instancji o braku podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa należy uznać za prawidłowe.
W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzekł w pkt I sentencji.
O wynagrodzeniu pełnomocnika wyznaczonego dla strony z urzędu Sąd orzekł w pkt II sentencji. Stosownie do treści art. 250 p.p.s.a. wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W konsekwencji zastosowanie w sprawie znajdował § 2 ust. 1, 2 i 3 oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 19 i § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Zdaniem Sądu charakter sprawy (kwestia proceduralna) i związany z tym nakład pracy pełnomocnika uzasadnia przyznanie adwokatowi wynagrodzenia w wysokości stawki podstawowej (minimalnej) powiększonej o stawkę podatku VAT. Zakres postępowania nie wymagał od pełnomocnika rozważenia merytorycznych zagadnień dotyczących stwierdzneia wygaśnięcia decyzji (pozwolenia wodnoprawnego) z 1988 r., bowiem niniejsze postępowania dotyczy jedynie kwestii wpadkowej (odmowy zawieszenia postępowania) względem postępowania głównego. Na marginesie Sąd również zauważa, że pełnomocnik nie udokumentował faktu poniesienia wydatków, które należałoby uznać za niezbędne do wykonania pomocy prawnej w niniejszej sprawie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło