II SA/Po 336/09
WyrokWSA w Poznaniu2010-03-26
Skład orzekający: Barbara Drzazga, Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu, przywróconemu do służby w wyniku stwierdzenia nieważności decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego, przysługują odsetki ustawowe od należnego uposażenia za okres pozostawania poza służbą, a także czy świadczenie emerytalne pobrane w tym okresie może zostać zaliczone na poczet należnego uposażenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że żądanie odsetek od uposażenia jest zasadne od momentu stawienia się żołnierza do służby, jeśli wypłata nastąpiła z opóźnieniem. Jednocześnie, zaliczenie świadczenia emerytalnego na poczet uposażenia budzi wątpliwości, zwłaszcza w świetle wyroku sądu powszechnego dotyczącego obowiązku zwrotu tego świadczenia. Organy nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego ani nie rozważyły wszystkich istotnych okoliczności, co narusza przepisy postępowania i prawa materialnego.Stan faktyczny
Skarżący J. G. domagał się wypłaty odsetek od uposażenia oraz zwrotu potrąconych świadczeń pieniężnych i emerytalnych, które zostały potrącone po jego przywróceniu do służby wojskowej w wyniku stwierdzenia nieważności decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego. Organy administracji odmówiły przyznania tych świadczeń, argumentując m.in. brakiem winy w zwłoce oraz dopuszczalnością zaliczenia pobranych świadczeń na poczet uposażenia. Skarżący wniósł skargę na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu.Pełny tekst orzeczenia
II SA/Po 336/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 marca 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w następującym składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędzia WSA Edyta Podrazik /spr./ Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 marca 2010r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu z dnia [...] grudnia 2008r. Nr [...] w przedmiocie uposażenia i odsetek od uposażenia I. Uchyla zaskarżoną decyzję II. Określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana III. Zasądza na rzecz skarżącego od Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu kwotę 257 zł (dwieście pięćdziesiąt siedem zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania /-/ E. Podrazik /-/ B. Drzazga /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak
II SA/Po 336/09
UZASADNIENIE
J. G. pismem z dnia [...].03.2008 r. wystąpił z żądaniem wypłaty przez Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu kwoty [...] zł z ustawowymi odsetkami od dnia [...].05.2007 r. Wnioskodawca wyjaśnił, iż decyzją z dnia [...].08.2004 r. nr [...] Dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego wypowiedział mu stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej od dnia [...].09.2005 r. W dniu [...].11.2006 r. Dowódca Wojsk Lądowych decyzją nr [...] stwierdził nieważność wymienionej decyzji z dnia [...].08.2004 r. o wypowiedzeniu stosunku służbowego. Po przywróceniu do służby wojskowej, co nastąpiło w dniu [...].01.2007 r., wnioskodawca otrzymał w dniu [...].05.2007 r. należności ze stosunku służbowego za okres od [...].10.2005 r. do [...].12.2006 r., z tym że potrącono z nich kwotę [...] zł, na którą składały się, wypłacone przez Wojskowe Biuro Emerytalne, świadczenie pieniężne przysługujące przez okres roku po zwolnieniu ze służby (w kwocie [...] zł) oraz świadczenie emerytalne (za okres od [...].10.2006 do [...].01.2007 w kwocie [...] zł). Zdaniem J. G. potrącenia dokonano sprzecznie z art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 11.09.2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych i art. 87 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy, bowiem nie wyraził on zgody na potrącenie. Ponadto wnioskodawca wskazał na toczące się postępowanie sądowe przed Sądem Okręgowym - Sądem Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w P. dotyczące obowiązku zwrotu przez skarżącego świadczenia emerytalnego.
Decyzją nr [...] z dnia [...].09.2008 r. Wojskowy Komendant Uzupełnień w K. odmówił przyznania J. G. świadczenia pieniężnego w postaci odsetek od wypłaconego uposażenia oraz zwrotu potrąconego świadczenia. W uzasadnieniu organ wskazał, że na skutek zmian organizacyjnych i dyslokacyjnych w wojskowych komendach uzupełnień zlikwidowane zostało stanowisko służbowe strony. Ponieważ żołnierz odmówił przyjęcia innego stanowiska służbowego, Dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego wydał decyzję o wypowiedzeniu stronie zawodowej służby wojskowej. W 2006 roku Dowódca Wojsk Lądowych stwierdził nieważność decyzji o zwolnieniu J. G. z zawodowej służby wojskowej. Strona stawiła się do miejsca pełnienia służby wojskowej i została przyjęta na ewidencję i zaopatrzenie. Za okres od dnia zwolnienia do dnia przywrócenia do zawodowej służby wojskowej przyznano stronie zwaloryzowane należności wynikające z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej. Przy wypłacie tych należności, w związku ze stwierdzeniem nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby wojskowej, potrącono nienależne świadczenia z tytułu odprawy, ekwiwalentu za urlop. Po otrzymaniu tych świadczeń strona wystąpiła z wnioskiem o odsetki i zwrot potrąconych świadczeń. Organ I instancji wyjaśnił również, iż Departament Kadr MON pismem z dnia [...].01.2007 r. nr [...] zobowiązał organy wojskowe do wypłaty uposażenia za okres, w którym żołnierze faktycznie pozostawali poza służbą, z zaznaczeniem, że mają to być należności zwaloryzowane zgodnie z przepisami. Odnośnie roszczeń o zwrot potrąconych świadczeń ustalono, że z uwagi na decyzję o stwierdzeniu nieważności, są to świadczenia nienależne, bowiem podstawa tego świadczenia odpadła. Powołując się na treść art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, organ wskazał, iż instytucja zwłoki, uregulowana w art. 476 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - w odróżnieniu od opóźnienia (art. 481 kc) warunkowana jest winą. Zważywszy na okoliczności, nie sposób przypisać tej winy organowi zobowiązanemu do zapłaty uposażenia. Chociaż decyzja Dowódcy Wojsk Lądowych o nieważności decyzji Dowódcy POW wywiera skutki ex tunc, to wydana została w określonym czasie, a realizacja wynikających stąd świadczeń została spełniona bez zwłoki (wypłata zwaloryzowanych świadczeń). Organ zawrócił uwagę, że pomimo, iż w spornym okresie strona nie pełniła służby wojskowej, to jednak otrzymywała od resortu MON należności pieniężne związane ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, w szczególności dwunastomiesięczne uposażenie, emeryturę wojskową i odprawę wojskową. Organ podniósł, iż po przywróceniu do służby strona odmówiła zwrotu świadczenia emerytalnego i innych nienależnych świadczeń, stąd roszczenia o odsetki nie mają żadnego uzasadnienia. Najbardziej nieuzasadnione wydaje się roszczenie o odsetki za świadczenie, które pobrał żołnierz z góry (roczne uposażenie przez pierwszy rok po zwolnieniu). Zdaniem organu, dopiero w chwili, kiedy decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby wojskowej stała się wykonalna, roszczenia o odsetki można naliczać od tego właśnie momentu, ale nie wstecz, lecz po tej dacie.
J. G. wniósł odwołanie podnosząc, iż potrącenie dokonane zostało bezprawnie, należą mu się także odsetki od nieterminowej wypłaty uposażenia. Odwołujący powołał się na przepisy art. 75 ust. 3, art. 77, 81 ust. 1 i art. 103 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz art. 87 § 1 Kodeksu pracy. Podkreślił, iż decyzja organu I instancji błędnie wskazała, jakie świadczenia zostały mu potrącone. W odwołaniu zarzucono także, iż właściwym do orzekania w sprawach świadczeń emerytalnych jest Dyrektor Wojskowego Biuro Emerytalnego, a nie Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego. Wskazano także na dotyczący odwołującego się wyrok Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w P. z dnia 20.04.2007 r. sygn. VIII U 1542/07.
Decyzją z dnia [...].12.2008 r. nr [...] Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, powtarzając argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji organu I instancji i wskazując, że zasadnie wydano decyzję o odmowie przyznania świadczenia pieniężnego w postaci odsetek od wypłaconego uposażenia oraz świadczenia potrąconego przy wypłacie tego uposażenia, jako świadczenia nienależnego.
J. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojskowej Komendy Uzupełnień w K., oraz powołując te same zarzuty i tę samą argumentację co w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 Ppsa polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Poznaniu o utrzymaniu w mocy decyzji Komendanta Wojskowej Komendy Uzupełnień w K. o odmowie przyznania skarżącemu świadczenia pieniężnego w postaci odsetek od wypłaconego uposażenia oraz świadczenia potrąconego przy wypłacie tego uposażenia. Tak więc rozstrzygnięcia wymagają dwa odrębne problemy: kwestia istnienia po stronie skarżącego roszczenia o odsetki i kwestia ewentualnego roszczenia skarżącego o zapłatę kwoty [...] zł – określanej przez niego jako "zwrot potrąconego świadczenia".
Odnośnie żądania odsetek należy zauważyć, iż zgodnie z art. 75 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w razie zwłoki w wypłacie uposażenia i innych należności, o których mowa w art. 73, żołnierzowi zawodowemu przysługują odsetki ustawowe od dnia, w którym uposażenie lub inna należność pieniężna stały się wymagalne. Zatem podstawową kwestią do ustalenia przy rozstrzyganiu sprawy w zakresie odsetek jest ustalenie daty wymagalności należności wynikających ze stosunku służbowego.
Decyzja stwierdzająca nieważność innej decyzji jest niewątpliwe aktem o charakterze deklaratoryjnym, działającym wstecz, tzn. od dnia wejścia do obrotu prawnego decyzji dotkniętej wadą nieważności. Jednakże okoliczność, że dana decyzja administracyjna działa ex tunc nie przesądza jeszcze o tym, że jest ona pod każdym względem, zarówno w sferze materialnoprawnej, jak i formalnoprawnej, wyłącznie aktem o charakterze deklaratoryjnym. W doktrynie wskazuje się, że podział aktów na konstytutywne i deklaratoryjne jest niedoskonały, gdyż nie zapewnia on rozłącznego wyróżnienia obu kategorii aktów. Zwraca się też uwagę, że stwierdzenie nieważności nie stanowi wyłącznie deklaracji stanu istniejącego wcześniej, lecz tworzy również doniosłe elementy nowego stanu prawnego i wywiera jeszcze inne skutki w obrocie prawnym. Dopiero od dnia jej doręczenia stronom, prawdopodobieństwo nieważności kwestionowanej decyzji ustępuje miejsca urzędowemu, władczemu potwierdzeniu jej ciężkiej wadliwości, a okres obowiązywania decyzji dotkniętej nieważnością i obowiązywania domniemania jej legalności ustaje w dacie ostateczności aktu nadzorczego. Stąd przy ocenie skutków prawnych decyzji nieważnościowej nie można ograniczać się tylko do cech deklaratywności, a pomijać jej elementów konstytutywnych. Usunięcie z obrotu prawnego nieważnej decyzji nie powoduje absolutnego przywrócenia stanu pierwotnego, lecz ma służyć dopiero usunięciu szeregu następstw jej obowiązywania (B. Adamiak, J. Borkowski: "Kodeks postępowania administracyjnego". Komentarz, Warszawa 2006 r., s. 762).
Zatem, dopiero z chwilą stwierdzenia przez Dowódcę Wojsk Lądowych nieważności decyzji Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego obalona została moc obowiązująca dokonanego wobec skarżącego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego z mocą wsteczną, tj. od chwili jej wydania. Nie oznacza to jednak, że już od tej daty zostały zniesione automatycznie wszystkie skutki dokonanego wypowiedzenia. W doktrynie prawa administracyjnego nie budzi wątpliwości, że nawet wadliwe akty konstytutywne (a taki charakter noszą akty w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej), do czasu ich wyeliminowania z obrotu prawnego wywołują określone skutki w sferze prawa materialnego (zob. np. T. Woś: "Moc wiążąca aktów administracyjnych w czasie". Warszawa 1978, s. 143). Decyzja Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego, do czasu stwierdzenia jej nieważności zachowała moc erga omnes i korzystając z domniemania ważności wywołała określone skutki prawne. W jej następstwie doszło do zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej. W okresie obowiązywania decyzji o wypowiedzeniu stosunku zawodowej służby wojskowej skarżący przestał być czynnym żołnierzem zawodowym, a uzyskał nowy status przeniesionego do rezerwy. W tym czasie zaktualizowały się wobec niego inne uprawnienia finansowe, prawo do świadczeń przysługujących w związku z rozwiązaniem stosunku służbowego oraz świadczeń ubezpieczeniowych, a nie prawo do należności z tytułu pełnienia zawodowej służbie wojskowej. Skoro skarżący przestał być czynnym żołnierzem zawodowym, to nie przysługiwało mu prawo do uposażenia, a tym samym nie powstawało roszczenie o jego zapłatę. W konsekwencji - z uwagi na fakt, iż w okresie między dokonanym wypowiedzeniem stosunku służbowego a stwierdzeniem nieważności takiej decyzji organ nie miał podstaw prawnych do wypłaty uposażenia wobec niepozostawania przez skarżącego w zawodowej służbie wojskowej - nie sposób przyjąć, aby mogło dojść do zwłoki w wypłacie uposażenia, liczonej według terminów, o których mowa w art. 81 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, iż reaktywowanie stosunku służbowego z mocą wsteczną stwarza jedynie fikcję prawną, iż żołnierz pozostawał cały czas w służbie. Uposażenie przysługuje zaś żołnierzowi zawodowemu nie za okres pozostawania w stosunku służbowym, lecz za pełnienie służby. Pozostawanie w stosunku służbowym bez podejmowania służby, ewentualnie bez gotowości i zdolność do jej pełnienia, nie rodzi prawa do uposażenia. Wobec powyższego roszczenie o zaległe uposażenie staje się wymagalne z chwilą stawienia się żołnierza do służby – tzn. w sytuacji, gdy żołnierz nie tylko pozostaje w służbie wojskowej, ale również wyraża gotowość do pełnienia tej służby. Biorąc pod uwagę powyższe oraz okoliczność, iż wypłacone należności dotyczą okresu od dnia zwolnienia ze służby do dnia stwierdzenia nieważności decyzji o wypowiedzeniu, uznać należy, iż wszelkie roszczenia za ten okres stały się
wymagalne w dniu, w którym skarżący zgłosił się do służby.
Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż skarżący J. G. stawił się do pełnienia służby w dniu [...].01.2007 r. W tej więc dacie stało się wymagalne roszczenie skarżącego o zapłatę uposażenia. Jednoznacznego ustalenia wymaga natomiast data wypłacenia skarżącemu przysługujących mu należności. W aktach sprawy znajduje się rozliczenie księgowe żołnierza przywróconego do służby wojskowej bez daty oraz dokument nazwany "Dowód wypłaty" z dnia [...].05.2007 r., z którego wynika forma płatności przelewem. Sam skarżący podaje, że otrzymał powyższe należności w dniu [...].05.2007 r., natomiast organy wojskowe ani w swoich decyzjach, ani w odpowiedzi na skargę do tej okoliczności się nie odniosły. Podkreślić należy, iż już data "Dowodu wypłaty", iż doszło do zwłoki w wypłacie uposażenia począwszy od dnia [...].01.2007 r., jednak nieznany jest dokładny okres tej zwłoki, ani tym samym wysokość roszczenia odsetkowego należnego skarżącemu z tego tytułu. Organy wojskowe nie poczyniły w tym zakresie niezbędnych ustaleń, naruszając przepisy art. 7 i art. 77 § 1 kpa i w konsekwencji odmawiając J. G. wypłaty odsetek także za okres mu należny, tj. od dnia [...].01.2007 r.
Odnosząc się do zgłoszonego przez skarżącego żądania zapłaty kwoty [...] zł jako zwrotu świadczenia potrąconego przy wypłacie uposażenia podkreślić należy, iż zaskarżoną decyzją i poprzedzającą ją decyzją organu I instancji w istocie orzeczono o braku obowiązku wyrównania J. G. uposażenia za okres od [...].10.2005 r. do [...].12.2006 r. o zaliczone na poczet tego uposażenia świadczenie pieniężne przysługujące przez okres roku po zwolnieniu ze służby (tj. za okres od [...].10.2005 do [...].09.2006 r. w kwocie [...] zł) oraz świadczenie emerytalne (za okres od [...].10.2006 do [...].01.2007 w kwocie [...] zł), wypłacone skarżącemu przez Wojskowe Biuro Emerytalne.
W przedmiotowej sprawie przepisy dotyczące potrąceń w ogóle nie miały zastosowania. W sprawie nie dokonano potrącenia z uposażenia żołnierza zawodowego, o czym mowa w art. 103 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, choć to sugerowałoby rozliczenie księgowe z dnia [...].07.2006 r., i chociaż takim pojęciem posługują się i organy wojskowe i skarżący. W istocie bowiem w sprawie dokonano J. G. wypłaty uposażenia należnego w związku ze stwierdzeniem nieważności decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego. Stwierdzenie nieważności tego wypowiedzenia spowodowało, że od daty zwolnienia należało się uposażenie, a wobec tego, że skarżącemu zostały wypłacone świadczenia pieniężne związane ze stosunkiem służbowym, a w stosunku do należnego – w rezultacie przywrócenia do służby – uposażenia były one zaniżone, organy dokonały uzupełnienia uposażenia do kwoty według nich należnej. W takiej sytuacji odmowa wyrównania uposażenia, której domagał się skarżący, co do zasady nie naruszała prawa, wyrównano mu bowiem należne uposażenie, zaś zadośćuczynienie jego żądaniu spowodowałoby wypłatę uposażenia w wysokości nienależnej, dwukrotnie za to samo. Takie stanowisko znajduje oparcie w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29.01.2010 r. I OSK 1019/09, gdzie w analogicznej do niniejszej sprawie wyrażono pogląd zaprezentowany powyżej, który skład orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela.
Dodatkowo przywołać trzeba także przepis art. 8 Kodeksu pracy w związku z art. 103 ust. 1 ustawy o zawodowej służbie wojskowej, który stanowi, że nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, iż nikt nie może "czynić ze swego prawa użytku" sprzecznie z zasadami współżycia społecznego, tj. regułami, które nie będąc normami prawnymi, określają zachowania ludzi w ich wzajemnych stosunkach. Każda ze stron stosunku pracy musi postępować przy wykonywaniu swych uprawnień zgodnie z wymaganiami moralności i uznanymi regułami obyczajowymi. Oznacza to, że w stosunkach pracy liczy się nie sama "litera prawa", lecz także owe pozaprawne reguły nazwane w art. 8 "zasadami współżycia społecznego", ( Komentarz do art. 8 Kodeksu pracy, [w:] R. Celeda, E. Chmielek-Łubińska, L. Florek, G. Goździewicz, A. Hintz, A. Kijowski, Ł. Pisarczyk, J. Skoczyński, B. Wagner, T. Zieliński, Kodeks pracy. Komentarz, LEX, 2009, wyd. V.; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 2006 r. I PK 171/06, OSNP 2008/3-4/34). Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, Sąd jest zdania, iż zgłoszone przez skarżącego żądanie zapłaty uznać należy za wykonywanie uprawnień z naruszeniem zasad współżycia społecznego. Nie do pogodzenia z zasadami współżycia społecznego jest otrzymanie przez żołnierza zawodowego zarówno świadczeń z tytułu zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej jak i uposażenia za ten sam okres tak, jakby pozostawał w służbie, tj. dwóch świadczeń, które wzajemnie w tym samym okresie się wykluczają.
Możliwe i dopuszczalne było więc zaliczenie przez organy wojskowe na poczet uposażenia skarżącego, należnego za okres od [...].10.2005 r. do [...].12.2006 r., świadczeń wypłaconych mu w związku z wypowiedzeniem stosunku służbowego i zwolnieniem ze służby. Jednak dokonując takiego zaliczenia należy zawsze mieć na uwadze charakter zaliczanych świadczeń.
W ocenie Sądu nie budzi zastrzeżeń możliwość zaliczenia na poczet uposażenia świadczenia pieniężnego przysługującego przez okres roku po zwolnieniu ze służby. Charakter tego świadczenia określają przepisy art. 95 pkt 1, art. 96 ust. 3, 5 i 6 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, spełniana przez to świadczenie funkcja pozwala je traktować jako surogat uposażenia. Na przeszkodzie do dokonania zaliczenia nie stoi okoliczność, iż świadczenie to było wypłacane przez Wojskowe Biuro Emerytalne – do dnia [...].01.2008 r. Wojskowe Biuro Emerytalne było jedynie płatnikiem tego świadczenia, nie decydowało samodzielnie o przyznaniu świadczenia ani o jego wysokości, podstawą do wypłaty i do ustalenia wysokości świadczenia było zaświadczenie wydane przez dowódcę jednostki, w której żołnierz pełnił ostatnio służbę (art. 96 ust. 7 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, § 9 ust. 1 pkt 5, ust. 2 pkt 1 oraz § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 23.02.2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organów w sprawach zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych oraz uprawnionych członków ich rodzin.
Natomiast dokonane w przedmiotowej sprawie zaliczenie na poczet uposażenia świadczenia emerytalnego w kwocie [...] zł, które skarżący otrzymywał w okresie od [...].10.2006 do [...].01.2006 r. budzi wątpliwości Sądu. Z akt sprawy wynika bowiem, iż Wojskowe Biuro Emerytalne w Poznaniu decyzją nr [...] z dnia [...].01.2007 r. nałożyło na skarżącego obowiązek jego zwrotu. Skarżący wniósł od tej decyzji odwołanie do Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w P.. Wyrokiem z dnia 20.04.2007 r. sygn. VIII U 1542/07 Sąd ten zmienił decyzję WBE w Poznaniu w ten sposób, że ustalił, iż J. G. nie ma obowiązku zwrotu świadczenia emerytalnego pobranego za okres od [...].10.2006 do [...].11.2006 r. w kwocie [...] zł; w pozostałym zakresie odwołanie oddalił. Organy wojskowe orzekające w niniejszej sprawie nie uwzględniły tej okoliczności, nie poczyniły także ustaleń, czy wyrok ten się uprawomocnił. Sposób rozstrzygnięcia przez sąd powszechny odwołania skarżącego od decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego z dnia [...].01.2007 r. ma zasadnicze znaczenie dla oceny dopuszczalności zaliczenia na poczet uposażenia świadczeń emerytalnych pobranych przez skarżącego. Istnienie w obrocie prawnym ostatecznej decyzji organu emerytalnego nakazującej zwrot pobranego świadczenia emerytalnego bez wątpienia stanowi przeszkodę do zaliczenia tego świadczenia na poczet uposażenia. Organy winny również starannie rozważyć, jakie skutki prawne wynikają z tej części wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, w której zmienił decyzję organu emerytalnego i ustalił brak obowiązku zwrotu przez skarżącego części świadczenia emerytalnego.
Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja wydana została bez zebrania wyczerpującego materiału dowodowego oraz bez ustalenia i rozważenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, co stanowi naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 i art. 77 § kpa, jak również z naruszeniem przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 75 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Naruszenia te miały mieć istotny wpływ na wynik sprawy i w konsekwencji skutkować musiały uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Ponownie rozpoznając sprawę należy więc ustalić należycie stan faktyczny sprawy, w szczególności datę wypłacenia skarżącemu zaległego uposażenia jak również kwestie związane z decyzją organu emerytalnego i wyrokiem Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Dopiero powyższe ustalenia pozwolą organowi na jednoznaczne rozstrzygnięcie, za jaki okres skarżącemu przysługują odsetki na podstawie art. 75 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a także na ocenę dopuszczalności zaliczenia na poczet uposażenia świadczenia emerytalnego.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylono zaskarżoną decyzję.
O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 ustawy.
O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na mocy art. 152 ustawy.
/-/ E. Podrazik /-/ B. Drzazga /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło