II SA/Po 394/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2010 r. sprawy ze skarg "A"Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w L. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia (...) Nr (...), (...), (...) w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych; I. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje Prezydenta Miasta P. z dnia (...) Nr (...) (...), (...) (...), (....) (...), II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P.na rzecz skarżącego kwotę (...) zł (...) tytułem zwrotu kosztów postępowania , III. określa, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane. /-/J. Zieliński /-/M. Kwiecińska /-/J. Szaniecka Decyzjami z dnia (...) lutego 2010 r. o numerach (...) (...), (...) (...), (...) (...) Prezydent Miasta P., na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 18 ust. 10 pkt. 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jedn. Dz. U. 2007 Nr 70, poz. 473) cofnął przedsiębiorstwu "A" z siedzibą w L. kolejno zezwolenia: z dnia (...) października 2009 r., nr (...), na podawanie napojów alkoholowych zawierających do 4,5 % przeznaczonych do spożycia w miejscy sprzedaży w lokalu pod adresem (...) w P.; z dnia (...) października 2009 r., nr (...), na podawanie napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5% do 18% przeznaczonych do spożycia w miejscy sprzedaży w lokalu pod adresem (...) w P.; z dnia (...) września 2009 r., nr (...), na podawanie napojów alkoholowych zawierających powyżej 18% przeznaczonych do spożycia w miejscy sprzedaży w lokalu pod adresem (...) w P. W uzasadnieniu powyższych rozstrzygnięć wskazano, że zawiadomieniem z dnia (...) grudnia 2009 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych przez "A" z siedzibą w L. w lokalu pod adresem (...) w P. Wszczęcie postępowania miało związek z pismami Straży Miejskiej z dnia (...) października 2009 r. oraz Komisariatu Policji z dnia (...) listopada 2009 r., informujących o powtarzających się przypadkach zakłócania porządku publicznego, mających związek ze sprzedażą alkoholu przez powyższą placówkę. Uzyskana w dniu (...) stycznia 2010 r. opinia Komisariatu Policji wskazała, że w przedmiotowym lokalu w okresie od (...) sierpnia do (...) grudnia 2009 r. przeprowadzono 14 interwencji policji, z czego przynajmniej w dwóch przypadkach uczestnikami zakłócania porządku publicznego były osoby spożywające alkohol w lokalu "A", a osobami zgłaszającymi byli postronni członkowie. W związku z powyższymi zakłóceniami ciszy nocnej w dniu (...) października 2009 r. został skierowany wniosek o ukaranie do Sądy Rejonowego, natomiast interwencje w dniach (...) listopada, (...) grudnia oraz (...) grudnia 2009 r. dotyczyły bójek i zakończyły się pobiciem klientów lokalu przez pracowników ochrony, a interwencja w dniu (...) sierpnia 2009 r. dotyczyła pokłucia nożem jednego z ochroniarzy. Zdaniem organu powyższe ustalenie wypełniły przesłanki określone w art. 18 ust. 10 pkt. 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, uzasadniające cofnięcie wydanych licencji. Odwołanie od powyższych decyzji wniosła "A" Sp. z.o.o. z siedzibą w L., reprezentowana przez radcę prawnego S. G., zarzucając im naruszenie art. 18 ust. 10 pkt. 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości oraz naruszenie art. 8, 10 oraz 77 § 1 kpa. Zdaniem skarżącego organ I instancji wadliwie przyjął, iż w sprawie istniał związek pomiędzy odnotowanymi przez Policję przypadkami zakłócenia porządku publicznego w pobliżu lokalu a dokonywaną w nim sprzedażą alkoholu. W dalszej części odwołań podkreślono, że związek pomiędzy sprzedażą alkoholu o zakłóceniami porządku publicznego musi mieć charakter adekwatnego związku przyczynowo – skutkowego, w szczególności potwierdzonego wyrokiem sądu. Zdaniem skarżącego w przedmiotowej spawie organ I instancji nie wykazał, aby związek powyższy zaistniał – nie wykazano aby osoby zakłócające porządek nabyły alkohol właśnie w lokalu. Podkreślono, że w okolicy funkcjonuje bardzo wiele podobnych punktów sprzedaży alkoholu oraz wskazano, że organy nie wykazały, aby osobami zgłaszającymi zakłócenia porządku publicznego nie byli pracownicy lub współpracownicy skarżącego. Dodatkowo podniesiono zarzut naruszenia zasad postępowania dowodowego określony w art. 77 § 1 kpa oraz zarzut niezapewnienia skarżącemu czynnego udziału w sprawie poprzez niezawiadomienie go o zebraniu materiału dowodowego w sprawie. Zdaniem skarżącego organ dopuścił się również naruszenia art. 8 kpa poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie realizujący zasady pogłębiania zaufania obywateli do państwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzjami z dnia (...) maja 2010 r. Nr: (...);(...) oraz (...) utrzymało w mocy zaskarżone decyzje Prezydenta Miasta P. z dnia (...) lutego 2010 r. W ich uzasadnieniu powtórzono dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie wskazano, że dokonane przez organ I instancji ustalenia uzasadniały wydanie decyzji cofających zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Skargi na powyższe rozstrzygnięcia wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu "A" Sp. z o.o. z siedzibą w L., reprezentowana przez radcę prawnego S. G. podtrzymując zarzuty zawarte w treści odwołania od decyzji organu I instancji. Dodatkowo w skardze podniesiono, że z przekazanych ustaleń Policji oraz z zebranych w sprawie dowodów nie wynika, aby w przypadkach, w których dochodziło do interwencji, osobami naruszającymi porządek publiczny były osoby spożywające alkohol w lokalu lub też osoby, które nabyły w nim alkohol. Wskazano również, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w treści swojego rozstrzygnięcia nie odniosło się do zarzutów zaprezentowanych w treści odwołania. W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o ich oddalenie. Skargi na powyższe decyzje zostały zarejestrowana w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu pod sygnaturami: II SA/Po 394/10, II SA/Po 395/10 oraz II SA/Po 396/10. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 08 lipca 2010 r. sprawy o sygnaturach II SA/Po 394/10, II SA/Po 395/10 oraz II SA/Po 396/10 zostały połączone do łącznego rozpoznania i były prowadzone dalej pod sygnaturą II SA/Po 394/10. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia rozważenia prawidłowości rozstrzygnięć Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującego w mocy rozstrzygnięć Prezydenta Miasta P. w przedmiocie cofnięcia przedsiębiorstwu "A" Sp. z.o.o z siedzibą w L. zezwoleń na podawanie napojów alkoholowych w lokalu pod adresem (...) w P. Podstawą prawną decyzji Prezydenta, a następnie organu odwoławczego był przepis art. 18 ust. 10 pkt 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, który stanowi, iż zezwolenie na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych organ zezwalający cofa w przypadku powtarzającego się co najmniej dwukrotnie w okresie 6 miesięcy, w miejscu sprzedaży lub najbliższej okolicy, zakłócania porządku publicznego w związku ze sprzedażą napojów alkoholowych przez dany punkt sprzedaży, gdy prowadzący ten punkt nie powiadamia organów powołanych do ochrony porządku publicznego. Przepis powyższy formułuje spoczywający na przedsiębiorcy obowiązek zorganizowania sprzedaży alkoholu w taki sposób, by klienci zachowaniem swoim nie naruszali przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Równocześnie analiza art. 18 ust. 10 pkt 3 cyt. ustawy, wskazuje, że organ może cofnąć przedsiębiorcy udzielone mu wcześniej zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych wyłącznie w sytuacji, gdy zostaną spełnione łącznie wszystkie przesłanki w nim wymienione, a więc: określone w tym przepisie zachowania muszą się powtarzać co najmniej dwukrotnie w ciągu 6 miesięcy; zakłócanie porządku publicznego musi zajść w miejscu sprzedaży lub w najbliższej okolicy, a także być związane ze "sprzedażą napojów alkoholowych przez dany punkt sprzedaży". Jednocześnie należy wyraźnie podkreślić, iż podstawa do cofnięcia zezwolenia może powstać wyłącznie wtedy, gdy przedsiębiorca prowadzący dany punkt sprzedaży napojów alkoholowych nie powiadamia organów powołanych do ochrony porządku publicznego o wskazanych wyżej zakłóceniach. Zdaniem Sądu wskazany przez ustawodawcę związek przyczynowy pomiędzy zakłócaniem porządku publicznego a sprzedażą napojów alkoholowych przez daną placówkę handlową winien być normalny (typowy), zaś pojęcie owych "powtarzających się zakłóceń porządku publicznego" nie musi być utożsamiane z czynami opisanymi w art. 51 Kodeksu wykroczeń, a zwłaszcza fakty takich zakłóceń nie muszą być ustalone orzeczeniami organów wymiaru sprawiedliwości (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 2155/09, dostępny na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zebrany w sprawie materiał dowodowy winien natomiast w sposób jednoznaczny i prawidłowy wskazywać, iż co najmniej w dwóch przypadkach, w okresie 6 miesięcy, doszło do zakłócenia porządku publicznego w związku ze sprzedażą napojów alkoholowych przez ten dany punkt, a osobą powiadamiającą o naruszeniach nie był przedsiębiorca posiadający zezwolenie. Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, że zarówno Prezydent Miasta P., jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozstrzygające przedmiotową sprawę, błędnie uznały, że w sprawie zaistniały obie przesłanki określone w art. art. 18 ust. 10 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, bez dostatecznego wyjaśnienia okoliczności sprawy. Zebrany materiał dowodowy w niniejszej sprawie, sprowadza się przede wszystkim do dwóch pism Komisariatu Policji z dnia (...) listopada 2009 r., znak (...), oraz z dnia (...) stycznia 2010 r., nr znak (...). Pierwsze z tych pism stanowi ogólną informację, że w lokalu "A" na ul. (...), róg ulicy (...) w P., w okresie od lipca do listopada 2009 doszło do 11 interwencji z uwagi na zakłócenia ciszy nocnej przez ten klub. Drugie z wymienionych pism zawiera szczegółowy wykaz 14 interwencji w tym lokalu w okresie od sierpnia do grudnia 2009 r., wśród których 6 dotyczyło zakłócenia ciszy nocnej z uwagi na głośną muzykę w klubie, jedna interwencji związana była ze stwierdzeniem "głośnej imprezy" w tym lokalu, a dwie z "zakłóceniem ciszy nocnej przez lokal" bez żadnej bliższej informacji, na czym to zakłócenie ciszy nocnej miało polegać (np. głośna muzyka lub głośne krzyki czy śpiewy osób pozostających po wpływem alkoholu). Jedna interwencja dotyczyła bójki, której jednak ostatecznie nie potwierdzono; jedna zaś dotyczyła kłótni z selekcjonerem klubu i skończyła się pokłuciem ochroniarza klubu w innym lokalu (pub "B"). Pozostałe interwencje były związane z pobiciem klientów pubu przez jego ochroniarzy. Wszystkie, wymienione powyżej interwencje, niewątpliwie polegały na zakłóceniu porządku publicznego, jednakże z przedstawionego wykazu nie wynika na jakiej podstawie przesądzono, że pomiędzy odnotowanymi przez Policję przypadkami zakłócenia porządku w pobliżu lokalu, a sprzedażą w tym lokalu alkoholu istniał związek przyczynowy. Nie wiadomo nawet – bowiem bliżej tego nie ustalono, czy osoby dopuszczające się tych zakłóceń były pod wpływem alkoholu. Wprawdzie w piśmie z dnia (...) stycznia 2010 r. zawarto stwierdzenie, że "z wnikliwej analizy zebranych w trakcie prowadzenia powyższych spraw materiałów wynika, że przynajmniej w dwóch przypadkach uczestnikami zakłóceń porządku publicznego były osoby spożywające alkohol sprzedawany w lokalu "A"", niemniej jednak nie wskazano nawet, których, spośród wymienionych w piśmie z dnia (...) stycznia 2010 r., interwencji, stwierdzenie to dotyczy, nie mówiąc już o bliższym określeniu materiałów (dowodów), których analiza pozwoliłaby na dokonanie ustaleń, że zakłóceń dopuściły się osoby spożywające alkohol w lokalu "A". Rozstrzygając przedmiotową sprawę organy zobowiązane były wykazać, jakie konkretne naruszenia uzasadniały nałożenie sankcji, o jakiej mowa w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Tym samym organy administracji winny wyjaśnić w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego, które naruszenia porządku publicznego, spełniały warunku określone w treści 18 ust. 10 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Podkreślenia wymaga, że zasady postępowania administracyjnego, a w szczególności dyspozycja art. 107 § 3 kpa, nakazuje, aby w treści decyzji znalazły odzwierciedlenie fakty, które organ w świetle materiału dowodowego, uznał za udowodnione. Tymczasem w kwestionowanych decyzjach nie wykazano, aby naruszenia, które opisano w piśmie Komisariatu Policji z dnia (...) stycznia 2010 r., były następstwem sprzedaży napojów alkoholowych przez lokal "A". Trafnie podnosi bowiem skarżąca, że analiza decyzji organu I instancji nie pozwala na uznanie, że w sprawie zaistniał adekwatny związek przyczynowo – skutkowy pomiędzy sprzedażą alkoholu o zakłóceniami porządku publicznego. O ile poza sporem pozostaje okoliczność, że w okresie od sierpnia do grudnia 2009 r. w okolicach klubu doszło do naruszenia porządku publicznego, o tyle nie uprawdopodobniono by naruszenia powyższe miały związek z dokonywaną przez klub sprzedażą alkoholu. W tym miejscu niezbędne jest podkreślenie, że samo stwierdzenie, iż działalność lokalu jest szczególnie uciążliwa z uwagi na powstały hałas, a co za tym idzie, naruszenie ciszy nocnej, nie może prowadzić do odebrania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Podstawą dla zastosowania tej sankcji nie mogą być również stwierdzone fakty pobicia klientów lub bójki. Zezwolenie może być bowiem odebrane tylko w przypadku stwierdzenia zakłócanie porządku publicznego będącego następstwem sprzedaży napojów alkoholowych przez dany punkt sprzedaży. Istnienie takiego związku przyczynowo – skutkowego w niniejszym przypadku nie wykazano. Nie oznacza to jednakże, że właściwe organy nie są uprawnione do podjęcia innych działań służących ograniczeniu uciążliwości związanych z działalnością lokalu dotyczących norm immisji lub też odpowiedzialności karnej związanej z naruszeniem porządku publicznego. Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że organy administracji publicznej w ramach prowadzonego postępowania nie dokonały dostatecznych ustaleń, czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 18 ust. 10 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi uzasadniające cofnięcie "A" Sp. z.o.o. z siedzibą w L. zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, czym naruszyły nie tylko przepis18 ust. 10 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi lecz również naruszyły art. 7, art. 10, art. 77 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzje Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz poprzedzające je decyzje Prezydent Miasta P. z dnia (...) lutego 2010 r. Ponownie rozpoznając sprawę organy zobowiązane są do rozważenia, czy naruszenia porządku publicznego w okresie od sierpnia do grudnia 2009 r. miały związek z prowadzoną przez lokal "A" sprzedażą napojów alkoholowych oraz czy osobami informującymi o zaistniałych naruszeniach nie były osoby związane z przedsiębiorcą. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na mocy art. 152 powyższej ustawy. /-/ J. Szaniecka /-/ M. Kwiecińska /-/ J. Zieliński