II SA/Po 415/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-04-26
Skład orzekający: Paweł Miładowski, Ewa Makosz-Frymus, Joanna Wierchowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nieważność decyzji o nadaniu stopnia awansu zawodowego nauczyciela może zostać utrzymana w mocy, jeśli jej uzasadnienie jest wadliwe i nie odnosi się do zarzutów strony?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego jest wadliwa, jeśli jej uzasadnienie nie zawiera elementów faktycznych i prawnych, nie odnosi się do podniesionych w odwołaniu zarzutów ani nie wyjaśnia podstaw faktycznych rozstrzygnięcia. Takie uchybienia proceduralne, niezależnie od merytorycznej zasadności sprawy, skutkują koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o nadaniu W.S. stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego z powodu braku przygotowania merytorycznego do nauczania w szkole specjalnej. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na brak kwalifikacji skarżącego. Skarżący wniósł skargę, podnosząc zarzuty dotyczące stosowania prawa materialnego i uzupełniania wykształcenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje z uwagi na istotne uchybienia proceduralne.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Kuratora Oświaty oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. Zasądzono od Kuratora Oświaty na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania. Orzeczono, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Paweł Miładowski ( spr ) Sędziowie sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus del.sędzia WSA Joanna Wierchowicz Protokolant referent - stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2005 r sprawy ze skargi W.S. na decyzję Kuratora Oświaty z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nadania stopnia awansu zawodowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] nr [...], 2. zasądza od Kuratora Oświaty na rzecz skarżącego W.S. kwotę 255 ( dwieście pięćdziesiąt pięć ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. określa , że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ J.Wierchowicz /-/ P.Miładowski /-/ E.Makosz-Frymus JFS
Decyzją nr [...] z dnia [...] Prezydent Miasta P. stwierdził nieważność decyzji o nadaniu W.S. stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego nr [...] z dnia [...] wydanej przez Dyrektora Zasadniczej Szkoły Zawodowej Specjalnej w P. W uzasadnieniu wskazał, że W.S nie posiada merytorycznego przygotowania do nauczania w szkole specjalnej (brak oligofrenopedagogiki) w związku z czym jako nauczyciel był zatrudniony w szkole specjalnej nie mając odpowiednich kwalifikacji.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł W.S. Odwołujący wskazał, że rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne nastąpiło w oparciu o przepisy prawa materialnego, które nie obowiązywały w chwili orzekania o nadaniu W.S. stopnia awansu zawodowego. Tymczasem w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, decyzja ta oceniana jest według przepisów prawa materialnego obowiązującego w dniu wydania decyzji będącej przedmiotem postępowania w sprawie o stwierdzenie jej nieważności.
Nadto w odwołaniu wskazywano, że wobec wprowadzenia dla nauczycieli podwyższonych wymagań kwalifikacyjnych W.S. podjął starania o uzupełnienie wykształcenia oraz podjął kurs kwalifikacyjny z zakresu oligofrenopedagogiki.
Reasumując zdaniem W.S. brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji nadającej mu stopień awansu zawodowego bo rozstrzygnięcie to nie było pozbawione podstawy prawnej, a przy tym decyzja ta nie była wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Rozpatrując odwołanie Kurator Oświaty decyzją nr [...] z dnia [...] powołując jako podstawę art. 9b ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982r. karta Nauczyciela i art. 138 §1 pkt 2 kpa, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu stwierdził, że W.S. nie posiadał kwalifikacji w dniu 6 kwietnia 2000r. i nie spełniał warunków zawartych w art. 7 ust.3 ustawy z dnia 13 lutego 2000r.-Karta Nauczyciela oraz Rozporządzenia MEN z dnia 10 października 1991r. Dz. U. Nr 98 poz. 433 w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli nie mających wyższego wykształcenia.
Decyzję Kuratora Oświaty w P. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego W.S. podnosząc zarzuty powołane już wcześniej w odwołaniu.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Skargę wniesiono pod rządami ustawy z dnia 11.5.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. W międzyczasie doszło do reformy sądownictwa administracyjnego. W myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. nr 153 poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje:
Skarga jest zasadna, jednakże o uchyleniu orzeczenia Kuratora Oświaty w P zadecydowały przede wszystkim względy proceduralne, które Sąd Administracyjny wziął pod uwagę z urzędu nie będąc, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,poz. 1270), związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co w praktyce oznacza, że Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego niezależnie od zarzutów czy jakości przytoczonej w skardze argumentacji. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że orzeczenia obu instancji wydane zostały z oczywistym naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego – art. 107 § 3, art. 77§1 i art. 7 kpa.
Decyzja II instancji jest podwójnie wadliwa:
- po pierwsze w komparycji decyzji jako przedmiot zaskarżenia Kurator Oświaty wskazał jako zaskarżoną decyzję- akt nadania stopnia awansu zawodowego z dnia [...] wydaną przez Prezydenta Miasta P., podczas gdy przedmiotem orzeczenia Prezydenta Miasta P. było stwierdzenie nieważności decyzji dyrektora Zespołu Szkół Zawodowych Specjalnych w P. W części zaś rozstrzygającej decyzji utrzymał w mocy decyzję I instancji. Jest to rozstrzygnięcie nie związane z przedmiotem wskazanym w decyzji,
-po drugie uzasadnienie decyzji, wbrew art. 107 § 3 kpa, nie zawiera ani uzasadnienia faktycznego ani prawnego - ograniczone zostało do ogólnikowego powołania niektórych tylko przepisów prawnych nie wyjaśniając ich znaczenia (również nieprawidłowo wskazując art. 1 zamiast ustępu 1 art. 9b Karty nauczyciela) bez merytorycznego uzasadnienia, z którego wynikałoby, na czym Kurator oparł twierdzenie, że skarżąca nie posiada kwalifikacji niezbędnych do nauczania w szkole specjalnej, czyli dlaczego nie spełnia przesłanek z art. 7 ust 6 ustawy z dnia 18 lutego 2000r. o zmianie karty nauczyciel oraz paragrafu 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 10 października 1991r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli nie mających wyższego wykształcenia (Dz. U. Nr 98, poz. 433 z późn. zm.). Organ II instancji nawet ogólnie nie wskazał jakie wykształcenie ma skarżący . Podobnie uczynił organ I instancji. W wyniku kontroli instancyjnej Kurator jako organ II instancji winien był skorygować błędy popełnione przez organ I instancji, a tymczasem je powielił.
Przede wszystkim z obrazą przepisów procedowania administracyjnego organ odwoławczy nie odniósł się do żadnego ze wskazanych w odwołaniu zarzutów. Należy zatem w ślad za ustalonym orzecznictwem przyjąć iż uzasadnienie orzeczenia nie wskazując faktów i dowodów, na których oparł się przy wydawaniu decyzji ani nie odnosząc się do podniesionych przez stronę zarzutów jest wadliwe i nie daje Sądowi Administracyjnemu możliwości dokonania skutecznej oceny poprawności merytorycznej kwestionowanego rozstrzygnięcia ( por. np. wyroki NSA w sprawach IV SA 274/97, III SA 1756/99, III SA 589/98, I SA/Gd 1651/96, I SA/Lu 21/98 ). Zgodnie z art.107 § 1 kpa uzasadnienie decyzji stanowi jego integralną część. Uzasadnienie, które nie odpowiada wymogom określonym w art.107 § 3 kpa stanowi o wadliwości całego aktu. Skoro zarówno rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jak i instancji odwoławczej zawierały w/w braki proceduralne w stopniu istotnie wpływającym na rozstrzygnięcie, to takie uchybienie skutkuje z mocy art.145 § 1 pkt 1 lit.c oraz art.135 i arrt.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,poz. 1270) konieczność uchylenia ich i orzeczeniem jak w sentencji.
W związku z uwzględnieniem skargi należało na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić powołane wyżej uwagi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dotyczące uchybień popełnionych w trakcie postępowania administracyjnego.
/-/ J.Wierchowicz /-/ P.Miładowski /-/ E.Makosz-Frymus
jfs
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło