II SA/Po 451/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 lipca 2015r. sprawy ze skargi P. H. i D. H. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terenu do wniesienia odwołania postanawia odmówić wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2014r. /-/ E. Brychcy Skarżący P. H. i D. H. reprezentowani przez adw. M. D. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2015r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2014r. nakazującej inwestorowi rozbiórkę ogrodzenia nieruchomości przy ul. Z. w P. W dniu 29 czerwca 2015r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przekazał do Sądu wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji z [...] grudnia 2014r. do dnia wydania przez Sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Skarżący argumentowali, że wykonanie przedmiotowej decyzji wiązałoby się ze spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków wskazanych w orzecznictwie jako przesłankę wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu administracyjnego. Decyzja organu I instancji nakazuje bowiem rozbiórkę ogrodzenia nieruchomości we frontowej i lewej części posesji, co wiąże się ze znacznymi kosztami, a także istotną i trudną do odtworzenia zmianą infrastruktury znajdującej się na posesji. Wstrzymanie wykonania postanowienia w niniejszym stanie sprawy koresponduje z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej i nie narazi strony na niepotrzebne koszty związane z rozbiórką ogrodzenia nieruchomości, zwłaszcza przy korzystnym dla skarżących rozstrzygnięciu sprawy przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Powyższy wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm. - oznaczanej dalej jako "p.p.s.a.") po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Wniosek o wstrzymanie wykonania złożony w niniejszej sprawie przez skarżących nie obejmuje zaskarżonego postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, lecz jedynie decyzję organu I instancji wydaną w przedmiocie nakazu rozbiórki. Powołany wyżej art. 61 § 3 p.p.s.a in fine zezwala sądowi administracyjnemu na wstrzymanie wykonania "aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy". Rozpoznając wniosek należy w pierwszej kolejności odpowiedzieć na pytanie, czy decyzja organu I instancji jest aktem wydanym w granicach tej samej sprawy sądowoadministracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się na temat pojęcia "granice sprawy", użytego w powołanym przepisie, między innymi w postanowieniu z dnia 15 kwietnia 2014 r. (sygn. akt II OZ 359/14, LEX nr 1461935) wskazując: "Kluczowe dla zakresu stosowania przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. ma znaczenie jakie przyjmie się dla pojęcia "sprawy", w granicach której sąd może wstrzymać wykonanie aktu bądź czynności. Należy przyjąć, że ustawodawca odsyła do sprawy w jej znaczeniu materialnoprawnym i jej tożsamość wyznaczają elementy wyznaczające tożsamość skonkretyzowanego w decyzji administracyjnej stosunku prawnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw - prawnej i faktycznej". W ocenie Sądu w niniejszej sprawie taka tożsamość spraw nie zachodzi. Przedmiotem skargi jest postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a zatem rozpoznając skargę należy badać wyłącznie przesłanki przywrócenia terminu na gruncie k.p.a. Wydając wyrok w tej sprawie Sąd nie byłby władny kontrolować decyzji organu I instancji w zakresie przesłanek orzeczonego nakazu rozbiórki. Tego rodzaju kontrola, a więc również wstrzymanie wykonania nakazu rozbiórki orzeczonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego leży poza granicami sprawy. Na takim też stanowisku stanął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 czerwca 2012 r. (sygn. akt II FZ 441/12, LEX nr 1170772) stwierdzając: "W świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. wstrzymane może być wykonanie tylko takich aktów administracyjnych, które zostały wydane w granicach danej sprawy rozumianej w kontekście art. 134 § 1 p.p.s.a,. jako sprawa w znaczeniu materialnym. Tym samym w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania nie jest możliwe wnioskowanie o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego, od którego strona skarżąca nie wniosła odwołania w ustawowo przewidzianym terminie, bowiem nie zachodzi tożsamość przedmiotowo tych dwóch postępowań, a tym samym są to dwie różne sprawy w znaczeniu materialnym". Wobec powyższego, kwestia nakazu rozbiórki oraz kwestia przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, nie zachowują tożsamości w zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia. W zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy nie odnosił się do kwestii zasadności nałożonego na skarżących obowiązku, bowiem stwierdził, że brak jest podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Brak jest zatem tożsamości sprawy w jej znaczeniu materialnym, co uzasadnia stwierdzenie, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2014 r. nie może być przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania w przedmiotowym postępowaniu. Przyjęcie koncepcji dopuszczalności zbadania przez sąd administracyjny zarzutów skarżących dotyczących decyzji organu I instancji, rozstrzygającej sprawę "materialną", byłoby równoznaczne z zaakceptowaniem obejścia rygorów prawnych wynikających z art. 52 p.p.s.a. statuujących konieczność wyczerpania toku instancji przed wniesieniem skargi. Mając powyższe na uwadze, Sąd nie dokonał dalszej merytorycznej oceny przesłanek wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji. W tym stanie rzeczy, wobec braku możliwości wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji nakazującej rozbiórkę spornego ogrodzenia, Sąd na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu. /-/ E. Brychcy