II SA/Po 47/07
WyrokWSA w Poznaniu2007-04-17
Skład orzekający: Andrzej Zieliński, Aleksandra Łaskarzewska, Wiesława Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ugoda administracyjna zawarta między współwłaścicielami nieruchomości, która obejmuje rozbiórkę istniejącej zabudowy tarasu i budowę w jej miejsce ogrodu zimowego, może być uznana za zgodę współwłaścicielki na wykonanie robót budowlanych w rozumieniu art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, jeśli zgoda ta była warunkowa i terminowa, a warunek (rozbiórka) nie został spełniony w terminie?Ratio decidendi
Ugoda administracyjna, która zawiera warunkową i terminową zgodę współwłaścicielki na przebudowę tarasu, nie może być uznana za wystarczającą zgodę na wykonanie robót budowlanych w rozumieniu art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, jeśli zgoda ta była uzależniona od spełnienia warunku (rozbiórki samowolnie wykonanej zabudowy tarasu) w określonym terminie, a warunek ten nie został spełniony. Brak wymaganej zgody wszystkich współwłaścicieli na czynności przekraczające zwykły zarząd nieruchomością stanowi podstawę do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K.P. na decyzję Wojewody odmawiającą udzielenia pozwolenia na przebudowę tarasu w celu utworzenia ogrodu zimowego. Wcześniejsze postępowanie zostało zakończone wyrokiem WSA w Poznaniu, który uchylił decyzję o odmowie pozwolenia. Organ I instancji wydał pozwolenie na budowę, jednak Wojewoda uchylił tę decyzję, wskazując na brak zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości na planowane roboty budowlane, co stanowiło naruszenie art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego. Skarżący twierdził, że zgodę współwłaścicielki T.M. zastępuje ugoda administracyjna.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2007r. przy udziale sprawy ze skargi K.P. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę; oddala skargę /-/W. Batorowicz /-/A. Zieliński /-/A. Łaskarzewska
Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] r. Nr [...], po ponownym rozpatrzeniu wniosku o pozwolenie na budowę z dnia [...] r. w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 marca 2006r. (sygn. akt II SA/Po 324/05) oraz w związku z decyzją Wojewody z dnia [...] r. uchylającą zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę obejmującą przebudowę zabudowy tarasu w budynku usytuowanym na terenie nieruchomości przy ul. [...] w P. i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, zatwierdził projekt budowlany i udzielił J. i K. P. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych obejmujących przebudowę lekką konstrukcji tarasu od strony ogrodu (poziom I pietra) na cele ogrodu zimowego (po rozbiórce istniejącej zabudowy tarasu) w budynku mieszkalnym jednorodzinnym przy ul. [...] w P.
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że decyzja zgodna jest z wnioskiem inwestora, a projekt - z decyzją z [...] r. nr [...] znak: [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Ponadto przedmiotowa inwestycja została pozytywnie zaopiniowana przez Miejskiego Konserwatora Zabytków, zaś inwestor złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła T.M., podnosząc, iż jako współwłaścicielka przedmiotowej nieruchomości, nie wyraziła zgody na zabudowanie tarasu lekką konstrukcją od strony ogrodu na poziomie I piętra.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję w całości i odmówił udzielenia J. i K. P. pozwolenia na budowę obejmującego przebudowę lekką konstrukcji, tarasu od strony ogrodu (poziom I piętra) na cele ogrodu zimowego (po rozbiórce istniejącej zabudowy tarasu) w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w P. Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazano, że organy orzekające w niniejszej sprawie związane były oceną prawną wyrażoną w wyroku Sądu z dnia 7 marca 2006r. (sygn. akt II SA/Po 324/05). Jak wskazał organ II instancji w wyroku tym Sąd ustalił, że postępowanie z wniosku inwestora o wydanie pozwolenia na budowę nie dotyczy samowolnie zrealizowanej nadbudowy tarasu, ponieważ postępowanie to zostało zakończone ugodą administracyjną z dnia [...] r. Z tego powodu nie wystąpiły podstawy do umorzenia postępowania dotyczącego przeprowadzenia procedury o wydanie pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto miedzy innymi złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Nieruchomość przy ul. [...] stanowi przedmiot współwłasności i z tego powodu zaszła konieczność – na podstawie art. 199 kodeksu cywilnego – uzyskania przez inwestorów zgody wszystkich współwłaścicieli na wykonanie planowanych robót. Państwo P. nie uzyskali zgody współwłaścicielki, przez co nie spełnili wymogu wynikającego z przepisu art. 32 ust. 4 pkt 2 prawa budowlanego.
Skargę na powyższą decyzję wniósł K. P. Skarżący podniósł, że zgodę współwłaścicielki przedmiotowej nieruchomości pani T.M. stanowi ugoda zawarta w dniu [...] r. zatwierdzona następnie postanowieniem Wojewody z dnia [...] r. Ugoda ta obejmuje rozbiórkę istniejącej zabudowy tarasu na piętrze wykonanej w latach 80-tych przez poprzedniego właściciela oraz budowę w to miejsce ogrodu zimowego o lekkiej konstrukcji. Ze względów technicznych istnieje konieczność połączenia rozbiórki z równoczesną nową zabudową, gdyż pomiędzy tarasem, a pokojem brak ściany. Zatem rozbiórka starej zabudowy wymaga jak najszybszego wykonania nowej zabudowy, aby nie pozostawić otwartej przestrzeni pomiędzy tarasem, a pokojem. W ocenie skarżącego decyzja Wojewody został wydana z rażącym naruszeniem art. 107 § 3 kpa, bowiem nieuznanie ugody za zgodę na wykonanie przedmiotowych robót nie zostało uzasadnione.
Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, że w postępowaniu przeprowadzonym zgodnie z oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w wyroku Sądu z 7 marca 2006r. ustalono, że inwestorzy nie wykazali prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ponadto zdaniem organu nietrafny jest zarzut naruszenia art. 107 § 3 kpa albowiem zaskarżona decyzja zawiera wskazanie faktów, które uznano za udowodnione oraz przyczyn, z powodu, których odmówiono mocy dowodowej innym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadna.
Bezsprzeczne jest, iż wykonanie przedmiotowych robót polegających na przebudowie lekkiej konstrukcji tarasu na cele ogrodu zimowego w budynku mieszkalnym wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
Zgodnie z art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (j. t. Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto:
- złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz
- złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Odnosząc się pierwszej z przesłanek wskazać należy, że inwestorzy – K. i J. P. złożyli wniosek o pozwolenie na budowę w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy. W decyzji z dnia [...] r. Prezydent Miasta ustalił okres jej ważności do 30 grudnia [...] r., wniosek o pozwolenie na budowę złożony został zaś w dniu 14 lipca [...] r.
Biorąc pod uwagę drugą z wymienionych przesłanek wyjaśnić należy kto - w myśl przepisów prawa budowlanego - legitymuje się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego do kręgu osób upoważnionych należy każdy kto wykaże tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych.
W niniejszej sprawie budynek, w którym zaplanowano przebudowę, jest przedmiotem współwłasności K. i J. P. oraz T.M. Przedmiotowa inwestycja polegająca na przebudowie konstrukcji tarasu jako czynność przekraczająca zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną wymaga zgodnie z art. 199 Kodeksu cywilnego zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości. Jak wynika z art. 201 kc jedynie do czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli. Czynnościami zwykłego zarządu są wszelkie czynności zachowawcze, tzn. ukierunkowane na zachowanie rzeczy w stanie niepogorszonym, np. remont (Jędrzej Dessoulavy-Śliwiński [w:] Prawo budowlane. Komentarz pod red. prof. Z. Niewiadomskiego, Wyd. C. H. Beck, Warszawa 2006, s. 396). Tym samym przebudowy tarasu jako części obiektu budowlanego nie można zaliczyć do czynności zwykłego zarządu.
Konstatując wskazać należy, iż inwestor będący współwłaścicielem nieruchomości winien do wniosku o pozwolenie na wykonanie robót budowlanych przekraczających zakres zwykłego zarządu dołączyć zgodę pozostałych współwłaścicieli na wykonanie tychże robót. Niespełnienie tegoż warunku równoznaczne jest z odmową udzielenia pozwolenia na wykonanie robót. Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. W wyroku z dnia 9 listopada 2005r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "zakwestionowanie, przez chociażby jednego ze współwłaścicieli nieruchomości, złożonego przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w sytuacji kiedy zgoda na wykonanie robót budowlanych jest wymagana, wyklucza możliwość wydania przez organ budowlany decyzji pozwalającej na budowę" (sygn. II OSK 179/05, ONSAiWSA 2006/3/88).
Przechodząc do istoty sprawy stwierdzić należy, iż w zaskarżonej decyzji trafnie uznano, że inwestorzy nie wylegitymowali się zgodą współwłaścicielki nieruchomości – T.M. na wykonanie przedmiotowych robót, a tym samym nie wypełnili przesłanki z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego. Potwierdzeniem braku zgody T.M. na przebudowę tarasu jest wniesione przez nią odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r. Nr [...] znak: [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę.
W ocenie Sądu nie można przyjąć twierdzenia skarżącego, że zgodę T.M. na realizację inwestycji zastępuje ugoda administracyjna z dnia [...] r. zawarta pomiędzy współwłaścicielami nieruchomości przy ul. [...] w P. zatwierdzona następnie postanowieniem Wojewody z dnia [...] r. (Nr [...]). Z sentencji powołanego postanowienia wynika, że J. P. w ramach ugody zobowiązała się do dokonania rozbiórki samowolnie wykonanej zabudowy tarasu przez poprzedniego współwłaściciela, a T.M. wyraziła zgodę na zabudowanie tego tarasu lekką konstrukcją budowlaną, tworzoną tzw. "ogród zimowy" w terminie do [...]r. Z powyższego wynika zatem, że zgoda T.M. (aktualnie T.M.) na przebudowę tarasu miała charakter warunkowy, zakładała bowiem rozbiórkę przez J. P. samowolnie wykonanej zabudowy tarasu do dnia [...]r. Skoro w przyjętym terminie nie doszło do wykonania rozbiórki, nie można uznać, iż w niniejszym postępowaniu toczącym się po upływie terminu ważności postanowień ugody, zachowuje ważność zgoda T.M. na przebudowę tarasu.
W związki z powyższym w zaskarżonej decyzji Wojewoda słusznie przyjął, iż brak zgody współwłaścicielki inwestorów na przebudowę tarasu stanowi niespełnienie wymogu określonego w art. 32 ust. 4 pkt Prawa budowlanego, a przez to jest podstawą do odmowy udzielenia pozwolenia na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych.
Zdaniem Sądu bezzasadny jest zarzut K.P. dotyczący rażącego naruszenia przez organ odwoławczy art. 107 § 3 kpa. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda wyjaśnił, że inwestorom należało odmówić pozwolenia na przebudowę tarasu albowiem nie uzyskali na wykonanie tych robót wymaganej zgody współwłaścicielki nieruchomości. Wskazał również podstawę prawną swego rozstrzygnięcia (art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego).
Mając na wglądzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
/-/W. Batorowicz /-/A. Zieliński /-/A. Łaskarzewska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło