II SA/Po 490/11
WyrokWSA w Poznaniu2012-01-17
Skład orzekający: Barbara Drzazga, Wiesława Batorowicz, Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dla lokalizacji stacji bazowej telefonii komórkowej, której moc nadajników wynosi 1905 W, a miejsca dostępne dla ludności nie znajdują się w odległości do 70 m od środka elektrycznego wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anten, wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dla lokalizacji stacji bazowej telefonii komórkowej o mocy nadajników 1905 W, gdzie miejsca dostępne dla ludności nie znajdują się w odległości do 70 m od środka elektrycznego wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anten, nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Analiza kwalifikacyjna przedłożona przez inwestora wykazała, że przedsięwzięcie nie spełnia kryteriów kwalifikujących je jako mogące znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z rozporządzeniem z 2004 r. Brak obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie pozbawia jednak skarżących ochrony prawnej, gdyż inwestor będzie zobowiązany do przestrzegania norm dotyczących pól elektromagnetycznych, a w przypadku obaw o negatywne oddziaływanie, mieszkańcy mogą żądać kontroli.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. K. i K. Kn. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy G. o lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej. Mieszkańcy sprzeciwiali się inwestycji, obawiając się negatywnego wpływu promieniowania elektromagnetycznego, zwłaszcza w kontekście istniejących już instalacji w pobliżu. Organy administracji uznały, że inwestycja nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co skarżący kwestionowali.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi E. K. i K. Kn. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2011 r. Nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego; oddala skargę
Decyzją z dnia [...] 2011 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] 2011 r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej P4 sp. z o.o. nr KAL 303 - obejmującej instalację stalowego masztu, anten i urządzeń radiowych posadowionych bezpośrednio na gruncie na nieruchomości położonej w G. oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...].
Powyższe decyzje wydano w następującym stanie faktycznym.
Pismem z dnia 8 maja 2009 r. A. sp. z o.o. wystąpiła o ustalenie lokalizacji celu publicznego obejmującego wyżej wskazaną inwestycję (k. 7 akt administracyjnych).
Wójt Gminy G. wezwał następnie inwestora o uzupełnienie dokumentacji, między innymi przez dostarczenie charakterystycznych parametrów technicznych inwestycji oraz danych dotyczących jej wpływu na środowisko (k. 8 akt administracyjnych).
Dnia 28 maja 2009 r. pełnomocnik A. sp. z o.o. uzupełnił wniosek (k. 15 akt administracyjnych). Przedłożył także opracowanie "Analiza kwalifikacyjna do wykonania raportu o oddziaływaniu na środowisko", w którego wnioskach stwierdzono, iż w związku z brakiem miejsc dostępnych dla ludności w osi wiązek głównych promieniowania i w odległości do 70 m od anten, inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i nie wymaga sporządzenia raportu (s. 8 opracowania).
W toku prowadzonego postępowania inwestycji sprzeciwiła się grupa mieszkańców Gminy G. W piśmie z dnia 29 czerwca 2009 r. mieszkańcy wskazali na szkodliwość promieniowania anten telefonii komórkowej podkreślając, że inwestycja znajdzie się w sąsiedztwie ich domostw (k. 25 akt administracyjnych).
Wnioskiem z dnia 10 września 2009 r. A. sp. z o.o. dokonała zmiany wniosku poprzez przesunięcie proponowanej lokalizacji stacji bazowej o odległość 200 m od zabudowań.
Pomimo to mieszkańcy Gminy podtrzymali dotychczasowy sprzeciw (k. 46 akt administracyjnych).
Decyzją z dnia [...] 2009 r. nr [...] Wójt Gminy G. ustalił warunki dla realizacji inwestycji. W wyniku odwołania E. K., K. K., R. G., D. Ż. i H. P. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. dnia [...] 2010 r. ([...]) uchyliło tę decyzję. Wskazało, że należy uzupełnić materiał sprawy o charakterystykę przedsięwzięcia, która pozwoli w sposób jednoznaczny ocenić czy konieczne jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Warunki lokalizacyjne dla inwestycji ponownie ustalono decyzją z dnia [...] 2010 r. nr [...], jednakże i to rozstrzygnięcie zostało uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. W decyzji z dnia [...] 2010 r. nr [...] organ odwoławczy podniósł, że postępowanie uzupełniono jedynie o mapę obrazującą zasięgi osi głównych wiązek promieniowania anten z zaznaczeniem usytuowania istniejącego masztu innego operatora. Uznał, że dokument ten jest niewystarczający do ustalenia oddziaływania urządzenia na środowisko, a także co oceny możliwości ewentualnej kumulacji oddziaływania anten.
Z uwagi na dotychczasowy przebieg postępowania pełnomocnik A. sp. z o.o. wraz z pismem z dnia 8 listopada 2010 r. przedłożył poszerzoną analizę kwalifikacyjną przedsięwzięcia do wykonania raportu o oddziaływaniu na środowisko, mapę z zaznaczeniem zasięgów o wartościach nie mniejszych niż dopuszczalne, plan sytuacyjny wieży oraz przekrój z zaznaczeniem jej charakterystycznych parametrów.
Pismem z dnia 17 grudnia 2010 r. Wójt Gminy G. wystąpił o przedstawienie przez inwestora badań z zakresu natężenia pola elektromagnetycznego na terenie planowanej inwestycji (k. 158 akt administracyjnych). A. sp. z o.o. odpowiedziała, iż nie ma technicznej możliwości przeprowadzenia takich badań, gdyż dokonuje się je dopiero po rozpoczęciu użytkowania stacji (k. 159 akt administracyjnych).
Decyzją z dnia [...]2011 r. nr [...] Wójt Gminy G., działając na podstawie art. 50 ust. 1, art. 53 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717, ze zm.), ustalił warunki lokalizacyjne dla wnioskowanego przedsięwzięcia. Określił sytuowanie stacji bazowej zgodnie z załącznikiem graficznym do decyzji i wskazał, że wysokość masztu powinna wynieść około 53 m. Następnie na podstawie przeprowadzonej analizy związanej z kwalifikacją przedsięwzięcia stwierdził, że dla przedstawionej konfiguracji anten sektorowych lokalizowana stacja nie zalicza się do przedsięwzięć, dla których jest wymagane lub może być wymagane sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko. Inwestycja nie jest zaliczana do przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227, ze zm.) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w toku postępowania właściciele sąsiednich działek sprzeciwili się inwestycji wnosząc obawy co do jej negatywnego oddziaływania. Nie podzielając tych obaw Wójt wskazał, że pomimo to w porozumieniu z inwestorem dokonano modyfikacji lokalizacji stacji na odległość o 200 m od zabudowań. Wskazując na przepisy szczególne wyjaśnił natomiast, iż zgodnie z § 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. ocenie podlegają "instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne z wyłączeniem radiolinii emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz w zależności od równoważnej mocy promieniowania izotropowego wyznaczonej dla pojedynczej anteny na kierunku głównej wiązki promieniowania tej anteny. Dla anten o mocy większej od 1000 W, a mniejszej od 2000 W - pod względem miejsc dostępnych dla ludności - analizie podlega odległość do 70 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej promieniowania anten. W konkluzji Wójt wskazał, że w związku z brakiem występowania na działce inwestycyjnej miejsc dostępnych dla ludności inwestycja nie jest zaliczana do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Odnosząc się do kwestii ewentualnych kumulacji oddziaływań organ wskazał, iż w odległości około 150 m od planowanej lokalizacji znajduje się istniejący maszt, na którym zainstalowane są anteny sieci komórkowych innego operatora, jednak zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. każda antena rozsiewcza rozpatrywana jest osobno i nie ma wpływu na wynik analizy kwalifikacyjnej innej anteny. Dodał też, że inwestor przedstawił szacunkowy sumaryczny rozkład pól wokół planowanej stacji A. i istniejącej stacji B. W związku z dużą odległością pomiędzy instalacjami strefy przekroczenia dopuszczalnych wartości pól poszczególnych instalacji nie nachodzą się w przestrzeni, nie następuje wzajemne oddziaływanie pomiędzy instalacjami powodujące kumulację promieniowania.
W odwołaniu E. K., K. K., R. G., D. Ż. i H. P. wnosząc o uchylenie decyzji wskazali, że nowa analiza kwalifikacyjna niczym nie różni się treścią od poprzednich. Dane tam zawarte są niewiarygodne i dotyczą tylko pojedynczej anteny. Zwrócili oni uwagę, że na znajdującym się w pobliżu maszcie znajduje się stacja internetowa z nadajnikiem działającym w trybie ciągłym. Tymczasem w toku postępowania, poza sporządzeniem odręcznych notatek, nie przeprowadzono niezależnych badań pól elektromagnetycznych. Skarżący wyrazili obawy związane z kumulacją oddziaływań już trzeciego z kolei urządzenia w najbliższej okolicy. Wskazali też, że organ zbagatelizował ich protesty i zupełnie nie uwzględnił faktu, jak liczna część mieszkańców Gminy wyraziła swój sprzeciw.
Utrzymując decyzję w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1964 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 153, poz. 1071, ze zm. - dalej: K.p.a.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wskazało, że inwestycja uzyskała pozytywne uzgodnienia. Na wezwanie organu inwestor przedłożył analizę kwalifikacyjną do wykonania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, z której wynikało, że w świetle rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a zatem nie jest konieczne uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Odnosząc się do zarzutu, że w sąsiedztwie znajduje się maszt telefonii innego operatora oraz maszt nadajnika na budynku byłej Spółdzielni [...], o których to urządzeniach nie wspomina przedłożona przez inwestora analiza kwalifikacyjna, Kolegium wskazało, iż maszt telefonii innego operatora znajduje się w odległości około 150 metrów od planowanej inwestycji jednak w świetle przepisów rozporządzenia każda antena rozsiewcza rozpatrywana jest osobno i w związku z tym istnienie innych anten nie ma wpływu na wynik analizy dotyczącej przedsięwzięcia. Równoważną moc promieniowania izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny i nie może być mowy o jego sumowaniu. Kolegium powołało się także na art. 56 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który stanowi iż w sytuacji, gdy zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi, nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. zaskarżyli E. K., K. K., R. G., D. Ż. i H. P. domagając się jej uchylenia. Podnieśli, że zgromadzone dowody nie zostały skrupulatnie rozpatrzone, a Kolegium nie wyegzekwowało wskazań zawartych w poprzednich rozstrzygnięciach nr [...]; [...]. W konkluzji zwrócili uwagę na fakt, iż ze względu na społeczny charakter sprawy oraz widoczne konflikty dotyczące inwestycji, wskazana jest ponowna analiza dowodów oraz dokumentacji technicznej zgromadzonej w aktach.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko. Podkreśliło, iż inwestycja nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdyż nie zalicza się do kategorii mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Okoliczność ta została potwierdzona przedłożoną przez inwestora analizą kwalifikacyjną. Skarżący w toku postępowania podnosili, że w pobliżu znajduje się maszt telefonii innego operatora - około 150 metrów oraz maszt nadajnika na budynku byłej Spółdzielni [...]. Jednakże w myśl rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. każda antena rozsiewcza rozpatrywana jest osobno, a zatem istnienie anteny innego operatora nie ma wpływu na ocenę przedsięwzięcia.
Skargi R. G., D. Ż. i H. P. zostały odrzucone postanowieniem z dnia 20 października 2011 r. z powodu nie uiszczenia należnego wpisu sądowego.
Pismem z dnia 12 stycznia 2012 r. uczestnik postępowania A. sp. z o.o. podzielił stanowisko Kolegium. Jego zdaniem inwestycja nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdyż nie zalicza się do kategorii mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Uznał za chybiony zarzut pominięcia przez organ zjawiska sumowania pól elektromagnetycznych pomiędzy poszczególnymi antenami stacji bazowej. Powołał się przy tym na publikację Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska, w której wskazano, że nie należy sumować równoważnej mocy promieniowanej izotropowo niezależnych anten wchodzących w skład tego samego lub różnych przedsięwzięć. Z treści rozporządzenia § 2 i 3 rozporządzenia kwalifikacyjnego z 2004 r. wynika bowiem, że równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się inna realizowana lub zrealizowana instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna. Zdaniem A. sp. z o.o. zarzut braku skrupulatnego rozpatrzenia materiału dowodowego jest całkowicie nieuprawniony. Ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego dla stacji bazowej nr [...] było przedmiotem rozpoznania przez Kolegium już trzykrotnie. Nie sposób zatem postawić zarzutu braku skrupulatności przy wydawaniu rozstrzygnięcia. Spółka dodała także, iż protesty mieszkańców obszarów sąsiadujących z inwestycjami telekomunikacyjnymi są zjawiskiem powszechnym i mają miejsce często przy okazji planowania inwestycji wiążących się choćby pośrednio z infrastrukturą techniczną. Ich przyczyną są niski stan wiedzy specjalistycznej z zakresu prowadzonej inwestycji oraz ich skutków i rzeczywistych zagrożeń z nich wynikających.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zasadniczy spór w tej sprawie koncentruje się wokół kwestii obowiązku uzyskania przez A. sp. z o.o. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla projektowanej inwestycji celu publicznego polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej A. sp. z o.o. nr [...] - obejmującej instalację stalowego masztu, anten i urządzeń radiowych posadowionych bezpośrednio na gruncie na nieruchomości położonej w G. oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...].
W ocenie Sądu należy podzielić stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz inwestora A. sp. z o.o., że inwestycja o charakterystyce technicznej określonej w decyzji i w miejscu wyznaczonym w załączniku graficznym nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz. 1227, ze zm.) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (nazywanych wspólnie "przedsięwzięciami mogącymi znacząco oddziaływać na środowisko"). W ramach postępowania poprzedzającego wydanie takiej decyzji przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia, która ma przede wszystkim na celu zweryfikowanie czy przedsięwzięcie nie będzie powodować negatywnego oddziaływania na środowisko.
Przeprowadzenie szczególnego rodzaju procedury, jaką jest procedura uzyskania środowiskowych uwarunkowań, jest kosztowne, stąd już w prawie unijnym (które ukształtowało polskie regulacje w tym zakresie) - dyrektywie 85/337/EWG z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne (Dz.Urz. UE L z 1985 r. Nr 175, str. 40) przyjęto, że jest ona wymagana tylko w odniesieniu do określonego katalogu inwestycji, zaliczonych przez prawodawcę do inwestycji "mogących znacząco oddziaływać na środowisko". W tym miejscu można nadmienić, że unijny prawodawca nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych dla przedsięwzięć stacji bazowych telefonii komórkowych (a ściślej ujmując - nie wymaga przeprowadzenia dla takich przedsięwzięć tzw. "oceny oddziaływania na środowisko", która poprzedza tą decyzję). W polskich przepisach zdecydowano jednak, że dla tego rodzaju instalacji - ze względu na ich położenie i parametry - uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może być konieczne (szerzej zob. J. Szuma, Stacje bazowe telefonii komórkowej jako przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, "Przegląd Prawa Ochrony Środowiska", 1/2011, s. 38).
Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że organ właściwy do wydania decyzji lokalizacji celu publicznego (albo o warunkach zabudowy) czy pozwolenia na budowę może uwarunkować wydanie zgody na lokalizację bądź realizację od przedłożenia przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach tylko w przypadkach, gdy taka inwestycja spełnia cechy "przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko".
Od 15 listopada 2010 r. przedsięwzięcia zaliczane do wyżej wskazanej kategorii są wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 213, poz. 1397). To rozporządzenie nie znajdzie jednak zastosowania w tej sprawie, gdyż zgodnie z § 4 do postępowań w sprawie decyzji, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe. Oznacza to, że o kwalifikacji przedsięwzięć, w przypadku których wystąpiono o decyzję na ich realizację albo lokalizację przed 15 listopada 2010 r., decydują przepisy poprzednio obowiązującego rozporządzenia.
Według rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. z 2004 r. Nr 257, poz. 2573), które znajdzie zastosowanie w tej sprawie (wniosek o lokalizację celu publicznego złożono 12 maja 2009 r. - zob. k. 7 akt administracyjnych):
1. "sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wymagają" (według aktualnego nazewnictwa tą kategorię przedsięwzięć określa się "przedsięwzięciami mogącymi zawsze znacząco oddziaływać na środowisko" - zob. art. 173 ust. 2 pkt 1 ustawy z 2008 r.) między innymi instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż 2.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny;
2. "sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko mogą wymagać" (według nazewnictwa ustawy z 2008 r. są to "przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko" - zob. art. 173 ust. 2 pkt 2 ustawy) między innymi instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, niewymienione w § 2 ust. 1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż 1.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 70 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny (§ 3 pkt 8 lit. d rozporządzenia z 2004 r.).
Moc nadajników stacji bazowej lokalizowanej przez A. sp. z o.o. wynosi 1905 W, co oznacza, że może być ona ewentualnie zaliczona do kategorii mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli ustalone zostanie, że miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 70 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania anten urządzenia.
W ocenie Sądu w świetle dokumentacji przedłożonej przez inwestora, znajdującej się zwłaszcza na kartach 127-129 akt administracyjnych, która stanowiła następnie podstawę do sporządzenia załącznika graficznego, będącego integralną częścią decyzji z dnia [...] 2011 r. nr [...], nie może budzić wątpliwości, iż projektowana stacja bazowa nie spełnia kryteriów do nałożenia na inwestora obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Stacja ta znajduje się bowiem na terenie niezabudowanym, co powoduje, że obszary wzdłuż osi głównych wiązek promieniowania anten nie będą przebiegały przez miejsca dostępne dla ludzi (wyraźnie widać to na karcie 129). Co więcej, wiązki mocy promieniowanej izotropowo w odległości 70 m od środka elektrycznego anten nie będą znajdowały się także nad zabudowaniami, co powoduje, że w tej sprawie nie zaistnieje podnoszony niekiedy w orzecznictwie i doktrynie problem związany z ustaleniem istnienia miejsc dostępnych dla ludzi w obszarze "wzdłuż" osi głównej wiązki promieniowania (zob. wyrok z dnia 2 marca 2011 r. sygn. akt II SA/Po 785/10, wyrok z dnia 4 sierpnia 2010 r. sygn. akt II SA/Bd 446/10, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl oraz powołane wyżej opracowanie J. Szumy, s. 17-21). Z kolei rysunek techniczny na karcie 127 akt administracyjnych, odczytywany łącznie z parametrami anten (zawartymi w decyzji - zob. tabela) upewnia, że obszar wzdłuż osi głównej wiązki anten AS22, które w odróżnieniu od pozostałych podlegają nachyleniu o 10º - nawet przy uwzględnieniu szerokości wiązki w płaszczyźnie wertykalnej (7,7º) - znajdzie się z całą pewnością wysoko ponad powierzchnią ziemi i nie przetnie miejsc dostępnych dla ludzi (zob. wyroki z dnia 18 listopada 2010 r. o sygn. akt II OSK 602/09, z dnia 6 października 2009 r. o sygn. akt II OSK 1426/09 oraz z dnia 8 czerwca 2010 r. o sygn. akt II OSK 925/09 - publ. orzeczenia.nsa.gov.pl).
Treść przepisów regulujących kryteria kwalifikacji przedsięwzięcia jako "mogącego znacząco oddziaływać na środowisko" nie pozwala też na uwzględnienie zarzutu skargi dotyczącego ewentualnej możliwości kumulowania się oddziaływań anten. Rację ma Kolegium, że kryterium przyjęte w rozporządzeniu z 2004 r. - gdzie wskazuje się na występowanie miejsc dostępnych dla ludzi w określonej odległości i relacji od środka elektrycznego "pojedynczej anteny" - nie pozwala na sumowanie parametrów kwalifikujących. Chociażby bowiem anten na danym obiekcie było więcej, to za każdym razem obowiązkiem organu będzie tylko ustalenie czy miejsca dostępne dla ludzi znajdują się wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania każdej z tych anten osobno (aktualnie w osi głównej wiązki).
W tym miejscu Sąd podkreśla, że powyższe rozważania dotyczą kwestii kwalifikacji przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej jako "przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko", a w konsekwencji tego, czy organ obowiązany był wymagać od inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Fakt, iż inwestycja - ze względu na położenie i parametry - nie wymaga wdrożenia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań nie oznacza jednakże, iż skarżący są całkowicie pozbawieni ochrony prawnej.
Stacje bazowe telefonii komórkowych należą do grupy urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, przez co rozumie się pole elektryczne, magnetyczne oraz elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0 Hz do 300 GHz (art. 3 pkt 18 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, Dz.U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.; dalej: P.o.s.). Ich oddziaływania nie traktuje się jako niebezpiecznego dla ludzi pod warunkiem zachowania podstawowych wymogów określonych w przepisach ustawy oraz w przepisach wykonawczych. Zgodnie z art. 121 pkt 1 i 2 P.o.s. ochrona przed polami elektromagnetycznymi polega na zapewnieniu jak najlepszego stanu środowiska poprzez: utrzymanie poziomów pól elektromagnetycznych poniżej dopuszczalnych lub co najmniej na tych poziomach oraz poprzez zmniejszanie poziomów pól elektromagnetycznych co najmniej do dopuszczalnych, gdy nie są one dotrzymane. Dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku określone zostały w rozporządzeniu z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz.U. Nr 92, poz. 1883). Dla pól elektromagnetycznych o częstotliwościach powyżej 300 MHz (megaherców) - częstotliwościach wykorzystywanych w telefonii komórkowej - standard jakości środowiska określony jako dopuszczalny poziom składowej elektrycznej dla pola elektromagnetycznego w miejscach dostępnych dla ludności wynosi 7 V/m. Dla pola elektromagnetycznego o częstotliwości powyżej 300 MHz, jako standardu jakości środowiska, używa się także współczynnika gęstości mocy pola, który wynosi 0,1 W/m2. Wskazane wyżej krajowe regulacje uważa się za określające poziom ochrony na dostatecznym poziomie, a także spełniającym normy określone w uznawanej przez instytucje Unii Europejskiej Rekomendacji Rady z dnia 12 lipca 1999 r. 1999/519/EC dotyczącej ograniczenia ekspozycji ogółu ludności na promieniowanie elektromagnetyczne - O.J. L 199/59 (zob. chociażby art. 4 ust. 3 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. 2004/40/WE w sprawie minimalnych wymagań w zakresie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa dotyczących narażenia pracowników na ryzyko spowodowane czynnikami fizycznymi (polami elektromagnetycznymi) (osiemnasta dyrektywa szczegółowa w rozumieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy 89/391/EWG) - Dz.U. L 159 z 30 kwietnia 2004, str. 1-26 oraz stanowisko Komisji Higieny Radiacyjnej Rady Sanitarno – Epidemiologicznej przy Głównym Inspektorze Sanitarnym z dnia 9 października 2007 r. w sprawie potencjalnej szkodliwości pól elektromagnetycznych (PEM) emitowanych przez urządzenia bazowe telefonii komórkowej - publ. na stronach internetowych Ministerstwa Ochrony Środowiska).
Powyższe normatywy podlegają weryfikacji w trybie art. 122a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150, ze zm.). Zgodnie z tym przepisem prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są stacjami elektroenergetycznymi lub napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi o napięciu znamionowym nie niższym niż 110 kV, lub instalacjami radiokomunikacyjnymi, radionawigacyjnymi lub radiolokacyjnymi, emitującymi pola elektromagnetyczne, których równoważna moc promieniowana izotropowo wynosi nie mniej niż 15 W, emitującymi pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 30 kHz do 300 GHz, są obowiązani do wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku: 1) bezpośrednio po rozpoczęciu użytkowania instalacji lub urządzenia; 2) każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy instalacji lub urządzenia, w tym zmiany spowodowanej zmianami w wyposażeniu instalacji lub urządzenia, o ile zmiany te mogą mieć wpływ na zmianę poziomów pól elektromagnetycznych, których źródłem jest instalacja lub urządzenie. Wyniki pomiarów przekazuje się wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska i państwowemu wojewódzkiemu inspektorowi.
Mając na uwadze powyższe, że należy stwierdzić, iż nie są zasadne zarzuty skarżących dotyczące nie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na etapie lokalizacji inwestycji celu publicznego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że dla przedsięwzięcia będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji ocena taka nie jest wymagana. Jak wskazano wyżej, nie oznacza to jednak, iż mieszkańcy nie mają prawa do ochrony przed nadmiernym promieniowaniem elektromagnetycznym. Po pierwsze, na etapie budowy inwestor będzie obowiązany realizować inwestycje wedle parametrów, które sam przedstawił we wniosku i które uwzględnione zostały w wydanej decyzji; po drugie, w razie, jeżeli skarżący powezmą jakiekolwiek obawy, że zrealizowana instalacja oddziałuje negatywnie w granicach ich nieruchomości - mogą zwrócić się o wyniki przeprowadzanych w tym zakresie badań ewentualnie zwrócić się dokonanie kontroli urządzeń.
Również poza zakresem zarzutów skargi Sąd nie znalazł podstaw do jej uwzględnienia. W toku postępowania o lokalizację celu publicznego organ uzyskał wymagane w okolicznościach sprawy uzgodnienia. W decyzji znalazły się też wszystkie konieczne elementy zgodnie z art. 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Organy wyjaśniły też jakimi przesłankami kierowały się rozstrzygając sprawę i na jakich przepisach oparły decyzje.
W tym stanie rzeczy Sąd - działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło