II SA/Po 534/21
WyrokWSA w Poznaniu2022-03-25
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Edyta Podrazik, Arkadiusz Skomra
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ architektoniczno-budowlany jest uprawniony do analizy rzeczywistych rozwiązań funkcjonalnych projektu budowlanego w celu weryfikacji prawidłowości kwalifikacji inwestycji dokonanej przez autora projektu, czy też powinien opierać się wyłącznie na deklarowanej funkcji obiektu budowlanego?Ratio decidendi
Organ architektoniczno-budowlany jest uprawniony do analizy rzeczywistych rozwiązań funkcjonalnych projektu budowlanego, a nie tylko deklarowanej funkcji, zgodnie z zasadą prawdy materialnej. W niniejszej sprawie, mimo zarzutów skarżących, projektowany budynek spełniał definicję budynku mieszkalnego jednorodzinnego z lokalem usługowym, a określona funkcja usługowa była zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. M. i A. M. na decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbiórkę istniejącego budynku oraz budowę nowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z lokalem użytkowym. Skarżący zarzucali, że projektowany budynek nie spełnia definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego i że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania. Wojewoda uchylił decyzję organu I instancji i zatwierdził projekt, uznając, że inwestor doprecyzował funkcję usługową lokalu i że projekt jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 marca 2022 r. sprawy ze skargi W. M. i A. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę
Decyzją z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...], Starosta P., działając na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.; dalej: "Prawo budowlane") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: "K.p.a."), odmówił M. B. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią gospodarczą w zbliżeniu do granicy działki nr [...] oraz budowę nowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią usługową oraz wewnętrzną instalacją gazową, zlokalizowanego w T. Podgórnym, na działce nr [...], przy ul. [...].
W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] marca 2020 r. inwestor złożył wniosek o pozwolenie na rozbiórkę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią gospodarczą w zbliżeniu do granicy działki nr [...] oraz budowę nowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią usługową oraz wewnętrzną instalacją gazową na działce nr [...], przy ul. [...]. Wobec nieprawidłowości w projekcie budowlanym w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, w dniu 16 kwietnia 2020 r. organ I instancji wydał postanowienie zobowiązujące do ich usunięcia w terminie 21 dni od daty doręczenia pisma. Ostatecznie organ I instancji stwierdził, że inwestor nie wywiązał się z nałożonego w postanowieniu obowiązku w zakresie pkt 2 i pkt 3 i decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...], odmówił zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. W wyniku wniesionego odwołania Wojewoda decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...] uchylił jednak tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji postanowieniem z dnia [...] września 2020 r. wezwał inwestora do usunięcia nieprawidłowości w przedłożonym projekcie budowalnym, w tym do zaprojektowania budynku tak, aby zachować czytelną funkcję budynku mieszkalnego jednorodzinnego zgodnie z ustaleniami miejscowego planu - § 3 pkt 3, § 6 ust 1 pkt 1 i pkt 4 oraz definicją - art 3 ust. 2a Prawa budowlanego, zachować odpowiedni charakter budynku z pomieszczeniami stanowiącymi pokoje mieszkalne i przynależne, podać przeznaczenie i przynależności pomieszczenia [...] (pom. pomocnicze) oraz wyjaśnić jaki cel ma zaprojektowanie w pomieszczeniu 1.13 (salon z aneksem kuchennym) łazienki (pomieszczenie 1.12), a także do przedłożenia opisu technologicznego dotyczącego prowadzonej działalności - konkretnej usługi, którą będzie prowadził inwestor w lokalu usługowym oraz współzależności urządzeń i wyposażenia związanego z przeznaczeniem obiektu i jego rozwiązaniami budowlanymi (pkt. 1.1 str. 28 informacji o przeznaczeniu lokalu na wynajem - nie można określić funkcji na etapie projektu, gdy tymczasem miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony Uchwałą [...] Rady Gminy T. , z dnia [...] maja 2011 r. enumeratywnie wymienia w § 6 ust 1 pkt 3 dopuszczoną działalność usługową).
W odpowiedzi inwestor wskazał, że zgodnie z definicją pomieszczenia pomocniczego zawartą w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktur i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, pomieszczenie 1.10 znajdujące się w obrębie mieszkania i do niego przynależne, służy do celów higieniczno-sanitarnych jako pralnia i suszarnia, a także do przechowywania ubrań i przedmiotów należących do domowników. Pomieszczenie 1.12 nie zostało zaprojektowane w pomieszczeniu 1.13 tylko obok niego. Wejścia do pomieszczeń 1.12 i 1.13 dostępne są z korytarza czyli pomieszczenia 1.11. Układ tych pomieszczeń jest wynikiem ustaleń z inwestorem i służy zaspokojeniu potrzeb higieniczno - sanitarnych domowników. Projekt powstał na podstawie ustaleń z inwestorem i na dzień sporządzania projektu projektant nie dysponował informacjami/dokumentami określającymi precyzyjnie przeznaczenie lokalu użytkowego pod konkretną działalność usługową. W dokumentacji projektowej IV. Opis techniczny pkt. 1.1 str. 28 zawarto informację, że lokal użytkowy jest przeznaczony na wynajem i nie można określić na etapie projektu budowlanego ściśle prowadzonej w nim działalności gospodarczej. W opisie nie ma informacji, że nie da określić się funkcji lokalu użytkowego. Funkcja została określona, projektant precyzyjnie odniósł się do zapisów Uchwały nr [...] Rady Gminy T. z dnia [...] maja 2011 r. określając w opisie technicznym na str. 28, że lokal użytkowy będzie wynajmowany jako pomieszczenia usługowe o funkcji biurowej - czyli zgodnie § 6 ust. 1 pkt 3 planu miejscowego (inne usługi nieuciążliwe). W oparciu o tę funkcję określono również potrzebną ilość miejsc postojowych (§ 30 ust 12 pkt a i b planu miejscowego). W opisie technicznym na str. 28 znajdują się podstawowe informacje technologiczne dotyczące pomieszczeń lokalu użytkowego możliwe do określenia na etapie projektu budowlanego dotyczącego budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego.
Przechodząc do meritum organ I instancji wskazał, że nadal stoi na stanowisku, iż przedmiotowa inwestycja nie spełnia deklarowanej funkcji. Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego Uchwałą nr IX/101/2011 Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 17 maja 2011 r. (Dz. U. Woj. Wlkp. nr 212, poz. 3307 z dnia 29 lipca 2011 r.), dla symbolu 32 MN/U w § 6 ust. 1 wskazują na możliwość lokalizacji zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej wolnostojącej i usług takich jak finanse, handel detaliczny w obiektach o pow. sprzedaży do 200 m2, gastronomia, kultura, sport i rekreacja, służba zdrowia, edukacja oraz inne usługi nieuciążliwe. Na działce budowlanej może znajdować się przy tym jeden budynek mieszkalny wolnostojący, jeden budynek usługowy o maksymalnej powierzchni zabudowy 200 m2 lub jeden budynek mieszkalno-usługowy. Jak wynika z przedłożonego do wniosku projektu budowlanego, inwestor zamierza zrealizować budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy, gdzie wydzielono lokal mieszkalny i lokal usługowy. Pomieszczenia przynależne do części usługowej, jak wynika z projektu, to 1.00, 1.01, 1.02, 1.03, 1.04, 1.05, 1.06 i 1.07, natomiast pozostałe pomieszczenia stanowią lokal mieszkalny (rys A-01 str. 86). Z opisu technicznego pkt IV str. 28 wynika, że inwestor nie planuje konkretnej funkcji usługowej lokalu użytkowego, gdyż lokal przeznaczony jest na wynajem, a projekt technologiczny zostanie opracowany w momencie jego wynajmu, po zakończeniu robót budowlanych w razie konieczności. Tymczasem pozwolenie na budowę wydawane jest dla konkretnej inwestycji, ściśle określonego zadania projektowego, a zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części może nastąpić w trybie art. 71 Prawa budowlanego.
Idąc dalej, analizując wyznaczoną projektem budowlany funkcję organ zauważył, że pomieszczenia mieszkalne nie zachowują charakteru mieszkalnego lecz stanowić mogą kolejne pomieszczenia usługowe. W parterze budynku zaprojektowano pomieszczenie M 1.13, salon z aneksem kuchennym, gdzie na środku pomieszczenia wydzielono pomieszczenie M 1.12 - łazienkę z wejściem od tej samej strony co do salonu z aneksem kuchennym. Wydzielona klatka schodowa prowadzi na piętro budynku, gdzie znajduje się pokój fitness o powierzchni 40,19 m2. Do każdego pomieszczenia doprowadzone są kanały wentylacyjne, a układ funkcjonalny zdaniem organu pozwala na wydzielenie kolejnych lokali niemieszkalnych. Takie rozwiązanie stoi w sprzeczności z podstawową funkcją budynku, jaką powinien być budynek mieszkalny jednorodzinny. Kwalifikacja prawna danej inwestycji powinna natomiast opierać się na rzeczywistych rozwiązaniach funkcjonalnych przyjętych w projekcie, a nie na formalnym nazewnictwie zamieszczonym przez projektanta w projekcie budowlanym.
W odwołaniu z dnia [...] listopada 2020 r. do Wojewody M. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zatwierdzenie projektu budowlanego oraz wydanie pozwolenia na budowę dla inwestycji określonej we wniosku z dnia [...] marca 2020 r. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 3 pkt 2a, art. 4 i art. 35 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego oraz art. 7, art. 9 i art. 107 § 3 K.p.a.
W uzasadnieniu odwołujący wskazał, że przedłożony projekt architektoniczno-budowlany uwzględnia budowę wolnostojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z lokalem użytkowym o funkcji usługowo-biurowej, nie przekraczającym 30% powierzchni całkowitej budynku. W obowiązującym ustawodawstwie nie występują zapisy zakazujące realizacji niezależnego wejścia do lokalu użytkowego. W postanowieniu z dnia [...] września 2020 r. organ I instancji nałożył na odwołującego obowiązek wyjaśnienia funkcji i celu projektowania konkretnych pomieszczeń i takie wyjaśnienia zostały złożone. Podstawą do odrzucenia budynku jako domu jednorodzinnego jest podważenie założeń projektowych czyli układu funkcjonalnego pomieszczeń M 1.12, M 1.13 i M 1.14 na parterze i pomieszczenia M 2.07 na piętrze. Taka analiza narusza prawa projektanta do podejmowania samodzielnych decyzji projektowych zgodnych z obowiązującymi przepisami.
Dalej odwołujący podniósł, że organ administracji zobligowany jest do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie przedłożonej dokumentacji i zawartych w niej rozwiązań projektowych oraz określonego w dokumentacji przeznaczenia pomieszczeń a nie domniemanych zmian, w tym w sposobie użytkowania pomieszczeń, po zakończeniu budowy. Przedmiotem postępowania administracyjnego jest konkretny projekt architektoniczno-budowlany, a nie przypuszczenia organu analizującego dokumentację projektową w zakresie sposobu użytkowania pomieszczeń. Odpowiedzialność prawną wraz z wszelkimi konsekwencjami prawnymi i finansowymi za użytkowanie pomieszczeń niezgodne z decyzją o pozwoleniu na budowę ponosi właściciel nieruchomości. Ponadto sugestie organu w zakresie późniejszej zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń są bezzasadne w obliczu możliwości realizacji budynku mieszkalno-usługowego zgodnie z zapisem miejscowego planu dla terenu [...] W kompetencji organu udzielającego pozwolenia na budowę jest weryfikacja projektu budowlanego zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, w czego zakres nie wchodzi weryfikacja układu funkcjonalnego pomieszczeń mieszkalnych, wynikająca z indywidualnych potrzeb i upodobań inwestora jak i projektanta.
Nieprawdą jest także, że inwestor nie określił funkcji usługowej lokalu użytkowego. W opisie jasno napisano, że na część użytkową przeznaczoną na lokal usługowy o funkcji biurowej, spełniającej wymogi miejscowego planu (funkcja nieuciążliwa), będą składały się pomieszczenia biurowe o wysokości 3,3 m oraz pomieszczenia sanitarne 2,5 m. Zapotrzebowanie technologiczne w media jak dla lokalu mieszkalnego - brak specjalistycznych urządzeń jedynie sprzęt i wyposażenie biurowe. Zapewniono również odpowiednią ilość miejsc postojowych na prowadzenie takiej funkcji usługowej. Nie określono jedynie konkretnej usługi, tj. czy będzie to biuro rachunkowe czy projektowe czy jeszcze inne. Na etapie projektu budowlanego nie można określić pod jaką konkretnie usługę będzie lokal wynajęty - inwestor nie posiada umowy najmu pomieszczeń lub innego dokumentu, na podstawie której można by określić konkretną usługę dla pomieszczeń użytkowych. W projekcie określono możliwe do sprecyzowania parametry funkcjonalne - układ pomieszczeń i opis technologiczny dotyczące wykorzystania lokalu użytkowego na funkcję usługową-biurową.
Wojewoda decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił w całości decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] (AB.6740.18.114.2020.V) i orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu M. B. pozwolenia na rozbiórkę dla inwestycji obejmującej: rozbiórkę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią gospodarczą na działce nr ewid. [...] w T. , przy ul. [...] (obręb ewidencyjny: [...], T. ) oraz pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej: budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z lokalem użytkowym oraz wewnętrzną instalacją gazową na działce nr ewid. [...] w T. , przy ul. [...] (obręb ewidencyjny: [...], T. .
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił, że postanowieniem z dnia [...] marca 2021 r. na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego zobowiązał inwestora do doprowadzenia projektu budowlanego do stanu zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz jego kompletności i spójności. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w § 6 ust. 1 pkt 3 uchwały nr IX/101/2011 Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 17 maja 2011 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania w miejscowościach Tarnowo Podgórne i Góra (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z dnia 29 lipca 2011 r., nr 212, poz. 3307) ustalono dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z zabudową usługową (w tym terenu oznaczonego na rysunku planu symbolem 32 MN/U obejmującego działkę inwestora), dopuszczenie działalności usługowej towarzyszącej zabudowie mieszkaniowej, tj. finanse, handel detaliczny w obiektach o pow. sprzedaży do 200 nr, gastronomia, kultura, sport i rekreacja, służba zdrowia, edukacja oraz inne usługi nieuciążliwe. Wyjaśniono, że mając na uwadze te ustalenia należy w projekcie budowlanym w sposób jednoznaczny określić rodzaj zamierzonej działalności usługowej w oparciu o nazewnictwo użyte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Informacja zawarta na stronie 28 projektu nie jest jednoznaczna. Ponadto wskazano, że projekt budowlany winien zostać uzupełniony o opinie, uzgodnienia - stosownie do rodzaju prowadzonej działalności usługowej i w związku z przewidywanym zatrudnieniem pracowników - zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 grudnia 2015 r. w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej (Dz.U. z 2015 r., poz. 2117), rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 listopada 2002 r. w sprawie rzeczoznawców do spraw sanitarnohigienicznych (Dz. U. z 2002 r., nr 210, poz. 1792) oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r., nr 169, poz. 1650 ze zm.). Organ odwoławczy zobowiązał także inwestora do jednoznacznego określenia w projekcie budowlanym wielkości powierzchni użytkowej o funkcji usługowej w kontekście zapisów § 30 pkt 12 lit. b uchwały nr [...] dla potrzeb ustalenia wymaganej ilości miejsc postojowych. W zestawieniu powierzchni (str. 27 projektu) brak stosownych danych. Wyjaśniono także, że zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2018 r., poz. 1935), projekt budowlany należy sporządzić w czytelnej technice graficznej oraz oprawić w okładkę przystosowaną do formatu A4, w sposób uniemożliwiający dekompletację projektu. Przedłożony projekt nie spełnia wymogów określonych treścią cytowanego przepisu. Poszczególne strony mogą zostać wyjęte z projektu, ponieważ nie zostały trwale zszyte.
W dniu [...] marca 2021 r. inwestor przedłożył uzupełnioną dokumentację projektową. W załączonym do niej piśmie z dnia [...] marca 2021 r. projektant mgr inż. arch. A. S. wyjaśniła, że na str. 28 dokumentacji projektowej uzupełniono opis określający rodzaj przewidywanej działalności prowadzonej w pomieszczeniach lokalu użytkowego zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 3 miejscowego planu. Ponadto w projekcie uzupełniono opis techniczny na str. 32 pkt 1.26 oraz dodano na str. 33 punkt 1.25 dotyczący ewentualnych uzgodnień i opinii w zakresie przeciwpożarowym, sanitarnohigienicznym oraz bezpieczeństwa i higieny pracy. Wyjaśniono, że dane dotyczące powierzchni lokalu użytkowego znajdują się na str. 29 projektu, a na str. 26 znajduje się opis określający zapotrzebowanie na miejsca postojowe dla lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o funkcji usługowej. Na str. 27 załączono dodatkowo tabelę określającą wymaganą ilość miejsc postojowych dla zamierzenia budowlanego w zależności od przeznaczenia lokalu mieszkalnego oraz lokalu użytkowego o funkcji usługowej w kontekście zapisów § 30 pkt 12 lit. b miejscowego planu. Cztery egzemplarze projektu budowlanego zostały trwale spięte.
Analizując przedłożoną dokumentację organ odwoławczy ustalił, że na str. 28 projektu budowlanego (pkt IV. 1.1. Przeznaczenie i program użytkowy projektowanego budynku), dodano zapis "przewiduje się usługę nieuciążliwą o funkcji biurowej - lokal przeznaczony pod prowadzenie jednoosobowej działalności gospodarczej domownika polegającej na wykonywaniu usługi za pomocą sprzętu biurowego - bez obsługi klientów w pomieszczeniach". Ponadto w zapisie "Zaopatrzenie technologiczne w media - jak dla lokalu mieszkalnego - brak specjalistycznych urządzeń jedynie sprzęt i wyposażenie biurowe", dodano "które nie wymagają sporządzenia projektu technologicznego". Na str. 32 projektu, w pkt 1.26 dodano zapis "lokal użytkowy w budynku mieszkalnym wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej domowników. Prowadzona działalność o funkcji biurowej niezatrudniająca zewnętrznych pracowników oraz nie obsługująca klientów na terenie lokalu nie zmienia kategorii zagrożenia ludzi ZL IV dla projektowanego obiektu". Na str. 33 dodano punkt 1.26.a, w którym zawarto informację o braku konieczności dokonywania uzgodnień oraz opiniowania w zakresie p.poż., higienicznosanitarnym, bezpieczeństwa i higieny pracy. Obok tych uzupełnień znajdują się pieczątki i podpisy projektanta pani mgr inż. arch. A. S.. Z kolei na str. 27 projektu budowlanego dodano tabelę określającą wymaganą ilość miejsc postojowych, w której wskazano powierzchnię lokalu użytkowego o funkcji usługowej - biurowej, wynoszącą 97,82 m2. Tej funkcji przyporządkowano 4 miejsca postojowe, a 2 kolejne dla lokalu mieszkalnego.
Przechodząc do meritum organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego, przez budynek mieszkalny jednorodzinny należy rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Z danych zawartych na str. 29 projektu wynika, że powierzchnia pomieszczeń na parterze budynku wynosi 237,37 m2, na poddaszu - 228,36 m2, czyli łącznie 465,73 m2. Powierzchnia pomieszczeń lokalu mieszkalnego wynosi 367,91 m2, natomiast lokalu użytkowego - 97,82 m2, czyli mniej niż 30 % powierzchni całkowitej budynku.
Mając powyższe na uwadze należało uznać, że inwestor doprecyzował funkcję usługową lokalu użytkowego poprzez wskazanie, iż w lokalu tym będzie prowadzona działalność o charakterze biurowym przez domownika - bez obsługi klientów w pomieszczeniach. Tak określone usługi należy uznać za nieuciążliwe w myśl definicji zawartej § 2 pkt 8 planu miejscowego. Zgodnie z jej treścią, przez usługi nieuciążliwe należy rozumieć usługi, których uciążliwości nie wykraczają poza granice działki, oraz których funkcjonowanie nie powoduje przekroczenia żadnego z parametrów dopuszczalnego poziomu szkodliwych lub uciążliwych oddziaływań na środowisko. Powyższe oznacza, że projekt budowlany przewidujący realizacje budynku mieszkalno-usługowego na działce nr ewid. [...]. po wyburzeniu budynku już istniejącego, jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zwartymi w § 6 tego planu (w tym w zakresie powierzchni zabudowy, zieleni, parametrów samego budynku, lokalizacji).
Odnosząc się do zarzutów sformułowanych przez organ I instancji oraz strony postępowania A. M. oraz W. M., że pomieszczenia mieszkalne mogą zostać przekształcone na kolejne pomieszczenia usługowe organ odwoławczy podkreślił, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie jest uprawiony do badania zgodności całego projektu budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, a jedynie ogranicza się do sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z tymi przepisami. Nie może zatem kwestionować przyjętych w projekcie pozostałych rozwiązań technicznych. Odpowiedzialność za prawidłowość tych elementów projektu architektoniczno-budowlanego spoczywa na projektancie. Niezrozumiałe są w tej sytuacji rozważania organu I instancji, że układ funkcjonalny obiektu pozwala na wydzielenie kolejnych lokali niemieszkalnych. Należy pamiętać, że organ administracji architektoniczno-budowlanej zatwierdza projekt budowlany opracowany dla danego obiektu budowlanego także w zakresie sposobu jego użytkowania. Zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części już po wydaniu stosownego pozwolenia na budowę i realizacji tego obiektu nie może nastąpić samowolnie.
Dalej organ odwoławczy podkreślił, że budowa nowego domu przewidziana jest wzdłuż nieprzekraczalnej linii zabudowy - budynek będzie oddalony od frontowej granicy działki o 6 m. Odległość budynku od granicy z działką nr ewid. [...] wynosi 4,04 - 4,14 m, od granicy z działką nr ewid. [...] - 6,4-6,43 m, od granicy działki nr ewid. [...] - 10,66 -10,67 m (dane ze str. 26 projektu i planu zagospodarowania terenu, str. 79). Powyższe oznacza, że zostały spełnione warunki lokalizacji budynku na działce względem granic sąsiednich działek określone w § 12 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r., poz. 1065 ze zm.; dalej: "R.w.t.b.").
Organ odwoławczy wskazał następnie, że projektowany budynek nie zacienia istniejących zabudowań i nie ma wpływu na ich nasłonecznienie. Spełnione zatem zostały warunki określone w § 13 i § 60 R.w.t.b., a także w § 19 w zakresie urządzenia stanowisk postojowych (odległość 4 takich stanowisk od granicy z działką nr ewid. [...] wynosi 3,68 m). Nie naruszono także § 23 tego rozporządzenia dotyczącego sytuowania miejsc do gromadzenia odpadów stałych, gdyż zgodnie z § 23 ust. 4 w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, nie określa się. Ponadto teren inwestycji posiada dostęp do drogi publicznej. Należy zatem stwierdzić, że budynek wraz z zagospodarowaniem terenu zaprojektowano zgodnie z wymogami stawianymi przez przepisy techniczno-budowlane.
Reasumując, inwestor wypełnił wymogi określone w art. 33 ust. 2 i 4 oraz art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, w związku z czym stwierdzono, że spełnione zostały warunki wydania pozwolenia na rozbiórkę i budowę określone w art. 34 ust. 1, 2 i 3 tej ustawy. Zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, w razie spełnienia wymagań z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu budowę. Z uwagi na spełnienie przez inwestora ciążących na nim obowiązków, zasadne jest uchylenie zaskarżonej decyzji Starosty [...] i wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbiórkę oraz na budowę.
W skardze z dnia [...] czerwca 2021 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu W. M. i A. M. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z kwotą [...]zł tytułem uiszczonej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 140 K.p.a. oraz art. 7 K.p.a., art. 136 § 1, 2 i 3 K.p.a., a także art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 K.p.a. w zw. z art. 140 oraz art. 11 K.p.a.
W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że z art. 35 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego wynika wprost, iż przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego w ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tego obowiązku organu nie wyłącza to, że obowiązkiem projektanta jest opracowanie projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami. Z uwagi na ustalenia planu miejscowego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę konieczne było ustalenie i wyjaśnienie, czy obiekt budowlany jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w rozumieniu art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego. Obowiązkiem organu administracji architektoniczno-budowlanej jest bowiem dokonanie oceny, czy określone przedsięwzięcie inwestycyjne może być traktowane jako dom jednorodzinny. Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada prawdy materialnej, dlatego organy architektoniczno-budowlane w ramach przysługujących im kompetencji kontrolnych uprawnione są do analizy rzeczywistych rozwiązań projektowych, i na tej podstawie do weryfikacji prawidłowości kwalifikacji inwestycji dokonanej przez autora projektu. Uprawnienie w tym zakresie nie pozostaje działaniem poza granicami prawa, lecz wynika z treści art. 35 ust. 7 pkt 7 Prawa budowlanego.
Zdaniem skarżących zakwalifikowanie spornego zamierzenia budowlanego jako budynku mieszkalnego jednorodzinnego, jak to uczynił Wojewoda na kanwie niniejszej sprawy, pozostaje w sprzeczności z zasadami logiki. Nie sposób bowiem potraktować jako racjonalne takiego działania inwestora, który chcąc zrealizować budynek mieszkalny jednorodzinny (gdzie wydzielono jeden lokal mieszkalny i lokal użytkowy o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku), przewiduje rozwiązania techniczne budynku przekraczające oznaczoną proporcję przestrzenną części mieszkaniowej i części usługowej. Nie jest także zrozumiałe, dlaczego projekt przewiduje realizację pokoju fitness o powierzchni 40,19 m2, z wydzieloną klatką schodową. Zwrócono także uwagę, że na str. 27 projektu określono, że założenie budowlane przewiduje łącznie sześć miejsc postojowych, z czego cztery miejsca przyporządkowano funkcji użytkowej, zaś dwa funkcji mieszkaniowej. Skoro część usługowa ma służyć wykonywaniu działalności gospodarczej przez jednego z domowników i nie przewiduje obsługi klientów oraz zatrudnienia pracowników zewnętrznych, to tym samym nie jest jasne w jakim celu projekt przewiduje przyporządkowanie czterech miejsc postojowych dla części użytkowej (które de facto można rozszerzyć do sześciu miejsc). Liczba przewidzianych miejsc postojowych wskazuje, że w intencji inwestora rozmiar prowadzonej działalności będzie wykraczał poza ramy zadeklarowane w projekcie budowlanym.
Skarżący podnieśli także, że doszło do naruszenia przez Wojewodę przepisów postępowania, albowiem wbrew uregulowaniom wynikającym z art. 136 K.p.a. nałożył on zobowiązanie w trybie przepisu art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Tymczasem w przypadku, gdy organ odwoławczy ustali naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji, to wówczas uzupełnienie postępowania dowodowego wymaga inicjatywy strony - nie może nastąpić z urzędu, albowiem przepis art. 136 § 2 K.p.a. wyraźnie określa po czyjej stronie spoczywa inicjatywa w tym zakresie. W przedmiotowej zaś sprawie żadna ze stron, w tym w szczególności wnioskodawca, który wywiódł odwołanie do Wojewody, nie wystosowała stosownego wniosku w tym zakresie.
Ponadto, wobec wydania przez organ odwoławczy orzeczenia reformatoryjnego w oparciu o uzupełniony materiał dowodowy strony postępowania zostały pozbawione możliwości poddania tego materiału dowodowego kontroli w zwykłym toku instancyjnym, czym pośrednio doszło do naruszenia przez Wojewodę zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddano decyzję Wojewody z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], uchylającą decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...] oraz zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą M. B. pozwolenia na rozbiórkę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią gospodarczą na działce nr ewid. [...] w T. , przy ul. [...], i pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z lokalem użytkowym oraz wewnętrzną instalacją gazową na tej działce.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia [...] września 2020 r., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza (1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; (2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; (3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; (4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Stosownie do art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego wynika natomiast, że w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Z przywołanych wyżej norm prawnych wynika, że warunkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę jest złożenie przez inwestora kompletnej dokumentacji projektowej wraz z oświadczeniem o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, stosownymi opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami, która następnie powinna zostać rzetelnie i kompleksowo oceniona przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej pod kątem zgodności projektowanego zamierzenia inwestycyjnego z planem zagospodarowania przestrzennego lub – w przypadku jego braku – z wymogami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy.
Ponadto, obowiązkiem organu rozstrzygającego o pozwoleniu na budowę jest ocena, czy projekt jest zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi, w tym z przepisami dotyczącymi odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną, a także przepisami dotyczącymi "przesłaniania i zacieniania", tj. § 12, § 13, 57 i 60 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422; dalej: "R.w.t.b.").
W rozpatrywanej sprawie spór dotyczy prawidłowości określenia funkcji planowanego obiektu budowlanego (art. 34 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia [...] września 2020 r.), albowiem zdaniem skarżących projektowany budynek nie odpowiada definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Zasadniczą kwestią w niniejszej sprawie pozostaje więc interpretacja art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego w odniesieniu do ustaleń faktycznych wynikających ze złożonego projektu budowlanego z uwzględnieniem, że na terenie zamierzonej inwestycji obowiązują postanowienia uchwały nr [...] Ray Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 17 maja 2011 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w miejscowościach Tarnowo Podgórne i Góra (Dz. U. Woj. Wlkp. nr 212, poz. 3307 z dnia 29 lipca 2011 r.), które dla terenu oznaczonego jako 32MN/U (teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z zabudową usługową) dopuszczają działalność usługową towarzyszącą zabudowie mieszkaniowej, tj. finanse, handel detaliczny w obrotach o pow. sprzedaży do 200 m2, gastronomię, kulturę, sport i rekreację, służbę zdrowia oraz inne usługi nieuciążliwe (§ 6 ust. 1 pkt 3), przez które należy rozumieć usługi, których uciążliwości nie wykraczają poza granice działki, oraz których funkcjonowanie nie powoduje przekroczenia żadnego z parametrów dopuszczalnego poziomu szkodliwych lub uciążliwych oddziaływań na środowisko (§ 2 pkt 8). Wobec zarzutów skargi istotne pozostaje przy tym rozstrzygnięcie, czy organ architektoniczno-budowlany uprawniony jest dokonywać oceny przedłożonego mu projektu budowlanego pod kątem rzeczywistej, a nie deklarowanej funkcji obiektu budowlanego, tj. czy faktycznie inwestor przedstawił przy wniosku do zatwierdzenia projekt budowalny dla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, co podważają skarżący.
W kontekście powyższego wyjaśnienia wymaga, że Sąd w niniejszym składzie w całości podziela cytowany przez skarżących i wyrażany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że kwalifikacja prawna danej inwestycji powinna opierać się na rzeczywistych rozwiązaniach funkcjonalnych przyjętych w projekcie, a nie tylko na formalnym nazewnictwie. Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest bowiem zasada prawdy materialnej (art. 7 K.p.a.), dlatego organy architektoniczno-budowlane w ramach przysługujących im kompetencji kontrolnych uprawnione są do analizy rzeczywistych rozwiązań projektowych, i na tej podstawie do weryfikacji prawidłowości kwalifikacji inwestycji dokonanej przez autora projektu (por. np. wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2009 r., sygn. II OSK 1727/07, wyrok NSA z dnia 23 marca 2016 r. II OSK 1833/14 – wszystkie powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy mieć jednak na uwadze fakt, że powoływane przez skarżących orzeczenia zapadły na kanwie spraw, w których ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynikało, że w projekcie budowalnym przewidziano wyodrębnienie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych w budynku, lub też pomieszczenia w jednym z lokali zostały zaprojektowane w ten sposób, że nie miały służyć domownikom, ale miały posłużyć jako pokoje do wynajęcia (osobne kuchnie i łazienki w każdym z pokoi). Tymczasem w rozpoznawanej sprawie nie było podstaw do kwestionowania kwalifikacji prawnej planowanej inwestycji dokonanej przez inwestora, co wykluczało uwzględnienie skargi.
W kontekście powyższego wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego przez budynek mieszkalny jednorodzinny należy rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku.
Z przedłożonego w sprawie projektu budowlanego wynika, że projekt dotyczy budynku mieszkalnego jednorodzinnego (kat. I). Budynek będzie stanowił jeden obiekt budowlany – dom jednorodzinny wolnostojący z lokalem użytkowym i lokalem mieszkalnym. Planowana jest budowa domu jednorodzinnego z częścią użytkową nieprzekraczającą 30 % powierzchni budynku. Na parterze budynku zaprojektowano pomieszczenie użytkowe – o funkcji usługowej nie będące usługą hotelarską, gastronomiczną, kulturalną, sportu i rekreacji z zachowaniem § 6 ust. 1 pkt 3 planu miejscowego (wskazanego błędnie jako "art. 6 pkt 1.3" – uw. Sądu). Przewidziano usługę nieuciążliwą o funkcji biurowej – lokal przeznaczony pod prowadzenie jednoosobowej działalności gospodarczej domownika polegającej na wykonywaniu usługi za pomocą sprzętu biurowego – bez obsługi klientów w pomieszczeniach. Na część mieszkalną parteru składa się przedsionek, kotłownia, pomieszczenie pomocnicze (wykorzystywane jako pralnia/suszarnia, miejsce przechowywania), korytarz ze schodami oraz otwarty salon z aneksem kuchennym i WC. Poddasze użytkowe w całości przeznaczone na cele mieszkaniowe ma składać się z 3 sypialni z garderobami, korytarza, łazienki oraz pomieszczenia fitness (siłowni) wykorzystywanego w celu zaspokojenia potrzeb aktywności fizycznej domowników. Na część użytkową przeznaczoną na lokal usługowy – o funkcji biurowej, będącą funkcją nieuciążliwą, składa się wiatrołap, pomieszczenie stanowiące główne pomieszczenie biurowe przeznaczone na stały pobyt ludzi, korytarz wewnętrzny jako komunikacja do zaplecza i części sanitarnej, dwa pomieszczenia WC z przedsionkiem, pomieszczenie socjalne, zaplecze oraz pomieszczenie MOP do przechowywania środków czystości. Budynek będzie posiadał osobne wejście do części użytkowej od strony frontowej i osobne do lokalu mieszkalnego od strony południowej (str. 26 projektu budowlanego). Powierzchnia pomieszczeń na parterze: 237,37 m2, na poddaszu: 228,36 m2. Sumaryczna powierzchnia pomieszczeń lokalu użytkowego: 97,82 m2, powierzchnia pomieszczeń lokalu mieszkalnego: 367,91 m2 (str. 29 projektu budowlanego).
Na wezwanie organu odwoławczego inwestor uzupełnił projekt budowlany o wskazanie, że zapotrzebowanie technologiczne w media – jak dla lokalu mieszkalnego – brak specjalistycznych urządzeń, jedynie sprzęt i wyposażenie biurowe, które nie wymagają sporządzenia projektu technologicznego (str. 28 projektu budowlanego). Lokal użytkowy w budynku mieszkalnym wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej domowników. Prowadzona działalność o funkcji biurowej niezatrudniająca zewnętrznych pracowników oraz nie obsługująca klientów na terenie lokalu nie zmienia kategorii zagrożenia ludzi ZL IV dla projektowanego obiektu (str. 32 projektu budowlanego). Dla zamierzonej prowadzonej jednoosobowej działalności gospodarczej o funkcji biurowej w lokalu użytkowym budynku jednorodzinnego bez zatrudniania pracowników zewnętrznych i bez prowadzenia obsługi klientów w pomieszczeniach – nie stawia się obowiązku opiniowania czy uzgodnienia projektu pod względem higieniczno-sanitarnym (str. 33 projektu budowlanego).
Mając powyższe na uwadze, słusznie Wojewoda ocenił, że projektowany budynek stanowi budynek mieszkalny jednorodzinny w rozumieniu art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego, albowiem powierzchnia lokalu użytkowego stanowi mniej niż 30 % powierzchni całkowitej budynku. Ponadto zasadna jest konkluzja organu odwoławczego, że określone przez inwestora usługi (działalność o charakterze biurowym prowadzona przez domownika, bez zatrudniania zewnętrznych pracowników i bez obsługi klientów w pomieszczeniach) należy uznać za nieuciążliwe w myśl definicji zawartej § 2 pkt 8 planu miejscowego.
Za zbyt daleko idące należy przy tym uznać rozważania organu I instancji, że jego zdaniem układ funkcjonalny pomieszczeń pozwala na wydzielenie drugiego lokalu usługowego. Miałoby o tym świadczyć zaprojektowanie łazienki (M 1.12 na rzucie parteru) w pomieszczeniu M 1.13, tj. w salonie z aneksem kuchennym. Nie jest jednak niespotykanym, że w dwukondygnacyjnym domu jednorodzinnym planuje się minimum dwie łazienki, przy czym jedna zazwyczaj znajduje się na parterze i jest to łazienka także dla gości, natomiast druga łazienka znajdująca się na piętrze z sypialniami służy do wyłącznego użytku domowników. Poza oceną zarówno organów jak i Sądu pozostaje natomiast estetyka lub funkcjonalność przyjętego rozwiązania, tj. zaprojektowanie pomieszczenia łazienki od strony ściany wewnętrznej dzielącej pomieszczenia M 1.13 i M 1.10, mniej więcej w jej środkowej części, co pozbawia pomieszczenie naturalnego dostępu światła, choć istniała możliwość zaprojektowania tego pomieszczenia w innym miejscu wraz z oknem.
Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut skarżącej, że o innej funkcji budynku świadczy ilość planowanych miejsc parkingowych. Ich zaprojektowana ilość wynika bowiem z § 6 ust. 1 pkt 5 w zw. z § 30 pkt 12 planu miejscowego, zgodnie z którym w zakresie zasad modernizacji rozbudowy i budowy systemów komunikacji ustala się lokalizację miejsc postojowych wyłącznie w granicach działki stanowiącej własność inwestora, z zastrzeżeniem pkt 13 i 14 (niemających zastosowania w sprawie) w ilości nie mniejszej niż 2 miejsca postojowe na 1 lokal mieszkalny (lit. a) i 2 miejsca postojowe na każde rozpoczęte 50 m2 powierzchni użytkowej o funkcji usługowej, inne niż wymienione w lit. c i d (tj. przy obiektach hotelowych i przy obiektach świadczących usługi gastronomiczne, kulturalne, sporu i rekreacji – uw. Sądu) (lit. b). Skoro inwestor planuje budowę domu jednorodzinnego z wydzielonym lokalem usługowym o innej funkcji nieuciążliwej, którego powierzchnia ma wynosić 97,82 m2, inwestor był zobowiązany do zaprojektowania łącznie 6 miejsc postojowych bez względu na to, czy planuje przyjmować klientów lub zatrudniać pracowników, czy też nie. Taki wymóg został nałożony na inwestora na mocy § 30 pkt 12 planu miejscowego, z którym projekt budowlany musi być zgodny.
O innej niż wskazana funkcji budynku wbrew twierdzeniom skarżących nie może także świadczyć zaprojektowanie w pomieszczeniu 2.07 pokoju fitness, który według projektu budowlanego ma służyć jako siłownia do wyłącznego użytku domowników. W obecnych czasach, w których dbanie o zdrowy styl życia i aktywność fizyczną jest coraz bardziej popularne często bowiem napotyka się w projektach domów jednorodzinnych pomieszczenie przeznaczone do zaaranżowania domowej siłowni. Nie dziwi także dostęp do tego pomieszczenia z korytarza (pomieszczenie 2.01 – komunikacja), albowiem zasadną jest, że do większości lub do wszystkich pomieszczeń na piętrze (tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie) wchodzi się z korytarza, do którego prowadzą schody z parteru.
Jednocześnie Sąd wskazuje skarżącym, że realizacja planowanej inwestycji przez inwestora odmiennie niż w zatwierdzonym projekcie budowlanym będzie wiązała się z ryzykiem wszczęcia postępowania legalizacyjnego, które w ostateczności może zakończyć się wydaniem decyzji o nakazie rozbiórki. Także samowolna zmiana sposobu użytkowania wiąże się z wszczęciem postępowania legalizacyjnego. W przypadku zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń (np. w przypadku prowadzenia w części usługowej działalności związanej z przyjmowaniem klientów i zatrudnieniem pracowników lub prowadzeniem działalności uciążliwej), skarżący nie są pozbawieni środków prawnych służących ochronie ich praw i doprowadzeniu inwestycji do stanu zgodnego z prawem. W tym przypadku mogą wystąpić do właściwych organów z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli i wszczęcie stosownego postępowania administracyjnego.
Idąc dalej, jak słusznie ocenił Wojewoda, projekt budowlany jest zgodny z § 6 ust. 1 pkt 6 lit. a planu miejscowego w zakresie usytuowania projektowanego budynku (str. 79 projektu budowlanego), § 6 ust. 1 pkt 11 planu miejscowego w zakresie maksymalnej powierzchni zabudowy i § 6 ust. 1 pkt 12 lit. a planu miejscowego w zakresie minimalnej powierzchni zieleni (str. 27 projektu budowlanego), § 6 ust. 1 pkt 14 lit. a w zakresie maksymalnej wysokości zabudowy (str. 29 projektu budowlanego) oraz § 6 ust. 1 pkt 15 lit. b w zakresie formy dachu (str. 29 projektu budowlanego).
Jak przy tym wynika z projektu budowlanego, odległość budynku od granicy z działką nr ewid. [...] wynosi 4,04 - 4,14 m, od granicy z działką nr ewid. [...] - 6,4-6,43 m, a od granicy działki nr ewid. [...] - 10,66 -10,67 m (dane ze str. 26 projektu i planu zagospodarowania terenu, str. 79). Oznacza to, że zostały spełnione warunki lokalizacji budynku na działce względem granic sąsiednich działek określone w § 12 R.w.t.b. Ze znajdującej się w projekcie budowlanym analizy przesłaniania i zacienienia (dla równonocy wiosennej i jesiennej) wynika także, że spełnione zostały warunki określone w § 13 i § 60 R.w.t.b. (str. 33a-33d projektu budowlanego). Prawidłowe z punktu widzenia § 19 i § 23 R.w.t.b. są także rozwiązania w zakresie urządzenia stanowisk postojowych oraz sytuowania miejsc do gromadzenia odpadów stałych. Słusznie zatem organ odwoławczy stwierdził, że budynek wraz z zagospodarowaniem terenu zaprojektowano zgodnie z wymogami stawianymi przez przepisy techniczno-budowlane.
Skoro natomiast inwestor wypełnił wymogi określone w art. 33 ust. 2 i 4 oraz art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, organ odwoławczy na mocy art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego był zobowiązany do zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę i budowę.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi Sąd wskazuje, że wbrew twierdzeniom skarżących organ odwoławczy nie naruszył art. 136 § 1 K.p.a. Wezwanie inwestora do uzupełnienia projektu budowlanego w toku postępowania odwoławczego w zakresie doprecyzowania rodzaju zamierzonej działalności usługowej oraz w zakresie uzupełnienia powierzchni użytkowej dla potrzeb ustalenia wymaganej ilości miejsc postojowych nie przekraczało bowiem granic uzupełniającego postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 136 § 1 K.p.a. Organ odwoławczy mógłby natomiast wydać decyzję kasacyjną jedynie wtedy, gdyby organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie na etapie postępowania odwoławczego projekt budowlany został uzupełniony wyłącznie w niewielkim zakresie, a spór pomiędzy organami sprowadzał się w istocie do odmiennej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (rozwiązań w przedłożonym projekcie budowlanym).
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), oddalił skargę.
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na mocy pkt 1 zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia 9 lutego 2022 r. wydanego w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło