II SA/Po 611/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-11-23

Skład orzekający: Tomasz Świstak, Wiesława Batorowicz, Elwira Brychcy

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej jest zobowiązany do przyznania specjalnego zasiłku celowego na pokrycie zaległości w podatku od nieruchomości osobie, której dochód przekracza kryterium dochodowe, a zaległość ta nie ma charakteru nadzwyczajnego i nieprzewidywalnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przyznanie specjalnego zasiłku celowego na pokrycie zaległości w podatku od nieruchomości osobie, której dochód przekracza kryterium dochodowe, nie jest obligatoryjne i wymaga wykazania "szczególnie uzasadnionego przypadku". W sytuacji, gdy zaległość ma charakter długotrwały (od 2009 r.) i nie wynika z nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych zdarzeń, organ pomocy społecznej może odmówić przyznania takiego zasiłku, nie naruszając przy tym przepisów prawa. Sąd podzielił stanowisko organów, że dochód skarżącego, obliczony zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej, przekracza kryterium dochodowe, co uniemożliwia przyznanie zasiłku celowego i okresowego.
Stan faktyczny
Skarżący J. K., osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym, zwrócił się o przyznanie zasiłku celowego i okresowego na pokrycie zaległości w podatku od nieruchomości. Organy pomocy społecznej odmówiły przyznania świadczeń, uznając, że dochód skarżącego przekracza kryterium dochodowe, a zaległość podatkowa nie stanowi "szczególnie uzasadnionego przypadku" uzasadniającego przyznanie specjalnego zasiłku celowego. Skarżący zaskarżył decyzję, kwestionując sposób obliczenia jego dochodu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 listopada 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2016 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2016 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego i zasiłku okresowego oddala skargę Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w S. działający z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy S. decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] na podstawie art. 2 ust. 1, art. 3, art. 6 pkt 10, art. 8 ust. 1 pkt 1i ust. 3, art. 39 ust. 1 i 2, art. 41 pkt 1 i 2, art. 106 ust. 4 i art. 110 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 163 ze zm., dalej: u.p.s.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej: K.p.a.) odmówił J. K. przyznania zasiłku celowego oraz specjalnego zasiłku celowego na opłacenie zaległości za podatek od nieruchomości za III i IV kwartał 2015 r., a także zasiłku okresowego, zasiłku celowego pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 41 pkt 2 u.p.s. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w dniu 23 grudnia 2015 r. J. K. zwrócił się do Ośrodka Pomocy Społecznej o udzielenie pomocy w spłacie zadłużenia powstałego w zapłacie podatku od nieruchomości za II i IV kwartał 2015 r. w łącznej wys. 809,60 zł. Na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustalono, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, zamieszkuje razem z córką i jej rodziną w domu jednorodzinnym należącym do niego, zajmując parter domu. Dochód strony stanowi zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł, comiesięczna pomoc córki w kwocie 150 zł oraz świadczenie emerytalne w kwocie 1251,62 zł, które ulega potrąceniu komorniczemu kwotą 273 zł. Organ wyliczył stosownie do art. 8 ust. 3 u.p.s., że comiesięczny dochód strony wynosi 1086,97 zł i przekracza o 452,97 zł kwotę kryterium dochodowego 634 zł, określoną w art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. Oznacza to, że niemożliwym jest przyznanie wnioskodawcy zasiłku celowego określonego w art. 39 ust. 1 u.p.s. oraz zasiłku okresowego uzależnionych od spełnienia przesłanki nieprzekraczania kryterium dochodowego. Rozpatrując możliwość przyznania specjalnego zasiłku celowego uregulowanego w art. 41 u.p.s. organ uznał, że w niniejszej sprawie nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek uzasadniający przyznanie tego rodzaju pomoc. Wniosek dotyczy spłaty zadłużenia podatkowego, które jest efektem zaległości w terminowym regulowaniu tej należności, co wyklucza nadzwyczajny, wyjątkowy i nieprzewidywalny charakter potrzeby. Udzielenie pomocy na pokrycie zaległości w opłatach nie mieści się w pojęciu niezbędnej potrzeby bytowej i byłoby w rzeczywistości udzieleniem pomocy wierzycielowi strony, a więc podmiotowi, do którego pomoc społeczna nie jest adresowana. Wyjaśniono, że J. K. od 2004 r. korzysta z pomocy społecznej w formie zasiłków celowych na zakup żywności, opału, leków, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania. Otrzymuje też pomoc w formie rzeczowej – drewno opałowe. W kontekście powyższego żądanie wnioskodawcy nie znamionuje wystąpienia zdarzeń nadzwyczajnych uzasadniających przyznanie pomocy z art. 41 u.p.s. J. K. wniósł odwołanie od powyższej decyzji zarzucając organowi I instancji błędne uznanie, że przekroczył kryterium dochodowe. Wskazał, iż faktycznie posiada co miesiąc dochód w kwocie [...]zł. Ponadto wyraził niezadowolenie z zaskarżonej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 29 czerwca 2016 r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając rozstrzygnięcie ustaliło, że wnioskodawca jest osobą samotnie gospodarującą, zamieszkuje we własnym domu wraz z córką, która uiszcza opłaty mieszkaniowe. Orzeczony ma na stałe znaczny stopień niepełnosprawności i utrzymuje się z emerytury z ZUS z wys. 1251,62 zł (brutto), zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 153 zł i wsparcia od córki w kwocie 150 zł miesięcznie. Wyjaśniono, że z emerytury potrącane są kwoty na ubezpieczenie społeczne (112,65 zł), zaliczka na podatek dochodowy (82 zł) oraz z tytułu alimentów (273 zł). Ponadto z emerytury skarżącego odciągana jest kwota 312 zł z tytułu innych zobowiązań. Ustalono, że wnioskodawca objęty jest regularną pomocą od 2004 r. Kolegium powołało przepisy art. 8 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 3 u.p.s., by wyjaśnić, że nie ma możliwości ustalenia dochodu inaczej, aniżeli w powołanych przepisach. Stąd kwota dochodu skarżącego wyniosła 1086,97 zł, co prowadzi do przekroczenia kwoty kryterium dochodowego o 452,97 zł. Dlatego w świetle art. 38 i art. 39 u.p.s. nie można było przyznać stronie zasiłku okresowego i celowego. Ustosunkowując się zaś do odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego na podstawie art. 41 pkt 1 u.p.s. organ odwoławczy stwierdził, że "szczególnie przypadki", o jakich mowa w tym przepisie muszą być tak wyraziste i odbiegające od sytuacji osób spełniających kryterium dochodowe, że uzasadniają przyznanie tej szczególnej pomocy. Ponadto świadczenie to może być przyznane, co oznacza, że organy pomocy społecznej nie mają obowiązku przyznawania tej formy pomocy. W kontekście tego pomimo zrozumienia trudnej sytuacji wnioskodawcy organ pomocy społecznej nie jest zobowiązany do przyznawania zasiłków na żądane cele. Taki sposób postępowania doprowadziłby w krótkim czasie do braku możliwości udzielenia wsparcia innym osobom, w szczególności nie uzyskujących żadnych dochodów. Podkreślono, że organy pomocy społecznej mają zaś obowiązek realizacji różnych zadań w tym również świadczeń w formie rzeczowej np. finansowania posiłków w szkołach, odzieży, bonów, których wykonanie pokrywane jest ze środków ośrodka. Reasumując Kolegium podzielił stanowisko organu I instancji. J. K. zaskarżając do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wskazał, że od ośmiu lat nie przekracza kryterium dochodowego wynoszącego [...] zł. W dowód tego skarżący dołączył decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 9 marca 2016 r. o waloryzacji emerytury. Zdaniem skarżącego organy orzekające dokonały błędnego obliczenia dochodu skutkiem czego odmówiono mu przyznania pomocy. W odpowiedzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Na rozprawie przed Sądem w dniu 23 listopada 2016 r. skarżący wskazał, że nie zgadza się z ustaleniami faktycznymi organu, bo w rzeczywistości otrzymuje 469 zł emerytury. Na pytanie Sądu podał, że nie wie, czy są z jego emerytury potrącane inne kwoty niż zadłużenie alimentacyjne. Wskazał, że zaciągnął kredyty bankowe i wszystkich ich nie spłacił. Wyjaśnił przy tym, ze kredyty bankowe ściągane były przez komornika, lecz nie wie, czy komornik ściąga jeszcze z jego emerytury zaległości kredytowe, czy pobiera jakie dodatkowe pieniądze poza zaległościami alimentacyjnymi, ale ile i na co – nie wie. Skarżący podtrzymał wniosek o przyznanie mu 800 zł z opieki społecznej na spłatę zaległości w podatku od nieruchomości. Jednocześnie zaznaczył, że pracownicy opieki społecznej napisali mu pismo do Burmistrza o umorzenie tych zaległości, ale zaległość nie została umorzona, bo pozostaje w konflikcie z Burmistrzem w związku z wcześniejszą szkodą wyrządzoną mu przy budowie kanalizacji gminnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się bezzasadna. Materialnoprawną podstawą wydanej w sprawie decyzji jest ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2015r., poz. 163 ze zm., dalej u.p.s.). Natomiast przedmiotem sprawy jest odmowa przyznania zasiłku celowego, specjalnego zasiłku celowego i zasiłku okresowego na uregulowanie zaległości za podatek od nieruchomości za III i IV kwartał 2015 r. Bezspornym jest, że skarżący jest osobą samotnie gospodarującą, legitymuje się osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, zamieszkuje razem z córką i jej rodziną w domu jednorodzinnym należącym do niego, zajmując parter domu. Przedmiotem sporu pomiędzy skarżącym a organami orzekającymi w niniejszej sprawie stała się kwestia właściwego wyliczenia wysokości comiesięcznego dochodu uzyskiwanego przez skarżącego. Zagadnienie to o tyle miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, że zgodnie z art. 8 ust. 1 u.p.s. prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, w szczególności prawo do zasiłku celowego i zasiłku okresowego uzależnione jest od spełnienia wymogu nieprzekroczenia kryterium dochodowego ustanowionego w powołanym przepisie. Zważyć należy, że zarówno w trakcie postępowania administracyjnego, jak i w skardze, J. K. wskazywał, że jego comiesięczny dochód nie przekracza kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s., a wynoszącego [...] zł. Skarżący podał, że łączna kwota uzyskiwanej emerytury wraz z zasiłkiem pielęgnacyjnym wynosi [...] zł. Tymczasem organy I i II instancji zgodnie przyjęły, że skarżący w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku uzyskiwał dochód z emerytury w kwocie [...]zł (bruttu), zasiłku pielęgnacyjnego – [...] zł oraz wsparcia od córki – [...] zł. Jednocześnie stwierdzono, że kwota emerytury ulega umniejszeniu o kwotę zaliczki na podatek dochodowy w kwocie [...]zł, ubezpieczenia społecznego – [...] zł oraz potrącenia komorniczego z tytułu alimentów – [...] zł i tym samym wynosi [...] zł. Po dodaniu zatem kwot wsparcia od córki i zasiłku pielęgnacyjnego dochód skarżącego – wedle ustaleń organów – wynosi [...] zł i znacząco, bo o kwotę [...]zł, przekracza kwotę kryterium dochodowego. Sąd podzielił stanowisko organów orzekających. Wyjaśnić należy, iż przekonanie skarżącego o nieprzekraczaniu przez niego kryterium dochodowego wynika z błędnego rozumienia pojęcia dochodu. Pojęcie to ma charakter normatywny i zostało zdefiniowane na potrzeby przepisów ustawy o pomocy społecznej w art. 8 ust. 3 u.p.s. Zgodnie z tym przepisem za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: 1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; 2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach; 3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Przy czym, w myśl art. 8 ust. 4 u.p.s. do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 nie wlicza się: 1) jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego; 2) zasiłku celowego; 3) pomocy materialnej mającej charakter socjalny albo motywacyjny, przyznawanej na podstawie przepisów o systemie oświaty; 4) wartości świadczenia w naturze; 5) świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych; 5a) świadczenia pieniężnego i pomocy pieniężnej, o których mowa w ustawie z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. poz. 693 i 1220); 6) dochodu z powierzchni użytków rolnych poniżej 1 ha przeliczeniowego; 7) świadczenia wychowawczego, o którym mowa w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. poz. 195), oraz dodatku wychowawczego, o którym mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2016 r. poz. 575). W związku z powyższym organy obliczając dochód skarżącego prawidłowo przyjęły, iż od uzyskiwanej przez niego kwoty emerytury brutto wynoszącej 1251,62 zł należy odjąć kwotę zaliczki na podatek dochodowy (82 zł), ubezpieczenia społecznego (112,65 zł) oraz potrącenia komorniczego z tytułu alimentów (273 zł). Z decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 marca 2015 r. o waloryzacji emerytury wynika, że świadczenie emerytalne skarżącego jest zmniejszane z powodu potrącenia świadczeń alimentacyjnych i innych potrąceń o 585,90 zł. Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował też organ I instancji, że J. K. zobowiązany jest do comiesięcznej zapłaty alimentów na kwotę 273 zł. Powyższe ustalenia zostały potwierdzone w trakcie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego. Oznacza to, jak prawidłowo przyjęły organy orzekające, że różnica pomiędzy sumą potrąceń dokonywanych co miesiąc z emerytury skarżącego, a kwotą alimentów (tj. 312.90 zł) stanowi kwotę, która nie może być uznana za obciążenia, które zgodnie z art. 8 ust. 3 u.p.s. umniejszają kwotę dochodu skarżącego. Innymi słowy, w stanie faktycznym niniejszej sprawy, okoliczność, iż na skarżącym poza alimentami, o kwotę których pomniejsza się dochód skarżącego, ciążą inne zobowiązania pieniężne np. z tytułu kredytów bankowych, nie rzutują na obliczaną wedle zasad określonych w art. 8 ust. 3 u.p.s. wysokość comiesięcznego dochodu. Niedopuszczalne było zatem przyjęcie, jak wnosił skarżący, by organy przy obliczaniu dochodu uwzględniały realną kwotę otrzymywanej przez niego emerytury potrąconej o wszystkie zobowiązania, składki i podatek, podwyższonej o kwotę zasiłku pielęgnacyjnego. Ponadto skarżący pominął okoliczność, że w trakcie wywiadu środowiskowego podał kolejne źródło dochodu – uzyskiwaną od córki kwotę 150 zł na pokrycie rachunków mieszkaniowych. Reasumując powyższe rozważania Sąd stwierdził, że skoro dochód skarżącego przekraczał kwotę kryterium dochodowego 634 zł określoną w art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s., niedopuszczalne było przyznanie skarżącemu zasiłku celowego i zasiłku okresowego, do których prawo uzależnione jest od spełnienia tejże przesłanki. Odnosząc się zaś do odmowy przyznania J. K. specjalnego zasiłku celowego w pierwszej kolejności należy wskazać, że skarżący żądał zaspokojenia potrzeby polegającej na uregulowaniu zaległości za podatek od nieruchomości za III i IV kwartał 2015 r. Przepis art. 41 pkt 1 u.p.s. określa, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. W tym miejscu zauważyć należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że szczególne przypadki, o jakich mowa w art. 41 u.p.s., muszą być tak wyraziste i odbiegające od sytuacji osób spełniających kryterium dochodowe, że uzasadniają przyznanie tej szczególnej pomocy, co w konsekwencji prowadzi do zrównania sytuacji osób osiągających dochody przekraczające przyjęty przez ustawodawcę próg dochodowy z sytuacją osób, które takich dochodów nie uzyskują (por. wyrok WSA w Gliwicach z dni 15 kwietnia 2008 r., IV SA/GL 155/07, Lex nr 509368, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 4 listopada 2009 r., IV SA/Po 470/09, Lex nr 589416). O tym zaś, czy mamy do czynienia ze "szczególnie uzasadnionym przypadkiem" każdorazowo rozstrzyga organ orzekający w sprawie, po rozważeniu wszystkich istotnych okoliczności, w oparciu o wszechstronnie zebrany materiał dowodowy (wyrok NSA z dnia 4 listopada 2008 r., I OSK 1910/07, Lex nr 569575). Wyjaśnienia wymaga, iż kontrola decyzji uznaniowej dokonywana przez Sąd ogranicza się do zbadania zgodności z prawem tej decyzji. Kontrola ta ma ustalić, czy dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy wydawaniu decyzji nie przekroczył granic uznania i czy właściwie uzasadnił rozstrzygnięcie. Podejmując decyzję uznaniową organ administracji ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, stosownie do art. 7 K.p.a., jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie przekracza to możliwości finansowych organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków pieniężnych. W ocenie Sądu organom orzekającym w przedmiotowej sprawie nie można zarzucić naruszenia postępowania i dowolności orzekania (art. 7 K.p.a.), jak i naruszenia art. 41 u.p.s. Organy orzekające nie zakwestionowały trudnej sytuacji materialnej skarżącego. Wiązała się ona jednak nie z brakiem dochodu po stronie skarżącego, lecz z trudnością w uzyskaniu dodatkowych środków na pokrycie innych aniżeli faktycznie niezbędnych potrzeb bytowych. Zważyć należy, iż w myśl zasady pomocniczości (subsydiarności) wyrażoną w art. 2 ust. 1 u.p.s. pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Zważyć również należy, że z zasady pomocniczości pomocy społecznej wynika, że organy pomocy społecznej nie powinny zastępować osób (rodzin) w podejmowaniu starań na rzecz zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych, lecz je wspierać, uzupełniać. Skarżący choć prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, to zamieszkuje w jednym domu wspólnie z rodziną córki. W tym kontekście trzeba mieć na uwadze, że system prawa na pierwsze miejsce wśród instytucji pomocy osobom będącym w niedostatku, zgodnie z zasadą subsydiarności, wysuwa obowiązek alimentacyjny (vide: wyrok SN z dnia 3 września 1998 r.- I CKN 908/97 - OSNC 3/99/53 z g glosą T. Smyczyńskiego - OSP 10/99/ 173, akceptowany przez M. Andrzejewskiego: "Ochrona praw dziecka w rodzinie dysfunkcyjnej" Zakamycze 2003, s. 147 i n.). Z tej przyczyny organ pomocy społecznej powinien każdorazowo w drodze wywiadu środowiskowego ustalać, czy potrzeby skarżącego nie mogą zostać w całości lub w części zaspokojone przez osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny. Zgodnie z art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 2082 ze zm.) obowiązek dostarczania środków utrzymania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej albo rodzeństwo. Przy czym, stosownie do art. 132 K.r.o. obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami. Stąd też organy pomocy społecznej powinny ustalić i rozważyć, czy oprócz pomocy publicznej, skarżący nie mógłby skorzystać z ewentualnych uprawnień do żądania pomocy od osób obciążonych wobec niego obowiązkiem alimentacyjnym. Nadto zauważyć trzeba, że skarżący, jak wynika z treści wywiadu środowiskowego, posiada zaległości w podatku od nieruchomości od 2009 r. na kwotę ponad 10.000 zł. W tej sytuacji trudno zatem uznać, że zaległość w podatku za III i IV kwartał 2015 r. nosi znamiona szczególnego przypadku, o którym mowa w art. 41 pkt 1 u.p.s., nie ma bowiem charakteru nadzwyczajnego, wyjątkowego i nieprzewidywalnego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 lutego 2015 r., I SA/Wa 2381/14, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zważywszy, że skarżący zobowiązany jest do uiszczenia danin publicznych z tytułu podatku od nieruchomości, zauważyć nadto należy, iż oczywiście nieracjonalnym byłoby przyznawanie skarżącemu pomocy na pokrycie tej daniny ze środków publicznych przeznaczonych na cele pomocy społecznej, w sytuacji, gdy w świetle art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.) istnieje możliwość zwrócenia się do organu podatkowego o rozłożenie zapłaty podatku na raty bądź umorzenie w całości lub w części zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Jak skarżący sam wskazał na rozprawie przed Sądem w dniu 23 listopada 2016 r. pracownicy opieki społecznej realizując zasadę pomocniczości pomogli mu w sporządzeniu wniosku o umorzenie przedmiotowych zaległości, jednakże – jak wskazał wniosek nie został uwzględniony. W rezultacie, zważywszy, że ośrodek pomocy społecznej i tak stale od wielu lat wspiera w różnych dopuszczalnych formach skarżącego, przyznawanie kolejnego rodzaju pomocy na pokrycie zaległości w podatku od nieruchomości nie przyczyni się do poprawy sytuacji skarżącego. Problem nieuiszczania przez skarżącego podatku od nieruchomości nie stanowi nowego problemu, lecz stanowi problem nierozwiązany już od kilku lat, skoro zaległości w jego zapłacie sięgają aż 2009 r. W tym wypadku, wobec notorycznego zwiększania zadłużenia podatkowego trudno zatem uznać zgłoszoną przez wnioskodawcę potrzebę za szczególnie uzasadniony przypadek, o którym mowa w art. 41 u.p.s. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, gdyż organy te w wystarczającym stopniu uzasadniły podstawy uznaniowej odmowy przyznania zasiłku celowego i okresowego oraz specjalnego zasiłku celowego na pokrycie zaległości podatkowych za II i IV kwartał 2015 r. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło