II SA/Po 687/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 22 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. oraz A. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. G. i A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2015 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. /-/ Tomasz Świstak M. G. oraz A. B. wraz ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2015 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy złożyły wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując na ryzyko wywołania trudnych do odwrócenia skutków. Bez wstrzymania wykonania tej decyzji inwestor będzie mógł prowadzić roboty budowlane, do których realizacji wymagane jest jedynie zgłoszenie a nie wystąpienie o pozwolenie na budowę. Wykonanie decyzji spowoduje trwałą zmianę budynku jednorodzinnego na budynek z pokojami gościnnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm. – dalej: "P.p.s.a.") sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Analiza art. 61 § 3 P.p.s.a. wskazuje, że zasadnicze znaczenie dla wstrzymania wykonania decyzji ma jej charakter prawny. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Wniosek taki jest jednym ze środków procesowych dla obrony interesów wnoszącego skargę. Przedmiotem wstrzymania mogą być zatem jedynie takie akty lub czynności, które wywołują skutki materialnoprawne i nadają się do wykonania (wymagają wykonania), przy czym przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1898/09, z dnia 4 listopada 2008 r. sygn. akt II OZ 1143/08, z dnia 29 lutego 2012 r. sygn. akt II OZ 116/12 – dostępne w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie należy stwierdzić, że decyzja której dotyczy wniosek o wstrzymanie wykonania, nie kwalifikuje się do wykonania. Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy nie mieści się w katalogu decyzji nadających się do wykonania, bowiem nie wywołuje takich skutków materialnoprawnych, ze względu na które podlegałaby wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym. Na podstawie zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji inwestor nie może rozpocząć żadnych robót budowlanych. Stwierdza ona jedynie warunki i wymogi, jakie powinny zostać zachowane przy realizacji inwestycji. To nie decyzja określająca warunki zabudowy, a rozstrzygnięcia, dla których jej wydanie jest warunkiem, mogą podlegać. Decyzja ta jako pierwszy etap procesu inwestycyjnego daje inwestorowi prawo do wystąpienia do organu architektoniczno-budowlanego o pozwolenie na budowę czy też do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych lub zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Nie stanowi jednak ona aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót budowlanych i realizacji planowanej inwestycji. Tym samym nie można stwierdzić na tym etapie postępowania zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne lub czynności (np. zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego), które doprowadzą do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej. Takie też stanowisko jest utrwalone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienia z dnia: 27 maja 2015 r. o sygn. akt II OZ 480/15, 9 kwietnia 2015 r. o sygn. akt II OSK 617/15, 2 października 2012 r. sygn. akt II OZ 826/12 i II OZ 831/12, 24 maja 2012 r. sygn. akt II OSK 1160/12, – orzeczenia dostępne jw.). Wydanie zaskarżonej decyzji nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Decyzja ta nie wywołuje skutków materialnych, a organy administracji publicznej nie mają możliwości użycia przymusu państwowego do doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią zaskarżonej decyzji. Należy także podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia. /-/ Tomasz Świstak