II SA/Po 750/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. H. i L. H. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia 21 września 2016 r., znak [...], nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania postanawia odrzucić skargę. Pismem datowanym na 7 października 2024 r. J. H. i L. H. skierowali bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z 21 września 2016 r., znak [...], nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania. Powyższą skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na podstawie art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "P.p.s.a.") stanowiącego, że skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazał 16 października 2024 r. organowi którego działanie zaskarżono. W dniu 31 października 2024 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] przekazał tut. Sądowi akta sprawy wraz z odpowiedzią na skargę, w której wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej ze względu na zaskarżenie nią postanowienia organu I instancji oraz ze względu na upływ terminu do jej wniesienia, wskazując że zaskarżone postanowienie zostało doręczone stronom i nie zostało zaskarżone zażaleniem. W dniu 15 listopada 2024 r. do tut. Sądu wpłynęło kolejne pismo skarżących , w którym powołano się na sygnaturę sądową niniejszej sprawy. Pismo to sporządzone zostało odręcznie w sposób uniemożliwiający jego odczytanie i co za tym idzie ustosunkowanie się do niego przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna, aczkolwiek nie z powodów wskazanych w odpowiedzi na skargę. Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych jest możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na te akty jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm. – dalej P.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, iż przedmiotem skargi mogą być tylko postanowienia, na które przysługuje zażalenie albo kończące postępowanie, albo rozstrzygające sprawę co do istoty; a contrario skarga jest niedopuszczalna, gdy postanowienie jest niezaskarżalne. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada, że na wydane w toku postępowania postanowienie służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi (art. 141 § 1 K.p.a.) lub gdy przepis szczególny tak stanowi - jeżeli organ administracji publicznej wydaje postanowienie w oparciu o taki przepis. Takie ukształtowanie prawa do wniesienia zażalenia wynika z charakteru postanowienia, które w zasadzie nie załatwia sprawy, lecz dotyczy samego postępowania w sprawie. Dlatego nie ma tu znaczenia wola podmiotu dotkniętego postanowieniem. Prawo do wniesienia zażalenia wynika z elementu obiektywnego w postaci istnienia normy prawnej przewidującej takie prawo. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie wydane w oparciu o przepis art. 97 § 2 K.p.a. o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 101 § 3 K.p.a. na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania służy stronie zażalenie. W judykaturze ugruntowało się stanowisko, zgodnie z którym brzmienie art. 101 § 3 K.p.a. oznacza, że zażalenie służy nie na wszystkie możliwe postanowienia dotyczące zawieszenia postępowania (o zawieszeniu postępowania, o odmowie zawieszenia postępowania, o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania i o podjęciu zawieszonego postępowania), ale tylko na postanowienia o zawieszeniu postępowania i o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania (przykładowo: wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2016 r., II OSK 2372/14, Lex nr 2083495, wyrok NSA z dnia 22 marca 2016 r., I OSK 339/16, Lex nr 2010380). Powyższe postanowienie ma charakter wpadkowy (incydentalny) i nie przysługuje na nie zażalenie. Wobec powyższego należy stwierdzić, że skoro na postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania nie przysługuje zażalenie, to w świetle art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. niedopuszczalna jest również skarga do sądu administracyjnego na to postanowienie. Na marginesie należy wskazać, że organ w pouczeniu zawartym w zaskarżonym postanowieniu wskazał stronie, że zażalenie na to postanowienie nie przysługuje, a można je zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji (art. 142 K.p.a.). W tym stanie rzeczy skarga jest niedopuszczalna, z mocy art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. W związku z tym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. podlegała odrzuceniu, o czym Sąd orzekł w sentencji postanowienia.