II SA/Po 764/10

WyrokWSA w Poznaniu2011-03-10

Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Wiesława Batorowicz, Maria Kwiecińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny, nakładając grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki, ma obowiązek przeprowadzania szczegółowych analiz technicznych dotyczących wpływu rozbiórki na pozostałą część budynku oraz czy sposób obliczenia wysokości grzywny jest prawidłowy?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do przeprowadzania szczegółowych analiz technicznych dotyczących wpływu rozbiórki na pozostałą część budynku, gdyż jego rolą jest jedynie przymuszenie do wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej. Wysokość grzywny została prawidłowo obliczona zgodnie z przepisami prawa budowlanego i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, opierając się na powierzchni zabudowy i wskaźniku ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Z. J. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę dobudowanej części budynku mieszkalnego. Zobowiązany podnosił zarzuty dotyczące braku analiz technicznych, niewłaściwego obliczenia grzywny oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Wcześniejsze postępowania administracyjne i sądowe potwierdziły ostateczność decyzji nakazującej rozbiórkę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Maria Kwiecińska Protokolant St. sekretarz sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2011 r. sprawy ze skargi Z. J. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] 2010 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę /-/ W.Batorowicz /-/ A.Łaskarzewska /-/ M.Kwiecińska Dnia [...] 2001r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. decyzją nakazał Z. J. rozbiórkę dobudowanej części budynku mieszkalnego, zlokalizowanego w K., przy ul. L. W uzasadnieniu decyzji wywiedziono, że inwestor dokonał samowolnej rozbudowy domu o wymiarach 3,32 x 5m w 1997r. Stąd koniecznym było zastosowanie art. 48 prawa budowlanego. Dnia 2 czerwca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na decyzję organu II instancji, utrzymującą w mocy opisaną wyżej decyzje ( sygn. Akt. II SA/Po 576/02). Skarga kasacyjna została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 stycznia 2005 r. (OSK 1577/04). Dnia [...] 2005r. wystawione zostało upomnienie wzywające Z. J. do wykonania rozbiórki, które doręczono dnia 22.09.2005r. Dnia [...] 2006r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. wystawił tytuł egzekucyjny dotyczący wykonania obowiązku rozbiórki części budynku, objętego decyzją z dnia [...] 2001r. Postanowieniem z dnia [...] 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P. nałożył na Z. J. grzywnę w kwocie 8.499,20 zł w celu przymuszenia z powodu uchylania się od wykonania obowiązku wykonania decyzji tegoż organu z dnia [...] 2001 r. Nr [...] o rozbiórce dobudowanej części budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce przy ul. L. w K. W uzasadnieniu organ wskazał, że wysokość grzywny została obliczona zgodnie z art. 121 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968), dalej: u.p.e.a., dla części budynku mieszkalnego o wymiarze 16,60 m2 (powierzchnia zabudowy objęta nakazem przymusowej rozbiórki) x 0,2 x 2.560 zł (tj. 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego do obliczenia premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych za I kwartał 2006 r. ogłoszonej w Komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 maja 2006 r.) = 8.499,20 zł. Z. J. wniósł zarzuty, sporządzone dnia 21 czerwca 2006r. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego i zażądał umorzenia tegoż postępowania. Wskazał, że wykonanie obowiązku rozbiórki jest dla niego wyjątkowo trudne, bowiem wymaga podjęcia szeregu dodatkowych działań, z uwagi na to, że część podlegająca rozbiórce stanowiła i nadal stanowi integralną część budynku, w którym zamieszkuje wraz z rodziną. Jego zdaniem decyzja będąca podstawą wydania tytułu wykonawczego zbyt ogólnikowo określa zakres rozbiórki, nie wynika z niej, jaka konkretnie część budynku podlega rozbiórce. Ponadto podjęcie prac rozbiórkowych wymaga dokonania nie tylko prac budowlanych, lecz także prac związanych ze zmianą instalacji elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej i ogrzewania. W związku z powyższym Z. J. uznał, że wykonanie obowiązku jest w niniejszej sprawie niemożliwe z przyczyn nie leżących po jego stronie (art. 33 pkt 4 u.p.e.a.). Nadmienił też, że nie otrzymał wcześniej upomnienia oraz, iż organ egzekucyjny zastosował wobec niego zbyt uciążliwy środek egzekucyjny, bez należytego rozpatrzenia i uwzględnienia wszystkich okoliczności prawnych i faktycznych sprawy (art. 33 pkt 7 i 8 u.p.e.a.). Z. J. wniósł tez zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] 2006 r. Powtórzył w nim argumentację zawartą w piśmie, w którym sformułował zarzuty wobec prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia [...] 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P. działając w oparciu o przepis art. 34 § 4 u.p.e.a. odrzucił zarzuty Z. J.. Organ stwierdził, że zarzut niewykonalności obowiązku nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem wykonanie prac rozbiórkowych jest technicznie możliwe. Nie ma też podstaw zarzut nie doręczenia upomnienia, gdyż zostało ono doręczone w dniu 22 września 2005 r. Co do zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego organ stwierdził, że w sprawach samowoli budowlanych organ może zastosować dwa środki egzekucyjne – grzywnę w celu przymuszenia oraz wykonanie zastępcze. W przedmiotowej sprawie jako środek mniej uciążliwy zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 § 2 u.p.e.a. zastosowano grzywnę. Postanowieniem z dnia [...] 2006 r. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. stwierdził nieważność postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P. z dnia [...] 2006 r., bowiem stwierdził, że postanowieniem tym rozpatrzono zarzuty wniesione w piśmie, które nie zostało podpisane. Tym samym organ uznał, że doszło do rażącego naruszenia prawa. Wskutek tego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P. wezwał Z. J. do uzupełnienia braków formalnych podania, a następnie – po ich uzupełnieniu – postanowieniem z dnia [...] 2006 r. odrzucił zarzuty. W uzasadnieniu przytoczył argumentację zawartą w postanowieniu z [...] 2006 r. Na skutek zażalenia Z. J. postanowieniem z dnia [...] 2007 r. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P. z dnia [...] 2006 r. i na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. oraz art. 123 § 1 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. oddalił zarzuty. Postanowienie to zostało doręczone adresatowi w dniu 26 lutego 2007 r. W dniu [...] 2007 r. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wydał postanowienie, mocą którego uchylono postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P. z dnia [...] 2006 r., nakładające grzywnę w celu przymuszenia i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie stwierdził, że podstawą obliczenia przez organ egzekucyjny I instancji kwoty grzywny była cena 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za I kwartał 2006 r. zgodnie z komunikatem Prezesa GUS z dnia 14 lutego 2007 r. Wynosiła ona 2.560 zł. Cena ta - będąca podstawą ustalania wysokości grzywny w celu przymuszenia - wzrosła w stosunku do komunikatu z dnia 9 maja 2006 r. i wynosi 2.619 zł. Wobec tego rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy przez organ odwoławczy wiązałoby się z nałożeniem grzywny w celu przymuszenia w wysokości wyższej niż ustalona w zaskarżonym postanowieniu z [...] 2006 r. i stanowiłoby naruszenie zasady nie orzekania przez organ odwoławczy na niekorzyść odwołującej się strony (art. 139 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a.). Dnia [...] 2007r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P. postanowieniem nałożył grzywnę w celu przymuszenia na Z. J. w kwocie 8 695,08 zł. Postanowienie to nie zostało doręczone stronom, w tym Z. J. (k. 24 akt sądowych.). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P. postanowieniem z dnia [...] 2010 r. na podstawie art. 119 w zw. z art. 121 § 5 u.p.e.a. nałożył na Z. J. grzywnę w wysokości 14.515,04 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku wykonania decyzji tegoż organu z dnia [...] 2001 r. Nr [...] o rozbiórce dobudowanej części budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działce przy ul. L. w K.. W uzasadnieniu wskazał, że zobowiązany nie podjął żadnych czynności mających na celu wykonanie obowiązku nałożonego w decyzji z [...] 2001 r. Upomnienie organu zostało odebrane w dniu 22 września 2005 r. Organ wyjaśnił, że przy wyborze środka egzekucyjnego kierował się zasadą skuteczności i celowości egzekucji. Grzywnę w celu przymuszenia nakłada się m.in. w wypadku, gdy użycie innego środka egzekucyjnego jest niemożliwe lub niecelowe. Uiszczenie grzywny nie zwalnia zaś zobowiązanego z wykonania obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...] 2001 r. Powiatowy Inspektor wyjaśnił, że wysokość grzywny ustalił na podstawie art. 121 § 5 u.p.e.a. w następujący sposób: dla części budynku położonego w K. przy ul. L. o wymiarach w planie 3,32 x 5,00 x 0,2 x 4.372 zł (tj. 1/5 ceny powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za I kwartał 2010 r. ogłoszonej w Komunikacie Prezesa GUS) = 14.515,04 zł. Z. J. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie. Podniósł, iż przy wyborze środka egzekucyjnego organ I instancji ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że kierował się zasadą skuteczności i celowości egzekucji. Takie stwierdzenie jest zdaniem wnoszącego zażalenie zbyt powierzchowne. Ponadto w jego ocenie brak przeprowadzenia szczegółowych analiz i ekspertyz technicznych mających na celu ustalenie, w jaki sposób rozbiórka części budynku wpłynie na jego pozostałą część, czy nie spowoduje to zagrożenia życia i zdrowia mieszkańców i użytkowników i czy pozostała część budynku będzie odpowiadała wymogom określonym w przepisach technicznych. Wskazał też, iż organ dokonał obliczeń kwoty grzywny tylko na podstawie analizy mapki sytuacyjnej znajdującej się w aktach organu, co jest zbyt ogólnikowe. W sprawie nie przeprowadzono jakichkolwiek ustaleń i ekspertyz technicznych i budowlanych, a rozstrzygnięcie oparto na oględzinach obiektu oraz analizie mapki sytuacyjnej znajdującej się w aktach organu I instancji. Sam organ podał, że wysokość grzywny obliczył na podstawie wymiarów znajdujących się w planie. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu postanowieniem z dnia [...] 2010 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadniając rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności przedstawił przebieg postępowania. Następnie wskazał, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (art. 29 § 1 u.p.e.a.). Dlatego w niniejszej sprawie istotne dla organu II instancji są dwie kwestie: 1) bezsporny fakt, że decyzja Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] 2002 r. jest ostateczna i znajduje się w obrocie prawnym oraz 2) fakt, że obowiązek tj. rozbiórka dobudowanej część budynku mieszkalnego zlokalizowanego w K. przy ul. L., nałożony wspomnianą decyzją, nie został wykonany przez zobowiązanego. Organ stwierdził, iż jako że obowiązek ten ma charakter niepieniężny i wynika z przepisów Prawa budowlanego, to – kierując się zasadą wyrażoną w art. 7 § 2 u.p.e.a. – organ i instancji mógł zastosować jako środek egzekucyjny: 1) grzywnę w celu przymuszenia albo 2) wykonanie zastępcze. Zdaniem organu II instancji zasadność nałożenia grzywny wynika z istoty tego środka egzekucyjnego. Polega ona na zagwarantowaniu rzeczywistej realizacji nałożonego obowiązku, a nie tylko na przypomnieniu o jego istnieniu. Przy tym zastosowanie grzywny w celu przymuszenia jest równoznaczne jedynie z zagrożeniem zastosowaniem znacznej dolegliwości finansowej, gdyż w razie wykonania obowiązku grzywna winna być umorzona (art. 125 § 1 u.p.e.a.), bądź – w przypadku jej ściągnięcia – zwrócona (art. 126 u.p.e.a.). Stąd wynika też mniejsza uciążliwość w stosunku do wykonana zastępczego tego środka egzekucyjnego dla zobowiązanego. Co więcej, praktyka administracyjna wskazuje, że wysokość nałożonej grzywny w związku z możliwością jej umorzenia w przypadku wykonania obowiązku stanowi zwykle bardzo skuteczny bodziec do szybkiego wykonania nałożonego obowiązku. Tak więc, zdaniem organu II instancji, nałożenie grzywny było uzasadnione. Dalej stwierdził, że prawidłowo ustalono również jej wysokość. Nie budzi bowiem wątpliwości, że powierzchnia zabudowy części budynku objętej nakazem wynosi 16,6 m2 i była obliczona w oparciu o niekwestionowane przez sądy administracyjne dwóch instancji ustalenia dokonane w toku postępowania wyjaśniającego zakończonego ostateczną decyzją. Wspomniana przez Z. J. mapka sytuacyjna, na której precyzyjnie określono wymiary części budynku podlegające rozbiórce (3,32 m x 5,0 m) jest załącznikiem do protokołu oględzin z dnia 28 lutego 2001 r. (art. 76 § 1 kpa). Odnosząc się zaś do zarzutu nie przeprowadzenia przez organ egzekucyjny "szczegółowych analiz i ekspertyz..." organ odwoławczy wyjaśnił, że nakaz rozbiórki części budynku wynika z ostatecznej decyzji administracyjnej, a wobec tego rzeczą organu egzekucyjnego jest jedynie przymuszenie zobowiązanego do jego wykonania poprzez zastosowanie środków egzekucyjnych. Sposób wykonania obowiązków i wątpliwości z tym związane mogą stanowić przedmiot opracowań technicznych zlecanych przez zobowiązanego osobom posiadającym stosowne uprawnienia budowlane. Z. J. wniósł skargę na powyższe postanowienie organu II instancji. Zarzucił organowi, iż nie przeprowadził szczegółowych ekspertyz i analiz technicznych mających na celu ustalenie, w jaki sposób rozbiórka części budynku wpłynie na pozostałą jego część. Skarżący nie zgadza się również ze sposobem obliczenia wysokości grzywny, organ oparł się wyłącznie na ogólnych wytycznych, które nie mają odzwierciedlenia w stanie faktycznym. W szczególności nie przeprowadzono inwentaryzacji budynku celem szczegółowego ustalenia zakresu prac budowlanych i zakresu rozbiórki obiektu. Podniósł, iż decyzja o rozbiórce w jej części dyspozytywnej nie określiła w sposób jednoznaczny, jakie pomieszczenia i jaka dokładnie część budynku winna zostać rozebrana. W odpowiedzi na skargę Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Po wniesieniu skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu ustalił, że nie odnotowano wpływu skargi na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] 2007 r., mocą którego uchylono postanowienie organu I instancji i oddalono zarzuty co do prowadzonej egzekucji. (k. 26 akt sądowych). Na rozprawie, jaka odbyła się przed tut. Sądem dnia 10 marca 2011 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, iż prowadzone postępowanie narusza art. 7 § 2 u.p.e.a. z uwagi na zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Jego zdaniem w zaskarżonym postanowieniu organ nie rozważył możliwości zastępczego wykonania rozbiórki. Ponadto uważa, że wyliczenie wielkości grzywny budzi wątpliwości z uwagi na to, że nigdzie nie dokonano pomiarów części budynku podlegającego rozbiórce. Wniósł przy tym o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Akt administracyjny jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest ocena zgodności z prawem postanowienia Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2010r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, podjętego w postępowaniu egzekucyjnym. Nie jest natomiast przedmiotem tej sprawy kontrola decyzji o rozbiórce, podlegającej wykonaniu w niniejszym postępowaniu egzekucyjnym. Podkreślenia wymaga, że celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do realizacji przez zobowiązanego jego obowiązków, wynikających z ostatecznej decyzji administracyjnej. Organ egzekucyjny nie jest władny uchylać, zmieniać bądź w inny sposób weryfikować decyzji administracyjnej, która stając się decyzją ostateczną i nie będąc dobrowolnie wykonana podlega przymusowemu wykonaniu. Skoro, zatem w postępowaniu egzekucyjnym nie ma możliwości dokonywania oceny prawidłowości ostatecznej decyzji podlegającej wykonaniu w trybie egzekucji administracyjnej, wszelkie argumenty skarżących kwestionujące zasadność nałożonego na nich ostateczną decyzją obowiązku nie mogły zostać uwzględnione zarówno w postępowaniu przed organami obu instancji, jak i w postępowaniu przed sądem administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2010 r. sygn. akt II OSK 235/09, publ. Lex nr 602159). W rozpatrywanej sprawie bezspornym jest fakt prawomocności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2001 r. Nr [...], którą zobowiązano Z. J. do rozbiórki dobudowanej części budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce przy ul. L. w K.. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2002 r. nr [...]. Skarga na tę ostatnio powołaną decyzję oddalił wyrokiem z dnia 1 czerwca 2004 r. sygn. akt II SA/Po 576/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zaś wyrokiem z dnia 13 stycznia 2005 r. sygn. akt OSK 1577/04 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę na powyższy wyrok WSA w Poznaniu. Nie budzi też wątpliwości to, że strona skarżąca nie wykonała obowiązku wynikającego ze wskazanej wyżej decyzji, a zatem organ egzekucyjny wobec nieskuteczności upomnienia miał prawo – zgodnie z unormowaniami zawartymi w przepisach rozdziału 2 działu III ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – nałożyć na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia. Zgodnie z art. 6 § 1 u.p.e.a., w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Grzywna w celu przymuszenia jest jednym ze środków egzekucyjnych i ma zastosowanie między innymi wówczas, jeżeli nie jest celowe zastosowanie innego obowiązku egzekucji o charakterze niepieniężnym (art. 119 § 2 u.p.e.a.) i może być nakładana zarówno na osoby fizyczne, jak i osoby prawne, a także na jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej (art. 120 § 1 u.p.e.a.). Grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego (art. 32 u.p.e.a.) oraz postanowienie o nałożeniu grzywny. Postanowienie to powinno zawierać wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nie uiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych oraz wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie wynikającego przepisów prawa budowlanego, będzie orzeczone wykonanie zastępcze (art. 122 § 2 u.p.e.a.). Postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia [...] 2006 r. nr [...], odpowiadający wszystkim wymogom z art. 27 u.p.e.a.. Tytuł ten zawierał pouczenie z art. 33 u.p.e.a., przez taksatywne wymienienie, co może stanowić podstawę zarzutu w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej, w tym między innymi była wskazana niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym (art. 33 § 1 pkt. 5 u.p.e.a.). Co istotne, skarżący skorzystał ze środka zaskarżenia, jakim jest zgłoszenie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te zostały ostatecznie oddalone postanowieniem Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2007 r. (k. 66 akt adm. II instancji). Skarżący odebrał je w dniu 26 lutego 2007 r. (k. 66a akt adm. II instancji). Z ustaleń Sądu poczynionych na potrzeby niniejszej sprawy wynika, że postanowienie to nie zostało zaskarżone do tutejszego sądu (k. 26 akt sądowych).Wskazać w tym miejscu należy, iż w postanowieniu z [...] 2007 r. organ II instancji rozpoznał trzy podniesione przez Z. J. zarzuty – zarzut niewykonalności obowiązku (art. 33 pkt 5 u.p.e.a.), zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 (art. 33 § 7 u.p.e.a.) oraz zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka (art. 33 pkt 8 u.p.e.a.). Skoro zatem prawomocnie zakończono postępowanie dotyczące zarzutów co do prowadzonego postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie to brak było podstaw, by ponownie rozpoznawać te same zarzuty w postępowaniu o nałożenie grzywny w celu przymuszenia. Tym samym również, skoro zobowiązany nie skorzystał z przysługujących mu środków zaskarżenia postanowienia organu II instancji z dnia [...] 2007r., którym oddalono jego zarzuty, nie ma podstaw, by badać je na etapie postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Podkreślenia wymaga, że w trakcie egzekucji wynikającej z przepisów prawa budowlanego obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego organ egzekucyjny powinien w razie bezskutecznego upływu terminu z art. 15 § 1 u.p.e.a. w pierwszej kolejności nałożyć grzywnę w celu przymuszenia na podstawie art. 119 § 1, 2 tejże ustawy, uwzględniając dyspozycję przepisów art. 121 § 4 i 5 oraz 122 § 2 pkt 2. Wykonanie zastępcze może być orzeczone, gdy pomimo wymierzenia grzywny zobowiązany nie wykona obowiązku albo gdyby uwzględniając zarzut zobowiązanego, że grzywna byłaby zbyt uciążliwym środkiem egzekucyjnym organ postanowiłby o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. W ocenie Sądu wysokość nałożonej w zaskarżonym postanowieniu grzywny w celu przymuszenia (14.515,04 zł) odpowiada wymogom wskazanym w art. 121 § 4 i 5 u.p.e.a. Mając na względzie, że egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego organy trafnie zastosowały przepis art. 121 § 5 u.p.e.a., w myśl którego wysokość grzywny stanowi, w przypadku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki, i 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych. Skoro więc z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. z dnia [...] 2001 r. wynika, że powierzchnia części przedmiotowego budynku, podlegająca rozbiórce wynosi 16,6 m2 (3,32m x 5,0m), zaś zgodnie z Komunikatem Prezesa GUS z dnia 27 maja 2010 r. w sprawie ceny 1m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za I kwartał 2010 r. (Dz. Urz. GUS Nr 5, poz. 37), cena 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego za I kwartał 2010 r. wyniosła 4.372 zł, to iloczyn powierzchni zabudowy części budynku objętej rozbiórką i 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa GUS daje kwotę wymierzonej grzywny tj. 14.515,04 zł. Na marginesie Sąd zauważa, że w aktach sprawy znajduje się postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P. z dnia [...] 2007 r., którym nałożono na Z. J. grzywnę w wysokości 8.695,08 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku wykonania decyzji tegoż organu z dnia [...] 2001 r. Nr [...] o rozbiórce dobudowanej części budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce przy ul. L. w K.. Postanowienie to jak wynika zarówno z akt administracyjnych sprawy, jak również z wyjaśnień złożonych przez organ na etapie postępowania sądowoadministracyjnego nie zostało doręczone zobowiązanemu (k. 24 akt sądowych). Zgodnie z art. 126 kpa do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113 kpa. W myśl zaś przepisu art. 110 kpa organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej. Skoro zatem doręczenie decyzji (w tym wypadku postanowienia) stanowi jej wprowadzenie do obrotu prawnego, to nie doręczenie wspomnianego postanowienia z dnia [...] 2007 r. oznacza, że nie znalazło się ono w obrocie prawnym i należy uznać je za nieistniejące. Stąd wydanie kolejnego postanowienia z dnia [...] 2010r., nakładającego grzywnę w celu przymuszenia uznać należało za dopuszczalne. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. /-/ W.Batorowicz /-/ A.Łaskarzewska /-/ M.Kwiecińska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło