II SA/Po 859/24

PostanowienieWSA w Poznaniu2025-02-12

Skład orzekający: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, posiada interes prawny do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającą decyzję organu pierwszej instancji i umarzającą postępowanie?
Ratio decidendi
Gmina, której organ wydał decyzję w pierwszej instancji, nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającą decyzję organu pierwszej instancji i umarzającą postępowanie. Występowanie gminy jako organu wydającego decyzję i jednocześnie jako strony skarżącej jest niedopuszczalne, a ustawa o gospodarce nieruchomościami nie przyznaje gminie takiego uprawnienia.
Stan faktyczny
Gmina K. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy K. (organu pierwszej instancji) ustalającą opłatę adiacencką i umorzyła postępowanie administracyjne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi, podnosząc brak legitymacji prawnej gminy do jej wniesienia. Gmina argumentowała, że posiada interes prawny do obrony swoich praw.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę Gminy K. i zwrócono jej kwotę 200 zł tytułem wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 lutego 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 lutego 2025 roku sprawy ze skargi Gminy K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 listopada 2024 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi. Gmina K. (zwana dalej "skarżącą"), reprezentowana przez Wójta Gminy K. , w imieniu którego działa pełnomocnik – adw. R. H. – wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (zwanego dalej "SKO" lub "Kolegium"). W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej odrzucenie. SKO podniosło, że Wójt Gminy K., decyzją z dnia 16 września 2024 r., nr [...], ustalił opłatę adiacencką wobec M. O. – na kwotę [...]zł. Decyzja ta zapadła w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu. Na skutek rozpoznania odwołania od ww. decyzji, SKO, zaskarżoną decyzją, uchyliło decyzję Wójta Gminy K. i umorzyło postępowanie administracyjne prowadzone przed tym organem. Wystąpienie ze skargą do sądu administracyjnego przez skarżącą jest niedopuszczalne, ponieważ nie posiada ona legitymacji prawnej do tego. W piśmie z dnia 14 stycznia 2025 r. skarżąca wskazała, że jest uprawniona do wniesienia skargi, ponieważ posiada interes prawny. Odrzucenie skargi spowodowałoby niemożność obrony praw przysługujących skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Z kolei przepis art. 58 § 3 p.p.s.a. stanowi: "Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym". Zdaniem Sądu w składzie orzekającym, zachodząc oczywiste podstawy odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej. Jedną z przesłanek kwalifikowanych jako niedopuszczalność wniesienia skargi jest jej złożenie przez podmiot do tego nieuprawniony. Zgodnie z art. 50 § 1 i 2 p.p.s.a.: "Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym [§ 1 – uw. Sądu]. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi [§ 2 – uw. Sadu]". Mając na względzie to, że skarżąca jest jednocześnie osobą prawną, w imieniu której działa Wójt Gminy K., jako organ I instancji w postępowaniu administracyjnym, które stanowi przedmiot kontroli sądowoadministracyjnej, wniesiona skarga jest niedopuszczalna. Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1145 z późn. zm.) nie zawiera regulacji prawnej stanowiącej podstawę interesu prawnego do udziału skarżącej w postępowaniu administracyjnym czy też sądowoadministracyjnym. "Nie może być dopuszczalna sytuacja, którą ocenić należałoby jako kuriozum, że ten sam podmiot - gmina (jej organ) - raz występuje w sprawie jako organ administracji wykonujący swoje władztwo, a raz - gdy uzna, że jest to dla niego korzystne - jako strona domagająca się ochrony w istocie przed działaniami organu administracji wyższego stopnia." (postanowienie NSA z dnia 20 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 527/12, dostępne na stronie: https://cbois.nsa.gov.pl – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwana dalej "CBOSA"). Skarżąca (Gmina K.) nie ma interesu prawnego we wniesieniu skargi na decyzję SKO, dotyczącą opłaty adiacenckiej, którą z urzędu, w drodze decyzji (w pierwszej instancji) nałożył Wójt Gminy K. – organ tej gminy (por. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 22 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 711/09, dostępne w CBOSA). Ponieważ skarżąca nie jest stroną postępowania administracyjnego i nie posiada legitymacji procesowej do zainicjowania postępowania sądowo-administracyjnego, to wniesienie przez nią skargi jest niedopuszczalne. Taką skargę należało zatem odrzucić, o czym Sąd orzekł, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz art. 58 § 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji postanowienia). O zwrocie uiszczonego wpisu Sąd postanowił w oparciu o przepis 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a, zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy (pkt II sentencji postanowienia).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło