II SA/Po 953/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział II w następującym składzie: Przewodniczący: sędzia WSA Jakub Zieliński po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skarg R. K. i Stowarzyszenia A w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań postanawia oddalić wniosek. /-/ J.Zieliński W obydwu skargach na decyzję bliżej opisaną w rubrum niniejszego postanowienia, którą została utrzymana w mocy decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...] 2015 r. o środowiskowych uwarunkowaniach, zostały zawarte wnioski o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Stosownie do art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012 r., poz. 27, z późn. zm. – dalej: p.p.s.a.) – wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże po przekazaniu skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem (por. postanowienia NSA z dnia 14 grudnia 2009 r. sygn. akt II OSK 1898/09 i z dnia 4 listopada 2008 r. sygn. akt II OZ 1143/08 - orzeczenia dostępne w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, w rozumieniu wyżej przywołanego przepisu, mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Wstrzymanie wykonania dotyczy sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne, tj. ma przymiot wykonalności. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy podkreślić należy, że wykonanie zaskarżonej decyzji nie może być wstrzymane, bowiem strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Kolegium utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji wydaną w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań. W tym miejscu należy wyjaśnić, że rozstrzygnięcie w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań ma charakter opiniodawczy i zapada w postępowaniu stanowiącym etap poprzedzający wydanie m.in. decyzji o pozwoleniu na budowę lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, co wynika z art. 72 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r., poz. 1235, z późn. zm.). Zatem to nie decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach (dalej: decyzja środowiskowa), lecz późniejsze rozstrzygnięcia administracyjne dotyczące procesu inwestycyjnego (budowlanego), dla których jej wydanie jest warunkiem, mogą podlegać wykonaniu; w szczególności zaś pozwolenie na budowę. Decyzja środowiskowa nie zezwala bezpośrednio na realizację inwestycji, nie może zatem spowodować niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków. Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego – w jej ocenie – szkodliwego dla strony skarżącej, nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej. Skoro zatem decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie nakłada na żadną ze stron postępowania nowych praw lub obowiązków, które podlegałyby wykonaniu, to oznacza, że do decyzji tej nie może mieć zastosowania instytucja wstrzymania wykonania aktu, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Instytucja ta dotyczy bowiem jedynie aktów lub czynności, które nadają się do wykonania – dobrowolnie bądź przymusowo i tego wykonania wymagają (por. postanowienia NSA: z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt II OSK 2059/09; z dnia 3 września 2009 r. sygn. akt II OZ 740/09; z dnia 16 listopada 2005 r. sygn. akt II OZ 962/05; orzeczenia dostępne jw.). Innymi słowy, już z samego charakteru decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania inwestycji wynika, że jej wykonanie nie może być wstrzymane. Nie kreuje ona bowiem po stronie podmiotów żadnych praw i obowiązków nadających się do wykonania, mogących podlegać egzekucji. Wobec tego bezprzedmiotowe jest wstrzymanie jej wykonania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lipca 2013 r. sygn. akt II OZ 601/13, LEX nr 1437286 - dostępne jw.). Należy przy tym również podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi – odpowiednio do dnia uchylenia zaskarżonego aktu lub do dnia uprawomocnienia się o orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 p.p.s.a.). Ma to służyć zapobieżeniu powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a nie ocenie legalności decyzji. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od zasadności samej skargi. W zasadzie rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania, gdy brak jest podstaw do wyrokowania co do zasadności skargi, gdyż nie może sprowadzać się do swego rodzaju przedsądu w sprawie. Reasumując wszystko powyższe, Sad stwierdza, że z uwagi na brak cechy wykonalności zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej – niedopuszczalne było zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej w stosunku do zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. /-/ J.Zieliński