II SAB/Po 75/19
WyrokWSA w Poznaniu2019-09-19
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, a jeśli tak, to czy przewlekłość ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Wojewoda dopuścił się przewlekłości w rozpoznaniu wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, ponieważ od momentu otrzymania akt sprawy do dnia wniesienia skargi nie podjął praktycznie żadnych czynności zmierzających do wydania decyzji, naruszając tym samym zasady k.p.a. dotyczące terminowości załatwiania spraw. Jednakże, przewlekłość ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, gdyż wynikała z obiektywnych trudności organizacyjnych i kadrowych urzędu, a nie z celowego działania organu. W związku z wydaniem decyzji po wniesieniu skargi, postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji stało się bezprzedmiotowe, a wniosek o przyznanie sumy pieniężnej oddalono z uwagi na brak przekonujących okoliczności uzasadniających jego zasadność.Stan faktyczny
Skarżący V. H. złożył skargę na przewlekłość postępowania Wojewody w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który złożył w maju 2018 r. Skarżący zarzucił organowi brak podjęcia działań przez niemal rok, naruszenie przepisów k.p.a. i wystąpił o stwierdzenie przewlekłości z rażącym naruszeniem prawa oraz o przyznanie sumy pieniężnej. Wojewoda wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak wyczerpania środków zaskarżenia i prawidłowe prowadzenie postępowania. Po wniesieniu skargi, Wojewoda wydał decyzję o udzieleniu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji, stwierdził przewlekłość postępowania Wojewody, stwierdził, że przewlekłość nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oddalił wniosek o przyznanie sumy pieniężnej i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 września 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 września 2019 roku sprawy ze skargi V. H. na przewlekłość Wojewody w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, II. stwierdza, że Wojewoda dopuścił się przewlekłości postępowania w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] maja 2018 roku, III. stwierdza, że zaistniała przewlekłość nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. oddala wniosek o przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, V. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę [...]- zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
V. H. pismem z [...] maja 2019 r. wniósł skargę na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Wojewodę w sprawie wniosku o udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy złożonego w dniu [...] maja 2018 r.
Skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ - Wojewoda w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy o sygn. [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa oraz o przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości [...] zł. Ponadto wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, i przeprowadzenie dowodu z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy o sygn. akt [...]
W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że w maju 2018 r. zwrócił się do Wojewody [...] o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Wskutek braku właściwości miejscowej wniosek, został przekazany do Wojewody, który od tego czasu nie podjął żadnych czynności naruszając art. 35 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 6 k.p.a., art. 10 k.p.a., a także w szczególności art. 12 k.p. a. Wskazano, iż mimo interwencji pracodawcy skarżącego organ nie przez niemal rok nie podejmował w sprawie działań, mimo, iż załatwienie sprawy winno nastąpić w terminie 30 dni. Skarżący stwierdził, iż ilość spraw prowadzonych przez organ nie może tłumaczyć jego opieszałości. To na Państwie spoczywa odpowiedzialność za dobór odpowiedniej ilości kadry do obsługi spraw z którymi cudzoziemcy występują do Wojewody. Wskazał, iż pracodawca z własnej woli uiścił ponownie opłatę skarbową, choć strona uważa, iż nie jest ona ponownie wymagana. Tak więc skarżący czynił ze swej strony wszystko, aby nie przedłużać postępowania. Trudno też uznać sprawę za skomplikowaną.
Skarżący stwierdził, iż przewlekłe postępowanie naraziło go na szkodę co uzasadnia przyznanie mu wnioskowanej sumy pieniężnej. Podpisując umowę zlecenie był przekonany, iż będzie mógł wykonywać obowiązki wynikające z tej umowy w sposób ciągły, bez żadnych przerw. Powyższe na wskutek bezczynności organu stało się niemożliwe.
Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie.
Organ wyjaśnił, że w dniu [...] maja 2018 r., V. H. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium [...]. Wniosek został złożony osobiście, cudzoziemiec okazał dokument podróży oraz złożył odciski palców. Do wniosku dołączono oryginał dowodu uiszczenia opłaty [...] zł za udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy oraz za pełnomocnictwo dla M. C., które także zostało przedłożone i dołączone do akt. Wniosek cudzoziemca nic zawierał braków formalnych. W związku z informacją o zmianie miejsca zamieszkania wnioskodawcy jego wniosek został przekazany według właściwości do Wojewody. Akta wpłynęły do tego organu w dniu [...] października 2018 r.
Dalej wskazano, że w dniu [...] marca 2019 r. do organu wpłynęło pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego K. W., do którego dołączono opłatę skarbową w wysokości [...] zł. Zgodnie z prośbą zawartą w ww. pełnomocnictwie o informację telefoniczną, jeśli zgromadzony materiał dowodowy w sprawie nie byłby wystarczający do wydania decyzji, pracownik Urzędu [...] maja 2019 r. skontaktował się pod wskazanym numerem telefonu. Przekazał w trakcie tej rozmowy informację, że wnioskodawca powinien uiścić opłatę w wysokości [...] zł na konto Urzędu Miasta [...] oraz że może wystąpić z wnioskiem o zwrot opłaty uiszczonej do Urzędu Dzielnicy Śródmieście [...] ponieważ zgodnie z art. 12 § 2 pkt. 1 organem podatkowym właściwym miejscowo w sprawach opłaty skarbowej jest organ podatkowy właściwy ze względu na siedzibę organu lub podmiotu, który dokonał czynności urzędowej albo wydał zezwolenie. Po kontakcie z pełnomocnikiem pracownik Urzędu dokonał stosownej adnotacji w aplikacji wewnętrznej [...] w [...] z której wydruk został załączony do akt.
W dniu [...] maja 2019 r. do organu wpłynęło ponaglenie V. H.. W związku z tym pismem pracownik Urzędu w dniu [...] czerwca 2019 r. ponownie skontaktował się pod numerem telefonu wskazanym we wniosku, pod którym zgłosił się K. W. i wystąpił z prośbą o podanie bezpośredniego numeru kontaktowego do cudzoziemca, aby poinformować go, że próba cofnięcia pełnomocnictwa zawarta w piśmie z [...] kwietnia 2019 r. nie ma mocy prawnej. Dnia [...] czerwca 2019 r. pracownik Urzędu skontaktował się z cudzoziemcem pod wskazanym przez pełnomocnika numerem i V. H. potwierdził, że uzyskał od pełnomocnika informacje o tym gdzie i w jakiej kwocie należy uiścić opłatę skarbową, potwierdził, że rozumie instrukcje pracownika jak poprawnie odwołać pełnomocnictwo oraz złożył ustne oświadczenie, że życzy sobie być informowanym o przebiegu sprawy drogą poczty tradycyjnej, wskazując jako adres do doręczeń ul. [...] w [...]. Został pouczony przez pracownika, że stosowne oświadczenie musi przedłożyć także w formie pisemnej. Z przebiegu powyższej rozmowy została sporządzona notatka służbowa, którą dołączono do akt sprawy.
Wnosząc o odrzucenie skargi Wojewoda wskazał, iż cudzoziemiec po przesłaniu ponaglenia nie dał organowi ustawowej ilości czasu na przekazanie powyższego do organu II instancji. Ponaglenie przekazano do Szef Urzędu do [...] w dni [...]maja 2019 r. a skarga wpłynęła do organu już [...] czerwca 2019 r. Tym samym skarżący przed złożeniem skargi nie wyczerpał wszystkich możliwych środków do przyspieszenia postępowania w swojej sprawie, ponieważ nie tylko nie poczekał na rozstrzygnięcie organu II instancji, ale nawet nie pozwolił mu zapoznać się z przekazanym materiałem dowodowym.
Ponadto w ocenie Wojewody nieprawdą jest aby wnioskodawca monitował o szybsze zakończenie postępowania, jak też aby brak było podstaw do wzywania go do ponownego uiszczenia opłaty skarbowej. Podniesiono, iż zezwolenie na pracę został wydane w dniu [...] czerwca 2019 r., na wniosek złożony [...] maja 2019 r. a więc zachowaniem terminu. Brak jest podstaw do przyznania wnioskowanej sumy pieniężnej .
Wskazano również, iż deklarowany na dzień [...] maja 2018 r. cel pobytu na terytorium [...] V. H. ustał, a dokumenty niezbędne do wydania decyzji zgodne z aktualnym celem pobytu zostały doręczone [...] maja 2019 roku. Po tym, jak cudzoziemiec uzupełnił wymagane braki we wniosku, w dniu [...] lipca 2019 r. została wydana decyzja o udzieleniu zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium [...] do dnia [...] czerwca 2022 r.
Na zakończenie organ poinformował, iż opóźnienia w prowadzeniu postępowań, z uwagi na ograniczenia kadrowe oraz częstą rotację pracowników dotyczą obecnie tysięcy spraw prowadzonych na wniosek cudzoziemców. Termin załatwiania spraw ma bezpośredni związek z możliwościami organizacyjnymi oraz kadrowymi Wydziału Spraw Cudzoziemców wobec ogromnego obciążenia sprawami wymagającymi rozpoznania. Wojewoda podejmuje starania, aby zapewnić obsadę kadrową, która pozwoli na skrócenie czasu trwania postępowań z zakresu legalizacji pobytu cudzoziemców.
W piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2019 r. pełnomocnik skarżącego uzupełnił skargę formułując zarzut naruszenia:
1) art. 35 § 1 i 2 k.p.a. poprzez brak wyznaczenia terminu do rozpoznania sprawy i wskazania przyczyn, dla których postępowanie nie zostało zakończone w ustawowym terminie;
2) art. 12 § 1 k.p.a. poprzez nie podjęcie żadnych czynności w toku postępowania sądowego celem skutecznego uzupełnienia materiału dowodowego i ograniczenie się do przekazania informacji pełnomocnikowi skarżącego za pomocą środków porozumiewania się na odległość;
3) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 32 k.p.a. i art. 33 § 2 k.p.a. poprzez:
- uznanie się przez organ za właściwym do dokonania oceny skuteczności cofnięcie pełnomocnictwa,
- doręczanie korespondencji do pełnomocnika, podczas gdy skarżący zażądał kierowania korespondencji z pominięciem pełnomocnika,
- doręczanie korespondencji do pełnomocnika, podczas, gdy skarżący zawiadomił o wypowiedzeniu dotychczasowego pełnomocnictwa.
Podniesiono, że akta wpłynęły do Wojewody już na początku października, zaś pierwsze czynności w sprawie zostały podjęte dopiero na skutek zgłoszenia zamiaru wykonywania pracy u innego pracodawcy w II kwartale 2019 r. Powyższe niewątpliwie świadczy o tym, że organ rażąco naruszył treść art. 35 k.p.a., nie podejmując przez okres ponad 6 miesięcy żadnych czynności. Zdaniem strony, podejmowane przez Wojewodę czynności po uzyskaniu informacji o cofnięciu pełnomocnictwa należy uznać za nieprawidłowe – stronami stosunku pełnomocnictwa jest pełnomocnik i mocodawca, a nie organ, dlatego brak jest podstaw do uznania, że samo zawiadomienie organu o wypowiedzenie pełnomocnictwa nie jest wystarczające. Wojewoda kierując pisma do dotychczasowego pełnomocnika, dopuszczał się przewlekłości postępowania.
Brak jest też przesłanek do uznania, że skarżący powinien był czekać na przekazanie przez Wojewodę akt z ponagleniem, czy też oczekiwać na rozpoznanie ponaglenia. W niniejszej sprawie skargę wniesiono po wniesieniu ponaglenia. W konsekwencji nie zachodzą podstawy do odrzucenia skargi
Skarżący w niniejszej sprawie pozostawał w przekonaniu, że organ nie podejmuje żadnych czynności w związku z tym, że już po pierwszej z rozmów z dotychczasowym pełnomocnikiem i upewnieniu się, że pełnomocnictwo zostało wypowiedziane, organ po skierowaniu wniosku o przyspieszenie (z uwagi na to, że z początkiem czerwca kończył się okres legalnej pracy) zamiast skierować odpowiedź na pismo w formie pisemnej do skarżącego ponownie skontaktował się z osobą, która już pełnomocnikiem zgodnie z wolą skarżącego nie była. Skarżący nie zdawał sobie sprawy z tego, że koniecznym dla rozpoznania wniosku było ponownie uiszczenie opłaty skarbowej, pozostając w przekonaniu, że została ona skutecznie uiszczona jeszcze przed Wojewodą [...]. W przypadku, gdy organ wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku w tej kwestii jeszcze w 2018 r., to nie skutkowałoby to uiszczeniem przedmiotowej opłaty dopiero [...] maja 2019 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 roku, poz. 1302 z późn. zm., zwanej dalej – P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty i czynności wskazane w art. 3 § 2 pkt 1–7 i § 3 P.p.s.a., a także, jak wynika z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., na bezczynności organów administracji publicznej lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a P.p.s.a. Badanie merytorycznej zasadności skargi musi zostać poprzedzone sprawdzeniem jej wymogów formalnych, w tym dopuszczalności skargi.
Zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę (w tym także skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.).
Złożenie ponaglenia wywiera skutek wyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia (art. 52 § 1 P.p.s.a.), a tym samym umożliwia skuteczne wniesienie skargi na bezczynność organu pozostającego w zwłoce i niepodejmującego w ustawowym terminie aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 - 3 P.p.s.a.. Należy podkreślić, iż w sprawach skarg na bezczynność nie ma znaczenia, jaki okres upłynął pomiędzy ponagleniem wniesionym w trybie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., zwanej dalej: K.p.a.), a skargą do sądu administracyjnego. Warunkiem formalnym skargi jest bowiem wyłącznie złożenie takiego ponaglenia (por. m.in. postanowienia NSA z dnia 10 października 2013 r., sygn. I OZ 893/13 i z 25 maja 2018 r. o sygn. akt II OSK 1210/15 – dostępne na: orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie ulega wątpliwości, że w okolicznościach badanej sprawy stosowny tryb został wyczerpany. Skarżący ponaglenie wniósł [...] maja 2019 r. (data stempla pocztowego), a skargę w dniu [...] maja 2019 r. (data stempla pocztowego). Stąd też uwagi organu dotyczące niedopuszczalności były chybione.
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania przedmiotowej skargi należy zauważyć, że w myśl art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wobec tego w niniejszym postępowaniu kluczowym obowiązkiem Sądu było zbadanie, czy zarzucana w skardze przewlekłość Wojewody rzeczywiście istniała – tak w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie wyrokowania – a jeśli tak, to czy miała ona charakter rażący.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że Wojewoda na dzień wniesienia skargi dopuścił się przewlekłości w rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy zainicjowanej wnioskiem skarżącej. Wniosek opatrzony datą [...] maja 2018 r. został przekazany do Wojewody jako organu właściwego do załatwienia sprawy w dniu [...] października 2018 r. i do dnia wniesienia skargi ( [...] maja 2019 r. ) pozostawał nierozpoznany. Analiza akt sprawy jak też wyjaśnienia samego organu wskazują, iż w tym okresie, nie podejmował on prawie jakichkolwiek czynności zmierzających do wydania decyzji. Organ twierdzi, iż w okresie poprzedzającym wniesienie skargi nawiązał jednorazowo w dniu [...] maja 2019 r. kontakt telefoniczny z pełnomocnikiem skarżącego w aby zakomunikować konieczności uzupełnia braku formalnego wniosku. Ta pierwsza czynności organu miała zatem miejsce dopiero po 7 miesiącach po przekazaniu mu sprawy przez Wojewodę [...] Natomiast kolejną udokumentowaną w aktach sprawy czynnością jest następna rozmowa telefoniczna ( potwierdzona notatką służbowa z dnia [...] czerwca 2019 r.) która miała już miejsce po wniesieniu skargi, a dotycząca kwestii cofnięcia pełnomocnictwa. Zauważyć należy, iż do chwili wniesie skargi organ nie poinformował w żadnym momencie w trybie art. 36 § 1 ustawy z 4 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (K.p.a.) o przyczynach zwłoki w rozpoznaniu sprawy. Art. 36 K.p.a. stanowi, iż o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia ( § 1) Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (§ 2) .
Milczenie organu przez ponad 7 miesięcy świadczy dobitnie o naruszeniu przez Wojewodę zasad wyrażonych w art. 35 § 3 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Powyższej oceny nie zmieni podjęcie przez Wojewodę w dniu [...] maja 2019 r. pierwszych czynności w sprawie.
Sąd podziela przy tym stanowisko, iż swojej bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania organ nie może tłumaczyć trudnościami kadrowymi, brakiem etatów, czy też dużą ilością wniosków. Zauważyć należy, iż trudności organizacyjne wskazane przez Wojewodę nie maja charakteru nagłego, wynikającego z niespodziewanych i bardzo trudnych do przewidzenia i przezwyciężenia okoliczności powodujących paraliż lub utrudnienia w funkcjonowaniu instytucji państwowych. Obowiązkiem organów państwowych jest takie zorganizowanie pracy, a także przeznaczenie takich sił i środków, by sprawnie realizować nałożone na nie zadania. Sąd ma świadomość, że istniejący, a niedopuszczalny stan rzeczy, nie jest zapewne skutkiem złej pracy poszczególnych pracowników organu, lecz skutkiem braku adekwatnego wzmocnienia komórek organizacyjnych zajmujących się rozpatrywaniem wniosków cudzoziemców o udzielenie im prawa pobytu na terytorium [...]. To zadanie ciąży na Wojewodzie, a ewentualnie także na organach decydujących o wysokości budżetu [...] Urzędu Wojewódzkiego. Strona postępowania administracyjnego nie może jednak ponosić negatywnych konsekwencji zaniechań organów państwowych.
Skarga była zatem usprawiedliwiona, bowiem organ w dniu wniesienia skargi nie zakończył postępowania – stąd też Sąd orzekł jak pkt II sentencji wyroku zgodnie z art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Jaka wynika z akt sprawy, po wniesieniu skargi do Sądu organ wydał w dniu [...] lipca 2019 r. decyzję o udzieleniu skarżącemu pozwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium [...]. Niewątpliwie zatem w dacie orzekania przez Sąd, organ nie pozostawał już w przewlekłości w odniesieniu do wspomnianego wniosku. Zaistniała więc przesłanka do umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., jako bezprzedmiotowego w zakresie zobowiązania organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.), o czym orzeczono w pkt I sentencji wyroku.
Stwierdzenie, iż organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania wymaga również dokonania oceny czy bezczynność lub przewlekłość miała charakter rażący.
Zdaniem Sądu okoliczności faktyczne niniejszej sprawy nie dają podstawy do przyjęcia, że przewlekłość miała charakter rażący. Przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1 P.p.s.a, jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań możemy powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r., OSK 468/13, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., II SAB/Wr 14/14; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., II SAB/Po 69/13 i z dnia 11 marca 2015 r., IV SAB/Po 19/15, dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie taka sytuacja nie zaistniała. W okolicznościach badanej sprawy, nie sposób zarzucić organowi lekceważenia strony. Jak wynika z odpowiedzi na skargę, przewlekłe rozpoznanie sprawy przez organu nie było działaniem celowym, podjętym z premedytacją, ale wynikało z trudności o charakterze obiektywnym – braki kadrowe urzędu, znaczna ilość spraw. Jakkolwiek, zatem Sąd stwierdził, że w sprawie doszło to przewlekłego prowadzenia postępowania, to nie miało ono charakteru rażącego, o czym na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. orzeczono w punkcie III sentencji wyroku.
Sąd uznał również iż nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek skarżącego o przyznanie na jego rzecz sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a. Możliwość przyznania sumy pieniężnej wzorowano na rozwiązaniu przyjętym w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843, z późn. zm.). Ustawodawca przyjął, że oprócz roli rekompensacyjnej, groźba zasądzenia wynagrodzenia będzie wzmacniała gwarancje terminowego załatwienia sprawy przez organy (projekt ustawy Sejmu RP VIII Kadencji, druk 1633, www.sejm.gov.pl). Należy zauważyć zatem, że w kontekście wspomnianej roli rekompensacyjnej w skardze nie wskazano przekonująco na okoliczności, które przemawiałyby za zasadnością złożonego wniosku. Z akt sprawy wynika, iż skarżący podejmował zatrudnienie w okresie oczekiwania na rozpoznanie jego wniosku o przyznanie mu praw pobytu czasowego. Jednocześnie należy zważyć, iż oczekiwana przez skarżącego decyzja została wydana, a więc zasądzenie kwoty pieniężnej od Wojewody nie było uzasadnione również potrzebą przymuszenia organu do załatwienia sprawy. Ponadto argumentacja organu nie pozostawia wątpliwości, że Wojewoda jest świadomy ciążących na nim obowiązków, terminowego prowadzenia spraw, ale obiektywnie w opisanym stanie faktycznym nie miał realnej możliwości obowiązkom tym podołać, pomimo podejmowanych przez siebie działań zapobiegawczych. W tej sytuacji bezcelowe było również upatrywanie zasadności wniosku o przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej w realizacji funkcji gwarancyjnej tego rozwiązania, skoro okoliczności sprawy wskazują na mający w danym momencie znaczny napływ wniosków określonego rodzaju.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a. oddalił wniosek o przyznanie sumy pieniężnej.
O zwrocie kosztów Sąd postanowił w punkcie piątym wyroku na mocy art. 201 § 1 i art. 205 § 1 P.p.s.a. w zw. z § § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265).
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do przepisu art. 119 pkt 4 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło