II SO/Po 13/10

Dnia 24 lutego 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2011 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku D. G. przeciwko E. P., prowadzącej działalność gospodarczą – niepubliczną szkołę policealną o nazwie Szkoła Kosmetyczna "A. P." w W. w przedmiocie wymierzenia grzywny w związku z niezastosowaniem się do obowiązku przekazania skargi oraz akt sprawy i odpowiedzi na skargę postanawia wymierzyć E. P., prowadzącej działalność gospodarczą – niepubliczną szkołę policealną o nazwie Szkoła Kosmetyczna "A. P." w W., grzywnę w kwocie 500 (pięćset) zł. /-/ E. Podrazik Wnioskiem z dnia [...] września 2010 roku D. G. zażądał nałożenia grzywny w trybie art. 55 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) na kierownika jednostki - Szkoły Kosmetycznej "A. P." w W., w związku z nieprzekazaniem jego skargi na bezczynność tego organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W ocenie D. G. zgodnie z ustawą z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112 poz. 1198) do udzielenia informacji publicznej zobowiązane są podmioty wykonujące zadania publiczne, które prowadzą sprawy publiczne i dysponują informacją o takich sprawach. Szkoła Kosmetyczna "A. P." jest przy tym szkołą policealną dla dorosłych, a zatem wykonuje zadania publiczne. W tej sytuacji spoczywał na niej obowiązek udzielenia przedmiotowej informacji, czego jednak nie wykonano. Pismem z dnia [...] lipca 2010 roku D. G. skierował skargę na bezczynność organu wraz z wnioskiem o ukaranie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, która została nadana na poczcie w dniu [...] sierpnia 2010 roku. Mimo upływu ustawowego terminu, skarga nie została przekazana, wobec czego organowi należy wymierzyć grzywnę. Do powyższego pisma z dnia [...] września 2010 roku załączono kopię wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] lipca 2010 roku wraz potwierdzeniem nadania przesyłki, datowanym na dzień [...] lipca 2010 roku, odpowiedź z dnia [...] lipca 2010 roku, odmawiającą udzielenia wnioskowanych informacji, skargę na bezczynność z dnia [...] lipca 2010 roku wraz z potwierdzeniem nadania, datowanym na dzień [...] sierpnia 2010 roku, oraz powiadomienie z dnia [...] lipca 2010 roku o skierowaniu skargi z dnia [...] lipca 2010 roku do Sądu. W odpowiedzi na wniosek z dnia [...] stycznia 2011 roku wyjaśniono, iż jednostka, przeciwko której złożono wniosek, to osoba fizyczna E. P., która prowadzi działalność gospodarczą jako niepubliczna szkoła policealna o nazwie Szkoła Kosmetyczna "A. P." w W. E. P. wskazała, iż nie była zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej oraz nie jest organem, który w świetle Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powinien był przekazać skargę. Zakwestionowała prawdziwość stanu faktycznego przedstawionego przez D. G. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej został bowiem błędnie skierowany do Szkoły Kosmetycznej "A. P.", gdy tymczasem powinien on być zaadresowany bezpośrednio do E. P. Na ten fakt zwrócono D. G. uwagę w piśmie z dnia [...] lipca 2010 roku, lecz ten nie złożył powtórnie swej prośby. Następnie, na wyraźne żądanie E. P. w dniu [...] lipca 2010 roku przesłano informacje, jakich domagał się wnioskodawca, na adres os. K. w P. Korespondencja ta powróciła jednak z adnotacją, iż adresat nie mieszka pod podanym adresem. Do nieodebrania przesyłki doszło zatem wyłącznie z winy wnioskodawcy, a pomijanie przez niego pisma z dnia [...] lipca 2010 roku jest nieuczciwe. Odnosząc się natomiast do samej skargi z dnia [...] sierpnia 2010 roku, należy zauważyć, że jej treść nie wyjaśnia czego ona dotyczy oraz powodu, dla którego została ona wniesiona. Skierowano ją poza tym błędnie do podmiotu, który nie posiada osobowości prawnej, zamiast zaadresować ją do E. P. Wspomniany brak precyzji uniemożliwia zatem odniesienie się do jej treści, a ponadto prowadząca Szkołę Kosmetyczną "A. P." w swojej działalności nie stosuje przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 30 poz. 168). W tej sytuacji E. P. uznała, że pismo z dnia [...] lipca 2010 roku nie jest w istocie skargą, lecz jedynie dokumentem o nieustalonej treści. W piśmie z dnia [...] lutego 2011 roku D. G. wskazał, iż mieszka pod adresem os. K. a nie os. K. w P. Omyłka w adresie mogła być zatem powodem nieodebrania przez niego przesyłki z dnia [...] lipca 2010 roku. Nie zmienia to jednak w jego ocenie faktu, że błędne skierowanie korespondencji nastąpiło z winy E. P. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Wniosek okazał się zasadny. Jak wynika z treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270), skargę do Sądu należy złożyć za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Z kolei art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112 poz. 1198) wskazuje, iż przekazanie akt organu i odpowiedzi na skargę powinno nastąpić w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Podstawową kwestią wymagającą rozstrzygnięcia była ocena czy E. P., prowadząca działalność gospodarczą w postaci niepublicznej szkoły policealnej pod nazwą Szkoła Kosmetyczna "A. P.", była podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Zgodnie z art. 1 ust. 1 powołanej ustawy o dostępie do informacji publicznej, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i w związku z tym podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym tą ustawą. Z kolei art. 4 ust. 1 tejże ustawy wymienia przykładowo organy, na których spoczywa obowiązek udzielania przedmiotowych informacji. Trzeba przy tym zauważyć, iż w omawianym przepisie w pkt 5 wyraźnie jest mowa o podmiocie reprezentującym inne osoby lub jednostki organizacyjne, wykonujące zadania publiczne. Powstaje wobec tego pytanie, czy do tej kategorii zalicza się także E. P. jako osoba prowadząca niepubliczną szkołę policealną. Jak wynika z zaświadczenia nr [...] wystawionego przez Starostę W. w dniu [...] września 2010 roku (k. 39 akt sądowych), prowadzona przez E. P. działalność gospodarcza objęta została wpisem do ewidencji szkół i placówek niepublicznych. Wpis ten w świetle art. 82 ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty (Dz. U. Nr 95 poz. 425) uprawnia osoby fizyczne do zorganizowanego świadczenia usług edukacyjnych. W świetle art. 70 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz przepisów powoływanej ustawy o systemie oświaty nie ulega wątpliwości, że oświata i kształcenie stanowią wykonywanie zadań publicznych, nawet wtedy, gdy realizują je szkoły niepubliczne. Sąd podziela w tej mierze stanowisko, jakie zostało wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w postanowieniu z dnia 4 listopada 2010 roku, sygn. akt II SO/Go 12/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia. nsa.gov.pl. Taki pogląd znajduje swoje uzasadnienie w treści preambuły do wspomnianej ustawy o systemie oświaty oraz w art. 1 tejże ustawy, który wyznacza ogólne cele całego systemu oświaty. Trzeba zatem zwrócić uwagę, że art. 2 pkt 2 lit. c cytowanej ustawy przewiduje, iż system oświaty obejmuje m.in. szkoły ponadgimnazjalne, na które zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 3 lit. g powoływanej ustawy składają się niepubliczne szkoły policealne. Ponadto, art. 5 ust. 1 ustawy wyraźne zaznacza, że szkoły mogą mieć charakter publiczny lub niepubliczny. Oznacza to, że zadania oświatowe, jakie stawia ustawodawca, mogą być realizowane w dwóch równoważnych, choć zarazem nietożsamych formach, organizowanych przez (1) organy państwa bądź też (2) inne osoby fizyczne i prawne. Takie rozróżnienie nie ma jednak wpływu na generalny cel, tj. wykonywanie zadania edukacji publicznej, wobec czego należy uznać, że podmioty reprezentujące szkoły niepubliczne są również zobowiązane do udzielania informacji o charakterze publicznym. Takie zobowiązanie w stosunku do publicznych szkół nie budziło jak dotąd żadnych kontrowersji w orzecznictwie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2010 roku, sygn. akt I OSK 1469/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2090 roku, sygn. akt I OZ 936/09, tamże). Natomiast wymóg przekazania skargi przez organizatora szkoły niepublicznej w zakresie związanym z udzielaniem informacji publicznej zaaprobował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w postanowieniu z dnia 22 października 2010 roku, sygn. II SO/Gd 10/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http:// orzeczenia.nsa.gov.pl. Odnosząc te uwagi do specyfiki rozważanej sprawy trzeba uznać, że D. G. mógł się skutecznie domagać uzyskania żądanych przez niego informacji, a E. P. jako prowadząca działalność gospodarczą w postaci niepublicznej szkoły policealnej pod nazwą Szkoła Kosmetyczna "A. P." powinna była udzielić mu tych informacji. W tym miejscu warto zauważyć, że status ten nie został przez E. P. zakwestionowany w piśmie z dnia [...] lipca 2010 roku (k. 8 akt sądowych), w którym to jedynie odmówiła ona udzielenia informacji, powołując się na prywatność. Będąc zatem podmiotem zobowiązanym na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, do jej obowiązków należało przekazanie skargi na bezczynność z dnia [...] lipca 2010 roku, odebranej w dniu [...] sierpnia 2010 roku (k. 14 akt sądowych) do Sądu w czasie 15 dni. Termin ten upływał z dniem [...] sierpnia 2010 roku, przy czym w chwili orzekania przez Sąd przedmiotowa skarga nadal nie została przekazana. W tej sytuacji zastosowanie na wniosek D. G. znalazł art. 55 § 1 powołanego Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z tym przepisem, w razie niezastosowania się do obowiązku przekazania skargi oraz akt i odpowiedzi na skargę Sąd może na wniosek orzec o wymierzeniu organowi grzywny w kwocie nieprzekraczającej 10-krotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej. Regulacja ta ma jednocześnie charakter dyscyplinujący i represyjny, a jej cel stanowi przymuszenie podmiotu do zrealizowania ustawowego obowiązku przekazania niezbędnych dokumentów. Powyższego zobowiązania E. P. w ocenie Sądu nie wykonała. W piśmie z dnia [...] stycznia 2011 roku podnosiła ona wprawdzie, iż nie korzysta na co dzień z bieżącej obsługi prawnej, a treść skargi z dnia [...] lipca 2010 roku była dla niej niejasna. Trzeba jednak zauważyć, iż ocena zawartości pisma D. G. nie leży w kompetencji E. P., lecz Sądu. Skarga z dnia [...] lipca 2010 roku była natomiast wyraźnie zaadresowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. E. P. powinna była zatem przekazać to pismo do Sądu, nawet jeśli nie zgadzała się z jego treścią lub była ona dla niej niezrozumiała. Argumenty w tej mierze można było powołać w treści odpowiedzi na skargę. Jednocześnie, Sąd pragnie zauważyć, iż przedmiotem niniejszego orzeczenia jest jedynie kwestia ukarania E. P. za nieprzekazanie skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę. Podnoszone przez nią zarzuty w piśmie z dnia [...] stycznia 2011 roku dotyczą ewentualnej niesumienności D. G., a zatem stanowią polemikę nie z wnioskiem o ukaranie, lecz ze skargą na bezczynność. Z tej racji nie odnoszą się one bezpośrednio do rozważanej sprawy. Zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2011 roku w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2010 roku (M.P. Nr 11 poz. 120), przeciętne wynagrodzenie w 2010 roku wyniosło 3.224,98 zł. Maksymalna wysokość grzywny z art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynosiła zatem 32.249,80 zł. Sąd wziąwszy pod uwagę specyfikę rozpatrywanej sprawy i wyjaśnienia złożone przez E. P. postanowił wymierzyć jej grzywnę w dolnej granicy ustawowego zagrożenia, tj. w kwocie 500 zł. W ocenie Sądu wysokość ta czyni zadość funkcjom dyscyplinującym i represyjnym art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a przy tym nie będzie stanowiła nadmiernej dolegliwości dla E. P. Wobec powyższego Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym. /-/ E. Podrazik