III SA/Po 1082/14
WyrokWSA w Poznaniu2015-03-24
Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Małgorzata Górecka, Ireneusz Fornalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy posiadanie oleju opałowego w zbiorniku podłączonym do instalacji pomiarowej spełniającej cechy odmierzacza paliw skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku akcyzowego według podwyższonej stawki jako użycie oleju niezgodne z przeznaczeniem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że istotne dla kwalifikacji urządzenia jako odmierzacza paliw są jego obiektywne, konstrukcyjne cechy i właściwości techniczne umożliwiające tankowanie pojazdów, niezależnie od faktycznego wykorzystania. Posiadanie oleju opałowego w zbiorniku podłączonym do takiego odmierzacza paliw stanowi użycie niezgodne z przeznaczeniem i podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym według podwyższonej stawki. Zarzuty dotyczące braku dowodów co do rzeczywistych funkcji urządzenia oraz naruszenia prawa unijnego zostały oddalone.Stan faktyczny
Z P prowadzący działalność gospodarczą został obciążony podatkiem akcyzowym za posiadanie oleju opałowego w zbiorniku o pojemności 21.415 litrów podłączonym do instalacji pomiarowej (odmierzacza paliw). Organ stwierdził nieprawidłowości w oświadczeniach nabywców oleju oraz uznał, że urządzenie spełnia definicję odmierzacza paliw. Skarżący kwestionował kwalifikację urządzenia oraz wysokość zobowiązania podatkowego, powołując się na naruszenia przepisów krajowych i unijnych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 24 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Małgorzata Górecka (spr.) WSA Ireneusz Fornalik Protokolant: Ref. staż. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi Z P na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiąc wrzesień 2010 roku oddala skargę
| Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] stwierdził Z P prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą S powstanie |
|obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym we wrześniu 2010 r. i określił zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za miesiąc wrzesień |
|2010 r. w wysokości 39.018 zł. |
|W uzasadnieniu organ podatkowy pierwszej instancji wskazał, że jego pracownicy przeprowadzili kontrolę przedsiębiorstwa podatnika, w |
|trakcie której stwierdzono m. in. brak miesięcznych zestawień oświadczeń nabywców oleju o jego przeznaczeniu oraz sprzedaż oleju |
|napędowego przeznaczonego do celów opałowych na podstawie oświadczeń niespełniających warunków z ustawy o podatku akcyzowym. |
|Organ zakwestionował nieprawidłowości i wady formalne części oświadczeń nabywców dotyczących przeznaczenia zakupionego oleju. Podatnik |
|potwierdził w trakcie przesłuchania, że nie zawsze sprawdzał wiarygodność danych podawanych w oświadczeniach. |
|Organ stwierdził również, że podatnik zużywał olej przeznaczony do celów opałowych niezgodnie z przeznaczeniem – posiadał bowiem paliwo |
|opałowe w zbiorniku podłączonym do odmierzacza paliw. Był to zbiornik o poj. 21.415 l. Według oświadczenia podatnika do zbiornika była |
|podłączona instalacja pomiarowa do wydawania paliw ciekłych zakończona zaworem kulowym. Za pomocą instalacji tego rodzaju możliwe było |
|tankowanie pojazdów. |
|Przepis art. 88 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym stanowi, iż za odmierzacz paliw określony w odrębnych przepisach uznaje się instalację |
|pomiarową przeznaczoną do tankowania pojazdów silnikowych, małych łodzi i małych samolotów. W celu wyeliminowania wątpliwości, co należy |
|uznać za odmierzacz paliw, prawodawca wprowadził definicję odmierzacza analogiczną do zawartej w przepisach rozporządzenia Ministra |
|Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 3, poz. 27). Przepis |
|§ 3 pkt 18 ww. rozporządzenia zawiera definicję instalacji pomiarowej, przez którą należy rozumieć przyrząd przeznaczony do ciągłego i |
|dynamicznego pomiaru ilości (objętości i masy) cieczy innych niż woda, składający się z licznika oraz innych urządzeń niezbędnych do |
|zapewnienia poprawnego pomiaru lub ułatwiających przeprowadzenie czynności pomiarowych. |
|Podłączenie zbiornika do odmierzacza paliw wynikało zdaniem organu z możliwości magazynowych strony, świadectwa legalizacji pomiarowej |
|oraz z zeznań świadków – pracowników podatnika. |
|Organ uznał, że ze względu na wadliwe oświadczenia podatnik nie mógł zastosować obniżonej stawki podatkowej, a ponadto należało określić |
|wysokość zobowiązania w podatku akcyzowym od oleju posiadanego w przedmiotowym zbiorniku o poj. 21.415 l. |
|W odwołaniu od powyższej decyzji Strona zarzuciła naruszenie: |
|- art. 89 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym poprzez przyjęcie, że posiadanie przez Stronę oleju napędowego|
|przeznaczonego do celów opałowych w zbiorniku podłączonym do przedmiotowego urządzenia oznacza, iż można ten przyrząd zaklasyfikować jako|
|odmierzacz paliw płynnych określony w art. 88 ust. 5 ustawy skutkuje koniecznością zastosowania tegoż przepisu; |
|- art. 88 ust. 5 u.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że urządzenie było instalacją pomiarową. |
|- art. 88 ust. 6 u.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nałożenie na stronę podatku od ilości 21.415 litrów oleju przy zastosowaniu |
|wyższej stawki podatkowej. |
|- art. 3 dyrektywy Rady 95/60/WE z dnia 27 listopada 1995 r. poprzez przyjęcie, że zastosowanie stawki podatku akcyzowego określonej w |
|art. 89 ust. 4 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym jest adekwatną karą za posiadanie oleju opałowego w zbiorniku podłączonym do instalacji |
|pomiarowej nazywanej przez organ podatkowy odmierzaczem paliw, mimo iż nie stwierdzono, aby powyższy fakt był równoznaczny z |
|wykorzystywaniem przez stronę ww. wyrobu akcyzowego do napędu pojazdów mechanicznych; |
|- art. 120, art. 121 § 1, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez nałożenie sankcji na podstawie przypuszczenia, iż urządzenie |
|posiadane przez Stronę jest odmierzaczem paliw płynnych, o którym mowa w art. 88 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym, bez przeprowadzenia |
|dowodu co do jego rzeczywistych funkcji. |
|Strona nie zakwestionowała zasadności określenia zobowiązania podatkowego od ilości 1469 litrów sprzedanych z naruszeniem warunków |
|dotyczących oświadczeń nabywców o jego przeznaczeniu. Zakwestionowano tylko wysokość określonego zobowiązania, które winno być |
|pomniejszone o kwotę akcyzy zapłaconą przez stronę dostawcom tego wyrobu akcyzowego. Paliwo ze zbiornika nie pochodziło z nieznanego |
|źródła, lecz było legalnie zakupione i uiszczono od niego podatek akcyzowy w kwocie 232 zł za każdy 1000 litrów. |
|Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...]utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podzielając ustalenia faktyczne i rozważania prawne organu I |
|instancji. |
|Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ II instancji wyjaśnił, że przepisy ustawy o podatku akcyzowym zrównujące konsekwencje podatkowe|
|posiadania oleju opałowego w zbiorniku podłączonym do odmierzacza paliw z użyciem tych wyrobów niezgodnie z przeznaczeniem nie kolidują z|
|regulacjami wspólnotowymi w tym zakresie. Wymieniona przez Stronę dyrektywa Rady 95/60 WE z dnia 27 listopada 1995 (Dz. U. WE L 291 z |
|dnia 1995.12.06, str. 46-47) dotyczy banderolowania olejów napędowych i nafty i pozostaje bez bezpośredniego związku z kwestiami |
|określania podstawy opodatkowania i sankcjami podatkowymi. |
|Ponadto organ odwoławczy wskazał, że o powstaniu obowiązku podatkowego decyduje obiektywny stan rzeczy - zrealizowanie opisanego w normie|
|podatkowej stanu faktycznego, a nie subiektywne zamiary i intencje podatnika. Naczelnik Urzędu Celnego nie podejmował zatem czynności |
|mających na celu ustalenie, iż Strona świadomie dokonywała sprzedaży oleju opałowego niezgodnie z przeznaczeniem. Istotą bowiem |
|ustalonego stanu faktycznego było posiadanie zbiornika podłączonego do odmierzacza paliw, a w takim przypadku brak jest podstaw do |
|wykazywania lub przedstawiania dowodów, na jakie cele faktycznie oleje opałowe były używane, a tym bardziej nie jest uzasadnione |
|twierdzenie, iż do organów podatkowych należy udowodnienie sprzedaży z takiego zbiornika oleju opałowego (wyrok NSA z dnia 3 lipca 2012 |
|r., sygn. akt I GSK 708/11). |
|Dyrektor Izby Celnej nie znalazł również podstaw do kwestionowania przyjętej przez organ I instancji kwalifikacji urządzenia |
|wykorzystywanego przez Podatnika. Naczelnik Urzędu Celnego kwalifikując urządzenie zlokalizowane na stacji paliw podatnika, zgodnie z |
|brzmieniem art 88 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym, wziął pod uwagę wymagania określone w odrębnych przepisach tzn. w ww. rozporządzeniu|
|Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. Ocena ta dokonana została w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. |
|Naczelnik Urzędu Miar wydał dla instalacji pomiarowej świadectwo legalizacji potwierdzając, iż przyrząd pomiarowy spełnia wymagania |
|określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 27 grudnia 2007 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny podlegać |
|instalacje pomiarowe do ciągłego i dynamicznego pomiaru ilości cieczy innych niż woda oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń |
|wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych. W sytuacji, gdy dokonana przez uprawniony organ |
|legalizacja instalacji pomiarowej była ważna Naczelnik Urzędu Celnego wbrew twierdzeniom Strony, nie był zobligowany do przeprowadzenia |
|dowodów stwierdzających spełnienie ogólnych wymogów odnoszących się do wszystkich instalacji pomiarowych. |
|Organ odwoławczy podzielił stanowisko Naczelnika Urzędu Celnego, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy przesądza, iż kryteria te |
|zostały spełnione. |
|Uwzględniając powyższe okoliczności oraz przyjmowaną w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wykładnię art. 88 ust. 5 ustawy o podatku |
|akcyzowym, organ odwoławczy nie podzielił stanowiska Skarżącego, że o kwalifikacji urządzenia może decydować jego rzeczywiste |
|wykorzystanie. Mówiąc o "przeznaczeniu instalacji pomiarowej" chodzi bowiem o takie obiektywne, konstrukcyjne cechy tego urządzenia i |
|takie jego właściwości techniczne, które umożliwiają (pozwalają) na zatankowanie pojazdu samochodowego, małej łodzi lub samolotu, |
|niezależnie od tego, do jakich faktycznie celów urządzenie to zostało przez Podatnika zainstalowane i jest używane. |
|Organ II instancji stwierdził ponadto, że zasada jednofazowości podatku doznaje wyłomu w stanie faktycznym takim jaki miał miejsce w |
|niniejszej sprawie. Posiadanie oleju w zbiorniku podłączonym do odmierzacza paliw stanowi bowiem nową czynność podlegającą opodatkowaniu |
|podatkiem akcyzowym, nawet jeżeli od oleju zgromadzonego w zbiorniku pobrano już wcześniej podatek akcyzowy. |
|W skardze na powyższą decyzję Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, |
|zarzucając naruszenie: |
|- art. 88 ust 4 pkt. 1 ustawy o podatku akcyzowym poprzez przyjęcie, że posiadanie przez Skarżącego oleju napędowego przeznaczonego do |
|celów opałowych w zbiorniku podłączonym do urządzenia, nie posiadającego świadectwa legalizacji stwierdzającego, iż można ten przyrząd |
|zaklasyfikować jako odmierzacz paliw płynnych określony w art. 88 ust. 5 ww. ustawy, skutkuje koniecznością zastosowania tego przepisu; |
|- art. 88 ust 5 ww. ustawy, poprzez przyjęcie, że urządzenie użytkowane przez Skarżącego było instalacją pomiarową spełniającą wymogi |
|określone w ust. 9 zał. nr 5 Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych |
|- art. 8 ust. 6 ww. ustawy poprzez niezastosowanie tego przepisu i obarczenie Skarżącego obowiązkiem zapłaty podatku akcyzowego od ilości|
|21.415 litrów oleju napędowego grzewczego według rzeczywistej stawki 2054,00 zł/1000 litrów gotowego wyrobu; |
|- art. 3 dyrektywy Rady 95/60/WE z dnia 27 listopada 1995 r. (Dz. Urz. UE L 1995 nr 291/46), poprzez przyjęcie, że zastosowanie stawki |
|podatku akcyzowego określonej w art. 89 ust. 4 pkt 1 ww. ustawy, jest adekwatną karą za posiadanie oleju napędowego do celów grzewczych w|
|zbiorniku podłączonym do instalacji pomiarowej nazywanej przez organ podatkowy odmierzaczem paliw; |
|- art. 120, art. 121 § 1, art. 187 i 191 Ordynacji podatkowej poprzez nałożenie sankcji podatkowej na podstawie przypuszczenia, iż |
|urządzenie posiadane przez Skarżącego jest odmierzaczem paliw płynnych, o którym mowa w art. 88 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym, bez |
|przeprowadzenia dowodu w zakresie rzeczywistych funkcji tego urządzenia. |
|W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. |
|Na rozprawie w dniu 10 marca 2015 r. pełnomocnik organu wskazał, że główną przyczyną opodatkowania skarżącego było posiadanie oleju w |
|zbiorniku podłączonym do odmierzacza paliw, a kwestia wad formalnych oświadczeń nabywców była drugorzędna. Powołany przez skarżącego |
|wyrok TK o sygn.. SK 14/12 z 12.02.2015 r. dotyczy przypadków nieświadomego przyjęcia przez sprzedającego oświadczenia o przeznaczeniu |
|oleju zawierającego nieprawdziwe dane, a w przedmiotowej sprawie sam skarżący zeznał, że przyjmował oświadczenia nie zawsze dokonując |
|sprawdzenia zawartych w nich danych. |
| |
|Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. |
| |
|Dokonując kontroli legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji w granicach określonych w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca |
|2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – |
|Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd nie stwierdził naruszenia |
|prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ani jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. Skarga nie |
|zasługiwała zatem na uwzględnienie. |
|Na wstępie należy zauważyć, że bezsporne było między stronami to, że skarżący pobrał od nabywców oleju oświadczenia o przeznaczeniu |
|nabywanego oleju zawierających wadliwe czy nieprawdziwe dane. Zgodzić należy się z tezą pełnomocnika organu wyrażoną na rozprawie w dniu |
|10.03.2015 r., że główną przyczyną opodatkowania skarżącego było w niniejszej sprawie posiadanie oleju w zbiorniku podłączonym do |
|odmierzacza paliw, a kwestia wad formalnych oświadczeń nabywców była drugorzędna. Powołany przez skarżącego wyrok TK o sygn. SK 14/12 z |
|12.02.2015 r. dotyczy ponadto przypadków nieświadomego przyjęcia przez sprzedającego oświadczenia o przeznaczeniu oleju zawierającego |
|nieprawdziwe dane, a w przedmiotowej sprawie sam skarżący zeznał, że przyjmował oświadczenia nie zawsze dokonując sprawdzenia zawartych w|
|nich danych. W toku prowadzonego postępowania strona nie negowała wadliwości zakwestionowanych oświadczeń, a w ocenie Sądu ustalenia |
|faktyczne organów w tym zakresie były prawidłowe. |
|Okoliczności faktyczne przedmiotowej sprawy ustalone przez organy obu instancji znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym znajdującym |
|się w aktach administracyjnych, i pozostawały w istocie bezsporne. Jak ustalono w wyniku kontroli na stacji paliw należącej do Skarżącego|
|znajdował się zbiornik o pojemności 21.415 litrów, podłączony do instalacji pomiarowej zakończonej zaworem kulowym. Strona przedłożyła |
|świadectwo legalizacji pierwotnej instalacji pomiarowej oraz legalizacji przedmiotowego zbiornika paliwa. |
|Istota sporu sprowadzała się do tego, czy owa instalacja pomiarowa spełniała cechy odmierzacza paliw w rozumieniu art. 88 ust. 5 ustawy z|
|dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą bądź u.p.a., a w |
|konsekwencji, czy posiadanie oleju opałowego w opisanym zbiorniku podlegało opodatkowaniu podatkiem akcyzowym według podwyższonej stawki |
|podatkowej jako użycie oleju opałowego niezgodnie z przeznaczeniem, o którym mowa w art. 88 ust. 4 u.p.a. |
|Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 2 pkt 1 lit. a) u.p.a. przedmiotem opodatkowania akcyzą jest m.in. użycie wyrobów akcyzowych objętych |
|określoną stawką akcyzy związaną z ich przeznaczeniem, jeżeli ich użycie było niezgodne z przeznaczeniem uprawniającym do zastosowania |
|tej stawki akcyzy. Natomiast w myśl art. 88 ust. 4 u.p.a. za użycie olejów opałowych niezgodnie z przeznaczeniem uznaje się również ich |
|posiadanie lub sprzedaż ze zbiornika podłączonego do odmierzacza paliw. |
|Definicję odmierzacza paliw zawiera art. 88 ust. 5 u.p.a., który stanowi, że za odmierzacz paliw określony w odrębnych przepisach uznaje |
|się instalację pomiarową przeznaczoną do tankowania pojazdów silnikowych, małych łodzi i małych samolotów. Natomiast definicja instalacji|
|pomiarowej zawarta została w przepisach rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla |
|przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 3, poz. 27), zwanego dalej rozporządzeniem. Przepis § 3 pkt 18 rozporządzenia stanowi, że |
|przez instalację pomiarową należy rozumieć przyrząd przeznaczony do ciągłego i dynamicznego pomiaru ilości (objętości i masy) cieczy |
|innych niż woda, składający się z licznika oraz innych urządzeń niezbędnych do zapewnienia poprawnego pomiaru lub ułatwiających |
|przeprowadzenie czynności pomiarowych. Z kolei przez przyrząd pomiarowy – zgodnie z § 3 pkt 1 ww. rozporządzenia – należy rozumieć |
|przyrząd pomiarowy, o którym mowa w art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach (Dz. U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441, z |
|późn. zm.), a więc urządzenie, układ pomiarowy lub jego elementy, przeznaczone do wykonania pomiarów samodzielnie lub w połączeniu z |
|jednym lub wieloma urządzeniami dodatkowymi; wzorce miary i materiały odniesienia są traktowane jako przyrządy pomiarowe. |
|Definicja odmierzacza paliw, analogiczna do tej zawartej w ustawie o podatku akcyzowym, wynika także z ust. 1.1 pkt 6 zał. nr 5 do ww. |
|rozporządzenia, zgodnie z którym odmierzacz paliwa to instalacja pomiarowa przeznaczona do tankowania pojazdów silnikowych, małych łodzi |
|i małych samolotów. Z kolei w ust. 9 zał. nr 5 do ww. rozporządzenia określone zostały warunki, jakie powinien spełniać odmierzacz paliw,|
|a mianowicie: |
|1) jego wskazania nie powinny być możliwe do skasowania podczas pomiaru; |
|2) rozpoczęcie nowego pomiaru powinno być wstrzymane do czasu skasowania ostatniego wskazania; |
|3) jeżeli instalacja pomiarowa wyposażona jest w liczydło należności, to różnica między należnością wskazaną a należnością obliczoną na |
|podstawie ceny jednostkowej i wskazanej ilości nie powinna być większa niż należność odpowiadająca Emin; różnica ta nie może być jednak |
|mniejsza niż wartość najmniejszej jednostki monetarnej używanej do rozliczeń. |
|Należy przy tym podkreślić, że zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, które Sąd w niniejszym |
|składzie podziela, obie przytoczone definicje (zawarte w ustawie i rozporządzeniu) za istotę odmierzacza paliw uznają przeznaczenie |
|instalacji pomiarowej do tankowania pojazdów mechanicznych, małych samolotów lub małych łodzi oraz pomiar wydanej ilości paliwa. Te dwie |
|cechy stanowią zatem kryteria decydujące o tym, że dane urządzenie jest albo nie jest odmierzaczem paliw. |
|Przy czym, posłużenie się przez ustawodawcę zwrotem "przeznaczone do tankowania" nie oznacza, iż opodatkowanie ustawodawca uzależnia od |
|stwierdzenia użycia odmierzacza do tankowania pojazdów silnikowych, małych łodzi i małych samolotów. |
|Mówiąc o "przeznaczeniu instalacji pomiarowej" chodzi bowiem o takie obiektywne, konstrukcyjne cechy tego urządzenia i takie jego |
|właściwości techniczne, które umożliwiają (pozwalają) na zatankowanie pojazdu samochodowego, małej łodzi lub samolotu, niezależnie od |
|tego do jakich faktycznie celów urządzenie to zostało przez podatnika zainstalowane i jest używane (zob. m.in. wyrok Naczelnego Sądu |
|Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt I GSK 29/12 i powołany w nim wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 |
|lipca 2012 r., sygn. akt I GSK 708/11, publ. www.orzeczenia.nsa. gov.pl). |
|W niniejszej sprawie, wbrew zarzutom Skarżącego, organy wykazały w sposób dostateczny, że znajdujący się na stacji paliw Skarżącego |
|zbiornik zawierający olej opałowy był podłączony do instalacji pomiarowej, stanowiącej odmierzacz paliw w wyżej przytoczonym rozumieniu. |
|Znajduje to odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym. |
|Z materiału tego wynika, że do zbiornika z olejem opałowym był podłączony wąż nalewowy zakończony tzw. zaworem kulowym, umożliwiającym |
|tankowanie pojazdów silnikowych. Sporne urządzenie zostało dopuszczone do obrotu na podstawie badań zatwierdzenia typu opartych na bazie |
|odmierzaczy paliw ciekłych produkcji A. Tego typu odmierzacze są wyposażone w pistolet Z – jest to zatem rodzaj zaworu pistoletowego |
|typowego dla odmierzacza paliw. Urządzenie posiadało również sprawny licznik wydanych litrów, co potwierdzili świadkowie zeznający co do |
|okoliczności dotyczących zakupu paliwa ze spornego zbiornika. |
|Wbrew zarzutom skargi, organy wystarczająco wykazały w ten sposób, że sporne urządzenie stanowiło odmierzacz paliw w rozumieniu |
|powołanych przepisów, w tym § 3 pkt 18 ww. rozporządzenia. W świetle powyższego brak było podstaw do prowadzenia dalszego postępowania |
|wyjaśniającego celem zbadania szczegółowych parametrów technicznych instalacji pomiarowej określonych w ww. rozporządzeniu, które nie |
|decydują o uznaniu danego urządzenia za odmierzacz paliw. |
|Wskazać należy, że przy ocenie danego urządzenia w kwestii tego, czy jest ono odmierzaczem paliw chodzi przede wszystkim o funkcjonalne |
|przeznaczenie instalacji pomiarowej jako odmierzacza paliw (do tankowania pojazdów silnikowych), a nie jego faktyczne wykorzystywanie |
|(zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lutego 2014 r., sygn. akt I GSK 1323/12, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). |
|Niezależnie od powyższego należy zwrócić uwagę, że Naczelnik Obwodowego Urzędu Miar wydał dla instalacji pomiarowej zainstalowanej na |
|stacji paliw Skarżącego świadectwo legalizacji potwierdzając, że przyrząd pomiarowy spełnia wymagania określone w rozporządzeniu Ministra|
|Gospodarki z dnia 27 grudnia 2007 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny podlegać instalacje pomiarowe do ciągłego i |
|dynamicznego pomiaru ilości cieczy innych niż woda oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli |
|metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 4, poz. 23). Jednakże o tym, że sporna instalacja pomiarowa stanowi |
|odmierzacz paliw w rozumieniu wyżej powołanych przepisów przesądziło spełnienie przez tę instalację wynikających z powyższych przepisów |
|kryteriów decydujących o tym, że dane urządzenie jest odmierzaczem paliw, a mianowicie: przeznaczenie urządzenia do tankowania pojazdów |
|mechanicznych (z uwagi na wyposażenie w wąż nalewowy zakończony zaworem pistoletowym) oraz możliwość dokonywania pomiaru wydanego towaru |
|(za pomocą liczydła mechanicznego). |
|W konsekwencji stwierdzone przez organy posiadanie przez Skarżącego oleju opałowego w zbiorniku podłączonym do odmierzacza paliw |
|skutkowało jego opodatkowaniem podatkiem akcyzowym według podwyższonej stawki podatkowej jako użycia oleju opałowego niezgodnie z |
|przeznaczeniem. Dla zastosowania podwyższonej stawki akcyzowej w świetle powołanej regulacji prawnej istotne i zarazem wystarczające jest|
|samo posiadanie oleju opałowego w zbiorniku podłączonym do odmierzacza paliw bez względu na to, czy posiadany olej opałowy faktycznie |
|został następnie wykorzystany do napędu pojazdów silnikowych, małych łodzi lub małych samolotów. |
|Nie zasługiwały na uwzględnienie także zarzuty skargi co do naruszenia prawa unijnego. Należy wskazać, że podstawowym unijnym aktem |
|prawnym regulującym opodatkowanie podatkiem akcyzowym jest dyrektywa energetyczna – dyrektywa Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003|
|r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej |
|– Dz. U. UE. L. 2003.283.51 (a nie wskazana przez Skarżącego dyrektywa Rady 95/60/WE), która zawiera istotne postanowienia dla państw |
|członkowskich w zakresie opodatkowania podatkiem akcyzowym. Zgodnie z art. 4 ust. 1 powołanej dyrektywy dla wyrobów energetycznych, |
|wymienionych w art. 2, został określony minimalny poziom opodatkowania, co jest wyrazem dążenia przez UE do zbliżenia poziomów |
|opodatkowania w państwach członkowskich. Działania te, co nie powinno budzić uzasadnionych wątpliwości, mają na celu ochronę rynku |
|wewnętrznego UE. Wspomniana dyrektywa energetyczna przewiduje różne poziomy opodatkowania dla wyrobów energetycznych, w tym dla paliw |
|silnikowych (art. 7 ust. 1) i paliw do ogrzewania (art. 9 ust. 1). Niezależnie od tego, w dalszych przepisach art. 9 przewiduje ona |
|możliwość obniżenia stawki akcyzy dla paliw ze względu na przeznaczenie. Państwa członkowskie nie muszą stosować niższych stawek akcyzy |
|wobec paliw do ogrzewania, niż stosują do paliw silnikowych. Natomiast, jeśli zdecydują się na obniżenie stawki akcyzy, jak ma to miejsce|
|w przypadku Polski, to są one zobowiązane do podjęcia środków oraz efektywnych działań zapobiegających uchylaniu się od opodatkowania |
|(zob. art. 20 ust. 1 lit. c dyrektywy energetycznej; wyrok TS z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie C-185/00 Komisja Wspólnot |
|Europejskich v. Republika Fińska, ECR 2003, s. I-14189), takich chociażby, jak wprowadzony zakaz sprzedaży czy przechowywania oleju |
|opałowego w dystrybutorach mających połączenie z odmierzaczami paliw albo też wprowadzony obowiązek uzyskania od nabywców oleju opałowego|
|oświadczenia o przeznaczeniu tego oleju na wskazany cel. |
|Z uwagi na potencjalną możliwość obniżenia stawki akcyzy na oleje opałowe ze względu na ich przeznaczenie, dyrektywa energetyczna w art. |
|2 ust. 3 normuje, że w przypadku przeznaczenia do wykorzystania, oferowania na sprzedaż lub wykorzystywania jako paliwo silnikowe lub |
|paliwo do ogrzewania, produkty energetyczne inne niż te, których poziom opodatkowania został określony w tej dyrektywie podlegają |
|podatkowi zgodnie z wykorzystaniem, według stawki przyjętej dla równoważnego paliwa do ogrzewania lub paliwa silnikowego. |
|Wskazana regulacja unijna znajduje odzwierciedlenie w ustawodawstwie krajowym. Na mocy art. 89 ustawy o podatku akcyzowym stawki akcyzy |
|na wyroby energetyczne zostały określone dla olejów napędowych przeznaczonych do celów opałowych o kodach CN od 2710 19 41 do 2710 19 49,|
|zabarwionych na czerwono i oznaczonych znacznikiem zgodnie z przepisami szczególnymi na kwotę 232,00 zł/1000 litrów (ust. 1 pkt 9). W |
|przypadku posiadania oleju opałowego w zbiorniku podłączonym do odmierzacza paliw lub sprzedaży z takiego zbiornika, stawki akcyzy |
|zostały określone odpowiednio na kwotę 1.822,00 zł/1.000 litrów, a w przypadku gdy ich gęstość w temperaturze 15°C jest równa lub wyższa |
|od 890 kilogramów/metr sześcienny - 2.047,00 zł/1.000 kilogramów (ust. 4 pkt 1). |
|Zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 1 lit. a) i b) u.p.a., przedmiotem opodatkowania akcyzą jest użycie wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem |
|od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie albo określoną stawką akcyzy związaną z ich przeznaczeniem, jeżeli ich użycie było niezgodne z |
|przeznaczeniem uprawniającym do zwolnienia od akcyzy albo zastosowania tej stawki akcyzy lub nastąpiło bez zachowania warunków |
|uprawniających do zastosowania tej stawki akcyzy. W myśl art. 88 ust. 4 u.p.a. za użycie olejów opałowych niezgodnie z przeznaczeniem |
|uznaje się również ich posiadanie lub sprzedaż ze zbiornika podłączonego do odmierzacza paliw. Podstawą opodatkowania w przypadku użycia |
|olejów opałowych niezgodnie z przeznaczeniem jest ich ilość, wyrażona w litrach, która może być przechowywana w zbiorniku podłączonym do |
|odmierzacza paliw lub w zbiorniku pojazdu bądź innego środka przewozowego (art. 88 ust. 3 u.p.a.). |
|Przedstawiona powyżej regulacja wskazuje, że użycie oleju opałowego niezgodnie z przeznaczeniem, przez co należy rozumieć również |
|posiadanie lub sprzedaż ze zbiornika podłączonego do odmierzacza paliw, stanowi podstawę do opodatkowania tego oleju akcyzą w |
|podwyższonej stawce, w stosunku do stawki podstawowej przewidzianej dla oleju opałowego. Taka wykładnia wskazanych przepisów ustawy o |
|podatku akcyzowym odpowiada przedstawionym powyżej normom prawa unijnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lutego |
|2014 r., sygn. akt I GSK 1323/12, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). |
|Wbrew twierdzeniom Skarżącego opodatkowanie posiadania oleju opałowego w zbiorniku podłączonym do odmierzacza paliw według podwyższonej |
|stawki nie jest równoznaczne z zastosowaniem stawki podatku o charakterze sankcyjnym. W tym wypadku chodzi bowiem o odzyskanie podatku we|
|właściwej wysokości, do czego zobowiązują postanowienia dyrektywy energetycznej, a nie o stosowanie sankcji za zużycie oleju opałowego |
|niezgodnie z przeznaczeniem. Z unormowań zarówno krajowych jak i wspólnotowych trudno bowiem wywieść istnienie zakazu zmiany |
|przeznaczenia oleju opałowego na inne cele niż opałowe. Zatem, dokonanie takiej zmiany jest możliwe, choć rodzi to, z jednej strony, |
|obowiązek zapłaty akcyzy w kwocie właściwej dla tego wyrobu energetycznego, a z drugiej strony, uprawnia państwa członkowskie do |
|stosowania wyższej stawki podatku akcyzowego, skoro nie zostały spełnione warunki, od których krajowe ustawodawstwo uzależnia możliwość |
|zastosowania niższej, preferencyjnej stawki podatku akcyzowego (art. 21 ust. 4 dyrektywy energetycznej). |
|Na niezasadność twierdzeń o sankcyjnym charakterze stawek akcyzy na oleje opałowe zużyte na inne cele niż opałowe wskazuje również fakt, |
|iż w polskim ustawodawstwie przewidziano sankcje karne za zmianę przeznaczenia wyrobów akcyzowych, skutkującą uszczupleniem podatkowym w |
|podatku akcyzowym (zob. art. 73a § 1-3 ustawy z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy – j.t. z 2013 r., poz. 186 ze zm. i art.|
|52b ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń – j.t. z 2013 r. poz. 482 ze zm.) – zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z |
|dnia 18 lutego 2014 r., sygn. akt I GSK 1323/12, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). |
|Wbrew zarzutom skargi w niniejszej sprawie nie doszło również do naruszenia art. 8 ust. 6 u.p.a. wskutek nieuwzględnienia przy obliczaniu|
|należnego podatku akcyzowego akcyzy zapłaconej przez Skarżącego w cenie nabycia oleju opałowego. Stosownie do powołanego przepisu art. 8 |
|ust. 6 u.p.a., jeżeli w stosunku do wyrobu akcyzowego powstał obowiązek podatkowy w związku z wykonaniem jednej z czynności, o których |
|mowa w ust. 1, to nie powstaje obowiązek podatkowy na podstawie innej czynności podlegającej opodatkowaniu akcyzą, jeżeli kwota akcyzy |
|została, po zakończeniu procedury zawieszenia poboru akcyzy, określona lub zadeklarowana w należnej wysokości, chyba że przepisy ustawy |
|stanowią inaczej. Jednofazowość opodatkowania akcyzą przejawia się w tym, że akcyza powinna być płacona na pierwszym szczeblu obrotu. |
|Warunkiem braku opodatkowania kolejnych transakcji jest prawidłowe rozliczenie kwoty akcyzy (zadeklarowanie lub zapłacenie) w momencie |
|powstania obowiązku podatkowego z tytułu pierwszej czynności podlegającej opodatkowaniu akcyzą. Skarżący uzyskał status podatnika podatku|
|akcyzowego w związku z utratą prawa do korzystania z obniżonych stawek podatku, bowiem posiadał olej opałowy w zbiorniku podłączonym do |
|odmierzacza paliw ciekłych. Była to samoistna czynność podlegająca opodatkowaniu akcyzą zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 1 lit. a) i b) u.p.a.|
|w związku z art. 88 ust. 4 u.p.a. W takim przypadku zasada jednofazowości opodatkowania doznaje wyłomu i powstaje obowiązek podatkowy. |
|Niezasadny jest zatem zarzut naruszenia art. 8 ust. 6 u.p.a. W okolicznościach kontrolowanej sprawy nie wystąpiły warunki do obniżenia |
|podatku należnego, na podstawie art. 8 ust. 6 w związku z art. 88 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym, o kwotę podatku zawartego w cenie |
|nabywanego oleju opałowego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 czerwca 2012 r., sygn. akt III SA/Po |
|298/12, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). |
|W świetle powyższych rozważań Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenia prawa, w tym zarzucanego w skardze, które uzasadniałoby |
|wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. W tym stanie rzeczy skargę należało oddalić, o czym Sąd orzekł jak w sentencji |
|wyroku na podstawie art. 151 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi |
-----------------------
1
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło