III SA/Po 1617/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-08-14
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, która ponosi znaczne wydatki związane z obsługą kredytów i bieżącymi kosztami utrzymania, ale jednocześnie osiąga dochody z innej działalności gospodarczej, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego został odmówiony, ponieważ wnioskodawca, pomimo ponoszenia znaczących wydatków związanych z kredytami i prowadzoną działalnością gospodarczą, wykazał okresowe posiadanie znacznych środków finansowych z innej spółki, co pozwala mu na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Sama realizacja zobowiązań cywilnoprawnych nie przesądza o przyznaniu prawa pomocy, a wnioskodawca nie wykazał, aby jego wydatki cywilne miały pierwszeństwo przed publicznoprawnymi kosztami postępowania.Stan faktyczny
Wnioskodawca H.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Wnioskodawca wskazał na znaczne zadłużenie związane z kredytami na zakup autobusów oraz bieżące koszty utrzymania. Jednocześnie wykazał dochody z działalności gospodarczej prowadzonej na własne nazwisko oraz dochody ze spółki, w której posiada udziały. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy H.K. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 sierpnia 2015 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku H.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi M.W., H.K., S. W. – wspólników spółki A na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
Wyrokiem z dnia 18 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił przedmiotową skargę M. W., H. K., S.W. – wspólników spółki A.
Dnia 10 lipca 2015 roku H. K. złożył wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Z informacji zawartych we wniosku wynika, że H.K. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i córką, które jest utrzymywane z jego dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości [...] zł. Wnioskodawca posiada dom oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Nie posiada natomiast zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych, itp.). Powołał się natomiast na konieczność obsługi kredytu zaciągniętego na zakup autobusów w wysokości [...] zł miesięcznie, a także na drugi kredyt w wysokości w wysokości [...] zł.
W ramach uzupełniania wniosku H. K. wskazał, że nie posiada żadnych lokat terminowych, a na jego koncie nie są rejestrowane żadne wpływy. Posiadana działka rolnicza została natomiast obsiana żytem, co wiązało się z wydatkiem w wysokości [...] zł. Wnioskodawca oświadczył, że płaci co miesiąc składkę na ZUS w wysokości [...] zł, a także ponosi koszty opłat za światło – [...] zł, gaz – [...] zł oraz telefon – [...] zł. Jednocześnie powołał się na dużą konkurencje na rynku transportowym, która powoduje, że jego przedsiębiorstwo prowadzone na własne nazwisko "słabo prosperuje". Wyjaśnił również, że spółka transportowa, którą prowadzi wraz dwoma wspólnikami, nie zatrudnia pracowników i nie posiada majątku nieruchomego. Wnioskodawca posiada trzy autobusy: Mercedes Benz (wyprodukowany w 1997 roku), Setra (wyprodukowany w 1991 roku), RNF (wyprodukowany w 1991 roku). Wspólnicy wnioskodawcy posiadają jeszcze sześć autobusów osobowych.
Ze złożonych informacji o wysokości dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w 2014 roku podatkowym wynika, że H. K. uzyskał przychód w wysokości [...] zł i poniósł koszty jego uzyskania w wysokości [...] zł, co spowodowało stratę w wysokości [...] zł. Natomiast spółka prowadzona wraz z M.W. i S. W. wypracowała przychód w wysokości [...] zł i poniosła koszty jego uzyskania w wysokości [...] zł, co spowodowało dochód w wysokości [...] zł. Przy czym proporcjonalnie do udziałów w spółce H.K. uzyskał z tego tytułu dochód w wysokości [...] zł. Łącznie wnioskodawca w 2014 roku uzyskał przychód w wysokości [...] zł i dochód w wysokości [...] zł.
H. K. z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej na własne nazwisko za miesiące od stycznia do czerwca 2015 roku uzyskał [...] zł i poniósł koszty jego uzyskania w wysokości [...] zł, co spowodowało stratę w wysokości [...] zł. Natomiast spółka, w której posiada 50% udziałów w analogicznym okresie wypracowała przychód w wysokości [...] zł, poniosła koszty jego uzyskania w wysokości [...] zł i uzyskała dochód w wysokości [...] zł.
Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, jeżeli nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j z 2012 roku, poz. 270), dalej jako P.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca pozostaje w trzyosobowym gospodarstwie domowym, które jest utrzymywane z zadeklarowanych miesięcznych dochodów w wysokości [...] zł. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą na własne nazwisko, która nie przynosi dochodu. Jednocześnie wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą w ramach spółki i z tego tytułu uzyskał w 2014 roku dochody przekraczające [...] zł, a w pierwszym półroczu 2015 roku dochody przekraczające [...] zł. Wnioskodawca pozostaje zatem okresowo w posiadaniu znacznych środków finansowych, którymi może dysponować samodzielnie decydując o ich przeznaczeniu. W konsekwencji należy przyjąć, że wnioskodawca posiada możliwość pokrycia kosztów prowadzonego postępowania sądowego.
Wprawdzie wnioskodawca posiada zadłużenie, które wiąże się z koniecznością bieżącej obsługi i wymaga dodatkowych środków finansowych, ale sama realizacja zobowiązań cywilnoprawnych nie przesądza automatycznie o przyznaniu prawa pomocy. W sprawie brakuje natomiast argumentów do przyjęcia twierdzenia, że strona wnioskująca posiada wydatki o charakterze cywilnym, którym należy przyznać pierwszeństwo przed wydatkami o charakterze publicznoprawnym, do których zalicza się należności związane z udziałem w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (postanowienie NSA z dnia 7 lutego 2006 r., sygn. akt I OZ 83/06, postanowienie NSA z dnia 15 czerwca 2012 r., sygn. akt I FZ 189/12).
Biorąc pod uwagę sytuację wnioskodawcy należy stwierdzić, że nie wykazał on, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W rezultacie niezasadny pozostaje jego wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Wobec powyższego na podstawie art. 246 §1 pkt 1 w związku art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło