III SA/Po 190/10
PostanowienieWSA w Poznaniu2010-05-31
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że poniesienie kosztów postępowania sądowego spowoduje zachwianie jej sytuacji materialnej i bytowej w sposób uniemożliwiający zapewnienie sobie minimum warunków socjalnych, co jest przesłanką do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że poniesienie kosztów postępowania spowoduje zachwianie jej sytuacji materialnej i bytowej w sposób uniemożliwiający zapewnienie sobie minimum warunków socjalnych. Skarżący uchylił się od obowiązku przedłożenia wymaganych dokumentów i wyjaśnień, co uniemożliwiło sądowi dokonanie rzetelnej oceny jego sytuacji majątkowej.Stan faktyczny
Skarżący M. T. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na stan zdrowia, klęski suszy i zobowiązania kredytowe. Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni 18,35ha. Sąd zobowiązał skarżącego do uzupełnienia oświadczenia majątkowego, jednak wezwanie pozostało bez odpowiedzi. Wcześniejsze wnioski o prawo pomocy również nie wykazały przesłanek do jego przyznania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2010r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2010r. Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych; postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. /-/Sebastian Michalski
Skarżący M. T. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata i radcy prawnego.
W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że nie jest w stanie uiścić kosztów postępowania z uwagi na stan zdrowia, powtarzające się klęski suszy oraz obciążające go zobowiązania kredytowe (kredyt suszowy 23.300zł). Oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i zamieszkuje w budynku o powierzchni 80m². Jego źródłem utrzymania jest gospodarstwo rolne o powierzchni 18,35ha (2,92ha przeliczeniowego).
Wnioskodawca zaznaczył, że nie prowadzi ewidencji wydatków i dochodów oraz podał, że jego miesięczny dochód brutto, wyliczony według obwieszczenia Prezesa GUS z dnia 23 września 2009 roku w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1ha przeliczeniowego w 2008 roku (M.P. z 2009r. nr 62, poz. 829), wynosi 501,17zł.
Pismem z dnia 27 kwietnia 2010r. Wnioskodawca został zobowiązany do uzupełnienia oświadczenia majątkowego. Skarżący nie wykonał tego obowiązku; wezwanie, które doręczono adresatowi w dniu 30 kwietnia 2010 roku, pozostało bez odpowiedzi.
Wyjaśnić należy, że oświadczenie majątkowe może być podstawą przyznania prawa pomocy tylko wówczas, gdy wynika z niego, że obowiązek poniesienia kosztów postępowania spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (porównaj postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2008 roku, sygn. akt II FZ 240/08, Lex nr 493753).
Pomimo wyczerpania trybu określonego w art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) oświadczenie majątkowe Skarżącego nie spełnia tego warunku.
Ocena zasadności wniosku o prawo pomocy polega na porównaniu wysokości kosztów konkretnego postępowania sądowego z sytuacją majątkową i rodzinną wnioskodawcy. Dochód statystyczny nie obrazuje indywidualnych możliwości płatniczych i nie stanowi właściwej podstawy do określenia zdolności płatniczych strony postępowania.
Niewystarczające do oceny zasadności żądania są oświadczenia majątkowe składane wraz z poprzednimi wnioskami o prawo pomocy (sprawy prowadzone pod sygn. akt III SA/Po 596/08, III SA/Po 665/09 oraz III SA/Po 666/09). Zawarte w nich informacje opisują sytuację majątkową i rodzinną Wnioskodawcy sprzed dnia rozstrzygnięcia (orzeczenia w wymienionych sprawach zapadały w lutym oraz październiku 2009 roku). Według przekazanych wówczas dokumentów oraz złożonych oświadczeń Wnioskodawca zajmuje się produkcją truskawek. W roku 2008 uzyskał przychód w wysokości 38.967zł. Dochód ze sprzedaży, po potrąceniu kosztów zbioru, wyniósł 27.296zł. Płatność rolnośrodowiskowa za rok 2007 to kwota 6.388zł. Średnie miesięczne koszty prowadzenia gospodarstwa domowego wynosiły 1.200zł. W konsekwencji osiągane dochody (około 2.300zł brutto miesięcznie) dwukrotnie przewyższały deklarowane koszty utrzymania koniecznego. Wnioskodawca spłacił kredyt obrotowy (5.400zł) w kwietniu 2008 roku, a kredyt klęskowy (17.290zł) w listopadzie 2008 roku. Saldo końcowe na rachunku bankowym na dzień 05 lutego 2009 roku wynosiło 96,85zł.
Podsumowując wskazać należy, że Skarżący uchylił się od obowiązku przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych za okres od 01 stycznia 2010 roku, określenia wielkości przychodu z gospodarstwa rolnego, wskazania wielkości dopłat otrzymanych z ARiMR za 2009 rok, a nadto udokumentowania wysokości zaciągniętych kredytów i wysokości uiszczanych rat kredytowych.
Bez odpowiedzi pozostało także wezwanie do określenia sytuacji majątkowej dorosłych domowników. W tym zakresie złożone oświadczenie majątkowe budziło wątpliwości, gdyż korespondencję skierowaną do Wnioskodawcy odebrała jego matka, która wskazała, że jest dorosłym domownikiem Skarżącego (k. 21 akt sądowych)
Skoro strona uchyla się od przedłożenia dodatkowych oświadczeń oraz przedstawienia dokumentacji wskazanej w wezwaniu sądowym, to powinna liczyć się z tym, że sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej prawa pomocy (postanowienie NSA z 23 kwietnia 2009 roku, sygn. akt I FZ71/09, Lex nr 564253). Brak współpracy ze strony skarżącego skutkuje uznaniem, iż nie wykazał on zaistnienia przesłanek koniecznych dla przyznania mu prawa pomocy (orzeczenie NSA z 24 marca 2009 roku, sygn. akt II FZ 91/09, Lex nr 550327).
Z tych względów, na podstawie art. art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ Sebastian Michalski
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło