III SA/Po 253/13
WyrokWSA w Poznaniu2013-11-22
Skład orzekający: Tomasz Świstak, Małgorzata Górecka, Walentyna Długaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynek letniskowy, który nie jest wykorzystywany do stałego zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, może być zakwalifikowany jako budynek mieszkalny na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że budynek letniskowy, który nie służy stałemu zamieszkiwaniu i nie zaspokaja bieżących potrzeb mieszkaniowych, nie może być zakwalifikowany jako budynek mieszkalny na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Kluczowe dla klasyfikacji budynku jest jego faktyczne wykorzystanie do celów mieszkalnych, a nie tylko sezonowe zamieszkiwanie czy możliwość przechowywania rzeczy. W przypadku wątpliwości, organ podatkowy powinien opierać się na dokumentacji budowlanej, ewidencji gruntów i budynków lub opinii biegłego, a nie samodzielnie dokonywać klasyfikacji.Stan faktyczny
Skarżący P K kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P ustalającą wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2012 r. dla budynku letniskowego. Skarżący twierdził, że budynek powinien być zakwalifikowany jako mieszkalny, powołując się na przepisy o statystyce publicznej i PKOB. Organy obu instancji uznały budynek za letniskowy, opierając się na definicjach słownikowych, braku zaspokajania potrzeb bytowych oraz na pozwoleniu na rozbudowę budynku letniskowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 listopada 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie WSA Małgorzata Górecka (spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2013 roku przy udziale sprawy ze skargi P K na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P z dnia ... 2012r. nr ... w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2012 oddala skargę
Burmistrz Miasta i Gminy P decyzją z dnia ... 2012 r., na podstawie art. 21 § 1 pkt 2, § 5 w zw. z art. 207 Ordynacji podatkowej, art. 2, 3, 4, 5 i 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. 2010r., Nr 95, poz. 613 ze zm.) ustalił P K wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2012 r. w kwocie 659,00 zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiot opodatkowania stanowiły budynki pozostałe – letniskowe ( 53,34 m kw. ) oraz grunty pozostałe – letniskowe ( 667 m kw. ).
W odwołaniu od decyzji strona zarzuciła naruszenie przepisów procesowych i prawa materialnego. Podatnik wskazał, że ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych definiuje pojęcie budynku, ale nie zawiera definicji budynku mieszkalnego czy letniskowego. Definicji tych nie zawiera ponadto uchwała Rady Miejskiej Gminy Pobiedziska nr XII/122/11 z dnia 27 października 2011 r. w sprawie wysokości stawek podatku od nieruchomości oraz określenia zwolnień w podatku od nieruchomości. P K podniósł ponadto, że zgodnie z przepisami o polskiej klasyfikacji obiektów budowlanych kategoria budynków mieszkalnych obejmuje również budynki letniskowe. PKOB, według strony, ma zastosowanie na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995r. o statystyce publicznej (Dz.U. Nr 88, poz. 554 ze zm.)
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P decyzją z dnia ... 2012 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wskazano, że organ I instancji zasadnie uznał przedmiotowy budynek za letniskowy, a nie mieszkalny, podatnik nie zaspokaja bowiem potrzeb bytowych w powyższym obiekcie. Podkreślono też, że strona ma miejsce zameldowania w P, a adres do korespondencji – skr. Pocztowa ... . Organ powołał się na przepisy ustawowe i podustawowe dotyczące definiowania budynku mieszkalnego oraz na definicje tego pojęcia zawarte w "Słowniku języka polskiego" i w "Słowniku współczesnym języka polskiego". Wskazał, że akcentują one generalnie spełnianie funkcji mieszkalnych, tj. dotyczącej zaspokajania potrzeb mieszkaniowych. Organ II instancji zwrócił ponadto uwagę na znaczenie danych z ewidencji gruntów i budynków oraz z dokumentacji architektoniczno -budowlanej danego obiektu. Istotny dla sprawy jest wobec tego brak kartoteki w rejestrze budynków oraz istnienie pozwolenia na rozbudowę budynku letniskowego, a nie budynku mieszkalnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P K zarzucił organowi II i I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, (w tym szczególnie ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999r. w sprawie klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), a także naruszenie przepisów postępowania.
Organ odwoławczy miał nie ustosunkować się do argumentów strony podniesionych w uzupełnieniu odwołania od decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, powołując się na dotychczasowe stanowisko i argumentację zawartą w skarżonej decyzji. Organ podkreślił, że informacje o budynku można uzyskać z zasobu geodezyjno-kartograficznego, dokumentacji budowlanej albo w końcu od biegłego. Organ podatkowy nie ma zaś podstaw do kwestionowania określenia rodzaju budynku w decyzjach budowlanych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była klasyfikacja budynku skarżącego, znajdującego się w G przy ul. Ś. W ocenie P K jest to budynek mieszkalny w rozumieniu art. 5 ust. 2 pkt a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, wobec którego należy zastosować niższą stawkę podatkową. Natomiast zdaniem organów obu instancji przedmiotem opodatkowania jest budynek letniskowy (budynki pozostałe), którego nie można zakwalifikować do grupy budynków mieszkalnych.
W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się na trudności związane z prawidłowym definiowaniem budynku mieszkalnego w rozumieniu art. 5 ust. 2 pkt a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. 2010r., Nr 95, poz. 613 ze zm.), dalej u.p.o.l. (wynikające z braku definicji legalnej tego pojęcia w aktach o charakterze ustawowym). Część orzecznictwa wskazuje, że "jedynym kryterium decydującym o zaliczeniu budynku do kategorii budynków mieszkalnych, jest faktyczne wykorzystywanie budynku na cele mieszkalne". Jednocześnie w doktrynie prawa podatkowego za budynek mieszkalny przyjęło się uważać całość pomieszczeń mieszczących się w bryle budynku, związanych z szeroko pojętą funkcją zamieszkiwania (L. Etel, komentarz do art. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, lex 2013).
W doktrynie wskazuje się ponadto, że organy podatkowe nie są kompetentne do określania rodzaju budynków, zwłaszcza gdy klasyfikacja ta wzbudza wątpliwości podatnika. Organy podatkowe nie mają dostatecznej wiedzy technicznej, aby samodzielnie określić, że dany budynek jest budynkiem mieszkalnym, a nawet gdyby taką wiedzę miały, to nie są organem uprawnionym do dokonywania takiej klasyfikacji. Jeżeli dany budynek figuruje w ewidencji budynków, łatwo można ustalić, jaki to jest rodzaj budynku, a organ podatkowy nie może w takim przypadku klasyfikować samodzielnie budynku, tylko w razie wątpliwości powinien zasięgnąć stosownej informacji w organie prowadzącym ewidencję" (L. Etel, komentarz do art. 5 u.p.o.l, lex 2013).
W sytuacji braku odpowiednich danych ewidencyjnych "organ podatkowy powinien dotrzeć do dokumentacji budowlanej danego budynku (decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, projekt budowlany, pozwolenie na budowę, decyzja o dopuszczeniu budynku do użytkowania itp.), w której znajduje się, dokonane przez uprawniony organ, precyzyjne określenie rodzaju budynku" (L. Etel, w/w, lex 2013). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd, że dokumentacja budowlana jest w takim przypadku właściwa do określenia rodzaju budynku na potrzeby opodatkowania, co wynika pośrednio z jego definicji zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Zgodnie z nią, budynkiem jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, a więc obiekt, którego zasady wznoszenia i eksploatacji określone są w ustawie - Prawo budowlane, w którym jest również uregulowany tryb wydawania wyżej wymienionej decyzji. W decyzjach tych wyraźnie określony jest rodzaj wznoszonego czy też oddanego do użytku obiektu. Organ podatkowy nie ma podstaw do kwestionowania określenia rodzaju budynku zawartego w tego typu decyzjach (zgodnie z art. 194 O.p.). Zwalnia to organ podatkowy od ustalania we własnym zakresie, z jakiego rodzaju budynkiem mamy do czynienia w sytuacji, gdy podatnik kwestionuje prawidłowość klasyfikacji wynikającej z decyzji uprawnionego organu. Organ podatkowy nie ma podstaw do podważania prawomocnych decyzji, z których wynika, że np. dany obiekt budowlany jest budynkiem mieszkalnym albo nim nie jest . Jeżeli w trakcie wszczętego postępowania podatkowego okaże się, że takiej dokumentacji budowlanej nie ma, organ podatkowy powinien wystąpić do rzeczoznawcy budowlanego o opinię, czy dany obiekt budowlany jest budynkiem mieszkalnym. Informacje o rodzaju budynku można zatem uzyskać z zasobu geodezyjno-kartograficznego, dokumentacji budowlanej albo od biegłego" (zob. L. Etel, komentarz do art. 5 u.p.o.l., lex 2013; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 26 października 2007 r., sygn. akt I SA/Po 948/07, LEX nr 399017).
Po przeanalizowaniu akt administracyjnych sprawy Sąd stwierdził, że organy podatkowe zasadnie uznały, że nie ma podstaw do zakwalifikowania spornego budynku do kategorii budynków mieszkalnych. Z powodu braku odpowiednich danych ewidencyjnych określających rodzaj budynku (budynek nie ma założonej kartoteki w rejestrze budynków) organy odwołały się zasadnie do dokumentacji budowlanej tego budynku, w której znajduje się, dokonane przez uprawniony organ, precyzyjne określenie rodzaju budynku. Chodzi o decyzję Starosty P z dnia 12 lutego 2002 r. zatwierdzającą skarżącemu projekt budowlany i wydającą pozwolenie na rozbudowę "budynku letniskowego" na terenie położonym w J nr ewidencyjny działki ... , Z sentencji tego aktu administracyjnego wynika jednoznacznie, że chodzi o budynek letniskowy, a nie o budynek mieszkalny. Decyzja ta stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 O.p. i ma charakter wiążący dla organu w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości.
Niezależnie od powyższego wskazać trzeba, że również oględziny obiektu dokonane przez pracowników Urzędu Miasta i Gminy P w dniu 21 lutego 2011 r. i udokumentowane zdjęciami wykluczają możliwość uznania obiektu za budynek mieszkalny, zaspokajający normalne, bieżące potrzeby mieszkaniowe skarżącego czy innych osób. Jak prawidłowo wskazały organy jest to aktualnie miejsce do składowania różnych rzeczy. Podatnik nie korzysta też z wywozu odpadów stałych. Nie ma rachunków za wodę i prąd elektryczny. Nie posiada on ponadto zmiany sposobu użytkowania budynku letniskowego na mieszkalny. Podatnik ma inny adres zameldowania i inny adres do korespondencji. Na tej podstawie, zdaniem Sądu, prawidłowo uznano, że sporny budynek nie służy do celów typowo mieszkalnych i jest budynkiem letniskowym. Budynek mieszkalny to bowiem obiekt budowlany, który służy stałemu zamieszkiwaniu; zaś budynek letniskowy nie nabędzie cech budynku mieszkalnego w rozumieniu u.p.o.l przez fakt jego sezonowego zamieszkiwania. Konieczny jest bowiem zamiar przebywania właściciela (jego bliskich) w tym budynku jako centrum życiowego w/w osób (zob. m.in. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 23 maja 2006r., sygn. akt I SA/Gd 322/04, niepubl.).
Niezasadny okazał się wobec powyższego zarzut dotyczący pominięcia przepisów o statystyce publicznej i zapisów Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, która rozróżnia budynki mieszkalne i niemieszkalne, gdyż – wbrew stanowisku strony – nie mają one w ogóle zastosowania przy dokonywaniu klasyfikacji budynków na potrzeby określenia wysokości podatku od nieruchomości.
Nie doszło także do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego.
W tym stanie rzeczy skoro z powyższych rozważań wynika, że zarzuty skargi nie mogły prowadzić do jej uwzględnienia Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło